Kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn

Khóa luận kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn - ĐH Kinh tế Huế

• Tác giả: Nguyễn Thị Kỳ Anh
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thanh Huyền
• Trường học: Đại học Huế - Trường Đại học Kinh tế
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ Hùng Toàn

Nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ là bộ phận thiết yếu trong hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty TNHH Hùng Toàn. Tài sản này tham gia trực tiếp vào quy trình tạo ra sản phẩm. Giá trị của chúng chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí sản xuất. Việc tổ chức hạch toán khoa học đóng vai trò quan trọng đối với sự ổn định tài chính của doanh nghiệp. Kế toán phản ánh kịp thời số lượng và giá trị vật tư nhập kho, xuất kho và tồn kho. Mọi nghiệp vụ kinh tế phát sinh đều cần lập chứng từ hợp lệ theo đúng quy định hiện hành. Công ty áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp phù hợp với đặc thù vận hành thực tế. Bộ phận kế toán sử dụng hệ thống tài khoản chuyên biệt để phân loại từng danh mục vật tư. Quá trình luân chuyển chứng từ được kiểm soát qua các bước kiểm tra nghiêm ngặt. Ban giám đốc dựa vào báo cáo kế toán để ra quyết định nhập mua nguyên liệu tối ưu. Thông tin kế toán rõ ràng giúp hạn chế tối đa nguy cơ lãng phí và thất thoát nguyên vật liệu. Doanh nghiệp duy trì tiến độ sản xuất ổn định nhờ nguồn cung ứng vật tư liên tục. Sự chính xác trong khâu ghi chép tạo nền tảng vững chắc cho việc tính đúng giá thành thành phẩm.

1.1. Khái niệm và đặc điểm nguyên vật liệu công cụ dụng cụ

Nguyên vật liệu là đối tượng lao động mua ngoài hoặc tự chế biến nhằm phục vụ sản xuất. Chúng tham gia trực tiếp vào một chu kỳ sản xuất duy nhất và biến đổi hoàn toàn hình thái vật chất ban đầu. Toàn bộ giá trị nguyên vật liệu được kết chuyển trực tiếp vào chi phí sản xuất trong kỳ. Ngược lại, công cụ dụng cụ là những tư liệu lao động không đủ tiêu chuẩn ghi nhận tài sản cố định. Giá trị của chúng thường dưới ba mươi triệu đồng hoặc thời gian sử dụng dưới một năm. Công cụ dụng cụ tham gia vào nhiều chu kỳ hoạt động kinh doanh mà vẫn giữ nguyên hình thái vật chất ban đầu. Kế toán tiến hành phân bổ giá trị công cụ dụng cụ theo phương thức một lần hoặc nhiều lần vào chi phí. Việc phân biệt rõ hai loại tài sản này giúp doanh nghiệp ghi nhận tài khoản chính xác.

1.2. Vai trò của kế toán kho trong doanh nghiệp sản xuất

Kế toán kho đóng vai trò trung tâm trong quản trị tài sản tại doanh nghiệp sản xuất. Công tác này đảm bảo vật tư nhập xuất luôn có căn cứ chứng từ đầy đủ. Nhân viên kế toán theo dõi chặt chẽ lượng hàng tồn để đề xuất kế hoạch mua sắm kịp thời. Điều này tránh tình trạng đọng vốn do lưu kho quá nhiều hoặc thiếu hụt nguyên liệu gây đình trệ dây chuyền. Hạch toán chính xác giúp xác định đúng định mức tiêu hao nguyên vật liệu cho từng lô sản phẩm. Doanh nghiệp dễ dàng phát hiện các sai lệch hoặc mất mát thông qua đối chiếu số liệu định kỳ giữa thủ kho và kế toán. Báo cáo kho minh bạch cung cấp số liệu đáng tin cậy cho ban điều hành. Nhờ vậy, ban giám đốc kiểm soát tốt chi phí sản xuất.

II. Phân tích kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ Hùng Toàn

Tại Công ty TNHH Hùng Toàn, thực tế công tác kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ ghi nhận nhiều nét đặc thù. Doanh nghiệp áp dụng phương pháp kê khai thường xuyên để hạch toán hàng tồn kho. Kế toán xác định giá trị vật tư xuất kho theo phương pháp bình quân gia quyền. Hệ thống chứng từ nhập xuất kho được lập tương đối đầy đủ theo mẫu biểu kế toán. Tuy nhiên, quy trình xử lý dữ liệu giữa các bộ phận vẫn bộc lộ một số bất cập cụ thể. Tốc độ luân chuyển chứng từ từ kho lên phòng kế toán đôi khi còn chậm trễ. Thủ kho ghi chép sổ kho độc lập bằng tay trước khi nhập liệu vào phần mềm máy tính. Sự không đồng bộ này dễ dẫn đến chênh lệch số liệu tạm thời giữa kế toán và thủ kho. Việc phân loại công cụ dụng cụ có giá trị nhỏ đôi khi chưa thực sự thống nhất giữa các kỳ kế toán. Công tác kiểm kê thực tế định kỳ chưa tiến hành thường xuyên theo quý mà chủ yếu tập trung vào dịp cuối năm. Điều này hạn chế khả năng phát hiện vật tư hư hỏng hoặc ứ đọng kịp thời. Doanh nghiệp cần nhìn nhận các hạn chế này để đưa ra giải pháp xử lý hiệu quả.

2.1. Thực trạng hạch toán nhập xuất kho tại đơn vị

Quy trình hạch toán nhập xuất tại công ty tuân thủ các thủ tục kiểm nhận cơ bản. Khi vật tư về kho, hội đồng kiểm nhận kiểm tra số lượng và quy cách kỹ thuật. Thủ kho lập phiếu nhập kho dựa trên hóa đơn bán hàng của bên bán. Kế toán vật tư tiến hành định khoản và nhập liệu vào phần mềm tài chính. Đối với nghiệp vụ xuất kho, các phân xưởng lập giấy xin lĩnh vật tư có phê duyệt của quản đốc. Kế toán lập phiếu xuất kho và tính giá xuất theo phương pháp bình quân cả kỳ dự trữ. Phương pháp này giảm thiểu khối lượng tính toán hàng ngày cho kế toán viên. Tuy nhiên, đơn giá xuất chỉ được chốt vào thời điểm cuối tháng. Do đó, kế toán khó cung cấp tức thì giá vốn nguyên vật liệu.

2.2. Những tồn tại trong quản lý và kiểm kê tài sản

Công tác quản lý vật tư tại công ty vẫn tồn tại một số điểm yếu cần khắc phục. Việc đối chiếu sổ sách giữa kế toán chi tiết và thủ kho diễn ra không đều đặn. Thẻ kho chưa được cập nhật liên tục sau mỗi lần nhập xuất phát sinh. Hệ thống kho bãi sắp xếp vật tư chưa thật sự khoa học theo từng khu vực chuyên biệt. Điều này gây khó khăn cho việc tìm kiếm và kiểm đếm hàng tồn. Ngoài ra, doanh nghiệp chỉ tổ chức kiểm kê toàn diện vào cuối năm tài chính. Việc thiếu kiểm kê đột xuất hoặc định kỳ theo tháng dẫn đến khó phát hiện hao hụt bất thường. Khi có chênh lệch giữa số sách và thực tế, việc quy trách nhiệm thường kéo dài do chứng từ tồn đọng.

III. Giải pháp kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ Hùng Toàn

Để nâng cao hiệu quả công tác tài chính, Công ty TNHH Hùng Toàn cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp thiết thực. Doanh nghiệp cần hoàn thiện hệ thống chứng từ kế toán và quy định rõ thời gian luân chuyển phiếu nhập xuất. Mọi chứng từ phát sinh tại kho phải chuyển về phòng kế toán trong vòng hai mươi bốn giờ. Công ty nên xem xét chuyển đổi phương pháp tính giá xuất kho sang bình quân gia quyền liên hoàn. Phương pháp này cung cấp đơn giá tức thời ngay sau mỗi lần nhập hàng. Nhờ vậy, kế toán xác định chính xác chi phí sản xuất tại mọi thời điểm trong kỳ. Doanh nghiệp cần tăng cường ứng dụng phần mềm kế toán hiện đại có khả năng kết nối trực tiếp với bộ phận kho. Việc tích hợp mã số và mã vạch cho từng loại vật tư giúp giảm thiểu sai sót do nhập liệu thủ công. Doanh nghiệp cũng cần thiết lập quy chế kiểm kê định kỳ theo tháng hoặc theo quý. Quy trình kiểm tra đột xuất giúp bảo vệ tài sản và nâng cao ý thức trách nhiệm của nhân viên quản lý kho. Các giải pháp này bảo đảm số liệu kế toán luôn minh bạch, chính xác và kịp thời.

3.1. Hoàn thiện chứng từ và phương pháp tính giá xuất kho

Công ty cần chuẩn hóa quy trình lập và kiểm duyệt chứng từ kho. Kế toán quy định cụ thể trách nhiệm ký nhận của từng cá nhân trên phiếu xuất. Việc giao nhận nguyên vật liệu phải thực hiện đúng định mức kỹ thuật đã duyệt. Đơn vị nên áp dụng phương pháp bình quân sau mỗi lần nhập cho vật tư có giá biến động. Kế toán viên có thể tính toán ngay giá vốn xuất kho để ghi nhận chi phí sản xuất. Cách làm này phản ánh kịp thời sự biến động giá cả thị trường vào giá thành. Đối với công cụ dụng cụ xuất dùng, kế toán cần phân loại rõ nhóm phân bổ một lần và nhiều lần. Tiêu chí phân bổ cần căn cứ vào thời gian sử dụng và giá trị thực tế.

3.2. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và công tác kiểm kê

Doanh nghiệp cần đầu tư nâng cấp hệ thống phần mềm kế toán và quản lý kho đồng bộ. Việc ứng dụng công nghệ quét mã vạch giúp tự động hóa quá trình nhập xuất vật tư. Thủ kho ghi nhận giao dịch bằng thiết bị cầm tay và đồng bộ dữ liệu trực tiếp với phòng kế toán. Giải pháp này loại bỏ hoàn toàn các sai sót do nhập số liệu thủ công. Bên cạnh đó, ban lãnh đạo cần ban hành quy chế kiểm kê định kỳ hàng tháng. Tổ kiểm kê gồm đại diện phòng kế toán, thủ kho và cán bộ kỹ thuật tham gia đối chiếu thực tế. Mọi trường hợp thừa, thiếu hoặc hư hỏng vật tư đều phải lập biên bản và xác định rõ nguyên nhân. Doanh nghiệp kịp thời xử lý trách nhiệm để bảo vệ tài sản.

IV. Kết luận về kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ Hùng Toàn

Công tác kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ giữ vai trò then chốt trong sự phát triển bền vững của Công ty TNHH Hùng Toàn. Thực tiễn tại đơn vị cho thấy việc tuân thủ các chuẩn mực kế toán giúp bảo vệ tài sản hiệu quả. Số liệu kho minh bạch hỗ trợ ban lãnh đạo đưa ra các quyết định cung ứng nguyên liệu chính xác. Những cải tiến về luân chuyển chứng từ và phương pháp tính giá xuất kho đem lại lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp. Việc áp dụng công nghệ số hóa tạo bước ngoặt lớn trong công tác quản lý tài nguyên. Dòng luân chuyển vật tư được theo dõi sát sao từ lúc nhập kho đến khi đưa vào sản xuất. Chi phí sản xuất được kiểm soát chặt chẽ giúp hạ giá thành sản phẩm và nâng cao năng lực cạnh tranh. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa phòng kế toán và thủ kho bảo đảm an toàn kho quỹ. Doanh nghiệp cần tiếp tục đào tạo nâng cao trình độ nghiệp vụ cho đội ngũ kế toán viên. Hệ thống thông tin tài chính chuẩn xác là nền tảng giúp công ty mở rộng quy mô kinh doanh trong tương lai.

4.1. Bài học kinh nghiệm cho doanh nghiệp vừa và nhỏ

Mô hình hạch toán tại Công ty Hùng Toàn mang lại nhiều bài học giá trị cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Doanh nghiệp cần xây dựng quy chế quản lý vật tư rõ ràng ngay từ đầu. Việc phân công nhiệm vụ cụ thể giữa thủ kho và kế toán giúp loại trừ rủi ro gian lận. Hệ thống danh mục vật tư cần chuẩn hóa thống nhất về tên gọi và đơn vị tính. Doanh nghiệp cần chú trọng kiểm tra chứng từ gốc trước khi ghi sổ để đảm bảo tính pháp lý. Công tác kiểm kê đột xuất nên duy trì thường xuyên để phát hiện sớm các thất thoát. Ngoài ra, việc lựa chọn phương pháp tính giá xuất kho phải phù hợp với biến động thị trường và đặc điểm sản xuất.

4.2. Xu hướng tự động hóa trong quản trị vật tư hiện đại

Chuyển đổi số trong kế toán kho là xu thế tất yếu của nền kinh tế hiện nay. Doanh nghiệp dần thay thế việc ghi chép thủ công bằng các phần mềm quản trị nguồn lực doanh nghiệp toàn diện. Dữ liệu kho được cập nhật theo thời gian thực trên nền tảng điện toán đám mây. Kế toán viên có thể truy xuất báo cáo tồn kho tại bất kỳ địa điểm nào. Hệ thống cảnh báo tự động thông báo khi lượng vật tư chạm ngưỡng tồn kho tối thiểu. Công nghệ nhận diện qua sóng vô tuyến và mã QR giúp tăng tốc độ kiểm kê tài sản. Sự kết nối thông suốt giữa bộ phận kho, kế toán và mua hàng giúp tối ưu dòng tiền lưu động. Đầu tư vào tự động hóa mang lại hiệu quả quản lý bền vững cho doanh nghiệp.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế quốc dân duy trì đà tăng trưởng, ngành xây dựng giữ vị trí trọng yếu thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Theo số liệu thống kê được tác giả trích dẫn trong văn bản, trong 6 tháng đầu năm 2025, ngành xây dựng đạt mức tăng trưởng 9,62% so với cùng kỳ năm trước. Sự phát triển này đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực quản trị, tối ưu hóa việc phân bổ và sử dụng các nguồn lực nhằm duy trì tốc độ phát triển ổn định.

Đối với các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực thi công xây lắp, chi phí nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ chiếm tỷ trọng chi phối trong tổng giá thành sản xuất công trình. Do đặc thù thi công mang tính chất phân tán theo từng địa bàn dự án, thời gian thi công kéo dài và chịu ảnh hưởng trực tiếp từ điều kiện tự nhiên, việc quản lý vật tư từ khâu lập kế hoạch, cung ứng, bảo quản cho đến xuất kho thi công đòi hỏi phải được giám sát chặt chẽ. Công tác hạch toán kế toán chính xác, kịp thời là căn cứ để hạn chế thất thoát, lãng phí và kiểm soát chi phí thi công.

Công ty TNHH Hùng Toàn là đơn vị hoạt động chuyên sâu trong lĩnh vực thi công các công trình kỹ thuật dân dụng khác và hạ tầng kỹ thuật (bao gồm đường giao thông, cầu, cống, hệ thống cấp thoát nước). Quy trình sản xuất đòi hỏi sử dụng chủng loại nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ phong phú. Nhằm đánh giá việc thực hiện công tác hạch toán chi phí vật tư trong thực tế hoạt động của doanh nghiệp xây dựng, tác giả đã chọn đề tài "Kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn" cho khóa luận tốt nghiệp của mình.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể như sau:

1. Mục tiêu chung: Đánh giá thực trạng công tác kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn, trên cơ sở đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ tại đơn vị.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Thứ nhất, hệ thống hóa cơ sở lý luận cơ bản về kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ áp dụng trong các doanh nghiệp nhỏ và vừa.
   • Thứ hai, khảo sát và phân tích thực trạng tổ chức hạch toán kế toán nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn.
   • Thứ ba, chỉ ra các ưu điểm và hạn chế còn tồn tại, từ đó đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, hạch toán và sử dụng nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ tại công ty.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Thực trạng công tác kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn, tập trung vào hệ thống chứng từ, sổ sách, tài khoản và phương pháp hạch toán kế toán liên quan.
• Phạm vi không gian: Nghiên cứu được thực hiện tại Công ty TNHH Hùng Toàn, dữ liệu thu thập trực tiếp tại Phòng Tài chính – Kế toán và các bộ phận chức năng liên quan.
• Phạm vi thời gian: Đề tài thu thập số liệu tổng quát về nguồn lực, lao động, tình hình tài chính và kết quả kinh doanh của công ty trong giai đoạn 3 năm từ năm 2022 đến năm 2024. Số liệu hạch toán chi tiết nghiệp vụ nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ được khảo sát cụ thể vào tháng 05 năm 2025.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng lý luận dựa trên hệ thống văn bản pháp lý kế toán hiện hành và các tài liệu chuyên ngành:

• Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật: Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa ban hành theo Thông tư 133/2016/TT-BTC ngày 26/08/2016 của Bộ Tài chính (trong đó trọng tâm là Điều 24 quy định về nguyên vật liệu và Điều 25 quy định về công cụ dụng cụ); Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02 (VAS 02) – "Hàng tồn kho"; Thông tư 45/2023/TT-BTC ngày 25/04/2023 của Bộ Tài chính quy định về chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định.
• Cơ sở lý thuyết học thuật: Tác giả tham khảo các giáo trình và công trình nghiên cứu chuyên ngành kế toán tài chính, tiêu biểu là các tài liệu nghiên cứu của PGS.TS. Ngô Thế Chi (năm 2002) và PGS.TS. Ngô Thế Chi cùng PGS.TS. Trương Thị Thủy (năm 2013) về kế toán tài chính và kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp.

Tác giả kết hợp bốn phương pháp nghiên cứu thực tế để giải quyết các nhiệm vụ của đề tài:

• Phương pháp thu thập tài liệu: Thu thập tài liệu thứ cấp thông qua nghiên cứu hệ thống giáo trình, luận văn, văn bản pháp luật kế toán; kết hợp thu thập số liệu sơ cấp và tài liệu nội bộ tại Công ty TNHH Hùng Toàn gồm báo cáo tài chính giai đoạn 2022 - 2024, hệ thống chứng từ kho, sổ kế toán chi tiết và sổ cái phát sinh trong tháng 05 năm 2025.
• Phương pháp quan sát: Quan sát trực tiếp trình tự vận hành của công tác kế toán vật tư tại doanh nghiệp, bao gồm các khâu lập kế hoạch mua hàng, giao nhận, lập biên bản kiểm nghiệm, thủ tục nhập kho, lưu kho và cấp phát xuất kho ra các công trường thi công.
• Phương pháp phỏng vấn trực tiếp: Tiến hành trao đổi, phỏng vấn trực tiếp kế toán trưởng, nhân viên kế toán vật tư, thủ kho và cán bộ phụ trách vật tư tại các ban chỉ huy công trường nhằm làm rõ quy trình lập chứng từ, luân chuyển chứng từ và phương thức quản lý thực tế.
• Phương pháp phân tích, xử lý số liệu: Sử dụng kỹ thuật phân tích thống kê mô tả, phương pháp so sánh (tuyệt đối và tương đối) để đánh giá biến động lao động, nguồn vốn, tài sản qua 3 năm (2022 - 2024); đồng thời đối chiếu dữ liệu giữa chứng từ gốc với sổ chi tiết và sổ tổng hợp nhằm làm rõ tính chính xác của quy trình hạch toán.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ trong doanh nghiệp nhỏ và vừa

Chương 1 hệ thống hóa các khái niệm, quy tắc phân loại và kỹ thuật hạch toán kế toán hàng tồn kho theo quy định hiện hành:

• Bản chất và phân loại: Theo Điều 24 Thông tư 133/2016/TT-BTC, nguyên vật liệu là đối tượng lao động tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất kinh doanh, bị biến đổi hoàn toàn về hình thái vật chất sau một chu kỳ sản xuất. Nguyên vật liệu được phân loại theo nội dung kinh tế (nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, nhiên liệu, vật liệu khác); theo nguồn hình thành (mua ngoài, tự chế biến, nhận góp vốn, được cấp); theo mục đích sử dụng (trực tiếp thi công hoặc gián tiếp phục vụ). Đối với công cụ dụng cụ, theo Điều 25 Thông tư 133/2016/TT-BTC, đây là những tư liệu lao động không đủ tiêu chuẩn của tài sản cố định (giá trị dưới 30 triệu đồng hoặc thời gian sử dụng không quá một năm), được phân loại theo nội dung kinh tế, tình trạng sử dụng và phương pháp phân bổ giá trị (phân bổ một lần hoặc nhiều lần).
• Đánh giá giá trị: Giá trị nhập kho được xác định theo giá gốc (bao gồm giá mua ghi trên hóa đơn, thuế không được khấu trừ, chi phí thu mua thực tế trừ đi các khoản giảm trừ, chiết khấu). Giá xuất kho được tính toán theo một trong ba phương pháp: phương pháp thực tế đích danh, phương pháp bình quân gia quyền (bình quân cả kỳ dự trữ hoặc bình quân sau mỗi lần nhập) và phương pháp nhập trước xuất trước (FIFO).
• Tổ chức kế toán chi tiết: Sử dụng hệ thống chứng từ tiêu chuẩn gồm Phiếu nhập kho (Mẫu 01-VT), Phiếu xuất kho (Mẫu 02-VT), Biên bản kiểm nghiệm (Mẫu 03-VT), Báo cáo tồn vật tư (Mẫu 04-VT, 05-VT), Bảng phân bổ vật tư (Mẫu 07-VT) và hóa đơn GTGT. Ba phương pháp kế toán chi tiết được phân tích gồm: phương pháp thẻ song song (phù hợp doanh nghiệp ít chủng loại vật tư, luân chuyển thường xuyên), phương pháp sổ đối chiếu luân chuyển và phương pháp sổ số dư.
• Kế toán tổng hợp: Trình bày quy tắc hạch toán phương pháp kê khai thường xuyên trên hai tài khoản tổng hợp chính là Tài khoản 152 (Nguyên liệu, vật liệu) và Tài khoản 153 (Công cụ, dụng cụ), phản ánh quan hệ đối ứng khi nhập kho, xuất kho và kết chuyển cuối kỳ.

Chương 2: Thực trạng công tác kế toán nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn

Chương 2 mô tả chi tiết đặc điểm tổ chức, năng lực kinh doanh và thực tế công tác kế toán vật tư tại đơn vị khảo sát:

• Tổng quan doanh nghiệp: Công ty TNHH Hùng Toàn hoạt động theo Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số 2901243347 do Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Nghệ An cấp ngày 11/05/2010 (bắt đầu hoạt động từ 06/05/2010), trụ sở chính đặt tại Khối Nam Bắc Sơn, xã Vạn An, tỉnh Nghệ An. Đại diện theo pháp luật là Giám đốc Trần Bá Toàn. Doanh nghiệp sở hữu chứng chỉ năng lực thi công xây dựng hạng III, chuyên thi công công trình kỹ thuật dân dụng khác và hạ tầng kỹ thuật địa phương.
• Đặc điểm sản xuất và quản lý: Chu trình sản xuất gồm 6 giai đoạn: Lập hồ sơ dự thầu (biện pháp thi công, lập dự toán thầu) -> Tham gia đấu thầu -> Ký kết hợp đồng kinh tế -> Tổ chức thi công (thành lập Ban chỉ huy công trường) -> Nghiệm thu từng giai đoạn -> Nghiệm thu hoàn thành công trình bàn giao. Cơ cấu quản lý theo mô hình trực tuyến - chức năng gồm Giám đốc, Phòng Hành chính – Nhân sự, Phòng Tài chính – Kế toán, Phòng Kế hoạch – Kỹ thuật vật tư và các Ban chỉ huy công trình.
• Tổ chức bộ máy kế toán: Áp dụng mô hình tổ chức kế toán tập trung với nhân sự gồm Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp, Kế toán vật tư và Kế toán công nợ. Chính sách kế toán áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC, niên độ kế toán từ 01/01 đến 31/12, nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên, tính giá xuất kho theo phương pháp bình quân gia quyền, khấu hao tài sản cố định theo phương pháp đường thẳng và ghi chép sổ kế toán theo hình thức Nhật ký chung.
• Cơ cấu lao động: Giai đoạn 2022 - 2024 ghi nhận sự mở rộng quy mô nhân sự để đáp ứng năng lực nhận thầu xây lắp.

Chỉ tiêu phân loại	Năm 2022 (Người)	Cơ cấu 2022 (%)	Năm 2023 (Người)	Cơ cấu 2023 (%)	Năm 2024 (Người)	Cơ cấu 2024 (%)	So sánh 2023/2022 (± %)	So sánh 2024/2023 (± %)
Tổng số lao động	15	100,00	18	100,00	23	100,00	+20,00	+27,78
Theo trình độ:
- Đại học	3	20,00	4	22,22	5	21,74	+33,33	+25,00
- Cao đẳng	5	33,33	6	33,33	8	34,78	+20,00	+33,33
- Trung cấp / Phổ thông	7	46,67	8	44,44	10	43,48	+14,29	+25,00
Theo giới tính:
- Nam	12	80,00	13	72,22	19	82,61	+8,33	+46,15
- Nữ	3	20,00	5	27,78	4	17,39	+66,67	-20,00

• Thực hành kế toán chi tiết: Doanh nghiệp áp dụng phương pháp thẻ song song để ghi chép chi tiết nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ. Khi có nhu cầu vật tư phục vụ thi công, đơn vị lập Phiếu đề nghị mua nguyên vật liệu (Biểu 2.3) hoặc Phiếu đề nghị mua công cụ dụng cụ (Biểu 2.11). Khi hàng về, Hội đồng kiểm nghiệm lập Biên bản kiểm nghiệm vật tư (Biểu 2.5 cho NVL, Biểu 2.13 cho CCDC) trước khi thủ kho lập Phiếu nhập kho (minh họa Phiếu nhập kho số 0284 - Biểu 2.6 cho NVL và Phiếu nhập kho số 0280 - Biểu 2.14 cho CCDC). Khi xuất dùng cho công trình, các đội lập Giấy đề nghị xin cấp (Biểu 2.7, 2.15) để phòng kế toán xuất Phiếu xuất kho (Phiếu xuất kho số 0110 - Biểu 2.2, số 0244 - Biểu 2.8, số 0237 - Biểu 2.16). Thủ kho cập nhật số lượng vào thẻ kho; kế toán vật tư cập nhật số lượng và thành tiền vào Sổ chi tiết nguyên vật liệu (Biểu 2.9) và Sổ chi tiết công cụ dụng cụ (Biểu 2.17). Định kỳ lập Bảng tổng hợp nhập – xuất – tồn (Biểu 2.10, 2.18) để đối chiếu số dư.
• Thực hành kế toán tổng hợp: Kế toán ghi nhận các định khoản kinh tế phát sinh vào Sổ Nhật ký chung (trích Biểu 2.19), sau đó kết chuyển số liệu vào Sổ Cái Tài khoản 152 (trích Biểu 2.20) và Sổ Cái Tài khoản 153 (trích Biểu 2.21) trên cơ sở số liệu tháng 05 năm 2025.

Chương 3: Một số giải pháp góp phần hoàn thiện công tác kế toán nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn

Chương 3 tổng kết các đánh giá thực tiễn và đề xuất nhóm giải pháp:

• Đánh giá ưu điểm: Hệ thống tổ chức bộ máy kế toán tập trung hoạt động gọn nhẹ, phân định rõ chức năng của từng kế toán viên; chế độ kế toán tuân thủ Thông tư 133/2016/TT-BTC; việc áp dụng phương pháp thẻ song song và phương pháp tính giá bình quân gia quyền phù hợp với điều kiện thi công xây lắp tại địa phương; chứng từ kho được lập tương đối đầy đủ các yếu tố pháp lý.
• Đánh giá nhược điểm: Vẫn còn tình trạng chậm trễ trong khâu luân chuyển chứng từ từ các công trường thi công về văn phòng công ty; phương pháp thẻ song song thủ công phát sinh khối lượng ghi chép trùng lặp giữa thủ kho và kế toán chi tiết; việc theo dõi hao hụt vật tư trong quá trình vận chuyển và thi công ngoài công trường chưa có định mức kỹ thuật rõ ràng cho từng loại địa hình.
• Các giải pháp đề xuất: Hoàn thiện quy trình tiếp nhận và luân chuyển chứng từ xuất nhập kho; ứng dụng phần mềm kế toán chuyên dụng có phân hệ quản lý kho kết nối trực tiếp với kế toán tổng hợp nhằm loại bỏ thao tác nhập liệu thủ công trùng lặp; xây dựng và kiểm soát chặt chẽ hệ thống định mức tiêu hao nguyên vật liệu tại từng công trình; tăng cường công tác kiểm kê định kỳ và đột xuất tại kho bãi và lán trại công trường để phát hiện sớm các chênh lệch vật tư.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và phản ánh các kết quả nghiên cứu cụ thể gắn với số liệu của đơn vị:

• Đã phản ánh được sự biến động về nguồn lực lao động của Công ty TNHH Hùng Toàn trong 3 năm liên tiếp: tăng từ 15 người (năm 2022) lên 18 người (năm 2023, tăng 20,00%) và đạt 23 người (năm 2024, tăng 27,78%). Tỷ trọng lao động nam luôn duy trì trên 70% (năm 2024 đạt 82,61%) do đặc thù ngành xây dựng; lao động trình độ cao đẳng, đại học chiếm trên 50% cơ cấu nhân sự.
• Hệ thống hóa đầy đủ đường đi của chứng từ và ghi chép sổ sách kế toán nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ tại doanh nghiệp thông qua hệ thống biểu mẫu thực tế phát sinh trong tháng 05 năm 2025, bao gồm: Phiếu nhập kho (số 0280, 0284), Phiếu xuất kho (số 0110, 0237, 0244), Biên bản kiểm nghiệm vật tư, Sổ chi tiết NVL, Sổ chi tiết CCDC, Bảng tổng hợp Nhập – Xuất – Tồn, Sổ Nhật ký chung và Sổ Cái các tài khoản 152, 153.
• Khẳng định tính tương thích của việc áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC, phương pháp kê khai thường xuyên và phương pháp tính giá bình quân gia quyền tại một doanh nghiệp xây dựng quy mô nhỏ và vừa sở hữu chứng chỉ năng lực hạng III.
• Về mặt đóng góp: Khóa luận không xây dựng mô hình định lượng mới mà đóng góp vào việc phân tích chuyên sâu thực tiễn tổ chức hạch toán kế toán chi tiết và tổng hợp vật tư trong một doanh nghiệp xây dựng kỹ thuật hạ tầng cụ thể tại tỉnh Nghệ An. Tác giả tự nêu các đề xuất cải tiến khâu luân chuyển chứng từ, tự động hóa kế toán chi tiết để giảm trùng lặp của phương pháp thẻ song song và siết chặt định mức tiêu hao vật tư tại công trường.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận phản ánh một số giới hạn xuất phát từ phạm vi nghiên cứu và dữ liệu tiếp cận:

• Giới hạn về dữ liệu khảo sát: Dữ liệu phân tích tổng quát về lao động, tài chính chỉ dừng lại ở giai đoạn 2022 - 2024; số liệu chứng từ minh họa cho công tác hạch toán chi tiết và tổng hợp nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ chỉ giới hạn khảo sát trong tháng 05 năm 2025, chưa bao quát biến động vật tư qua các chu kỳ thời tiết khác nhau trong năm.
• Giới hạn về phạm vi đối tượng: Nghiên cứu thực hiện đơn lẻ tại Công ty TNHH Hùng Toàn, chưa có sự so sánh, đối chiếu thực tiễn hạch toán vật tư với các doanh nghiệp xây lắp khác cùng quy mô trên địa bàn tỉnh Nghệ An.
• Hướng mở rộng nghiên cứu: Tác giả chỉ ra hướng nghiên cứu tiếp theo cần theo dõi chu kỳ kế toán trọn vẹn của một công trình xây dựng từ khởi công đến quyết toán bàn giao; đồng thời mở rộng nghiên cứu sự kết nối giữa kế toán vật tư với công tác tính giá thành sản phẩm xây lắp theo từng hạng mục công trình.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán và Tài chính doanh nghiệp đang thực hiện báo cáo thực tập hoặc khóa luận tốt nghiệp về mảng kế toán hàng tồn kho, kế toán chi phí tại các doanh nghiệp xây dựng.
• Kế toán viên tại các doanh nghiệp xây lắp quy mô nhỏ và vừa áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC có thể tham khảo quy trình thực hành chứng từ, từ khâu lập phiếu đề nghị mua, biên bản kiểm nghiệm, phiếu xuất/nhập kho đến cách vào Sổ Nhật ký chung và Sổ Cái TK 152, TK 153.
• Các phần đáng chú ý để tham khảo gồm: Bảng tổng hợp phân tích cơ cấu lao động (Bảng 2.1), quy trình 6 bước tổ chức thi công xây lắp (Sơ đồ 2.1, 2.2) và chuỗi biểu mẫu hạch toán chi tiết theo phương pháp thẻ song song trong Chương 2.

Câu hỏi thường gặp

Công ty TNHH Hùng Toàn áp dụng chế độ kế toán và phương pháp hạch toán hàng tồn kho nào? Công ty áp dụng Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư số 133/2016/TT-BTC ngày 26/08/2016 của Bộ Tài chính. Phương pháp hạch toán hàng tồn kho được doanh nghiệp sử dụng là phương pháp kê khai thường xuyên; phương pháp tính giá xuất kho nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ là phương pháp bình quân gia quyền; phương pháp tính thuế GTGT là phương pháp khấu trừ.

Hình thức sổ kế toán và phương pháp kế toán chi tiết vật tư tại công ty được tổ chức ra sao? Về kế toán tổng hợp, công ty áp dụng hình thức sổ kế toán Nhật ký chung, ghi nhận các nghiệp vụ nhập xuất vật tư qua Sổ Nhật ký chung trước khi vào Sổ Cái Tài khoản 152 và Tài khoản 153. Về kế toán chi tiết nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ, công ty áp dụng phương pháp thẻ song song: thủ kho theo dõi về mặt số lượng trên Thẻ kho, kế toán vật tư theo dõi cả số lượng và giá trị trên Sổ chi tiết NVL, CCDC; cuối tháng lập Bảng tổng hợp Nhập – Xuất – Tồn để đối chiếu.

Quy mô và cơ cấu lao động của Công ty TNHH Hùng Toàn thay đổi như thế nào trong giai đoạn 2022 - 2024? Tổng số lao động của công ty tăng trưởng liên tục qua các năm: từ 15 người năm 2022 lên 18 người năm 2023 (tăng 20,00%) và đạt 23 người năm 2024 (tăng 27,78% so với năm 2023). Về cơ cấu giới tính, lao động nam chiếm ưu thế tuyệt đối do đặc thù ngành xây dựng (chiếm 80,00% năm 2022, 72,22% năm 2023 và 82,61% năm 2024). Về cơ cấu chuyên môn, năm 2024 công ty có 5 người trình độ đại học (21,74%), 8 người trình độ cao đẳng (34,78%) và 10 người trình độ trung cấp hoặc lao động phổ thông (43,48%).

Quy trình quản lý và luân chuyển chứng từ khi nhập kho nguyên vật liệu tại đơn vị diễn ra qua các bước nào? Khi công trường có nhu cầu, đơn vị lập Phiếu đề nghị mua nguyên vật liệu. Sau khi mua hàng về, doanh nghiệp lập Hội đồng kiểm nghiệm và lập Biên bản kiểm nghiệm vật tư (Mẫu 03-VT) để đánh giá chất lượng, quy cách. Khi kiểm nghiệm đạt yêu cầu, người giao hàng chuyển hóa đơn và biên bản kiểm nghiệm cho phòng kế toán lập Phiếu nhập kho (Mẫu 01-VT). Thủ kho tiến hành nhập hàng vào kho, ký nhận và ghi số lượng thực nhập vào Thẻ kho, sau đó chuyển giao chứng từ về phòng kế toán để ghi chép vào Sổ chi tiết nguyên vật liệu và Sổ Nhật ký chung.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Nguyễn Thị Kỳ Anh đã phản ánh toàn diện cơ sở lý luận và thực trạng công tác kế toán nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ tại Công ty TNHH Hùng Toàn dựa trên Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư 133/2016/TT-BTC. Thông qua khảo sát quy trình luân chuyển chứng từ và số liệu thực tế phát sinh trong tháng 05 năm 2025 kết hợp số liệu nguồn lực giai đoạn 2022 - 2024, tác giả đã làm rõ các ưu điểm trong mô hình kế toán tập trung và chỉ ra các hạn chế trong khâu ghi chép thủ công theo phương pháp thẻ song song. Các giải pháp được đề xuất trong công trình tập trung vào việc tự động hóa kế toán kho, hoàn thiện việc luân chuyển chứng từ và quản lý chặt chẽ định mức vật tư tại công trường xây dựng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU VÀ CÔNG CỤ DỤNG CỤ TRONG DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA 1. Một số vấn đề cơ bản về nguyên vật liệu và công cụ dụng cụ trong doanh nghiệp nhỏ và vừa 1. Một số vấn đề cơ bản về nguyên vật liệu 1. Khái niệm và đặc điểm Khái niệm Theo thông tư 133/2016/TT - BTC Điều 24: “Nguyên vật liệu là những sản phẩm lao động do doanh nghiệp mua từ bên ngoài hoặc tự tổ chức chế tạo, được sử dụng làm đầu vào trực tiếp cho quá trình sản xuất và hoạt động kinh doanh.” Theo Ngô Thế Chi (Năm 2002): “Nguyên vật liệu là những đối tượng lao động, đóng vai trò thiết yếu trong ba yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất – kinh doanh.

Chúng không chỉ là cơ sở vật chất tạo nên cấu trúc của sản phẩm, mà còn tham gia một cách liên tục và trực tiếp vào quá trình sản xuất, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và hiệu quả của sản phẩm mà doanh nghiệp tạo ra.” Đặc điểm - Nguyên vật liệu được xem là tài sản ngắn hạn thuộc nhóm hàng tồn kho, đóng vai trò then chốt trong quá trình sản xuất và kinh doanh của doanh nghiệp. - Chúng cung cấp cơ sở vật chất cần thiết, góp phần hình thành cấu trúc và đặc tính vật chất của sản phẩm cuối cùng. - Nguyên vật liệu chỉ tham gia vào một chu trình sản xuất duy nhất; sau khi quá trình chế tạo hoàn tất, chúng sẽ bị biến đổi về hình dạng, tính chất hoặc tiêu hao hoàn toàn dưới tác động của lao động và máy móc để tạo ra sản phẩm mới. - Trong các doanh nghiệp sản xuất, đặc biệt là ngành công nghiệp, chi phí dành cho nguyên vật liệu thường chiếm phần lớn trong tổng tài sản ngắn hạn và tổng chi phí sản xuất, do đó việc quản lý và sử dụng hiệu quả nguyên vật liệu có ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả kinh doanh.

Yêu cầu quản lý và sử dụng nguyên vật liệu 5 - Giai đoạn thu mua: Doanh nghiệp cần xây dựng kế hoạch thu mua nguyên vật liệu một cách khoa học nhằm đảm bảo nguồn cung ổn định đáp ứng đủ về số lượng, đảm bảo chất lượng và có mức giá hợp lý. Quá trình vận chuyển phải được kiểm soát chặt chẽ để hạn chế tối đa tình trạng thất thoát, hao hụt hoặc suy giảm chất lượng. Việc nhập nguyên vật liệu nên được thực hiện đúng tiến độ sản xuất hoặc thi công nhằm đảm bảo kịp thời cho quá trình sản xuất. Đồng thời, cần cân nhắc lựa chọn thời điểm và nhà cung cấp hợp lý để tối ưu hóa chi phí, giảm mức chi tiêu cho nguyên vật liệu xuống thấp nhất.

Bên cạnh đó, cần chú trọng đến việc tối ưu chi phí mua hàng nhằm tiết kiệm chi phí đầu vào và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn. - Giai đoạn bảo quản: Việc quản lý và bảo quản nguyên vật liệu đòi hỏi doanh nghiệp phải có kho bãi được thiết kế và vận hành theo tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt. Đồng thời, nhân sự phụ trách kho cần vừa có năng lực chuyên môn, vừa giữ thái độ làm việc trách nhiệm, trung thực và kỷ luật, nhằm đảm bảo nguyên vật liệu luôn được bảo quản an toàn và hiệu quả. Việc tuân thủ chặt chẽ các quy trình, quy định bảo quản là yếu tố quan trọng giúp hạn chế tối đa tình trạng hư hỏng, thất thoát nguyên vật liệu.

- Giai đoạn dự trữ: Việc thiết lập mức tồn kho hợp lý cho từng loại nguyên vật liệu là cần thiết đối với doanh nghiệp. Những định mức này sẽ trở thành cơ sở quan trọng để lập kế hoạch mua sắm cũng như hoạch định ngân sách, đảm bảo nguồn nguyên vật liệu luôn đủ phục vụ sản xuất mà không gây lãng phí vốn. Việc duy trì mức tồn kho cân đối và hợp lý sẽ giúp quá trình hoạt động sản xuất, kinh doanh diễn ra liên tục, tránh tình trạng thiếu hụt nguyên vật liệu gây gián đoạn hoặc trì hoãn tiến độ do chậm trễ trong khâu mua sắm, đồng thời hạn chế việc ứ đọng vốn do dự trữ nguyên vật liệu vượt quá nhu cầu thực tế. - Giai đoạn sử dụng: Nguyên vật liệu phải được khai thác và sử dụng một cách hợp lý, vừa giảm lãng phí, vừa đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn định mức kỹ thuật – kinh tế áp dụng cho từng hạng mục sản phẩm.

Đây là giai đoạn có ý nghĩa quan trọng, góp phần trực tiếp vào việc kiểm soát chi phí, giảm giá thành sản phẩm và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường. Vì vậy, việc theo dõi, ghi chép và phản ánh chính xác các hoạt động nhập – xuất nguyên vật liệu trong quá trình sản xuất là điều vô cùng quan trọng. 6 - Để quản lý nguyên vật liệu một cách hiệu quả, doanh nghiệp cần đảm bảo thực hiện đầy đủ các tiêu chuẩn và nguyên tắc sau: + Doanh nghiệp phải trang bị đầy đủ cơ sở vật chất để phục vụ cho việc lưu trữ và bảo quản nguyên vật liệu từ khâu mua sắm cho đến khi được đưa vào sử dụng. + Cần xây dựng đội ngũ nhân viên có chuyên môn cao, giàu kinh nghiệm và có tinh thần trách nhiệm trong tất cả các giai đoạn của quá trình quản lý nguyên vật liệu.

+ Phải đảm bảo sự phối hợp đồng bộ, nhịp nhàng và hiệu quả giữa các phòng ban, bộ phận trong doanh nghiệp, nhằm tạo nên sự thống nhất trong toàn bộ quá trình từ mua sắm, bảo quản, dự trữ và sử dụng nguyên vật liệu. Phân loại nguyên vật liệu Vì nguyên vật liệu đa dạng về chủng loại và chức năng, việc phân loại chúng là bước quan trọng giúp doanh nghiệp quản lý hiệu quả, sử dụng hợp lý và ghi nhận chi phí một cách chính xác. Trên cơ sở đó, nguyên vật liệu được phân thành các nhóm sau: a. Theo nội dung kinh tế và yêu cầu quản lý của doanh nghiệp - Nguyên vật liệu chính: Là thành phần chính trực tiếp hình thành cấu trúc vật chất của sản phẩm, ảnh hưởng lớn đến chất lượng, độ bền và giá trị sử dụng.

Trong các công trình xây dựng, các nguyên vật liệu chủ đạo thường gồm thép, xi măng, cát, đá, gạch, bê tông… - Nguyên vật liệu phụ: Những vật liệu này hỗ trợ cho nguyên vật liệu chủ đạo, giúp nâng cao tính hoàn thiện, thẩm mỹ và chất lượng sản phẩm. Ví dụ phổ biến là sơn, vôi,… - Nhiên liệu: Bao gồm các loại vật tư cung cấp năng lượng cho quá trình thi công và sản xuất, dùng cho máy móc, thiết bị vận hành và phương tiện vận chuyển, chẳng hạn như xăng, dầu, nhớt,… - Vật liệu khác: Là những vật tư không nằm trong các nhóm trên, thường là vật liệu tái chế từ sản xuất hoặc tài sản cố định đã thanh lý nhưng vẫn có thể sử dụng lại hoặc bán ra. Theo nguồn gốc hình thành: 7 - Nguyên vật liệu mua ngoài: Bao gồm các loại nguyên vật liệu được doanh nghiệp nhập từ các nhà cung cấp bên ngoài nhằm đáp ứng nhu cầu sản xuất. Những vật liệu này có thể được mua trong nước hoặc nhập khẩu từ nước ngoài.

- Nguyên vật liệu tự gia công, chế biến: Là những nguyên vật liệu mà doanh nghiệp tự chế tạo, gia công nội bộ hoặc thuê đơn vị bên ngoài thực hiện gia công nhằm phục vụ trực tiếp cho quá trình sản xuất. - Nguyên vật liệu được tài trợ, đóng góp: Là những nguyên vật liệu doanh nghiệp nhận được do các tổ chức hoặc cá nhân trong và ngoài đơn vị tài trợ, biếu tặng hoặc góp vốn liên doanh. - Nguyên vật liệu được cấp: Là các loại nguyên vật liệu mà doanh nghiệp nhận từ cấp trên hoặc cơ quan quản lý theo đúng quy định, nhằm phục vụ cho hoạt động sản xuất và thi công. Theo mục đích sử dụng: - Nguyên vật liệu trực tiếp: Là các loại nguyên vật liệu được sử dụng trực tiếp trong quá trình thi công, góp phần tạo nên kết cấu vật chất và hình dạng cuối cùng của công trình, ví dụ như xi măng, cát, đá, thép, gạch,… - Nguyên vật liệu gián tiếp: Là những nguyên vật liệu không trực tiếp cấu thành công trình nhưng phục vụ, hỗ trợ cho quá trình thi công như vật liệu bảo dưỡng,… 1.

Một số vấn đề về công cụ dụng cụ 1. Khái niệm và đặc điểm Khái niệm Theo thông tư 133/2016/TT – BTC Điều 25: “Công cụ dụng cụ là những tư liệu lao động có giá trị hoặc thời gian sử dụng chưa đạt tiêu chuẩn của tài sản cố định được gọi là công cụ dụng cụ. Vì vậy, việc quản lý và ghi nhận công cụ dụng cụ trong kế toán được tiến hành tương tự như đối với nguyên vật liệu.” Theo Ngô Thế Chi (Năm 2002): “Công cụ dụng cụ bao gồm những tư liệu lao động không đủ điều kiện về giá trị hoặc thời gian sử dụng để được coi là tài sản cố định. Theo chế độ kế toán hiện hành, những tư liệu có giá trị dưới 30 triệu đồng hoặc thời gian sử dụng tối đa một năm sẽ được phân loại vào công cụ dụng cụ.

Dù vậy, loại 8 tài sản này vẫn mang đặc điểm giống tài sản cố định hữu hình: Tham gia vào nhiều chu kỳ sản xuất – kinh doanh, dần bị hao mòn qua quá trình sử dụng, và giữ nguyên hình dáng vật chất ban đầu cho đến khi hư hỏng.” Đặc điểm - Công cụ dụng cụ có thể được sử dụng nhiều lần trong các chu kỳ sản xuất – kinh doanh, tuy nhiên hình thái vật chất ban đầu của chúng vẫn được bảo toàn cho đến khi không còn khả năng sử dụng. - Công cụ dụng cụ thường có giá trị không lớn nên việc quản lý tương đối đơn giản. Những công cụ dụng cụ có giá trị thấp thường được tính hết vào chi phí ngay trong kỳ mua sắm. Trong khi đó, các công cụ dụng cụ có giá trị lớn và thời gian sử dụng kéo dài sẽ được phân bổ dần vào chi phí sản xuất – kinh doanh theo từng kỳ mà chúng phục vụ.

Yêu cầu quản lý và sử dụng công cụ dụng cụ Tất cả công cụ và thiết bị lao động của doanh nghiệp phải được theo dõi chi tiết theo từng bộ phận hoặc người sử dụng, đồng thời ghi vào sổ quản lý riêng của Công ty. Thời gian quản lý công cụ dụng cụ được tính từ lúc nhập kho đến khi thanh lý, bất kể giá trị ghi sổ của chúng đã được trừ hết hay chưa. Doanh nghiệp cần quản lý chặt chẽ từng loại công cụ dụng cụ đã xuất dùng và còn tồn kho.