Tác động của rủi ro địa chính trị đến biến động thị trường chứng khoán

Khóa luận tốt nghiệp: Ảnh hưởng của rủi ro địa chính trị đến biến động thị trường chứng khoán. Nghiên cứu chuyên sâu tài chính ngân hàng.

• Tác giả: Nguyễn Thị Phương Linh
• Người hướng dẫn: MSc. Lương Trâm Anh
• Trường học: Vietnam National Of Economic And Business, Vietna National University, Hanoi
• Chuyên ngành: Banking and Finance
• Đề tài: The Effect Of Geopolitical Risks On Stock Market Volatility
• Loại tài liệu: Thesis
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• DECLARATION
• TABLE OF CONTENTS
• LIST OF ABBREVIATION
• LIST OF FIRGURES
• LIST OF TABLES
• ABSTRACT
• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION
• 1.1. The rational of research topic
• 1.2. Ressearch aim
• 1.3. Research Objective and scope
• 1.3.1. Research objective
• 1.3.2. Research scope
• 1.4. Overview of data collection and data analysis
• 1.5. Contribution of research
• 1.6. Structure of the study
• 2. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW
• 2.1. Impact of geopolitical risks on stock market
• 2.2. Impact of macroeconomic factors on stock market
• 3. CHAPTER 3: RESEARCH METHODOLOGY
• 3.1. Research process
• 3.2. Data collection
• 4. CHAPTER 4: RESULT AND DICUSSION
• 4.1. The general impact of geopolitical risk on stock markets
• 4.2. The impact of geopolitical risk on stock markets different between developed and developing countries?
• 4.3. Summary of results
• 5. CHAPTER 5: CONCLUSION

Tóm tắt

I. Tổng quan rủi ro địa chính trị Ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán

Rủi ro địa chính trị ngày càng được công nhận là một mối quan tâm nghiêm trọng trên toàn thế giới. Theo thống kê từ Chỉ số Khủng bố Toàn cầu, các quốc gia châu Á đang phải đối mặt với sự gia tăng đáng kể trong các cuộc tấn công khủng bố trong thời gian gần đây. Thế giới tài chính phức tạp và luôn thay đổi, với vô số yếu tố ảnh hưởng đến hiệu suất thị trường chứng khoán. Gần đây, địa chính trị cũng được coi là một yếu tố có thể tác động đáng kể đến thị trường chứng khoán. Sự bất ổn địa chính trị càng lớn, thị trường chứng khoán càng biến động. Giá cổ phiếu giảm và rủi ro đầu tư tăng lên. Nghiên cứu của CFRA cho thấy tác động của các sự kiện địa chính trị đối với thị trường chứng khoán Mỹ là tương đối thoáng qua, nhưng không phải là không có tác động. Các sự kiện địa chính trị thường xuyên ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán vì chúng có thể ảnh hưởng đến tâm lý thị trường, làm gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu và tác động đến dòng vốn đầu tư. Hiểu được tác động của địa chính trị đối với thị trường chứng khoán là rất quan trọng đối với các nhà đầu tư muốn đưa ra các quyết định sáng suốt và vượt qua những thách thức do các sự kiện địa chính trị gây ra. Bằng chứng gần đây cho thấy tác động của rủi ro địa chính trị đối với giá và lợi nhuận thị trường chứng khoán.

1.1. Định nghĩa Rủi ro địa chính trị và tác động thị trường tài chính

Caldara và Iacoviello (2018) định nghĩa rủi ro địa chính trị là "những rủi ro liên quan đến chiến tranh, các hành động khủng bố và căng thẳng giữa các quốc gia ảnh hưởng đến tiến trình bình thường và hòa bình của các mối quan hệ quốc tế". Định nghĩa này bao gồm rủi ro trực tiếp phát sinh từ các sự kiện được liệt kê dưới đây và bất kỳ rủi ro gián tiếp nào phát sinh từ các sự kiện ban đầu đó, ví dụ: xung đột chiến tranh. Dario Caldara và Matteo Iacoviello xây dựng một thước đo các sự kiện địa chính trị bất lợi và các rủi ro liên quan dựa trên tổng số các bài báo trên báo chí đề cập đến căng thẳng địa chính trị và kiểm tra sự phát triển và tác động kinh tế của nó kể từ năm 1900. Chỉ số rủi ro địa chính trị (GPR) tăng đột biến xung quanh hai cuộc chiến tranh thế giới, khi bắt đầu Chiến tranh Triều Tiên, trong cuộc Khủng hoảng tên lửa Cuba và sau ngày 11/9. Rủi ro địa chính trị cao hơn báo trước đầu tư, giá cổ phiếu và việc làm thấp hơn. Rủi ro địa chính trị cao hơn cũng liên quan đến xác suất cao hơn của các thảm họa kinh tế và rủi ro suy giảm lớn hơn đối với nền kinh tế toàn cầu.

1.2. Vai trò của bất ổn chính trị Phân tích ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán

Nhiều nghiên cứu cho thấy tác động tiêu cực của các hoạt động khủng bố đối với lợi nhuận chứng khoán và những tác động này chủ yếu thể hiện rõ ràng ở các thị trường tài chính truyền thống và các nước đang phát triển (Abadie A & Gardeazabal J., 2003; Blomberg et al., 2009; Orbaneja JRV et al. Tuy nhiên, những nghiên cứu này chỉ tập trung vào khủng bố thay vì các rủi ro địa chính trị khác, chẳng hạn như rủi ro chính sách và chiến tranh, vốn đóng góp đáng kể vào sự biến động của thị trường tài chính. Hơn nữa, những nghiên cứu này chỉ tập trung vào các nước phát triển và bỏ qua các nền kinh tế mới nổi. Balcilar et al. (2016), một nghiên cứu liên quan đến tác động của rủi ro địa chính trị, đã kiểm tra tác động của các cuộc tấn công khủng bố đối với lợi nhuận và sự biến động của thị trường chứng khoán ở các nước G7. Người ta đã xác định rằng các cuộc tấn công khủng bố có tác động đáng kể đến lợi nhuận của thị trường chứng khoán và những cuộc tấn công này có tác động đến sự biến động của thị trường chứng khoán ở Nhật Bản và Vương quốc Anh.

II. Thách thức Khủng hoảng địa chính trị và biến động thị trường chứng khoán

Tình hình địa chính trị căng thẳng ngày càng được công nhận là một mối quan ngại lớn trên toàn cầu. Theo thống kê từ Chỉ số Khủng bố Toàn cầu, các quốc gia châu Á đang đối mặt với sự gia tăng đáng kể về các cuộc tấn công khủng bố trong thời gian gần đây. Thế giới tài chính phức tạp và luôn thay đổi, với nhiều yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của thị trường chứng khoán. Gần đây, địa chính trị cũng được xem là một yếu tố có tác động đáng kể đến thị trường chứng khoán. Sự bất ổn địa chính trị càng lớn, thị trường chứng khoán càng biến động. Giá cổ phiếu giảm và rủi ro đầu tư tăng cao.

2.1. Nghiên cứu điển hình Ảnh hưởng của chiến tranh đến thị trường chứng khoán

Nghiên cứu của CFRA cho thấy tác động của các sự kiện địa chính trị đối với thị trường chứng khoán Mỹ là tương đối ngắn hạn, nhưng không phải là không có tác động. Công ty đã phân tích 24 sự kiện kể từ Thế chiến II và nhận thấy rằng chỉ số S&P 500 giảm trung bình 5,5% từ đỉnh đến đáy sau những sự kiện đó. Các sự kiện địa chính trị thường xuyên ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán vì chúng có thể ảnh hưởng đến tâm lý thị trường, làm gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu và ảnh hưởng đến dòng vốn đầu tư. Các nhà nghiên cứu đã lập luận rằng tác động của rủi ro địa chính trị đối với các quyết định đầu tư và do đó hiệu quả hoạt động của các tài sản tài chính cơ bản sẽ đặc biệt nghiêm trọng ở những quốc gia mà căng thẳng địa chính trị tương đối mạnh mẽ và dai dẳng hơn. Theo một cuộc khảo sát năm 2017 của Gallup, 75% các nhà đầu tư tham gia bày tỏ lo ngại về tác động của các cuộc xung đột chính trị và quân sự toàn cầu đối với các hoạt động kinh tế, làm giảm lợi nhuận chứng khoán và chuyển hướng dòng vốn ra khỏi các nước đang phát triển sang các nước phát triển hơn.

2.2. Bầu cử và thị trường chứng khoán Phân tích tác động chính sách tiền tệ

Balcilar et al. (2018) đã phân tích tác động của rủi ro địa chính trị đối với lợi nhuận chứng khoán và sự biến động bằng cách sử dụng các kiểm tra lượng tử nhân quả phi tham số cho các nước BRICS và nhận thấy rằng tác động của rủi ro địa chính trị đối với sự biến động của thị trường chứng khoán lớn hơn tác động đối với lợi nhuận của thị trường chứng khoán. Ngoài ra, họ nhận thấy rằng rủi ro địa chính trị có tác động phi tuyến tính và bất đối xứng đối với lợi nhuận thị trường ở các nền kinh tế mới nổi khác nhau nhưng có tác động nhất quán đến sự biến động của thị trường. GPR có thể tác động đến sự biến động của thị trường chứng khoán theo một số cách. Thứ nhất, như một hình thức không chắc chắn, sự gia tăng của GPR có thể làm trì hoãn quá trình ra quyết định của những người tham gia thị trường (Salisu et al, 2022), chẳng hạn như các nhà đầu tư trì hoãn tiêu dùng và các công ty trì hoãn đầu tư (Bloom, 2009). Thứ hai, sự gia tăng của GPR có thể làm giảm thương mại và đầu tư toàn cầu, và cách bố trí toàn cầu hóa có thể chuyển sang khu vực hóa (Eckstein và Tsidon, 2004), do đó đẩy chi phí cho các công ty.

III. Cách phân tích rủi ro địa chính trị ảnh hưởng thị trường chứng khoán

Bài viết này tập trung vào nghiên cứu tác động của các yếu tố vĩ mô đến thị trường chứng khoán. Gertler và Grinols (1982) đã nghiên cứu mối quan hệ giữa thất nghiệp, lạm phát và lợi nhuận chứng khoán thông thường. Kết quả cho thấy có mối tương quan thống kê giữa lợi nhuận chứng khoán dự kiến và các biến vĩ mô. Về thất nghiệp và lạm phát, sức mạnh giải thích của phân tích hồi quy đã được tăng cường đáng kể. Fang và Miller (2002) đã nghiên cứu tác động của việc phá giá tiền tệ hàng ngày đối với lợi nhuận thị trường chứng khoán cho năm thị trường chứng khoán mới nổi ở Đông Á. Kết quả cho thấy phương sai có điều kiện của lợi nhuận thị trường chứng khoán và tỷ lệ suy giảm thể hiện các đặc điểm thay đổi theo thời gian cho tất cả các thị trường.

3.1. Phương pháp lượng hóa Đánh giá tác động bằng mô hình hồi quy

Mô hình hồi quy tuyến tính OLS được sử dụng rộng rãi trong kinh tế lượng. Ưu điểm là phương pháp này không quá phức tạp nhưng hiệu quả. Để ước tính mô hình hồi quy, tôi đã sử dụng phương pháp bình phương tối thiểu OLS do nhà toán học người Đức Carl Friedrich Gauss đề xuất. Mô hình hồi quy là: VOL = f(GPR, IFL, EPU, EXC) Nói chung, mô hình nghiên cứu được viết như sau: VOL = By + BịGPR + B;IFL + B3EPU + B„EXC + Ut (U Lỗi ngẫu nhiên) Trong đó: “+ VOL: Biến động chứng khoán Sự biến động của thị trường chứng khoán được tính toán dựa trên tỷ lệ lợi nhuận (rị) trên ngày chỉ số chứng khoán của mỗi quốc gia. Lợi nhuận chỉ số được tính như sau: rạ=log (P.1) Trong đó Yr; là lôgarit tự nhiên của tỷ lệ lợi nhuận hàng ngày của chỉ số tại thời điểm t. P, là giá đóng cửa tại thời điểm t, P,.; là giá đóng cửa tại thời điểm t-1, tương ứng.

3.2. Kiểm định đa cộng tuyến Xác định và xử lý các biến tương quan

Kết quả hồi quy sẽ được thu được bằng phần mềm thống kê STATA 14. Một số kiểm tra chẩn đoán như kiểm tra tính chuẩn tắc, thống kê tương quan và phương sai biến sẽ được sử dụng để xác định mức độ đa hình. cộng tuyến giữa các biến. Phương pháp đầu tiên được sử dụng trong nghiên cứu là phương pháp hồi quy bình phương tối thiểu. Mục đích Gaus-Markov nêu các thuộc tính của OLS. Với các giả định của mô hình hồi quy tuyến tính cổ điển, các ước tính OLS là tuyến tính, không thiên vị, ước tính phương sai tối thiểu. Sau khi hồi quy mô hình bằng phương pháp OLS, tôi thực hiện các bước kiểm tra các khuyết điểm trong mô hình: - Kiểm tra đa cộng tuyến: đa cộng tuyến là một khuyết điểm của mô hình khiến các biến độc lập có mối quan hệ tuyến tính với nhau. Hiện tượng này vi phạm giả định của mô hình hồi quy dẫn đến sai số chuẩn của các hệ số lớn, khoảng tin cậy lớn và thống kê t ít ý nghĩa hơn và các ước tính không chính xác lắm. Do đó, dễ dàng đi đến một sự bác bỏ vô căn cứ giả thuyết vô hiệu, điều này có thể không đúng.

IV. Ứng dụng thực tế Phân tích tác động giữa các quốc gia phát triển

Nghiên cứu tiếp tục kiểm tra tác động của rủi ro địa chính trị đối với thị trường chứng khoán ở hai nhóm quốc gia. Để xem tác động của chúng đối với hai nhóm quốc gia này khác nhau như thế nào, tôi tiếp tục hồi quy trên hai nhóm dữ liệu. Các nước phát triển bao gồm Pháp, Canada, Anh, Đức, Nhật Bản, Ý. Các nước mới nổi bao gồm Brazil, Trung Quốc, Ấn Độ, Mexico.

4.1. So sánh tác động Thị trường chứng khoán các nước đang phát triển

Mục đích nghiên cứu là điều tra tác động của sự không chắc chắn về rủi ro địa chính trị trong nước và toàn cầu đối với lợi nhuận chứng khoán của bốn nền kinh tế mới nổi dễ bị tổn thương, Brazil, Ấn Độ, Trung Quốc và Mexico. Quan trọng hơn, các nền kinh tế mới nổi này dễ bị tổn thương hơn tất cả các nền kinh tế mới nổi khác và các nền kinh tế mới nổi dễ bị tổn thương dễ bị ảnh hưởng hơn bởi sự không chắc chắn về rủi ro địa chính trị trong nước và toàn cầu hơn các nền kinh tế phát triển (Wilkinson, 2014). Mẫu quan sát của nghiên cứu bao gồm 478 quan sát từ 4 quốc gia có sẵn dữ liệu cho các năm 2010-2023. Dữ liệu thống kê (Bảng 4.6) trình bày chi tiết các thống kê tóm tắt của các biến độc lập được sử dụng. Các giá trị trung bình, độ lệch chuẩn, tối thiểu và tối đa của các biến độc lập được nghiên cứu được báo cáo trong Bảng 4.

4.2. Bài học kinh nghiệm Ảnh hưởng địa chính trị lên thị trường mới nổi

Sau khi tìm ra mô hình hồi quy phù hợp nhất về mối quan hệ giữa rủi ro địa chính trị và sự biến động của thị trường chứng khoán ở các nước mới nổi, chúng ta có thể thấy rằng thị trường bị ảnh hưởng tiêu cực bởi sự bất ổn địa chính trị gây ra. Vì các nền kinh tế mới nổi nhạy cảm hơn với các ảnh hưởng bên ngoài, đặc biệt là rủi ro địa chính trị. Đối với những bất ổn chính trị, các nhà đầu tư ở đây chưa có kinh nghiệm và sự ổn định tâm lý để đối phó. Mẫu quan sát của nghiên cứu bao gồm 918 quan sát từ 6 quốc gia có sẵn dữ liệu cho các năm 2010-2023. Giá trị trung bình, độ lệch chuẩn, tối thiểu và tối đa của các biến độc lập được nghiên cứu được báo cáo trong Bảng 4.

V. Kết luận Rủi ro địa chính trị và tương lai thị trường chứng khoán

Sau khi tiến hành phân tích hồi quy trên thị trường chứng khoán của 10 quốc gia được chọn, có thể kết luận rằng: Giữa rủi ro địa chính trị và sự biến động của thị trường có một mối quan hệ tỷ lệ nghịch với nhau. Điều đó có nghĩa là Sự không chắc chắn về địa chính trị có tác động tiêu cực đến sự biến động của thị trường chứng khoán. Trong thời kỳ địa chính trị, thị trường chứng khoán trở nên "ít hoạt động hơn", điều đó có nghĩa là giá cổ phiếu ít biến động hơn. Bên cạnh đó, khi so sánh tác động của rủi ro địa chính trị đối với thị trường chứng khoán của hai nhóm gồm 33 quốc gia phát triển và các nước mới nổi, kết quả là tương tự nhưng không rõ ràng lắm đối với các nước phát triển.

5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu Mối tương quan giữa biến động và rủi ro

Nghiên cứu sử dụng hồi quy mô hình OLS để điều tra tác động của rủi ro địa chính trị toàn cầu đối với sự biến động của thị trường chứng khoán trên các quốc gia. Dựa trên kết quả phân tích, nghiên cứu có thể kết luận rằng rủi ro địa chính trị có tác động đáng kể và tiêu cực đến sự biến động của thị trường chứng khoán. Bên cạnh đó, khi phân tích dữ liệu hồi quy trên hai nhóm quốc gia phát triển và các nước mới nổi, kết quả là khá khác nhau. Đối với thị trường tài chính của các nước mới nổi, tác động của những bất ổn địa chính trị là tương tự như kết quả cho mẫu tổng thể. Điều này có thể là do khi đối mặt với những khó khăn trong bối cảnh bất ổn chính trị, các nhà đầu tư bi quan và do dự giao dịch trên thị trường chứng khoán, hoặc họ tham gia vào thị trường chứng khoán với thái độ thận trọng vì sợ gặp rủi ro. Do đó, trong những giai đoạn này, thị trường chứng khoán ít biến động hơn.

5.2. Khuyến nghị đầu tư Xây dựng danh mục phòng thủ rủi ro địa chính trị

Trong bối cảnh động lực toàn cầu thay đổi nhanh chóng, các nhà nghiên cứu và hoạch định chính sách nên quan tâm đến các sự kiện địa chính trị và tác động của chúng đối với thị trường chứng khoán. Nó được coi là một trong 35 yếu tố chính để đưa ra quyết định kinh doanh đầu tư. Các cú sốc địa chính trị làm cho môi trường đầu tư trở nên không chắc chắn và có thể dẫn đến nhiều rủi ro đầu tư và kinh doanh khác nhau. Nó không chỉ làm xáo trộn triển vọng kinh tế tổng thể, mà còn có thể dẫn đến sự biến động trong lợi nhuận thị trường chứng khoán - hoặc thị trường tài sản tài chính. Khi một nền kinh tế phải chịu bất kỳ sự không chắc chắn địa chính trị nào, nó sẽ làm giảm đầu tư và tiêu dùng dẫn đến sự co lại trong nền kinh tế làm giảm mức vốn có sẵn cho đầu tư. Hiện tượng này nhanh chóng làm giảm hiệu quả hoạt động của thị trường chứng khoán. Căng thẳng địa chính trị đã thu hút rất nhiều sự chú ý từ các nhà đầu tư, vì vậy cần phải đưa ra các biện pháp và chính sách để có thể đầu tư an toàn và hiệu quả trong giai đoạn bất ổn kinh tế.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Căng thẳng địa chính trị toàn cầu đang trở thành một trong những thách thức hàng đầu đối với sự ổn định của hệ thống tài chính quốc tế. Theo dữ liệu từ Chỉ số Khủng bố Toàn cầu (Global Terrorism Index), khu vực châu Á đã chứng kiến sự gia tăng đột biến về số vụ tấn công khủng bố, tăng tới 720% từ mức 106 vụ năm 2002 lên 870 vụ vào năm 2016. Khảo sát của Gallup vào năm 2017 cũng chỉ ra rằng khoảng 75% nhà đầu tư bày tỏ lo ngại sâu sắc về việc các xung đột quân sự và bất ổn chính trị sẽ làm suy giảm tỷ suất sinh lời, đồng thời kích hoạt làn sóng dịch chuyển dòng vốn quốc tế. Các dữ liệu lịch sử từ tổ chức nghiên cứu CFRA qua 24 sự kiện địa chính trị lớn kể từ Thế chiến II cho thấy chỉ số S&P 500 thường ghi nhận mức sụt giảm bình quân 5,5% từ đỉnh xuống đáy trước khi phục hồi.

Vấn đề cốt lõi đặt ra là rủi ro địa chính trị (Geopolitical Risk - GPR) tác động như thế nào đến mức độ biến động của thị trường chứng khoán (Stock Market Volatility) tại các nhóm nền kinh tế có trình độ phát triển khác nhau. Nghiên cứu này được thực hiện nhằm phân tích thực nghiệm tác động của rủi ro địa chính trị tới độ biến động giá cổ phiếu trên mẫu dữ liệu bảng gồm 10 quốc gia đại diện cho cả nhóm phát triển và mới nổi trong giai đoạn từ tháng 4 năm 2010 đến tháng 4 năm 2023 theo tần suất tháng. Ý nghĩa then chốt của luận văn là cung cấp bằng chứng định lượng giúp các tổ chức tài chính, nhà quản lý danh mục và cơ quan điều hành nhận diện cơ chế truyền dẫn rủi ro, từ đó tối ưu hóa các chiến lược phòng hộ và duy trì ổn định thị trường.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên ba trụ cột lý thuyết tài chính và kinh tế học hành vi:

1. Lý thuyết Cú sốc Bất định (Uncertainty Shock Theory): Khung lý thuyết này khẳng định sự gia tăng của bất định địa chính trị sẽ trì hoãn quyết định đầu tư của doanh nghiệp và quyết định tiêu dùng của cá nhân, dẫn đến sự suy giảm thanh khoản trên thị trường tài sản.
2. Lý thuyết Triển vọng và Tâm lý Tránh tổn thất (Prospect Theory & Loss Aversion): Khi đối mặt với các rủi ro phi truyền thống như chiến tranh hay khủng bố, tâm lý e ngại rủi ro của nhà đầu tư tăng vọt, dẫn đến xu hướng thoái lui khỏi các giao dịch rủi ro và tìm kiếm tài sản trú ẩn an toàn.
3. Thuyết Thị trường Hiệu quả (Efficient Market Hypothesis): Xem xét tốc độ phản ánh thông tin địa chính trị vào giá cả chứng khoán và mức độ biến động thị trường.

Mô hình nghiên cứu chuẩn hóa bao gồm các khái niệm định lượng cốt lõi:

• Biến phụ thuộc (VOL): Biến động thị trường chứng khoán, đo lường bằng tổng bình phương lợi suất hàng ngày hoặc độ lệch chuẩn lợi suất theo tháng.
• Biến độc lập chính (GPR): Chỉ số rủi ro địa chính trị được chuẩn hóa từ tần suất bài báo về chiến tranh, khủng bố và căng thẳng quốc tế.
• Biến kiểm soát vĩ mô: Tỷ lệ lạm phát (IFL), Chỉ số bất định chính sách kinh tế (EPU), và Tỷ giá hối đoái (EXC) so với đồng USD.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng mẫu dữ liệu bảng (panel data) thứ cấp với 1.716 quan sát thu thập liên tục trong 13 năm (2010–2023) từ 10 quốc gia, bao gồm 6 quốc gia phát triển (Mỹ, Anh, Pháp, Đức, Ý, Nhật Bản) và 4 quốc gia mới nổi (Brazil, Trung Quốc, Ấn Độ, Mexico). Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng nhằm bao quát các thị trường có quy mô vốn hóa lớn và mức độ phơi nhiễm địa chính trị tiêu biểu trên thế giới.

Quy trình ước lượng định lượng áp dụng phần mềm thống kê Stata 14 với các bước tuần tự:

• Ước lượng hồi quy bình phương bé nhất tổng quát gộp (Pooled OLS) kết hợp sai số chuẩn vững (Robust Standard Errors).
• Mô hình tác động cố định (FEM) và mô hình tác động ngẫu nhiên (REM).
• Mô hình bình phương bé nhất tổng quát khả thi (FGLS) để khắc phục hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan bậc một.

Các kiểm định chẩn đoán khắt khe được thực hiện: Hệ số phóng đại phương sai (Mean VIF = 1,12 đối với mẫu chung và 1,42 đối với nhóm mới nổi) xác nhận mô hình không bị đa cộng tuyến. Kiểm định Wooldridge và kiểm định Hausman (với giá trị Prob > chi2 = 0,0000) được sử dụng để lựa chọn mô hình tối ưu nhất cho từng bộ dữ liệu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích kinh tế lượng mang lại ba phát hiện thực nghiệm nổi bật:

1. Tác động nghịch chiều trên quy mô toàn cầu: Kết quả hồi quy OLS trên mẫu tổng thể với 1.285 quan sát hiệu dụng cho thấy hệ số hồi quy của biến GPR đạt giá trị âm (-669,58) với mức ý nghĩa thống kê cao (p < 0,001) và hệ số xác định R bình phương đạt 22,58% (F = 45,73). Khi rủi ro địa chính trị gia tăng, biên độ biến động giá cổ phiếu trên thị trường thế giới có xu hướng thu hẹp lại do thanh khoản suy giảm.
2. Sự phân hóa mạnh mẽ giữa thị trường mới nổi và phát triển: Đối với nhóm 4 quốc gia mới nổi (478 quan sát), tác động tiêu cực của GPR lên biến động thị trường diễn ra đặc biệt sâu sắc với hệ số hồi quy lên tới -1.188,95 và R bình phương đạt 30,82%. Ngược lại, tại nhóm 6 quốc gia phát triển (807 quan sát), kiểm định Wooldridge phát hiện hiện tượng tự tương quan (p = 0,0030), và mô hình FGLS (Wald chi2 = 27,71) chỉ ra rằng tác động của GPR đến độ biến động chứng khoán là không thực sự rõ rệt.
3. Mức độ nhạy cảm đặc thù theo từng quốc gia: Trong nhóm phát triển, thị trường Ý, Pháp và Nhật Bản phản ứng tiêu cực rõ nét nhất trước các cú sốc địa chính trị, trong khi Mỹ, Anh và Canada duy trì tính ổn định cao hơn. Tại nhóm mới nổi, thị trường Brazil ghi nhận biên độ biến động giá bình quân cao nhất trong khi chỉ số GPR thấp nhất; ngược lại, Trung Quốc có mức độ rủi ro địa chính trị cao nhất nhưng thị trường chứng khoán lại tương đối trầm lắng.

Thảo luận kết quả

Trên đồ thị phân tán (Scatter Plot) và đường hồi quy fitted values, mối quan hệ giữa chỉ số GPR và biến động giá chứng khoán hiển thị rõ xu hướng dốc xuống. Kết quả này phản ánh rằng trong các giai đoạn bất ổn địa chính trị leo thang, tâm lý bi quan chi phối khiến các nhà đầu tư lựa chọn chiến lược "đóng băng" giao dịch hoặc trì hoãn phân bổ vốn mới. Sự rút lui tạm thời của dòng tiền khiến khối lượng khớp lệnh sụt giảm, dẫn đến việc thị trường trở nên kém sôi động và biên độ dao động giá bị nén lại.

Phát hiện này bổ sung một góc nhìn quan trọng vào hệ thống tài liệu nghiên cứu quốc tế. Trong khi nhiều nghiên cứu trước đây ghi nhận rủi ro địa chính trị làm gia tăng biên độ dao động tức thời, luận văn chứng minh rằng dưới tần suất dữ liệu tháng và chu kỳ dài hạn 13 năm, hiệu ứng phòng thủ của nhà đầu tư dẫn đến sự sụt giảm thanh khoản và thu hẹp độ biến động tổng thể, đặc biệt là tại các thị trường tài chính mới nổi vốn có tâm lý giao dịch dễ bị tổn thương.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm ứng phó hiệu quả với các cú sốc bất định địa chính trị, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp thực tiễn:

1. Tái cơ cấu danh mục theo hướng phòng thủ đa tài sản (Portfolio Diversification): Các quỹ đầu tư và tổ chức tài chính cần chủ động hạ tỷ trọng các nhóm cổ phiếu có tính chu kỳ cao từ 15% đến 20% khi chỉ số GPR vượt ngưỡng trung bình 0,35. Việc điều chỉnh này nên được kích hoạt trong vòng 30 đến 60 ngày kể từ khi xuất hiện căng thẳng quốc tế.
2. Khai thác chiến lược định giá cơ bản (Valuation Stations): Nhà đầu tư chuyên nghiệp cần xây dựng mô hình định giá nội tại chuẩn xác để phát hiện các cơ hội mua vào khi thị trường hoảng loạn ngắn hạn làm giá tài sản giảm sâu hơn giá trị thực từ 10% đến 25%, thay vì áp dụng chiến lược dự đoán cảm tính (Predict and Gamble).
3. Duy trì quỹ đệm thanh khoản linh hoạt (Liquidity Buffer): Các định chế tài chính cần duy trì tỷ lệ dự trữ tiền mặt và tài sản tương đương tiền ở mức 10% đến 15% tổng tài sản quản lý trong các giai đoạn biến động, giúp hạn chế rủi ro bán tháo tài sản sinh lời dưới áp lực thanh khoản trong khung thời gian từ 1 đến 3 quý.
4. Tích hợp chỉ số GPR vào hệ thống kiểm tra sức chịu tải (Stress-testing System): Ngân hàng trung ương và Ủy ban Chứng khoán cần đưa biến số rủi ro địa chính trị vào mô hình cảnh báo sớm định kỳ hàng quý, nhằm chủ động điều tiết thanh khoản hệ thống ngân hàng và ổn định tỷ giá hối đoái.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu mang lại giá trị ứng dụng cao cho 4 nhóm đối tượng:

1. Nhà đầu tư cá nhân và nhà giao dịch chứng khoán: Giúp nhận diện cơ chế tâm lý thị trường, tránh bẫy tâm lý e ngại tổn thất cực đoan và loại bỏ thói quen giao dịch rủi ro trong các giai đoạn khủng hoảng.
2. Nhà quản lý quỹ và chuyên viên phân tích tài chính: Cung cấp cơ sở dữ liệu định lượng và mô hình thực nghiệm để tối ưu hóa tỷ trọng phân bổ tài sản quốc tế giữa thị trường phát triển và thị trường mới nổi.
3. Cơ quan quản lý thị trường và nhà hoạch định chính sách: Cung cấp bằng chứng thực tiễn về mức độ truyền dẫn của rủi ro phi kinh tế vào hệ thống tài chính, phục vụ công tác xây dựng kịch bản điều hành vĩ mô.
4. Giảng viên, học viên cao học và cộng đồng nghiên cứu học thuật: Là tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp xử lý dữ liệu bảng (Pooled OLS, FEM, REM, FGLS) và kỹ thuật chẩn đoán khuyết tật mô hình trong kinh tế lượng tài chính.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao rủi ro địa chính trị gia tăng lại làm giảm độ biến động của thị trường chứng khoán? Khi rủi ro địa chính trị tăng cao, tâm lý e ngại rủi ro khiến đa số nhà đầu tư trì hoãn quyết định giao dịch và đứng ngoài thị trường. Khối lượng và tần suất giao dịch suy giảm mạnh khiến biên độ dao động giá bị nén lại, làm giảm mức biến động tổng thể (hệ số GPR đạt -669,58 trong mô hình OLS tổng thể).

Sự khác biệt trong phản ứng của thị trường mới nổi và thị trường phát triển là gì? Thị trường mới nổi chịu tác động tiêu cực mạnh mẽ hơn rõ rệt (hệ số -1.188,95 với R bình phương 30,82%) do nhà đầu tư có mức độ nhạy cảm cao và hệ thống tài chính mỏng. Ngược lại, thị trường phát triển có khả năng hấp thụ rủi ro tốt hơn nhờ nền tảng thanh khoản dồi dào và tâm lý nhà đầu tư chuyên nghiệp hơn.

Chỉ số GPR trong nghiên cứu được thu thập và tính toán như thế nào? Chỉ số GPR được chuẩn hóa dựa trên tần suất các bài báo quốc tế viết về 8 nhóm sự kiện địa chính trị chính như chiến tranh, khủng bố và căng thẳng ngoại giao. Nguồn dữ liệu được truy xuất trực tiếp từ cơ sở dữ liệu học thuật quốc tế theo chuỗi thời gian tháng từ năm 2010 đến 2023.

Nhà đầu tư nên áp dụng chiến lược nào khi xuất hiện rủi ro địa chính trị bất ngờ? Chiến lược tối ưu là kết hợp giữa nắm giữ dài hạn (Holding Tight) và định giá cơ bản (Valuation Stations). Nhà đầu tư nên kiềm chế phản ứng hoảng loạn, duy trì tỷ trọng tiền mặt hợp lý và chủ động gom mua các cổ phiếu chất lượng bị định giá thấp hơn giá trị nội tại từ 10% trở lên.

Tại sao mô hình FGLS được ưu tiên áp dụng cho nhóm các quốc gia phát triển? Trong mẫu dữ liệu của 6 quốc gia phát triển với 807 quan sát, kiểm định Wooldridge cho thấy mô hình xuất hiện hiện tượng tự tương quan bậc một (p = 0,0030). Mô hình FGLS là giải pháp kinh tế lượng chuẩn xác nhất để khắc phục khuyết tật tự tương quan và phương sai sai số thay đổi, đảm bảo tính vững cho các ước lượng.

Kết luận

• Luận văn hoàn thành việc phân tích thực nghiệm tác động của rủi ro địa chính trị lên biến động thị trường chứng khoán trên tập dữ liệu bảng 10 quốc gia giai đoạn 2010–2023.
• Kết quả khẳng định mối quan hệ nghịch chiều có ý nghĩa thống kê giữa chỉ số GPR và độ biến động thị trường chứng khoán toàn cầu với mức độ giải thích R bình phương đạt 22,58%.
• Nghiên cứu chứng minh sự bất đối xứng rõ rệt: Các thị trường mới nổi chịu tác động tiêu cực rất mạnh mẽ, trong khi các thị trường phát triển thể hiện sức chống chịu vượt trội.
• Về mặt học thuật, đề tài cung cấp khung phân tích định lượng kết hợp đa dạng các kỹ thuật hồi quy OLS, FEM và FGLS trong việc giải quyết khuyết tật chuỗi thời gian bảng.
• Trong lộ trình 6 đến 12 tháng tới, các nghiên cứu tiếp nối nên mở rộng quy mô mẫu sang các thị trường cận biên và phân tích tác động phi tuyến theo từng nhóm ngành kinh tế đặc thù. Quý độc giả và các nhà nghiên cứu quan tâm có thể khai thác toàn văn đề tài để phát triển các mô hình dự báo tài chính chuyên sâu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIETNAM NATIONAL OF ECONOMIC AND BUSINESS, VIETNA NATIONAL UNIVERSITY, HANOI BANKING AND FINANCE DEPARTMENT TOPIC THE EFFECT OF GEOPOLITICAL RISKS ON STOCK MARKET VOLATILITY Student : Nguyen Thi Phuong Linh Student code : 19050682 Class : QH 2019-E TCNH CLC 1 Supervisor : MSc. Luong Tram Anh re F7/ VIETNAM NATIONAL OF ECONOMIC AND BUSINESS, VIETNA NATIONAL UNIVERSITY, HANOI BANKING AND FINANCE DEPARTMENT TOPIC THE EFFECT OF GEOPOLITICAL RISKS ON STOCK MARKET VOLATILITY Student : Nguyen Thi Phuong Linh Student code : 19050682 Class : QH 2019-E TCNH CLC 1 Supervisor : MSc. Luong Tram Anh re F7/ DECLARATION I hereby declare that the topic “Effect of Geopolitical risks on stock market volatility” is an independent research work with all contents and the result is a product that I have tried my best to research during my studies at the school, conducted openly with the enthusiastic guidance of MSc. Luong Tram Anh.

The data and research results on the topic are honest, and the sources are fully and clearly cited. The research results do not completely copy or use the results of any similar topic. IfI find out that there is a copy of the research results of another topic, I will take full responsibility. Hanoi, 15 May 2023 Student Nguyễn Thị Phương Linh TABLE OF CONTENTS DECLARATION .scsssssssssesssensensonsatensensonsanensensoneoneaeensonsaneatensonsoueateneensoneateseeneonsansateneensaueatenteneanenteneeneas 1 TABLE OF CONTENTS .cscssssssssssssssssssessessssstensecserssessrensocsacstensecseneseenteesacsstsatentensansueneensaeeaueatesanees 2 LIST OF ABBREVIATION .cssssssssssssssssssessessnsnsseeessensnensessueneseecensausneaeeesseaneneensnesueneaeeneneenensaeensanen 4 LIST OF FIRGURES .cscsscsssssssssesssessnsseeesessenssneseenssnsaneeenesessneaeeneenseesseeseenssnsaneateneansaueneensensaneateeenees 5 LIST OF TABLES.ccssscssssssssssssnssesssesesnssnenesssensoneeenssnsanentenssnsassatensenseesseeseensonsaceteneeesausatensenssueaueneenees 5 ABSTRACT ovessssssssessesseseessensoreneensecsorsansneeseareausreneecsansatenseneacsanenteneansaneanenseneansateneeneonsansateneeneeneanensensans 6 CHAPTER 1: INTRODUCTION.

The rational of research tODIC. ReSse@arch aim. Research Objective and SCODG. Research Obj©CtÏVe.

Overview of data collection and data arnaÌÏySÌS. Contribution Of research. Structure Of the Study .«e-eeesrsesersrsrrsrirerirerrrrrrrrrrsrsrarsrsrsirsrnrre 10 CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW. Impact of geopolitical risks on StOCK MarKet.

Impact of macroeconomic factors on StOCK MAFKet. sce 13 CHAPTER 3: RESEARCH METHODOLOGY. RES@ arch DFOC©SS. Data CON OCTION.csssssssssssssssessssssssssssessssesssessssseseseesssesessseeeessesenseeseeeesenseeseeneesesensseaeas 18 CHAPTER 4: RESULT AND DICUSSION.

The general impact of geopolitical risk on stock marketS. The impact of geopolitical risk on stock markets different between developed and developing COUTItTÏ@S?. SUMMATY Of F©SUÏS.ccsssssssssssssssssseseesesesesescsesseseseacneensnsseesessneeseaeseaeaeaeeneneeauaceseaeseneaeaeaneseneseneavaneneeeneaeaeas 39 LIST OF ABBREVIATION STT ABBREVIATION MEANING 1 FEM Fixed Effect Model 2 GLS Generalized Least Square 3 OLS Ordinary Least Square 4 REM Random Effect Model 5 GPR Geopolitical Risk 7 EPU Economy Policy Uncertainty LIST OF FIRGURES Figure Figure Name Page Scatter Plot of the relationship between geopolitical risk and Stock market price +1 movement 21 4.a Figure Stock Price Volatility 23 4.b Figure Political Volatility 23 LIST OF TABLES Table Table Name Page 3.1 Summary of research variables 18 4.1 Descriptive statistics of the variables 21 Correlation matrix for dependent and 4.3 Table OLS regression result 24 4.4 Multi-collinear phenomena Test 24 4.6 Descriptive statistics of the variables 2 26 Correlation matrix for dependent and 4.8 OLS regression result 2 27 4.9 Multi-collinear phenomena Test 2 28 4.12 Fixed-effects Regression 29 4.14 Descriptive statistics of the variables 3 30 Correlation matrix for dependent and 4.17 Multi-collinear phenomena Test 3 32 4.18 Autocorrelation Test 3 33 ABSTRACT This study investigates the relationship between geopolitical risk (GPR) and stock market volatility from a global perspective. The study analyzes a panel data set of stock market of 10 countries for the period 2010- 2023.

What motivated me to undertake this research is the importance of acessing both the volatility and return of geopolitical risks to the economy, especially the stock market. The purpose is to provide more useful insights to investors before making investment decisions in order to limit risks and achieve the best return. Therefore, the study used linear regression models to find out the impact of geopolitical risk on the stock market. The estimation method is based on pooled OLS regression with robust standard errors, fixed effects and random effects models.

The results of the study show that in general, the influence of geopolitical risk has a negative effect on stock market volatility. Compared on two groups of developed countries and emerging countries, there is a relative difference. As for emerging markets, it is still negatively impacted by geopolitical risks. However, for developed countries, the effect of geopolitical uncertainties on stock market volatility is not clear.

I also find that considering global economic factors in predictability analysis is crucial for strong results. Finally, this study will provide some benefit on exploiting the impact of GPR in predictive modeling of stock market volatility while highlighting some of the useful effects of these recommendations. The rational of research topic Geopolitical tension is increasingly recognised as a serious, worldwide concern. According to statistics from the Global Terrorism Index, Asian countries are facing a significant increase in terrorist attacks in recent times.

In 2002, the region was affected by only 106 terrorist attacks, but then increased by 720%, reaching a threshold of 870 attacks in 2016 (Le & Tran, 2021). The financial world is complex and ever-changing, with numerous factors influencing stock market performance. In the post-financial crisis context, strengthening the stability of the stock market has important implications for the economy and finance of each country or the whole world. Recently, geopolitics has also been thought of as a factor that can have a significant impact on the stock market.

The more geopolitical instability occurs, the more volatile the stock market. Stock price declines and investment risk increases. Research by CFRA shows that the impact of geopolitical events on the US stock market is relatively transient, but not without impact. The company analyzed 24 events since World War II and found that the S&P 500 index fell an average of 5.5% from peak to trough in the aftermath of those events.

Geopolitical events frequently affect the stock market because they can influence market sentiment, disrupt global supply chains, and impact the flow of investment capital. Researchers have argued that the effect of geopolitical risks on investment decisions and thus the performance of underlying financial assets would be particularly severe in countries where geopolitical tensions are relatively stronger and more persistent. According to a 2017 Gallup survey, 75% of participating investors expressed concern about the impact of global political and military conflicts on economic activities, reducing stock returns. securities and redirect capital outflows from developing countries to more developed countries.

Understanding geopolitics’ impact on the stock market is critical for investors who want to make informed decisions and navigate the challenges posed by geopolitical events. Recent evidence suggests the impact of geopolitical risks on stock market prices and returns. Regarding market price, Given the growing importance of geopolitical risk globally, a number of prominent domestic and international studies have focused on the impact of geopolitical risk on stock prices, typically “Balcilar et al. events, 2018”, the impact of geopolitical risks can vary on the economic nature of each region.

Regarding market returns, there have been numerous studies in the past that have looked at the impact of political uncertainty on stock prices and its volatility. They showed severe fluctuations in excess returns due to an increase or decrease in political risk, which indicates the crucial role of such risks as a pricing factor in a cross-section of stock returns. They were able to confirm that political uncertainty had a negative impact on stock price and provided evidence of the existence of priced political risk. They found that there was a negative correlation between such attacks and stock markets.

Several studies have investigated the relationship between stock market and GPR in developed economies such as European countries and the US. Although advanced economies dominate the global financial markets, the role of emerging economies in global economic development is equally important. Emerging economies face different global and regional GPR shocks, with a range of consequences for business cycles and financial markets. As a result, more and more research is focused on emerging economies.

and these studies show the predictive potential of GPR for the stock index in emerging markets and argue that GPR has a more profound influence on the volatility of the stocks rather than returns study. Besides, there are also many studies on the impact of geopolitical instability on the stock market in Islamic countries. However, few writers have been drawn on any systematic research into impact of geopolitical risks on stock market volatility. In this thesis, I will look at the relationship between geopolitics and the stock market.

Researchs looks at how geopolitical risk has become a challenge across much of the global economy and at its impact on financial institutions and their boards. In this study, I test the influence of geopolitical risk on the volatility of stock markets in the world. This study was the first to use a sample of stock indices in 11 countries worldwide. Ressearch aim This aim of this study is to analyze the impact of geopolitical uncertainty on stock market volatility.

Research questions - Does the geopolitical crisis affect the volatility of financial markets? - Is the impact of geopolitical risk on stock markets different between developed and developing countries? - Does the impact of geopolitical risk on stock markets depend on the levels of geopolitical risk? 1. Research objective and scope 1. Research objective The two research objectives of this study is geopolitical risks and stock market volatility. - Geopolitical risks: Geopolitical risks (GPRs) are often cited by central bankers, the financial press and corporate managers as one of the determinants of investment decisions, and hence, are believed to affect business cycles and financial markets globally.

Caldara and Iacoviello (2018) define geopolitical risk as "risks associated with wars, acts of terrorism, and tensions between states affecting the normal and peaceful course of international relations". This definition encapsulates the direct risk arising from the events listed below and any indirect risk arising from such initial events, for example, war conflict. Dario Caldara and Matteo Iacoviello construct a measure of adverse geopolitical events and associated risks based on a tally of newspaper articles covering geopolitical tensions, and examine its evolution and economic effects since 1900. The geopolitical risk (GPR) index spikes around the two world wars, at the beginning of the Korean War, during the Cuban Missile Crisis, and after 9/11.

Higher geopolitical risk foreshadows lower investment, stock prices, and employment. Higher geopolitical risk is also associated with higher probability of economic disasters and with larger downside risks to the global economy. - Stock market volatility: Stock market volatility is a measure of how much the stock market's overall value fluctuates up and down. Beyond the market as a whole, individual stocks can be considered volatile as well.

More specifically, you can calculate volatility by looking at how much an asset's price varies from its average price. Standard deviation is the statistical measure commonly used to represent volatility. Stock market volatility can pick up when external events create uncertainty. For example, while the major stock indexes typically don't move by more than 1% in a single day, those indices routinely rose and fell by more than 5% each day during the beginning of the COVID-19 pandemic.

No one knew what was going to happen, and that uncertainty led to frantic buying and selling. Volatility is often associated with fear, which tends to rise during bear markets, stock market crashes, and other big downward moves. However, volatility doesn't measure direction. It's simply a measure of how big the price swings are.

You can think of volatility as a measure of short-term uncertainty. Historical volatility is a measure of how volatile an asset was in the past, while implied volatility is a metric that represents how volatile investors expect an asset to be in the future. Research scope - The research space: The thesis focuses on studying the impact of geopolitical risks on the stock market of different, typically the following 11 countries: China, United States, United Kingdom, Brazil, France, India, Italy, Japan, Mexico} Canada, Germany - The research time: Due to the recent 10 years of geopolitical instability becoming more and more acute, | chose the time of research as the period from 2010 to 2023. Frequency is monthly.