mở đầu triều đại của mình bằng việc đàn áp phong trào Tháng Chạp và tiếp tục chính sách đối nội và đối ngoại phản động. Puskin tuy mãn hạn lưu đày, trở lại Pêtecbua nhưng vẫn mất tự do trong đời sống và trong sáng tác. Danh lợi, uy quyền không làm cho Puskin nao núng, trước sau nhà thơ vẫn trung thành với lý tưởng của những người Tháng Chạp, những bài thơ: Bậc tiên tri, Ariôn, Đài kỉ niệm… tỏ rõ khí phách và huyết tâm của nhà thơ. Cùng với thơ, kịch, Puskin còn sáng tác văn xuôi: Người da đen của Pie đại đế (1827), ông đã trở thành người khởi đầu cho văn xuôi hiện thực.
Puskin sống và sáng tác trong giai đoạn đầu của cuộc vận động cách mạng Nga. Lúc này, các nhà cách mạng quý tộc hãy còn ít ỏi, làm cách mạng vì nhân dân nhưng xa rời nhân dân. Khởi nghĩa Tháng Chạp không thành công nhưng những chiến sĩ ưu tú hiến dâng tất cả cho nhân dân đã nêu một tấm gương sáng cho các thế hệ sau và đã làm được một việc quan trọng là tuyên truyền cổ động cách mạng. Puskin đã góp phần vào sự nghiệp vẻ vang.
Đó là người ca sĩ của phong trào Tháng Chạp. Puskin kế tục những thành tựu của văn học Nga cổ (thế kỷ XI – XVII) và văn học Nga thế kỷ XVIII. Dù sống trong cuộc đời ngắn ngủi nhưng Puskin đã kịp hoàn thành một cách xuất sắc xứ mệnh “khởi đầu mọi khởi đầu”. Sáng tác của Puskin là bộ bách khoa toàn thư về cuộc sống Nga.
Ông đã đặt ra và giải quyết những vấn đề quan trọng lớn lao mang tính thời đại, tổng kết những chặn đường phát triển của văn học Nga tám thế kỉ trước, giải phóng ngôn ngữ Nga và sự sáng tạo văn học khỏi những yếu kém, đưa văn học Nga phát triển lên một trình độ cao từ chủ nghĩa lãng mạn đến chủ nghĩa hiện thực. Puskin xứng đáng với vị trí nổi bật trong văn học Nga và thế giới. Ông mất năm 1837 trong một cuộc đấu súng. Sự nghiệp sáng tác của A.
Puskin Puskin sống một cuộc đời ngắn ngủi, quang vinh. Ông đã để lại một khối lượng hết sức lớn về thơ văn, kể cả thơ ngắn và truyện thơ, kể cả truyện dài và truyện ngắn, kể cả tiểu thuyết và kịch thơ, đã làm rạng rỡ cho nền văn học Nga. GVHD: Trần Thị Nâu 10 SVTH: Nguyễn Thanh Khiêm Thơ tình A. Puskin Thơ Puskin viết nhiều thể loại khác nhau nhưng trước hết là thơ.
Từ năm mười lăm tuổi đã có thơ đăng báo, Puskin cứ liên tục sáng tác cho đến nhà thơ ra đi mà vẫn chưa kịp viết hết những bài thơ cần viết cho đời. Puskin có viết văn, viết kịch nhưng cũng là nhà thơ viết văn, nhà thơ viết kịch. Thủy chung Puskin vẫn là nhà thơ. Thơ viết khi còn ngồi trên ghế nhà trường, thơ viết khi còn làm việc ở thủ đô, thơ viết những năm lưu đày, thơ viết khi trở lại sống ở Petecbua, thơ viết trong những năm cuối cùng của đời.
Ông viết hàng nghìn bài thơ tuyệt diệu về các chủ đề: tình yêu, đấu tranh, lao động nghệ thuật, thiên nhiên đất nước, triết lý cuộc đời, tác giả của Tôi yêu em đến nay chừng có thể, Anh nhớ mãi phút giây huyền diệu, Buổi sáng mùa đông, Gửi Tsaadaev, Gửi tới Xibiri, Nhà tiên tri, Tửu thần ca, Những dòng thơ viết trong đêm không ngủ… Thơ Puskin phong phú, là một cách giải đáp những câu hỏi của thời đại: Ariôn, Cây Ansa; là điều tâm sự gửi gắm: Con chim nhỏ, Người tù … nhưng bao giờ cũng lôi cuốn chúng ta vì tấm lòng sôi nổi, chân thành của người làm thơ. Dù khi nói lý tưởng hay khi nói đến tâm tình. Thơ Puskin là những chặn đường nỗi riêng - chung và chung - riêng, là cuốn nhật ký - thơ tỉnh táo, theo sát sự kiện, bám chắc hiện thực, là cuốn nhật ký - thơ đắm say, nồng nhiệt của một tâm hồn yêu thương cuộc đời và con người. Thơ Puskin là tư tưởng, tình cảm Puskin, không thể nào khác Puskin từ trong mỗi câu thơ.
“Nhà thơ muốn giãi bày, muốn tìm bạn, kết bạn. Thơ ấy đâu chỉ riêng của nhà thơ mà của chung thế hệ, là diện mạo tinh thần của thế hệ trong đó có nhà thơ. Câu thơ tâm tình mang hình bóng thời đại, câu thơ thời đại mang dấu tâm tình, khó mà tách bạch” [13, tr. Trường ca Puskin là tác giả của những bản trường ca nổi tiếng: Ruxlan và Liutmila (1820) Người tù Capca (1820 – 1821) Anh em kẻ cướp (1821 – 1822) Lệ đài Bakhơsixarai (1822 – 1823) Đoàn người Sưgan (1824) GVHD: Trần Thị Nâu 11 SVTH: Nguyễn Thanh Khiêm Thơ tình A.
Puskin Pônlava (1828) Kỵ sĩ đồng (1833) Và nhiều bản trường ca khác, nhiều bản thảo, đề cương, nhiều tác phẩm chưa hoàn thành. Puskin viết trường ca trên suốt cả đường thơ, viết liên tục, viết song song với các thể loại khác, kiên trì tìm tòi thể nghiệm. Mỗi bản trường ca là một bước tiến mới, một sự kiện văn học gây nên những phản ứng khen chê khác nhau trong dư luận, giúp nhà thơ nhìn lại công trình của mình, thừa nhận những nhược điểm và cố gắng sáng tạo những tác phẩm mới hoàn mỹ hơn, khẳng định những giá trị của thể loại trường ca. Khi Ruxlan và Liutmila xuất hiện, Biêlinxki đã thấy ngay tính chất mới mẻ trong bản trường ca đầu tiên của Puskin: “nền văn học Nga trước đây chưa từng có một cái gì tương tự như Ruxlan và Liutmila.
Trong thiên trường ca này cái gì cũng mới câu thơ cũng như chất thơ, cũng như giọng đùa bỡn, tính chất thần tiên bên cạnh những bức tranh nghiêm túc” [2, tr. Chùm trường ca phương Nam đã gây nên nhiều ấn tượng sâu sắc cho nhà phê bình: “Hình tượng hùng vĩ của dãy núi Capca với những người dân thiện chiến của nó lần đầu tiên được tái hiện trong thơ ca Nga và thiên trường ca của Puskin đã lần đầu tiên giới thiệu vùng Capca với xã hội Nga tuy nước Nga đã từ lâu biết rõ vùng này về phương diện quân sự” [2, tr. Trong trường ca Người tù Capca, Puskin đã đặt cho mình nhiệm vụ thể hiện một “người tù” có tính chất khái quát, không phải chỉ là hình ảnh cụ thể của một thanh niên Nga bị người Séckét bắt cầm tù tại Capca mà là hình ảnh tiêu biểu cho thế hệ thanh niên đương thời, hình ảnh con người thời đại, nhân vật thời đại. Con người chỉ biết có tự do cho riêng mình sẽ không có tự do.
Bản trường ca lãng mạn cuối cùng Đoàn người Sưgan tiếp tục chủ đề của bản trường ca Người tù. Puskin tiếp tục khám phá sáng tạo hình tượng “con người thời đại”. Trường ca Pôntava gần một ngàn năm trăm câu thơ với nhiều đoạn đối thoại đầy kịch tính, nhiều đoạn miêu tả thiên nhiên Ucrain huyền diệu, nhiều đoạn kể chuyện hấp dẫn, các nhân nhân vật nam nữ chính diện và phản diện sống động, sắc sảo, là một thành công mới của Puskin. GVHD: Trần Thị Nâu 12 SVTH: Nguyễn Thanh Khiêm Thơ tình A.
Puskin Kỵ sĩ đồng là bản trường ca anh hùng ngợi ca sự vĩ đại của Piốt Đại đế, là truyện ngắn miêu tả hiện thực cuộc sống của nhân dân Nga. Tiểu thuyết thơ Song song với những bản trường ca lãng mạn, từ năm 1823 Puskin khởi công viết tác phẩm trung tâm của mình Epghênhi Ônhêghin và đã hoàn thành công việc sáng tạo gian khổ, say mê này vào năm 1831. Tác phẩm ra mắt bạn đọc dần dần từng chương từ năm 1825 đến năm 1833 thì xuất bản tám chương. Chương I Nỗi buồn chán Chương II Nhà thơ Chương III Tiểu thư Chương IV Làng quê Chương V Ngày lễ thánh Chương VI Cuộc quyết đấu Chương VII Matxcơva Chương VIII Quý tộc thượng lưu Kịch Người viết cuốn tiểu thuyết hiện thực Nga đầu tiên cũng là người viết vở bi kịch hiện thực Nga đầu tiên: Bôrix Gôđunốp (1825).
Vào mùa thu năm 1830, Puskin viết 4 vở bi kịch nhỏ gồm: Hiệp sĩ keo kiệt, Môda và Xanleri, Người khách bằng đá, Yến tiệc trong thời dịch hạch. Văn xuôi Puskin có mười năm để viết văn xuôi (1827 – 1837) Người con gái viên đại úy xuất bản năm 1836, là một công trình tổng kết những suy nghĩ của Puskin trong nhiều năm, có tầm quan trọng lịch sử. Để có được cái nhìn tổng quát về sự nghiệp sáng tác của Puskin, các nhà nghiên cứu đã lập ra cho chúng ta một niên biểu sáng tác. Tuy nhiên công việc này cũng hết sức khó khăn, vì các tài liệu viết trước thường thiếu sót một số tác phẩm quan trọng.
Người viết đã so sánh quyển Tác gia, tác phẩm văn học nước ngoài trong nhà trường Puskin của Lê Nguyên Cẩn chủ biên, nhà xuất bản Đại học Sư phạm, năm 2006 và GVHD: Trần Thị Nâu 13 SVTH: Nguyễn Thanh Khiêm Thơ tình A. Puskin quyển Puskin nhà thơ Nga vĩ đại của Đỗ Hồng Chung, nhà xuất bản Đại học và Trung học Chuyên nghiệp Hà Nội – 1979, có sự khác biệt khá cơ bản về niên biểu sáng tác: Quyển của tác giả Đỗ Hồng Chung trình bày “1829 - Tháng 5 đi Capca. Tháng 8 quay về” [2, tr. Còn quyển của ông Lê Nguyên Cẩn viết “1829 – Đi Capca.
Các bài thơ Tôi yêu em, Trên đồi Grudia đêm xuống, Gửi tới Xibiri” [1, tr. Nhờ một quá trình nghiên cứu công phu và lâu dài, người ta lập ra được một cách gần đúng bản niên đại sáng tác của Puskin: 1814 Bài thơ đầu tiên Gửi người bạn làm thơ, đăng trên báo người đưa tin Châu Âu. 1815 Bài thơ Kỉ niệm Hoàng thôn ra đời và được đọc trong kỳ thi cuối cấp. 1817 Sáng tác những bài thơ tự do như: Gửi các Đế chế… 1818 Bài thơ Gửi Tsaađaep.
1819 Bài thơ Làng. 1820 Trường ca Rutxlan và Lutmila ra đời đánh dấu sự thắng thế của chủ nghĩa lãng mạn. Tác phẩm tiêu biểu: Ánh mặt trời đã tắt; Chiếc khăn san màu đen. 1821 Trường ca Người tù Capca; Lệ đài Bakhơtsơxarai.
1822 Trường ca Anh em nhà kẻ cướp. Bài thơ Người tù ra đời. 1823 Bắt tay viết tiểu thuyết bằng thơ Epghêni Ônêghin. Bài thơ Người gieo giống tự do trên đồng vắng ra đời.
1824 Trường ca Đoàn người Tsưgan; Bài thơ Gửi biển; Hết rồi tình đã vỡ tan. 1825 Các bài thơ: Lá thư bị đốt cháy; Buổi tối mùa đông; Gửi K; Tửu sầu ca. Bi kịch lịch sử Bôrix Gôđunốp. 1826 Các bài thơ Nhà tiên tri; Gửi Pusin; Con đường mùa đông; Gửi mẹ nuôi; Về Petecbua… 1827 Các bài thơ Ariôn; Lá bùa.
Truyện ngắn đầu tiên Người da đen của vua Piốt đại đế 1828 Các bài thơ Cây Antsa; Ngài và anh, Cô và em; Trường ca Pôntara.