Khóa luận kế toán doanh thu, chi phí, KQKD tại Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện

Nghiên cứu công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh thực tế tại Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện, đề xuất giải pháp hoàn thiện.

• Tác giả: Lê Thị Diệu Liên
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Quang Huy
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế - Đại học Huế
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại Quang Thiện
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2026
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan kế toán doanh thu chi phí và KQKD tại Quang Thiện

Công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh đóng vai trò sống còn đối với Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện. Doanh nghiệp hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực phân phối hàng hóa thương mại tại thị trường Thừa Thiên Huế. Môi trường cạnh tranh đòi hỏi công tác quản lý tài chính phải luôn chặt chẽ. Hệ thống kế toán cung cấp thước đo chuẩn xác về dòng tiền, mức luân chuyển vốn và hiệu quả tiêu thụ hàng hóa. Việc ghi nhận đúng thời điểm giúp ban giám đốc nắm bắt doanh số thực tế từng nhóm mặt hàng. Đồng thời, việc kiểm soát chi phí bán hàng và chi phí quản lý giúp hạn chế thất thoát ngân sách. Doanh nghiệp áp dụng chế độ kế toán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC phù hợp với quy mô vừa và nhỏ. Kế toán sử dụng hình thức Nhật ký chung trên phần mềm để xử lý dữ liệu. Mọi nghiệp vụ kinh tế phát sinh đều được đối chiếu bằng hóa đơn điện tử hợp lệ. Kết quả kinh doanh phản ánh chính xác năng lực tài chính và sức cạnh tranh của đơn vị trên thị trường.

1.1. Đặc điểm mô hình kinh doanh và tổ chức bộ máy kế toán

Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện vận hành mô hình phân phối thương phẩm trực tiếp đến khách hàng và đại lý. Bộ máy kế toán của công ty tổ chức theo hình thức tập trung gọn nhẹ. Kế toán trưởng trực tiếp quản lý chuyên môn và lập báo cáo tài chính. Nhân viên kế toán phụ trách các phần hành cụ thể như thủ quỹ, kho hàng, theo dõi công nợ và thanh toán hóa đơn. Quy trình phân công rõ ràng giúp chứng từ luân chuyển mạch lạc và giảm thiểu sai sót. Mô hình kế toán tập trung tạo thuận lợi lớn cho việc kiểm soát nội bộ. Toàn bộ số liệu kinh doanh hàng ngày được đối chiếu thường xuyên, đảm bảo tính bảo mật và sự chuẩn xác cao.

1.2. Quy định chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa áp dụng

Công ty lựa chọn áp dụng hệ thống tài khoản kế toán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC của Bộ Tài chính. Đơn vị tính tiền tệ sử dụng là Đồng Việt Nam với niên độ tài chính bắt đầu từ ngày 1 tháng 1 hàng năm. Doanh nghiệp thực hiện tính thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ thông thường. Hệ thống sổ sách kế toán được mở đầy đủ gồm sổ Nhật ký chung, sổ Cái và các sổ chi tiết liên quan. Doanh nghiệp sử dụng tài khoản 511 để phản ánh doanh thu bán hàng hóa. Chi phí quản lý kinh doanh được theo dõi tập trung trên tài khoản 642. Việc tuân thủ chuẩn mực kế toán tạo cơ sở pháp lý minh bạch cho công tác quyết toán thuế.

II. Phân tích kế toán doanh thu chi phí và KQKD tại DN Quang Thiện

Giai đoạn 2022-2024 chứng kiến nhiều biến động rõ nét trong kết quả kinh doanh của Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện. Năm 2022, doanh nghiệp duy trì tổng tài sản ở mức trên 80,5 tỷ đồng. Bước sang năm 2023, quy mô vốn và tài sản sụt giảm xuống còn hơn 77 tỷ đồng do thị trường tiêu thụ gặp khó khăn chung. Tình hình được cải thiện tích cực vào năm 2024 khi tài sản phục hồi trở lại mốc 80,1 tỷ đồng. Kế toán phản ánh kịp thời các khoản doanh thu bán buôn và bán lẻ qua tài khoản 511. Giá vốn hàng bán được trích chuyển tương ứng vào tài khoản 632 theo phương pháp bình quân gia quyền. Tuy nhiên, công tác hạch toán chi phí tại đơn vị vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn. Các khoản chi phí vận chuyển, bốc xếp và tiếp khách thường chậm trễ khi tập hợp hóa đơn. Chi phí quản lý doanh nghiệp trên tài khoản 642 đôi khi chưa được phân bổ chi tiết cho từng nhóm sản phẩm. Sự chậm trễ này gây ảnh hưởng đến tính kịp thời của việc xác định lợi nhuận ròng cuối kỳ.

2.1. Thực tiễn ghi nhận doanh thu và hạch toán giá vốn hàng bán

Hoạt động bán buôn và bán lẻ tại Quang Thiện phát sinh liên tục với khối lượng hóa đơn lớn. Kế toán ghi nhận doanh thu bán hàng vào bên Có tài khoản 511 ngay khi khách hàng nhận hàng và chấp nhận thanh toán. Thuế giá trị gia tăng đầu ra được hạch toán đồng thời vào bên Có tài khoản 3331. Song song với doanh thu, kế toán xác định giá xuất kho theo phương pháp bình quân cả kỳ dự trữ. Giá trị này được ghi nợ vào tài khoản 632 và ghi có tài khoản 156. Nhìn chung, việc ghi nhận doanh thu và giá vốn diễn ra khá đồng bộ trên chứng từ gốc. Dù vậy, phương pháp tính giá xuất kho dồn vào cuối tháng làm giảm khả năng đánh giá giá vốn tức thời.

2.2. Tồn tại trong phân bổ chi phí và xác định kết quả kinh doanh

Khâu quản lý chi phí tại Quang Thiện vẫn còn một số điểm chưa thật sự chặt chẽ. Chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp đều được hạch toán chung vào tài khoản 642 theo Thông tư 133. Việc gộp chung này gây khó khăn cho việc phân tích riêng biệt chi phí tiêu thụ hàng hóa. Nhiều khoản chi phí dịch vụ mua ngoài thiếu hóa đơn chứng từ kịp thời để hạch toán trong kỳ. Đến cuối kỳ, kế toán tiến hành kết chuyển toàn bộ doanh thu và chi phí sang tài khoản 911. Quy trình kết chuyển thủ công còn chậm trễ khiến báo cáo kết quả kinh doanh chưa cập nhật nhanh chóng cho ban giám đốc.

III. Giải pháp kế toán doanh thu chi phí và KQKD cho Quang Thiện

Nhằm nâng cao hiệu quả tài chính, Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp kế toán thiết thực. Trước hết, doanh nghiệp cần mở các tài khoản cấp hai chi tiết cho tài khoản 642. Cách làm này giúp bóc tách minh bạch chi phí bán hàng và chi phí quản lý điều hành. Kế toán cần áp dụng phương pháp bình quân gia quyền liên hoàn sau mỗi lần nhập hàng. Việc tính giá xuất kho liên hoàn giúp cập nhật tức thì giá vốn hàng bán cho từng thương vụ. Doanh nghiệp cần xây dựng quy chế thanh toán và quyết toán tạm ứng chặt chẽ hơn. Mọi chi phí tiếp khách hoặc cước vận chuyển phải có đầy đủ chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Kế toán viên cần tăng cường kiểm tra định kỳ các khoản công nợ phải thu từ khách hàng đại lý. Việc trích lập dự phòng nợ phải thu khó đòi cần thực hiện đúng kỳ hạn để phản ánh chính xác chi phí. Hệ thống giải pháp này sẽ tạo nền tảng vững chắc giúp ban điều hành kiểm soát chặt chẽ lợi nhuận kinh doanh.

3.1. Hoàn thiện chứng từ và phương pháp hạch toán chi phí quản lý

Công ty cần chuẩn hóa quy trình tiếp nhận và luân chuyển chứng từ thanh toán nội bộ. Kế toán cần thiết lập thời hạn nộp hóa đơn cụ thể cho bộ phận thu mua và vận chuyển. Doanh nghiệp nên phân chia tài khoản 642 thành hai tiểu khoản riêng: 6421 cho chi phí bán hàng và 6422 cho chi phí quản lý. Giải pháp này giúp kiểm soát chi tiết từng khoản mục tiền lương, nhiên liệu và khấu hao. Việc ghi nhận chi phí bán hàng độc lập tạo điều kiện tính toán chính xác điểm hòa vốn của từng mặt hàng. Đồng thời, doanh nghiệp phải tuân thủ việc đối chiếu hóa đơn điện tử định kỳ để tránh nguy cơ bị cơ quan thuế loại trừ chi phí hợp lý.

3.2. Đẩy mạnh ứng dụng phần mềm kế toán số hóa khâu xác định kết quả

Ứng dụng công nghệ số là giải pháp căn bản nhằm nâng cao tốc độ tổng hợp báo cáo tài chính. Doanh nghiệp cần khai thác tối đa các tính năng tự động trên phần mềm kế toán hiện hành. Hệ thống phần mềm cho phép tự động kết chuyển các tài khoản 511, 515, 632, 635 và 642 sang tài khoản 911 vào ngày cuối tháng. Thao tác tự động giúp loại trừ sai sót do nhập liệu thủ công. Bên cạnh đó, việc liên kết dữ liệu bán hàng trực tuyến với phần mềm kế toán giúp theo dõi doanh thu theo thời gian thực. Ban giám đốc nhờ đó có thể truy xuất bảng cân đối phát sinh và báo cáo kết quả kinh doanh tức thì để ra quyết định nhập hàng phù hợp.

IV. Kết luận kế toán doanh thu chi phí và KQKD tại DN Quang Thiện

Tổ chức công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh là khâu trọng yếu trong quản trị doanh nghiệp thương mại. Tại Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện, việc tuân thủ Thông tư 133/2016/TT-BTC đã tạo nên khung pháp lý kế toán ổn định. Mặc dù còn gặp biến động về tổng tài sản trong chu kỳ 2022-2024, công ty đã duy trì được sức phục hồi kinh doanh tích cực. Những cải tiến về chi tiết hóa tài khoản chi phí và tự động hóa khâu kết chuyển mang lại lợi ích thiết thực. Kế toán không đơn thuần là hoạt động ghi chép số liệu sau khi sự việc đã diễn ra. Hệ thống kế toán hiện đại đóng vai trò công cụ cảnh báo sớm các rủi ro thâm hụt ngân sách. Số liệu doanh thu và chi phí chuẩn xác giúp ban quản trị nhận định đúng mặt hàng chủ lực sinh lời cao. Từ cơ sở đó, công ty xây dựng các chiến lược giá bán và chính sách chiết khấu cạnh tranh hơn. Doanh nghiệp vừa nâng cao được hiệu quả sử dụng vốn, vừa đảm bảo tính tuân thủ pháp luật thuế tuyệt đối.

4.1. Bài học kinh nghiệm trong quản trị tài chính doanh nghiệp thương mại

Kinh nghiệm thực tiễn từ Công ty Quang Thiện cho thấy vai trò quyết định của việc kiểm soát hàng tồn kho và dòng tiền bán hàng. Doanh nghiệp thương mại có tỷ trọng vốn lưu động chiếm phần lớn tổng tài sản. Nếu khâu theo dõi giá vốn thiếu nhạy bén, công ty rất dễ rơi vào tình trạng ứ đọng vốn và gia tăng chi phí lưu kho. Việc định kỳ đối chiếu công nợ khách hàng giúp thu hồi vốn nhanh, giảm áp lực nợ vay ngắn hạn. Đồng thời, bộ phận kế toán cần duy trì sự phối hợp chặt chẽ với phòng kinh doanh. Mối liên kết này giúp công ty phản ứng linh hoạt trước biến động giá cả thị trường và nhu cầu tiêu thụ hàng hóa.

4.2. Định hướng hoàn thiện hệ thống báo cáo tài chính giai đoạn tới

Trong các niên độ kế toán tiếp theo, Quang Thiện cần chú trọng xây dựng hệ thống báo cáo quản trị chuyên sâu. Bên cạnh Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh tổng hợp, kế toán cần lập các báo cáo doanh thu theo kênh bán lẻ và bán buôn. Doanh nghiệp cần phân tích tỷ suất lợi nhuận trên từng chủng loại mặt hàng phân phối. Các báo cáo phân tích biến động chi phí định kỳ tháng và quý sẽ hỗ trợ đắc lực cho việc cắt giảm lãng phí. Việc chuẩn hóa hệ thống báo cáo tài chính tạo điều kiện thuận lợi cho công ty tiếp cận nguồn vốn tín dụng ngân hàng với chi phí ưu đãi. Minh bạch tài chính là bệ phóng phát triển kinh doanh bền vững.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Diệu Liên tiếp cận chủ đề tổ chức công tác kế toán trong bối cảnh nền kinh tế thị trường có sự cạnh tranh cao giữa các đơn vị kinh doanh thương mại vật liệu xây dựng. Trong hoạt động quản trị doanh nghiệp, hệ thống thông tin tài chính - kế toán giữ vai trò phản ánh tình hình tài chính, cung cấp dữ liệu số liệu phục vụ việc phân tích kết quả kinh doanh và hỗ trợ ban lãnh đạo ban hành các quyết định điều hành. Đồng thời, kế toán đảm nhiệm chức năng giám sát tính tuân thủ pháp lý của các giao dịch thương mại, quản lý công nợ, luân chuyển hóa đơn và giảm thiểu các rủi ro liên quan đến nghĩa vụ thuế đối với Nhà nước.

Đơn vị khảo sát thực tế của đề tài là Công ty Trách nhiệm hữu hạn (TNHH) Thương mại Quang Thiện – một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực phân phối vật liệu xây dựng, gạch men, thiết bị vệ sinh tại địa bàn Thành phố Huế và khu vực miền Trung. Doanh nghiệp này hiện tạo việc làm cho hơn 100 lao động tại địa phương, sở hữu hệ thống mạng lưới đại lý rộng khắp và quản lý khối lượng luân chuyển hàng hóa lớn. Do đó, việc theo dõi doanh thu bán hàng, kiểm soát các khoản chi phí phát sinh và xác định chính xác kết quả kinh doanh định kỳ là yêu cầu thiết thực đối với hoạt động quản trị nội bộ của đơn vị.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được phân định thành mục tiêu chung và các mục tiêu cụ thể:

1. Mục tiêu chung: Nghiên cứu thực trạng công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại bộ phận kế toán của Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm củng cố và hoàn thiện công tác kế toán tại đơn vị.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp thương mại theo các quy định hiện hành.
   • Tìm hiểu, phân tích thực trạng công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện.
   • Đánh giá ưu điểm, nhược điểm và đề xuất một số biện pháp nhằm cải thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại doanh nghiệp.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu được xác định cụ thể trong văn bản:

• Đối tượng nghiên cứu: Thực trạng công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện.
• Phạm vi không gian: Phòng Kế toán thuộc Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện (địa chỉ: TDP Địa Linh, Phường Hóa Châu, Thành phố Huế, Việt Nam).
• Phạm vi thời gian: Số liệu phản ánh tình hình lao động, tài sản và nguồn vốn của công ty được thu thập trong giai đoạn 3 năm từ ngày 01/01/2022 đến ngày 31/12/2024. Số liệu nghiên cứu thực trạng công tác kế toán doanh thu được tập trung theo Quý 2 năm 2024; số liệu chi phí và xác định kết quả kinh doanh được khảo sát từ ngày 01/01/2024 đến ngày 31/12/2024. Quá trình thực tập và thu thập dữ liệu thực tế tại doanh nghiệp diễn ra từ ngày 22/09/2025 đến ngày 28/12/2025.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và quy chuẩn pháp lý được tác giả vận dụng làm căn cứ đối chiếu trong khóa luận là hệ thống kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư số 133/2016/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành ngày 28/06/2016, kết hợp với Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 14 (VAS 14) về "Doanh thu và thu nhập khác" ban hành theo Quyết định số 149/2001/QĐ-BTC ngày 31/12/2001 của Bộ trưởng Bộ Tài chính.

Cơ sở lý thuyết được tác giả trình bày bao gồm các quy định cụ thể:

• Nguyên tắc và điều kiện ghi nhận doanh thu theo Điều 56 và Điều 57 Thông tư 133/2016/TT-BTC: Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ (Tài khoản 511 với 4 tài khoản cấp hai: 5111, 5112, 5113, 5118); các khoản giảm trừ doanh thu (chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán, hàng bán bị trả lại); doanh thu hoạt động tài chính (Điều 58, Tài khoản 515); và thu nhập khác (Điều 65, Tài khoản 711).
• Nguyên tắc ghi nhận chi phí theo Điều 59 Thông tư 133/2016/TT-BTC: Giá vốn hàng bán (Điều 62, Tài khoản 632); chi phí tài chính (Điều 63, Tài khoản 635); chi phí quản lý kinh doanh (Điều 64, Tài khoản 642, gồm chi phí bán hàng 6421 và chi phí quản lý doanh nghiệp 6422); chi phí khác (Điều 66, Tài khoản 811); và chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp (Điều 67, Tài khoản 821).
• Nguyên tắc và trình tự xác định kết quả kinh doanh theo Điều 68 Thông tư 133/2016/TT-BTC: Sử dụng Tài khoản 911 để tổng hợp doanh thu thuần, thu nhập khác đối trừ với giá vốn, chi phí tài chính, chi phí quản lý kinh doanh, chi phí khác và chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp để xác định lãi hoặc lỗ chuyển sang Tài khoản 421.

Chính sách kế toán thực tế được áp dụng tại Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện gồm:

• Niên độ kế toán: Bắt đầu từ ngày 01/01 và kết thúc vào ngày 31/12 tính theo năm dương lịch.
• Đơn vị tiền tệ kế toán: Đồng Việt Nam (VND).
• Hình thức ghi sổ kế toán: Hình thức kế toán Nhật ký chung, thực hiện trên phần mềm kế toán MISA kết hợp công cụ bảng tính Excel.
• Phương pháp tính thuế Giá trị gia tăng (GTGT): Phương pháp khấu trừ thuế.
• Phương pháp kế toán hàng tồn kho: Phương pháp kê khai thường xuyên.
• Phương pháp tính giá trị xuất kho: Phương pháp bình quân tức thời.
• Phương pháp trích khấu hao tài sản cố định: Phương pháp khấu hao theo đường thẳng.
• Hệ thống báo cáo tài chính áp dụng: Mẫu số B01a - DNN (Báo cáo tình hình tài chính/Bảng cân đối kế toán), Mẫu số B02 - DNN (Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh), Mẫu số B03 - DNN (Báo cáo lưu chuyển tiền tệ), Mẫu số B09 - DNN (Bản thuyết minh báo cáo tài chính) và Bảng cân đối tài khoản theo Mẫu số F01 - DNN.

Khóa luận sử dụng hệ thống các phương pháp nghiên cứu gồm hai nhóm:

1. Nhóm phương pháp thu thập thông tin:
   • Phương pháp nghiên cứu, tham khảo tài liệu: Nghiên cứu các chế độ, thông tư và chuẩn mực kế toán do Bộ Tài chính ban hành, giáo trình chuyên ngành và các hồ sơ, chứng từ, báo cáo nội bộ tại đơn vị.
   • Phương pháp phỏng vấn: Trực tiếp đặt câu hỏi và trao đổi chuyên môn với Kế toán trưởng cùng các kế toán viên phụ trách phần hành tại đơn vị để tìm hiểu thực tế công tác hạch toán và luân chuyển chứng từ.
   • Phương pháp quan sát: Quan sát quy trình giao nhận hàng hóa, luân chuyển chứng từ giữa bộ phận kho, bộ phận bán hàng và phòng kế toán, cũng như các thao tác xử lý nghiệp vụ trên phần mềm kế toán.
2. Nhóm phương pháp phân tích, xử lý và tổng hợp số liệu:
   • Phương pháp phân tích: Phân tách các chỉ tiêu tài chính, chi tiết hóa các khoản mục doanh thu và chi phí để làm rõ cơ cấu và biến động qua các năm.
   • Phương pháp so sánh - đối chiếu: Đối chiếu giữa quy định lý luận trong chế độ kế toán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC với việc vận dụng thực tế tại doanh nghiệp, so sánh biến động số liệu qua các năm 2022, 2023 và 2024.

Nguồn dữ liệu của nghiên cứu bao gồm số liệu từ hệ thống chứng từ gốc (hóa đơn bán lẻ, biên bản giao nhận hàng hóa, phiếu xuất kho, phiếu nhập kho, chứng từ thanh toán ngân hàng), hệ thống sổ sách kế toán (sổ Nhật ký chung, sổ Cái, sổ chi tiết các tài khoản 511, 515, 632, 635, 642, 711, 811, 821, 911 năm 2024) và báo cáo tài chính giai đoạn 2022 - 2024 của Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh

Chương 1 tập trung hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản về doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp thương mại theo Thông tư 133/2016/TT-BTC và Chuẩn mực kế toán số 14:

• Kế toán doanh thu: Trình bày định nghĩa doanh thu, các điều kiện ghi nhận doanh thu bán hàng, doanh thu tài chính và thu nhập khác. Hệ thống hóa chứng từ kế toán cần thu thập (đơn đặt hàng, hợp đồng kinh tế, hóa đơn GTGT, phiếu xuất kho, chứng từ ngân hàng), hệ thống tài khoản sử dụng (TK 511, TK 515, TK 711) và kết cấu tài khoản không có số dư cuối kỳ, phản ánh kết chuyển doanh thu thuần sang TK 911. Trình bày phương pháp hạch toán các khoản giảm trừ doanh thu ghi giảm trực tiếp vào bên Nợ TK 511 theo Thông tư 133.
• Kế toán chi phí: Phân tích khái niệm và điều kiện ghi nhận chi phí; hạch toán giá vốn hàng bán trên TK 632 gắn liền với phương pháp kê khai thường xuyên; hạch toán chi phí tài chính trên TK 635; chi phí quản lý kinh doanh trên TK 642 (tách biệt nội dung chi phí bán hàng 6421 và chi phí quản lý doanh nghiệp 6422); chi phí khác trên TK 811; và chi phí thuế TNDN hiện hành trên TK 821.
• Kế toán xác định kết quả kinh doanh: Mô tả quy trình kết chuyển cuối kỳ trên TK 911, đối trừ toàn bộ doanh thu, thu nhập với các chi phí hợp lý để xác định lãi/lỗ thuần của kỳ kế toán, sau đó kết chuyển số dư vào bên Nợ hoặc bên Có của TK 421 (Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối). Toàn bộ nội dung lý thuyết được tác giả khái quát hóa thông qua 10 sơ đồ hạch toán chuẩn từ Sơ đồ 1.1 đến Sơ đồ 1.10.

Chương 2: Thực trạng công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện

Nội dung Chương 2 trình bày chi tiết về quá trình hoạt động của đơn vị và thực trạng công tác hạch toán kế toán tại phòng kế toán:

• Quá trình hình thành và phát triển: Tiền thân từ Cửa hàng Hiền Lương thành lập năm 1995, phát triển thành Doanh nghiệp tư nhân (DNTN) Quỳnh Như năm 2002, đổi tên thành DNTN Quang Thiện năm 2003, sau đó chuyển đổi mô hình thành Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện (ngày hoạt động 25/09/2002, MST: 3300349453, người đại diện pháp luật: Trần Tiễn Diện). Doanh nghiệp kinh doanh bán buôn gạch ốp lát, thiết bị vệ sinh, ngói lợp, sơn và trang trí nội ngoại thất (mã ngành 4663); sở hữu 187 đại lý cấp 1 toàn tỉnh, liên kết hơn 60 nhà cung cấp (Đất Việt, Videcor, TRUNGDO, DONGTAM, CMC), quản lý một siêu thị gạch men diện tích 4.000 m2 (khánh thành năm 2012), tổng kho gần 8.000 m2, showroom 1.000 m2 và đội xe tải hơn 20 chiếc từ 1,5 đến 3 tấn.
• Bộ máy quản lý và bộ máy kế toán: Bộ máy quản lý vận hành theo mô hình trực tuyến - chức năng, đứng đầu là Giám đốc, hỗ trợ bởi Phó giám đốc, cùng 4 phòng ban/bộ phận: Phòng Kinh doanh, Phòng Tài vụ - Kế toán, Phòng Kế hoạch, Bộ phận văn thư và Đội xe vận chuyển. Bộ máy kế toán gồm Kế toán trưởng quản lý và chỉ đạo trực tiếp 5 nhân sự: Kế toán bán hàng, Kế toán thuế, Kế toán kho, Kế toán công nợ và Thủ quỹ.
• Phân tích nguồn lực và tài chính giai đoạn 2022 - 2024:
  • Lao động: Tổng số lao động tăng từ 80 người (năm 2022) lên 90 người (năm 2023) và đạt 102 người (năm 2024). Cơ cấu lao động nam chiếm ưu thế (66,67% năm 2024) do tính chất bốc dỡ, vận chuyển hàng nặng. Trình độ học vấn tập trung chủ yếu ở lao động phổ thông (tăng từ 38 người năm 2022 lên 61 người năm 2024, chiếm 59,8%) và cao đẳng/trung cấp (43 người năm 2024), trong khi trình độ đại học ổn định ở mức 8 người.
  • Tình hình tài chính: Tổng tài sản và tổng nguồn vốn năm 2022 đạt 80.532.298.714 đồng; năm 2023 giảm 4,35% xuống còn 77.029.150.269 đồng (chênh lệch giảm 3.503.148.445 đồng); năm 2024 tăng 4,06% lên mức 80.157.162.684 đồng (chênh lệch tăng 3.128.012.415 đồng so với năm 2023).
• Thực trạng công tác kế toán tại đơn vị:
  • Quy trình luân chuyển chứng từ: Khảo sát thực tế theo hai phương thức tiêu thụ chính là bán buôn (bán sỉ) và bán lẻ. Kế toán căn cứ vào đơn đặt hàng, lập hóa đơn, phiếu xuất kho, biên bản giao nhận hàng hóa.
  • Hạch toán doanh thu và chi phí: Doanh nghiệp ghi nhận doanh thu bán hàng hóa vào TK 5111 (minh họa qua các chứng từ cụ thể như Hóa đơn bán lẻ số 0007850), ghi nhận hàng bán bị trả lại qua Hóa đơn số 30 và Phiếu nhập kho số 30; ghi nhận giá vốn hàng bán qua TK 632 gắn với Phiếu xuất kho của hóa đơn số 0007850; chi phí quản lý kinh doanh hạch toán trên TK 642; chi phí tài chính trên TK 635; chi phí khác trên TK 811; chi phí thuế TNDN trên TK 821.
  • Kỹ thuật ghi sổ: Doanh nghiệp nhập liệu số liệu thô từ chứng từ gốc vào bảng tính Excel để quản lý, sau đó hạch toán trực tiếp vào phần mềm kế toán MISA. Cuối tháng và cuối kỳ, kế toán rà soát dữ liệu, thực hiện các bút toán kết chuyển tự động trên phần mềm sang TK 911 để xác định kết quả kinh doanh, lập báo cáo tài chính và in ấn lưu trữ hệ thống sổ Cái, sổ chi tiết theo quy định.

Chương 3: Giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Quang Thiện

Chương 3 tổng kết các nhận xét và giải pháp cụ thể:

• Nhận xét chung và ưu điểm: Doanh nghiệp đã tuân thủ khung pháp lý của Thông tư 133/2016/TT-BTC phù hợp với quy mô doanh nghiệp vừa và nhỏ; bộ máy kế toán được phân công nhiệm vụ rõ ràng; việc ứng dụng công nghệ thông tin (phần mềm kế toán MISA và Excel) giúp đẩy nhanh tiến độ xử lý chứng từ, quản lý hàng xuất nhập kho và lập báo cáo tài chính.
• Nhược điểm: Tác giả chỉ ra các hạn chế còn tồn tại trong quy trình luân chuyển và quản lý chứng từ gốc, việc theo dõi chi tiết các khoản chi phí phát sinh trong khâu bán hàng và vận chuyển gạch men, sự phối hợp giữa bộ phận kinh doanh, đội xe và bộ phận kế toán trong việc đối chiếu công nợ và thu hồi nợ khách hàng.
• Giải pháp đề xuất: Đưa ra các biện pháp cụ thể nhằm hoàn thiện công tác lập, luân chuyển và bảo quản chứng từ; hoàn thiện phương pháp hạch toán và phân bổ chi phí quản lý kinh doanh (chi phí bán hàng và quản lý); nâng cao hiệu quả kiểm soát giá vốn hàng bán đối với mặt hàng vật liệu xây dựng; nâng cấp và khai thác triệt để các phân hệ quản trị trên phần mềm MISA nhằm phục vụ việc xác định kết quả kinh doanh nhanh chóng, chính xác.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và phân tích hệ thống số liệu thực tế về nguồn lực và tình hình tài chính của Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện trong giai đoạn 2022 - 2024:

Chỉ tiêu	Năm 2022	Năm 2023	Năm 2024	So sánh 2023/2022 (%)	So sánh 2024/2023 (%)
Tổng số lao động (người)	80	90	102	+12,50%	+13,33%
Phân theo giới tính:
- Nam (người)	42	47	68	+11,90%	+44,68%
- Nữ (người)	38	43	34	+13,16%	-20,93%
Phân theo trình độ học vấn:
- Đại học (người)	6	8	8	+33,33%	0,00%
- Cao đẳng, trung cấp (người)	36	40	43	+11,11%	+7,50%
- Lao động phổ thông (người)	38	42	61	+10,53%	+45,24%
Tổng Tài sản - Nguồn vốn (VNĐ)	80.532.298.714	77.029.150.269	80.157.162.684	-4,35%	+4,06%

Về mặt đóng góp chuyên môn:

• Hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về hạch toán kế toán các khoản doanh thu (TK 511, 515), thu nhập khác (TK 711), chi phí (TK 632, 635, 642, 811, 821) và quy trình xác định kết quả kinh doanh (TK 911) theo Thông tư 133/2016/TT-BTC tại một doanh nghiệp thương mại.
• Phản ánh trung thực quy trình luân chuyển chứng từ và kỹ thuật ghi chép sổ kế toán kết hợp giữa chứng từ giấy, bảng tính Excel và phần mềm kế toán MISA tại một doanh nghiệp thương mại vật liệu xây dựng quy mô vừa và nhỏ tại Thừa Thiên Huế.
• Cung cấp các dẫn chứng nghiệp vụ thực tế (qua các hóa đơn bán lẻ, chứng từ hàng bán trả lại, phiếu xuất kho, sổ chi tiết và sổ Cái tài khoản năm 2024), giúp kiểm chứng sự tương thích giữa lý thuyết kế toán tài chính và thực tiễn hạch toán tại doanh nghiệp.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tồn tại một số giới hạn dựa trên phạm vi nghiên cứu được tác giả xác định:

• Phạm vi dữ liệu phân tích chuyên sâu về doanh thu chỉ tập trung vào số liệu của Quý 2 năm 2024, chưa bao quát toàn diện sự biến động doanh thu giữa các quý trong cả năm tài chính.
• Mảng dữ liệu chi phí và xác định kết quả kinh doanh được khảo sát chi tiết trong niên độ 2024, trong khi chuỗi số liệu 3 năm (2022 - 2024) chủ yếu tập trung vào bức tranh tổng quát về tài sản, nguồn vốn và lao động.
• Đề tài khảo sát mô hình kế toán tài chính của một doanh nghiệp vừa và nhỏ áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC, chưa mở rộng so sánh với chế độ kế toán theo Thông tư 200/2014/TT-BTC hoặc các công cụ của kế toán quản trị doanh thu - chi phí.

Hướng nghiên cứu mở rộng tiếp theo:

• Mở rộng phạm vi nghiên cứu chuỗi dữ liệu kết quả kinh doanh qua nhiều năm liên tục để đánh giá xu hướng tăng trưởng dài hạn của doanh nghiệp.
• Nghiên cứu sâu hơn về phân tích các yếu tố chi phí bán hàng và chi phí logistics (vận chuyển) đặc thù trong ngành kinh doanh phân phối gạch men, vật liệu xây dựng.
• Nghiên cứu kết hợp giữa công tác kế toán tài chính và xây dựng hệ thống kế toán quản trị nhằm kiểm soát chặt chẽ định mức chi phí và giá bán.

Giá trị tham khảo

Khóa luận có giá trị tham khảo cụ thể đối với các nhóm đối tượng sau:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán và Tài chính doanh nghiệp đang thực hiện khóa luận tốt nghiệp hoặc báo cáo thực tập tại các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh thương mại, bán buôn vật liệu xây dựng.
• Người làm công tác kế toán tại các doanh nghiệp nhỏ và vừa: Tài liệu cung cấp mẫu biểu hạch toán, danh mục tài khoản áp dụng theo Thông tư 133/2016/TT-BTC và quy trình ứng dụng phần mềm kế toán MISA vào việc hạch toán luân chuyển từ hóa đơn, chứng từ kho, sổ chi tiết, sổ Cái đến khâu khóa sổ xác định kết quả kinh doanh.
• Phần đáng tham khảo nhất là Chương 2 với hệ thống sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán, quy trình luân chuyển chứng từ bán sỉ - bán lẻ và phương pháp trích xuất hệ thống sổ chi tiết, sổ Cái các tài khoản doanh thu, chi phí trên phần mềm MISA.

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện áp dụng chế độ kế toán và hình thức ghi sổ nào?
Công ty áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư số 133/2016/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành, sử dụng hình thức kế toán Nhật ký chung trên hệ thống máy vi tính có cài đặt phần mềm kế toán MISA kết hợp công cụ Microsoft Excel.

2. Chính sách kế toán về thuế GTGT, xuất kho và khấu hao tài sản tại công ty được quy định ra sao?
Doanh nghiệp áp dụng phương pháp khấu trừ để tính thuế Giá trị gia tăng, sử dụng phương pháp kê khai thường xuyên đối với hàng tồn kho, tính giá trị hàng xuất kho theo phương pháp bình quân tức thời và trích khấu hao tài sản cố định theo phương pháp đường thẳng.

3. Cơ cấu quy mô lao động của công ty biến động như thế nào trong giai đoạn 2022 - 2024?
Tổng số lao động tăng liên tục từ 80 người năm 2022 lên 90 người năm 2023 và đạt 102 người năm 2024. Trong đó, lao động nam tăng từ 42 người (năm 2022) lên 68 người (năm 2024), lao động phổ thông chiếm tỷ trọng lớn nhất và tăng từ 38 người lên 61 người nhằm phục vụ nhu cầu bốc xếp, kho bãi và vận chuyển vật liệu xây dựng.

4. Tổng quy mô vốn và tài sản của Công ty Quang Thiện thay đổi như thế nào trong 3 năm khảo sát?
Tổng tài sản và nguồn vốn của công ty năm 2022 đạt 80.532.298.714 đồng; năm 2023 giảm xuống 77.029.150.269 đồng (tỷ lệ giảm 4,35%); và đến năm 2024 phục hồi, tăng lên mức 80.157.162.684 đồng (tỷ lệ tăng 4,06% so với năm 2023).

5. Cơ cấu tổ chức bộ máy kế toán của công ty được thiết lập gồm những vị trí nào?
Bộ máy kế toán của công ty được tổ chức theo mô hình tập trung, đứng đầu là Kế toán trưởng trực tiếp chỉ đạo chuyên môn 5 vị trí: Kế toán bán hàng, Kế toán thuế, Kế toán kho, Kế toán công nợ và Thủ quỹ.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Diệu Liên đã hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh theo Thông tư số 133/2016/TT-BTC và Chuẩn mực kế toán số 14. Công trình đã phân tích chi tiết thực trạng tổ chức hạch toán, luân chuyển chứng từ và xử lý dữ liệu kế toán máy tại Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện gắn với chuỗi số liệu tài sản, nguồn vốn và lao động giai đoạn 2022 - 2024. Các giải pháp được tác giả đề xuất xuất phát từ chính các tồn tại thực tế của doanh nghiệp, mang lại giá trị tham khảo hữu ích cho công tác tổ chức kế toán trong các doanh nghiệp thương mại vật liệu xây dựng vừa và nhỏ hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH 1. Khái niệm doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh 1. Khái niệm về kế toán doanh thu: Công ty TNHH Thương mại Quang Thiện là doanh nghiệp có quy mô vừa–nhỏ. Do vậy, hệ thống chế độ kế toán tại công ty được áp dụng, xây dựng và vận hành theo Thông tư 133/2016/TT-BTC (được ban hành vào ngày 28 tháng 6 năm 2016) và chuẩn mực kế toán Việt Nam: Căn cứ theo Điều 56 “Nguyên tắc kế toán doanh thu” của Thông tư 133- 2016-TT-BTC quy định: “Doanh thu là lợi ích kinh tế thu được làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp trừ phần vốn góp thêm của các cổ đông.

Doanh thu được ghi nhận tại thời điểm giao dịch phát sinh, khi chắc chắn thu được lợi ích kinh tế, được xác định theo giá trị hợp lý của các khoản được quyền nhận, không phân biệt đã thu tiền hay sẽ thu được tiền.” Mặt khác, căn cứ theo “Chuẩn mực kế toán” Việt Nam Số 14 “Doanh thu và thu nhập khác” (ban hành và công bố theo quyết định 149/200/QĐ – BTC ngày 31 tháng 12 năm 2001 của BTC về việc ban hành và công bố Chuẩn mực kế toán) quy định: - Doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu. - Doanh thu chỉ bao gồm tổng giá trị của các lợi ích kinh tế doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được. Các khoản thu hộ bên thứ ba không phải là nguồn lợi ích kinh tế, không làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp sẽ không được coi là doanh thu. Phân loại doanh thu: Theo quy định của thông tư 133/2016/TT-BTC ta thấy doanh thu được ghi nhận thông qua 3 khoản mục sau: Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ (TK 511) Doanh thu hoạt động tài chính (TK 515) Thu nhập khác (TK711) a.

Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ: Khái niệm doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ: Theo Điều 57 “Tài khoản 511- Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ” của Thông tư 133 /2016/TT-BTC nêu để phản ánh khái niệm doanh thu trong 1 kỳ kế toán từ các giao dịch và các nghiệp vụ phát sinh như sau: 5 • Bán hàng hóa: Bán sản phẩm do doanh nghiệp sản xuất ra, bán hàng hóa mua vào và bán bất động sản đầu tư; Thời điểm ghi nhận doanh thu: Căn cứ vào điều 57 Thông tư 133/2016/TT-BTC quy định thời điểm ghi nhận doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ như sau: Doanh nghiệp chỉ ghi nhận doanh thu bán hàng khi đồng thời thỏa mãn các điều kiện sau: - Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu sản phẩm, hàng hóa cho người mua; - Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hóa như người sở hữu hoặc quyền kiểm soát hàng hóa; - Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn. Khi hợp đồng quy định người mua được quyền trả lại sản phẩm, hàng hóa, đã mua theo những điều kiện cụ thể, doanh nghiệp chỉ được ghi nhận doanh thu khi những điều kiện cụ thể đó không còn tồn tại và người mua không được quyền trả lại sản phẩm, hàng hóa (trừ trường hợp khách hàng có quyền trả lại hàng hóa dưới hình thức đổi lại để lấy hàng hóa, dịch vụ khác); - Doanh nghiệp đã hoặc sẽ thu được lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng; - Xác định được các chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng. Các khoản giảm trừ doanh thu: Khái niệm các khoản giảm trừ doanh thu: là khoản mục được dùng để phản ánh các khoản được điều chỉnh giảm trừ doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ và các nghiệp vụ phát sinh. Theo đó, thông tư 133/2016/TT-BTC các khoản giảm trừ doạnh thu được chia thành 3 loại: o Chiết khấu thương mại: Là khoản doanh nghiệp bán giảm giá niêm yết cho khách hàng mua hàng với khối lượng lớn.

o Giảm giá hàng bán: Là khoản giảm trừ cho người mua do sản phẩm, hàng hoá kém, mất phẩm chất hay không đúng quy cách theo quy định trong hợp đồng kinh tế. o Giá trị hàng bán bị trả lại: Là giá trị của số sản phẩm, hàng hóa bị khách hàng trả lại do các nguyên nhân: Vi phạm cam kết, vi phạm hợp đồng kinh tế, hàng bị kém, mất phẩm chất, không đúng chủng loại, quy cách. Doanh thu hoạt động tài chính: Khái niệm doanh thu hoạt động tài chính: Căn cứ theo quy định của thông tư 133/2016/TT-BTC quy định về doanh thu hoạt động tài chính phản ánh doanh thu tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức, lợi nhuận được chia và doanh thu hoạt động tài chính khác của doanh nghiệp, gồm: - Tiền lãi: Lãi cho vay, lãi tiền gửi Ngân hàng, lãi bán hàng trả chậm, trả góp, lãi đầu tư trái phiếu, tín phiếu, chiết khấu thanh toán được hưởng do mua hàng hóa, dịch vụ;. - Cổ tức, lợi nhuận được chia cho giai đoạn sau ngày đầu tư; - Thu nhập về hoạt động đầu tư mua, bán chứng khoán ngắn hạn, dài hạn; Lãi chuyển nhượng vốn khi thanh lý các khoản đầu tư góp vốn vào đơn vị khác; - Thu nhập về các hoạt động đầu tư khác; - Lãi tỷ giá hối đoái phát sinh trong kỳ và đánh giá lại khoản mục tiền tệ có gốc ngoại tệ cuối kỳ; lãi do bán ngoại tệ; - Các khoản doanh thu hoạt động tài chính khác.

Thời điểm ghi nhận doanh thu hoạt động tài chính: Theo chuẩn mực kế toán Việt Nam số 14 (được ban hành và công bố theo quyết định 149/200/QĐ – BTC ngày 31 tháng 12 năm 2001 của Bộ tài chính về việc ban hành và công bố Chuẩn mực kế toán) quy định thời điểm ghi nhận doanh thu tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức và lợi nhuận được chia như sau: + Tiền lãi: Là số tiền thu được phát sinh từ việc cho người khác sử dụng tiền, các khoản tương đương tiền hoặc các khoản còn nợ doanh nghiệp, như: Lãi cho vay, lãi tiền gửi, lãi đầu tư trái phiếu, tín phiếu, chiết khấu thanh toán. + Tiền bản quyền: Là số tiền thu được phát sinh từ việc cho người khác sử dụng tài sản, như: Bằng sáng chế, nhãn hiệu thương mại, bản quyền tác giả, phần mềm máy vi tính. + Cổ tức và lợi nhuận được chia: Là số tiền lợi nhuận được chia từ việc nắm giữ cổ phiếu hoặc góp vốn. Thu nhập khác: Khoản mục thu nhập khác được Bộ tài chính quy định theo Thông tư 133/2016/TT-BTC dùng để phản ánh các khoản thu nhập khác ngoài hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanh nghiệp, gồm: 7 - Thu nhập từ nhượng bán, thanh lý TSCĐ; - Chênh lệch giữa giá trị hợp lý tài sản được chia từ BCC cao hơn chi phí đầu tư xây dựng tài sản đồng kiểm soát; - Chênh lệch lãi do đánh giá lại vật tư, hàng hóa, tài sản cố định đưa đi góp vốn liên doanh, đầu tư vào công ty liên kết và đầu tư khác; - Các khoản thuế phải nộp khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ nhưng sau đó được giảm, được hoàn (thuế xuất khẩu được hoàn, thuế GTGT, TTĐB, BVMT phải nộp nhưng sau đó được giảm); - Thu tiền phạt do khách hàng vi phạm hợp đồng; - Thu tiền bồi thường của bên thứ ba để bù đắp cho tài sản bị tổn thất (ví dụ thu tiền bảo hiểm được bồi thường, tiền đền bù di dời cơ sở kinh doanh và các khoản có tính chất tương tự); - Thu các khoản nợ khó đòi đã xử lý xóa sổ; - Thu các khoản nợ phải trả không xác định được chủ; - Các khoản tiền thưởng của khách hàng liên quan đến tiêu thụ hàng hóa, sản phẩm, dịch vụ không tính trong doanh thu (nếu có); - Thu nhập quà biếu, quà tặng bằng tiền, hiện vật của các tổ chức, cá nhân tặng cho doanh nghiệp; - Giá trị số hàng khuyến mại không phải trả lại nhà sản xuất; - Các khoản thu nhập khác ngoài các khoản nêu trên.

Khái niệm về chi phí: Căn cứ vào Điều 59 Thông tư 133/2016/TT-BTC quy định: Chi phí là những khoản làm giảm lợi ích kinh tế, được ghi nhận tại thời điểm giao dịch phát sinh hoặc khi có khả năng tương đối chắc chắn sẽ phát sinh trong tương lai không phân biệt đã chi tiền hay chưa. Giá vốn hàng bán: Theo Điều 62 Thông tư 133/2016/TT-BTC phản ánh trị giá vốn của sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, bất động sản đầu tư; giá thành sản xuất của sản phẩm xây lắp (đối với doanh nghiệp xây lắp) bán trong kỳ. Ngoài ra, tài khoản này còn dùng để phản ánh các chi phí liên quan đến hoạt động kinh doanh bất động sản đầu tư như: Chi phí khấu hao; chi phí sửa chữa; chi phí cho thuê BĐSĐT theo phương thức cho thuê hoạt động; chi phí nhượng bán, thanh lý BĐSĐT… 8 b. Chi phí tài chính: Dựa vào Điều 64 Thông tư 133/2016/TT-BTC phản ánh những khoản chi phí hoạt động tài chính bao gồm: - Chi phí lãi tiền vay, lãi mua hàng trả chậm, lãi thuê tài sản thuê tài chính; - Chiết khấu thanh toán cho người mua; - Các khoản lỗ do thanh lý, nhượng bán các khoản đầu tư; chi phí giao dịch bán chứng khoán; - Lỗ tỷ giá hối đoái phát sinh trong kỳ; Lỗ tỷ giá hối đoái do đánh giá lại cuối kỳ các khoản mục tiền tệ có gốc ngoại tệ; Lỗ bán ngoại tệ; - Số trích lập dự phòng giảm giá chứng khoán kinh doanh, dự phòng tổn thất đầu tư vào đơn vị khác; - Các khoản chi phí của hoạt động đầu tư tài chính khác; - Các khoản chi phí tài chính khác.

Chi phí quản lý kinh doanh: Căn cứ vào Điều 65 Thông tư 133/2016/TT- BTC để phản ánh các khoản chi phí quản lý kinh doanh bao gồm chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp: Chi phí bán hàng bao gồm các chi phí thực tế phát sinh trong quá trình bán sản phẩm, hàng hóa, cung cấp dịch vụ, bao gồm các chi phí chào hàng, giới thiệu sản phẩm, quảng cáo sản phẩm, hoa hồng bán hàng, chi phí bảo hành sản phẩm, hàng hóa (trừ hoạt động xây lắp), chi phí bảo quản, đóng gói, vận chuyển, lương nhân viên bộ phận bán hàng (tiền lương, tiền công, các khoản phụ cấp,.