Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu, cơ sở lý luận và thực tiễn quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới ở cấp huyện Chương 2: Thực trạng quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới ở Huyện Võ Nhai, Tỉnh Thái Nguyên. Chương 3: Định hướng và giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới tại Huyện Võ Nhai, Tỉnh Thái Nguyên. 7 CHUONG 1: TONG QUAN TINH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VA THUC TIEN QUAN LÝ NHÀ NƯỚC VE XÂY DỰNG NÔNG THON MỚI Ở CÁP HUYỆN 1. Tông quan tình hình nghiên cứu quan lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới ở cấp huyện 1.
Các công trình nghiên cứu quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới ở cấp huyện XDNTM là cuộc cách mạng và là một cuộc vận động lớn hướng đến xây dựng thôn, xã, gia đình khang trang, sạch đẹp. Từ đó, mang đến điều kiện phát triển, hiện đại và đáp ứng nhu cầu sống ngày càng cao. Chính vì vậy, vấn đề XDNTM đã nhận được sự quan tâm đặc biệt, trong đó đã có nhiều công trình nghiên cứu trong nước liên quan đến vấn đề này. Ở khía cạnh QLNN về XDNTM hiện nay một số bài viết nỗi bật có thé kế dén: Bài nghiên cứu "Việc đây mạnh chương trình XDNTM tai Võ Nhai, Hà Nội" của Khoa Điều tra - Phân tích, Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Hà Nội năm 2017, đã đánh giá tình hình triển khai chương trình XDNTM tại huyện Võ Nhai, thời kỳ 2010- 2015 và đề xuất các giải pháp nhằm đây mạnh chương trình này.
Bài viết sử dụng phương pháp nghiên cứu phỏng vấn trực tiếp các cán bộ địa phương và các hộ dân trên địa bàn huyện Võ Nhai. Kết quả nghiên cứu cho thấy, chương trình XDNTM tại đây đã phát triển đáng ké và đạt được nhiều kết quả tích cực trong thời kỳ 2010-2015. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều hạn chế và khó khăn trong việc triển khai chương trình này, đặc biệt là về khía cạnh von đầu tư, quản lý và điều hành, kiến thức chuyên môn của các cán bộ chủ chốt. Với mục đích đây mạnh chương trình XDNTM tại huyện Võ Nhai, công trình này đề xuất một số giải pháp như tăng cường đầu tư vốn, nâng cao chất lượng cán bộ, xây dựng mô hình NTM mẫu dé nhân rộng, tăng cường quản lý và điều hành chương trình, tăng cường tuyên truyền, giáo dục và nâng cao ý thức của cộng dong.
Bài nghiên cứu "Phân tích tình hình và đánh giá chương trình xây dựng nông thôn mới tại huyện Võ Nhai" của Nguyễn Thị Phương Thao và Lê Thị Hồng Luận năm 2021 cũng tiến hành phân tích tình hình triển khai chương trình XDNTM tại huyện Võ Nhai. Tác giả sử dụng phương pháp nghiên cứu gián tiếp, đánh giá và phân tích các tài liệu chính thức, báo cáo tài chính và báo cáo tiễn độ của chương trình XDNTM tại huyện Võ 8 Nhai. Kết quả nghiên cứu cho thay, chương trình XDNTM tại huyện Võ Nhai đã dat được nhiều kết quả tích cực, tuy nhiên còn nhiều khó khăn và hạn chế, như sự khác biệt trong cơ sở hạ tầng, nguồn vốn đầu tu, tư van và giám sát, kiến thức chuyên môn và ý thức của cộng đồng. Dé nâng cao hiệu quả chương trình XDNTM tại huyện Võ Nhai, công trình này đề xuất một số giải pháp như tăng cường tư vấn, giám sát và đào tạo kiến thức cho cộng đồng, day mạnh hợp tác giữa các cơ quan chức năng và nhà dau tư, tăng cường quản lý và điều hành chương trình, tăng cường tuyên truyền và nâng cao ý thức của cộng đồng.
Tiếp theo là bài nghiên cứu “Chương trình xây dựng nông thôn mới ở Việt Nam: thực trạng và giải pháp”, tác giả Dương Thị Bích Diệp đã tiễn hành phân tích thực trạng triển khai chương trình XDNTM tại 11 điểm do Trung ương chi đạo; từ đó chỉ ra nguyên nhân dẫn tới hạn chế, bất cập bao gồm: Các văn bản hướng dẫn về NTM của các bộ, ngành Trung ương chậm, thiếu hoặc chưa đồng bộ, thậm chí một số chính sách ban hành còn nhiều nội dung xa thực tiễn, khó thực hiện; Năng lực, trình độ của một bộ phận cán bộ lãnh hạn chế, một bộ phận cán bộ, đảng viên và người dân chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của Chương trình XDNTM; Nhu cầu vốn cho XDNTM rất lớn, nhưng đầu tư từ ngân sách và sự đóng góp của nhân dân có hạn. Từ những nguyên nhân trên, tác giả đề xuất một số giải pháp nhằm tiếp tục thực hiện hiệu quả chủ trương XDNTM trên cả nước: tập trung tuyên truyền nâng cao nhận thức người dân, đồng thời tiến hành chi dao cụ thé liên tục, đồng bộ: kết hợp với đa dạng hóa nguồn huy động nguồn lực để XDNTM. Bài nghiên cứu “Sự tham gia chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới của hộ gia đình ở Quảng Ngạn, Quảng Điền, Thừa Thiên Huế” của tác giả Nguyễn Thái Phan và Lê Anh Quý đã dựa vào số liệu điều tra từ 68 chủ hộ phân tích mô hình Probit có tác động đến xác suất của việc tham gia “Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới” ở xã Quảng Ngạn, huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế. Nghiên cứu cho thấy, các yếu tố: Diện tích đất sản xuất nông nghiệp, Kinh nghiệm trong sản xuất và Nghề nghiệp đánh bắt có ảnh hưởng thuận chiều đến sự tham gia vào chương trình NTM.
Ngược lại, có hai yếu tố có tác động nghịch là Số thành viên trong gia đình có bảo hiểm và Sự hài lòng về điện. Từ đó, nhóm tác giả đưa ra đề xuất cho tỉnh Thừa Thiên Huế cần tập trung truyền đạt thông tin về chương trình đến người nông dân sản 9 xuât lâu năm và quy hoạch lại diện tích đât sản xuât nông nghiệp của từng hộ sản xuât thông qua việc tăng diện tích sản xuât của môi hộ. Ngoài ra, còn công trình khác có thé kế đến như: Nguyễn Thị Anh Hong (2017) với đề tài "Quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn ở huyện Nghĩa Hành, tỉnh Quảng Ngãi"; Nguyễn Việt Triều (2013) với đề tài “Quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới ở huyện U Minh, tỉnh Cà Mau”; Nguyễn Thị Bích Lệ (2016) với đề tài “Quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới ở huyện Lâm Thao, tỉnh Phú Thọ”; Định Thị Thanh Hà (2017) với đề tài “Quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới tại huyện Tam Dương tỉnh Vĩnh Phúc”. Một số các báo của ngành và địa phương đăng bài phản ánh công tác xây dựng nông thôn mới như: Bài viết về kinh nghiệm xây dựng nông thôn mới ở xã Đông Lỗ, Ứng Hòa, Hà Nội đó là để xây dựng nông thôn mới trên địa bàn xã thành công tiên quyết là từ cách làm minh bạch, công khai, thông qua ý kiến toàn dân.
Bất cứ một nội dung nào liên quan tới xây dựng nông thôn mới được triển khai tại xã, chính quyền địa phương đều có khảo sát đánh giá, xây dựng kế hoạch đầu tư từng giai đoạn; việc chọn lựa cái nào làm trước, cái nào làm sau đều được công khai, lay ý kiến rộng rãi. Từ các nghiên cứu và bài viết trên, chúng ta có thé thấy được những yếu tố ảnh hưởng lớn đến việc QLNN XDNTM, bao gồm: cơ sở lý luận và thực tiễn quản lý; kế hoạch đầu tư từng giai đoạn; khảo sát đánh giá công trình; việc chọn lựa các hoạt động làm trước hoặc sau; sự minh bạch và công khai thông tin; cùng với các giải pháp, phương hướng dé nâng cao hiệu quả QLNN về XDNTM. Khoảng trắng nghiên cứu Các bài nghiên cứu trên đã tiến hành chỉ ra thực trạng triển khai chương trình XDNTM tại các tỉnh thành khác nhau trên cả nước, chỉ ra các yếu tố ảnh hưởng đến XDNTM như: Diện tích đất sản xuất nông nghiệp, kinh nghiệm trong sản xuất và nghề nghiệp đánh bat,. Từ đó đề xuất một số giải pháp cải thiện tình hình như: tập trung truyền đạt thông tin, nâng cao ngân sách.
Tuy nhiên, cho đến thời điểm hiện nay chưa có đề tài nghiên cứu nào về QLNN về XDNTM trên địa bàn huyện Võ Nhai, Tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2010-2022. Vì vậy, việc tác giả quyết định lựa chọn đề tài: “Quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới Huyện Võ Nhai, Tỉnh Thái Nguyên” là rất cần thiết và có ý nghĩa về lý luận cũng như 10 thực tiễn tại địa phương. Chủ đề nghiên cứu này sẽ giúp đánh giá thực trạng QLNN về XDNTM tai huyện Võ Nhai, đồng thời đưa ra các giải pháp dé nâng cao hiệu quả QLNN về XDNTM tại địa phương này. Cơ sở lý luận quản lý nhà nước về xây dựng nông thôn mới ở cấp huyện 1.
Nông thôn Theo Từ điển tiếng Việt, nông thôn là “khu vực dân cư tập trung chủ yếu làm nghề nông; phân biệt với thành thị”. Ở góc độ QLNN, khái niệm thông thôn được thống nhất với quy định tại Thông tư số 54/2009/TT-BNNPTNT ngày 21/8/2009 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, cụ thé: “Nông thôn là phần lãnh thổ không thuộc nội thành, nội thị các thành phó, thị xã, thị tran được quản lí bởi cấp hành chính cơ sở là ủy ban nhân dân xã”. Như vậy, nông thôn là các vùng tập trung phát triển nông nghiệp của đất nước. Trong đó, các điều kiện trong kinh tế, xã hội, cơ sở vật chất và cơ sở hạ tầng chưa phát triển.
Cả nước cần có được đồng bộ và tiềm lực dé tham gia vào xây dựng thế mạnh kinh tế chung. Do đó, chủ chương của Chính phủ được thực hiện trong phong trào XDNTM. Qua đó mang đến điều kiện và tác động dé nông thôn có điều kiện phát triển, được khai thác tiềm năng kinh tế, xã hội tốt nhất. Qua đó cũng giúp đất nước có được điều kiện phát triển đồng đều 1.
Nông thôn mới Khái niệm nông thôn mới Đề cập lần đầu tiên trong Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 05/8/2008 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng tại Hội nghị Trung ương 7 (khóa X) về nông nghiệp, nông dân, nông thôn, nông thôn mới được định nghĩa là nông thôn tiến bộ, cơ sở hạ tầng đồng bộ, đời sống văn hóa phong phú. Song song với đó, NTM cũng phải giữ được tính truyền thống, những nét đặc trưng nhất, bản sắc nhất của từng vùng, từng dân tộc và nâng cao giá trị đoàn kết của cộng đồng, mức sống của người dân. NTM mới trước hết là một vùng nông thôn vẫn còn mang những nét vốn có của cảnh quan truyền thống, truyền thống cả về quan hệ sản xuất và lực lượng sản xuất, hình thức bên trong và bên ngoài.