Mở đầu, 4 chương (10 tiết), kết luận, danh mục công trình khoa học của tác giả đã công bố, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 11 Chƣơng 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI 1. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài 1.1 Các nghiên cứu chung về công tác dân vận Công tác dân vận là công việc của toàn bộ hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhằm tập hợp vận động, đoàn kết nhân dân, đưa các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, các chương trình kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh vào cuộc sống, góp phần xây dựng sự đồng thuận xã hội, thực hiện thắng lợi đường lối cách mạng của Đảng. Vì vậy, luận bàn về công tác dân vận có nhiều công trình nghiên cứu khác nhau như: Nguyễn Văn Linh (1986), Về công tác vận động quần chúng hiện nay [122].
Nhận thức rõ vai trò quan trọng của công tác vận động quần chúng trong sự nghiệp cách mạng Việt Nam, tác giả đã khẳng định: “Công tác vận động quần chúng trong mỗi giai đoạn cách mạng đều có ý nghĩa quyết định” [122, tr.30], tác giả nhấn mạnh việc thực hiện chính sách xã hội, giáo dục quần chúng hiểu về vai trò làm chủ thực sự của mình, đập tan mọi âm mưu của các thế lực thù địch nhằm chia rẽ Đảng và quần chúng, hòng làm suy yếu khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Góp phần củng cố mối liên hệ giữa Đảng và quần chúng nhân dân, làm tăng thêm sức mạnh của cách mạng. Nhiệm vụ của các cấp ủy Đảng trong công tác vận động quần chúng rất nặng nề, “lấy dân làm gốc” phải trở thành nền nếp của xã hội, tất cả phải do nhân dân, vì nhân dân mới có thể thực hiện thắng lợi được nhiệm vụ đó. Cán bộ các ngành, các cấp phải coi trọng công tác vận động quần chúng, xem công tác vận động quần chúng là công việc gốc trong mọi hoạt động cách mạng.
Chỉ có như thế mới góp phần thúc đẩy phong trào cách mạng, lấy lại lòng tin cho quần chúng nhân dân, đưa sự nghiệp cách mạng của nhân dân đến mọi thành công. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 12 Ban Dân vận Trung ương (1996), Kỷ yếu Hội nghị tổng kết 5 năm thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tám, Ban Chấp hành Trung ương, khóa VI, Về đổi mới công tác quần chúng của Đảng, tăng cường mối quan hệ giữa Đảng và nhân dân [13], đã tập trung phân tích làm rõ vị trí, vai trò, tầm quan trọng của công tác vận động quần chúng của Đảng, khẳng định tính đúng đắn của những quan điểm chỉ đạo công tác dân vận của Đảng. Nhận thức của các cấp ủy đảng, chính quyền, các ngành, các cấp, cán bộ và đảng viên được nâng cao. Bước đầu nâng cao trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, góp phần tăng cường và phát huy vị trí, vai trò của công tác dân vận trong thời kỳ mới.
Củng cố mối quan hệ gắn bó mật thiết giữa Đảng với nhân dân, tư tưởng đại đoàn kết dân tộc được thực hiện ở tầm cao mới, thực hiện cơ chế “Đảng lãnh đạo, chính quyền điều hành, quân đội - công an làm tham mưu, mặt trận và các đoàn thể nhân dân tham gia phối hợp”, trong công tác xây dựng, củng cố nền quốc phòng toàn dân và thế trận an ninh nhân dân. Vũ Oanh (1996), Đổi mới công tác dân vận của Đảng, chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể [134], luận giải khá sâu sắc về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của công tác vận động quần chúng của Đảng trong sự nghiệp cách mạng đồng thời nêu rõ sự cần thiết phải đổi mới công tác dân vận của Đảng hiện nay. Trong mỗi giai đoạn cách mạng, Đảng luôn xác định công tác dân vận là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược, phải được tiến hành thường xuyên trong mọi hoàn cảnh, trên mọi địa bàn, đối với mọi tầng lớp nhân dân. Phải bằng nhiều hình thức và biện pháp để đưa đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước đến với đông đảo quần chúng nhân dân, phù hợp với từng đối tượng quần chúng nhân dân.
Song trước tiên phải xuất phát từ thực tiễn tình hình đất nước, tình hình quần chúng nhân dân hiện nay để xây dựng đường lối, chủ trương, chính sách đúng, phù hợp với lợi ích và nguyện vọng của nhân dân. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 13 Hội Nông dân Việt Nam (1999), Công tác dân vận trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, [138] khẳng định vị trí, vai trò của Hội Nông dân Việt Nam trong hệ thống chính trị: Nông dân Việt Nam có vị trí chí chiến lược trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, là cơ sở và lực lượng quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội bền vững, giữ vững ổn định chính trị, đảm bảo an ninh, quốc phòng, giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc và bảo vệ môi trường sinh thái của đất nước. Tăng cường lãnh đạo, củng cố xây dựng Hội Nông dân các cấp vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, thực sự là lực lượng nòng cốt của phong trào nông dân xây dựng nông thôn mới, là thành viên tích cực trong khối đại đoàn kết toàn dân, là nhân tố quan trọng của khối liên minh giai cấp công - nông và đội ngũ trí thức - nền tảng chính trị vững chắc của chế độ. Bộ Quốc phòng (1998) Lịch sử 50 năm Quân đội nhân dân Lào 1945- 1995, [26] cuốn sách đã tổng hợp lại những bài học kinh nghiệm của Đảng nhân dân cách mạng Lào trong lãnh đạo công tác tuyên truyền, vận động để tổ chức xây dựng lực lượng quân đội nhân dân Lào vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức.
Quân đội nhân dân Lào là lực lượng vũ trang cách mạng của Đảng, Nhà nước, của nhân dân các bộ tộc Lào, là đội quân của dân, do dân và vì dân, từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà chiến đấu đặt dưới sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng nhân dân Cách mạng Lào. Nội dung cuốn sách khẳng định: Quân đội Nhân dân Lào có truyền thống đoàn kết, gắn bó mật thiết với nhân dân, chiến đấu vì nhân dân được nhân dân đùm bọc, che chở, giúp đỡ và nuôi dưỡng. Những thành tích to lớn và truyền thống vẻ vang của quân đội là thành tích chung của Đảng, Nhà nước và của nhân dân các bộ tộc Lào, được bắt nguồn từ tinh thần đại đoàn kết, mối quan hệ chặt chẽ giữa quân đội và nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng. Đó là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của sự nghiệp cách mạng nói chung, của Quân đội nhân dân Lào nói riêng.
LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 14 Nguyễn Tiến Thịnh (Chủ biên), (2003), Công tác dân vận của Đảng thời kỳ, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa [154], phân tích làm rõ vị trí, vai trò, tầm quan trọng của công tác vận động quần chúng của Đảng. Công tác dân vận là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược của Đảng, một trong những công tác cơ bản, gắn liền với sự nghiệp cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam; là truyền thống, nguồn gốc sức mạnh của Đảng, có mối quan hệ gắn bó máu thịt giữa Đảng với nhân dân. Để nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, phát huy sức mạnh toàn dân tộc, tạo phong trào rộng lớn xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đòi hỏi phải thực hiện tốt công tác dân vận trong thời kỳ mới. Phát huy sức mạnh toàn dân tộc, tạo phong trào rộng lớn xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
Tòng Thị Phóng (2003), “Nhiệm vụ trung tâm của công tác dân vận hiện nay” [135], tác giả khẳng định công tác dân vận là nhiệm vụ quan trọng của cả hệ thống chính trị, do vậy phải nâng cao nhận thức về công tác dân vận một cách đồng bộ và sâu sắc. Trong giai đoạn hiện nay để việc triển khai thực hiện chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước có kết quả tốt, phải có sự quan tâm lãnh đạo chặt chẽ của các cấp ủy, đồng thời có sự đổi mới nhận thức, tư duy về công tác dân vận hiện nay trong toàn bộ hệ thống chính trị. Phải quan tâm xây dựng được mối quan hệ giữa vai trò lãnh đạo của Đảng với phong trào quần chúng, vai trò sáng tạo của quần chúng nhân dân và cả vai trò cá nhân trong công tác dân vận của Đảng. Dương Xuân Ngọc (2005), “Quan điểm và nguyên tắc chỉ đạo tiến hành công tác dân vận theo tư tưởng Hồ Chí Minh” [133], khẳng định: Công tác dân vận là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đối với toàn bộ sự nghiệp cách mạng Việt Nam, cả trong thời kỳ chưa có chính quyền cũng như thời kỳ Đảng cầm quyền; là điều kiện quan trọng bảo đảm cho sự lãnh đạo của Đảng đối với chính quyền và toàn xã hội, thắt chặt mối liên hệ máu thịt giữa Đảng với LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Tác giả đã đưa ra bốn quan điểm chỉ đạo công tác dân vận dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh: công tác dân vận phải xuất phát từ lợi ích của quần chúng nhân dân, thực hiện và bảo vệ lợi ích của nhân dân; thực hành dân chủ là phương thức cơ bản của công tác dân vận; Dân vận phải hướng tới mục tiêu đoàn kết dân tộc, đoàn kết quốc tế, xây dựng nước Việt Nam dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh; Dân vận và công tác dân vận là sự nghiệp của cả hệ thống chính trị, của toàn dân dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước thông qua Mặt trận dân tộc thống nhất. Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng công tác dân vận, tác giả chỉ rõ: Muốn bảo vệ vững chắc chủ quyền an ninh biên giới quốc gia, Đảng và Nhà nước cần có những chính sách phát triển kinh tế xã hội thích hợp, nhằm không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân các dân tộc nhất là vùng sâu, vùng xa biên giới và làm tốt công tác dân vận.