mở đầu cho cuộc cách mang khoa học lần thứ I. Thắng lợi lớn nhất của cuộc cách mạng khoa học lần thứ I chính là sự chuyển từ hệ Địa Tâm sang hệ Nhật Tâm ( mặt trời là trung tâm của vũ trụ). Trong quá trình xây dựing cơ sở lý thuyết cho Thuyết Nhật Tâm của Copemic, Galile, một nhà khoa học thiên tài người Ý đã xây dựng những cơ sở đầu tiên cho một nên Vật lý mới - vật lý học thực nghiệm ~ thay cho vật lý học của Aristote. - Từ đó, với sự phát triển của vật lý học thực nghiệm, con người nhận thấy ring để tim ra những chân lý khoa học phản ánh đúng những quy luật vận động khách quan của thế giới vật chất thì cẩn phải có một phương pháp nghiên cứu khoa học mới thay cho phương pháp giáo điều, kinh viện của các nhà khoa học trước đó.
- Các nhà khoa hoc: Francis Bacon, Descartes, sau này là Newton tiếp tục xây dựng và trình bày các phương pháp nghiên cứu khoa học mới một cách hệ thống: + Francis Bacon (1561 — 1626): phương pháp quy nạp. + Descartes (1569 — 1650): phương pháp diễn dịch - Cuộc cách mạng khoa học lẫn thứ nhất mà Copemic là người khởi đầu từ giữa thé kỷ XVI đến giữa thế ky XVII, đã cho ra đời vật lý học thực nghiệm với những tư tưởng mới, phương pháp mới và hình thức tổ chức mới Vật lý học thực nghiệm ra đời đã chứng tỏ sự đúng din của nó trong việc giải quyết nhiều vấn để thực tiễn mà vật lý học Aristote không thể nào giải quyết được. SVTH: VŨ THỊ NGUYỆT ANH TRANG: 6 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Thầy LÊ NGOC VAN 3, Các nhà vật lý học tiêu biểu. - Sinh tại nước Ý.
- Ngay từ nhỏ đã bộc lộ là một nhà vật lý thực nghiệm tài ba với hàng loạt các công trình thực nghiệm: nguyên lý con lắc (17 tuổi), cân thuỷ nh(22 tuổi). - Đặc biệt thí nghiệm vé sự rơi tự do. phủ định lại định luật vật lý của Aristote: tốc độ rơi phụ thuộc trọng lượng của vật. Ông chứng minh rằng các vật sẽ roi cùng thời gian, trên cùng khoảng cách, nếu các vật chịu cùng lực cản của không khí như nhau.Ong đã chứng minh lý thuyết của minh bằng thi nghiệm tại thấp nghiêng Pisa.
Bên cạnh đó, Galile còn có nhiều đóng góp trong các lĩnh vực khác như: Thiên văn, âm học, nhiệt học, quang học. -Galile được coi là người sáng lập ra phương pháp nghiên cứu thực nghiệm, là ông tổ của vật ly học thực nghiệm. - Sinh năm 1642, tại nước Anh đúng vào năm mat của Galile. Newton được đánh giá như người đặt nền móng cho tòan bộ cơ học cổ điển.
- Kể từ khi Galile khai sinh ra vật lý học thực nghiệm, các nhà khoa học đã thu thập được nhiều sự kiện thực nghiệm, phát minh được nhiều định luật mới có giá trị thực tế cao. Tuy nhiên đó mới là những là định luật bộ phận , chưa thành hệ thống. Và Newton đã có những đóng góp quan trọng trong việc đưa ra những định luật có tính tổng hợp, những học thuyết hỏan chỉnh trong các lĩnh vực: cơ hoc, tóan học, quang hoc. + Trong toan học: Newton va Leibniz (1646 — 1716) đã xây dựng được phép tính tích phân va vi phần.
+ Trong quang học: Thuyết hạt ánh sáng của Newton là thuyết khoa học dau tiên giải thích được nhiều tính chất của ánh sáng vá có lề cỏ ảnh hưởng nhất định đến tư duy của các nha khoa học đưa ra thuyết lượng tử sau này. Ngoài ra, ông còn chế tạo thành công kính thiên văn phản xạ dầu tiên đã được sử dụng để quan SVTH: VŨ THỊ NGUYỆT ANH TRANG:7 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Thầy LÊ NGỌC VAN sát các vệ tinh của sao Mộc, góp phan quan trọng vảo việc phát triển thiên vin học thực nghiệm. + Trong cơ học: Newton được đánh gia như người đặt nên móng cho toan bộ cơ học co điển với 3 định luật: định luật quan tính. định luật II và định luật [II Newton.
+ Kết qua quan trong nhất của Newton — cơ sở của việc xây dựng khoa học mới chinh lä định luật van vật hap dẫn. - Ngày nay, cơ học Newton vẫn là một khoa học chính xác khi xét chuyển động của các vật thé vĩ mô có tốc độ không đáng kể so với tốc độ ánh sáng. - Tên tuổi và những cống hiển của Newton mãi được ghi bằng những nét trong lịch sử vật lý học, cũng như trong lịch sử nhân lọai nói chung. - 1a một nhà vật lý.
giáo sư đại học người Dan Mach. - Oersted hết sức tâm đắc với những công trình nghiên cứu về điện của các nhà khoa học khác ( ông đặc biệt say mê với các thí nghiệm về điện của Coulomb,Galvani, Voita.) và ông đã tự đặt cho minh nhiệm vụ phải nghiên cứu mối liên hệ giữa điện vả từ. - Từ đó, ông đã thực hiện không biết bao nhiêu thí nghiệm: người ta kể rằng di đi đâu, dù ở chỗ nảo, Oersted cũng kẻ kẻ mang bên mình một kim nam châm như một bảo bếi. Và đến cuối năm 1819, ông khám phá ra hiện tượng kim nam châm bị lệch khi được đặt gần một dòng điện và trong năm 1820, ông đã công bố công trình của mình trong tác phẩm: “Những thí nghiệm về tác dụng của xung đột điện lên một kim nam châm do ảnh hưởng của triết hoc Schelling nên ông không gọi là dòng điện ma gọi là xung đột điện).
Như vậy, Oersted đã phát hiện ra mỗi trưởng đặc biệt xung quanh dây dẫn cỏ dòng điện ma ngảy nay ta hiểu đó là từ trương. - Phát minh của Oersted đã gây một tiếng vang rất lớn vì nó chỉ ra một hướng nghiên cứu mới vẻ các hiện tượng điện và tử. - La một nhà vật lý người Anh. ee =a ee ee SVTH: VO TH] NGUYET ANH TRANG: 8 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Thấy LE NGỌC VAN - Tuy phải bỏ học từ nhỏ ( 13 tuổi) vi nha quá nghéo nhưng với sy thong minh và ham học, dng đã trở thành một nhà vật ly thực nghiệm xuất sắc.
- Khi biết đến công trình của Oersted ( biến điện thánh từ ). ông đã tự đặt cho minh một nhiệm vụ ngược lại lả: ~ bien từ thành điện”. Sau 8 năm miệt mai nghiên cứu với nhiều thí nghiệm. năm 1831, ông đã hòan thành nhiệm vụ của minh một cách xuất sắc với việc phát hiện ra hiện tượng cảm ứng điện tử.
sau một thời gian nghiên cứu. Faraday đã đạt được mục dich cua minh là biến từ thành điện. tuy nhiên, với lòng say mê khoa học. ông không dừng ở đó mà tiếp tục tim tòi và sáng tao dé tra lời câu hỏi: tại sao điện có thé biến thành từ vả ngược lai? Va tir đó.
Faraday đã dé cập đến vai trò của một môi trường đặc biệt xung quanh nam châm hoặc dây dẫn có dong điện ma sau này chúng ta gọi là từ trừơng. Va dé mỏ tả từ trường. Faraday đã ding hình anh các đường sức. - Trong lịch sử vật ly học, chưa có nhà vật lý nào làm nhiễu thí nghiệm như Faraday va đặc biệt lả tằm quan trọng của các phát minh đỏ.
- Faraday không những chỉ cho chúng ta thấy được định luật Cảm ứng điện từ, du ara được hình ảnh trực quan vẻ đường sức của điện từ trừơng hay cho chúng ta các quan niệm mới vẻ thể giới, ma ông còn để lại cho muôn đời một tắm gương phấn đấu để trở thành một nhà khoa vi đại. - Quá thực, faraday là một nhà vật lý thực nghiệm xuất sắc nhất của thế kỷ XIX và có lẽ của mọi thời đại. Thí nghiệm trong dạy học vật lý 1. Các đặc điểm của thí nghiệm vật lý.
- Thí nghiệm vật lý là sự tác động có chủ định, có hệ thống của con người vào các đối tượng của hiện thực khách quan. Thông qua sự phân tích các điểu kiện mà trong đó đã diễn ra sự tác động và các kết quả của sự tác động. la có thể thu nhận được tri thức mới. Sau đây là một số đặc điểm của thí nghiệm vật lý: Các điều kiện của thí nghiệm vật lý phải được lựa chon và được thiết lap có chủ định sao cho thông qua thí nghiệm có thể trả lời được câu hỏi đặt ra, có thể kiểm tra được giả thuyết hoặc hệ quả suy ra từ giả thuyết, Mỗi thí SVTH: VŨ THỊ NGUYỆT ANH TRANG: 9 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Thầy LÊ NGỌC VAN nghiệm có ba yếu tố cấu thành cẩn được xác định rõ: đối tượng cẩn nghiên cứu, phương tiện gây tác động lên đối tượng cẩn nghiên cứu và phương tiện quan sát, đo đạc để thu nhận các kết quả của sự tác động.
- Các điểu kiện của thí nghiệm có thể làm biến đổi được để ta có thể nphiên cứu sự phụ thuộc giữa hai đại lượng, trong khi các đại lượng khác được giữ không đổi. - Các điều kiện của thí nghiệm phải được khống chế, kiểm soát đúng như dự định nhờ sử dụng các thiết bị thí nghiệm có độ chính xác ở mức độ cẩn thiết, nhờ sư phân tích thường xuyên các yếu tố của đối tượng nghiên cứu, làm giảm tốt đa ảnh hưởng của các nhiễu. - Đặc điểm quan trọng nhất của thí nghiệm là tính có thể quan sát được các biến đổi của đại lượng nào đó do sự biến đổi của đại lượng khác. Điều này đạt được nhờ các giác quan của con người và sự hỗ trợ của các phương tiện quan sát, đo đạc.
Có thể lặp lại được thí nghiệm. Điểu nay có nghĩa là: với các thiết bị thí nghiệm, hiện tượng, quá trình vật lý phải dién ra trong thí nghiệm giống như ở các lần thí nghiệm trước đó. Các chức năng của thi nghiệm trong dey học vật lý. Theo quan điểm của lý luận nhận thức.
* Thí nghiệm là phương tiện của việc thu nhận tri thức. - Vai trò của thí nghiệm trong mỗi giai đoạn của quá trình nhận thức phụ thuôc vào vến hiểu biết của con người vé đối tượng cẩn nghiên cứu. Nếu học sinh hoàn toàn chưa có hoặc có ít hiểu biết về đối tượng cẩn nghiên cứu thì thí nghiệm được sử dụng để thu nhân những kiến thức đầu tiên về nó.Lúc này thì nghiệm được sử dụng như là kẻ phân tích hiện thực khách quan và thông qua quá trình thiết lập nó một cách chủ quan để thu nhận trí thức khách quan.