CHƯƠNG I: LÝ THUYẾT DANH MỤC ĐẦU TƯ VÀ PHƯƠNG PHÁP CANSLIM 1. Khái niệm danh mục đầu tư và sự cần thiết phải đầu tư theo danh mục. Khái niệm danh mục đầu tư Hiểu một cách đơn giản nhất thì danh mục là tập hợp gồm ít nhất hai loại tài sản trở lên. Vì vậy danh mục đầu tư chứng khoán là khoản đầu tư của cá nhân hoặc tổ chức vào việc nắm giữ các tài khoản chứng khoán như: cổ phiếu, trái phiếu, bất động sản.
Sự cần thiết phải đầu tư chứng khoán theo danh mục 1. Đối với nhà đầu tư trên thị trường Đầu tư chứng khoán được coi là một hoạt động đầu tư mang lại lợi nhuận cao đối với các nhà đầu tư trên thị trường. Tuy nhiên, đầu tư chứng khoán luôn hàm chứa rủi ro cao. Khi nhà đầu tư thực hiện đầu tư đơn lẻ vào một loại cổ phiếu, rủi ro rất lớn.
Vì vậy, nhà đầu tư cần phải xác định một danh mục đầu tư cho phù hợp với mức chấp nhận rủi ro. Việc đầu tư bằng danh mục có những lợi ích sau: Thứ nhất, đầu tư chứng khoán theo danh mục đảm bảo được các yêu cầu về lợi suất đầu tư. Khi nhà đầu tư tiến hành đầu tư theo danh mục, nhà đầu tư có thể điều chỉnh danh mục để phù hợp với lợi suất yêu cầu. Thứ hai, đầu tư bằng danh mục đầu tư giúp nhà đầu tư đa dạng hóa rủi ro.
Khi đầu tư theo hình thức đơn lẻ, cổ phiếu biến động tốt sẽ mang lại lợi nhuận cao cho nhà đầu tư. Tuy nhiên, khi cổ phiếu đó mất giá hoặc doanh nghiệp phát hành bị phá sản, nhà đầu tư sẽ bị mất lớn. Khi nhà đầu tư thực hiện đầu tư theo danh mục, các rủi ro riêng của chứng khoán đã được đa dạng hóa. Vì vậy, nhà Nguyễn Lê Duy Toán Tài Chính 47 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Toán Kinh Tế đầu tư xác định được danh mục đầu tư hiệu quả, phù hợp với nhu cầu lợi nhuận của nhà đầu tư.
Thứ ba, với hình thức đầu tư bằng danh mục, các nhà đầu tư có thể đầu tư vốn của mình vào chứng khoán bằng cách đầu tư gián tiếp. Tức là hình thức đầu tư thông qua các tổ chức chuyên nghiệp. Theo hình thức này, nhà đầu tư uỷ thác cho công ty tài chính hoặc quỹ đầu tư. Họ sẽ không phải bỏ ra quá nhiều chi phí giám sát đối với các chứng khoán.
Các tổ chức được uỷ thác sẽ quản lý danh mục đầu tư. Với khoản phí uỷ thác, công ty được uỷ thác sẽ quản lý danh mục đầu tư cho nhà đầu tư. Đối với tổ chức kinh doanh chứng khoán Các tổ chức kinh doanh chứng khoán trên thị trường chứng khoán nhằm mục đích thu được nguồn lợi nhuận từ hoạt động đầu tư chứng khoán. Đó là phần doanh thu từ hoạt động tài chính của công ty.
Khi thị trường chứng khoán ngày càng phát triển và hoàn thiện, đầu tư chứng khoán là một lĩnh vực quan trọng giúp các tổ chức kinh doanh gia tăng nguồn lợi nhuận của mình. Đầu tư bằng danh mục đầu tư giúp các tổ chức kinh doanh thu được các khoản lợi nhuận dự tính trong khi vẫn đảm bảo khả năng an toàn hoạt động. Khi đó, nhờ vào việc đa dạng hóa danh mục đầu tư mà các tổ chức kinh doanh chứng khoán vừa tạo ra khoản lợi nhuận cao vừa đáp ứng được yêu cầu về an toàn vốn đầu tư. Khi tham gia vào thị trường chứng khoán, các tổ chức kinh doanh có thể đầu tư bằng cách góp vốn vào công ty cổ phần với tư cách là cổ đông sáng lập, hoặc tham gia giao dịch trực tiếp trên thị trường chứng khoán.
Như vậy, đầu tư bằng danh mục đầu tư là thật sự cần thiết đối với các nhà đầu tư, tổ chức khi tham gia vào thị trường chứng khoán. Nguyễn Lê Duy Toán Tài Chính 47 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Toán Kinh Tế 1. Lý thuyết về danh mục đầu tư 1. Lý thuyết về sự lựa chọn tài sản đầu tư Lựa chọn danh mục đầu tư được dựa trên cơ sở lý thuyết về sự lựa chọn tài sản đầu tư.
Lý thuyết này được các nhà kinh tế Mỹ đưa ra từ những thập kỳ 50 thế kỷ XX khi nghiên cứu về đầu tư của các cá nhân và tổ chức xã hội, nó giải thích vì sao nhà đầu tư lại lựa chọn đầu tư vào loại tài sản này mà không lựa chọn loại tài sản khác. Các loại tài sản có thể lựa chọn như: tiền, chứng khoán, tác phẩm nghệ thuật, bất động sản. Lý thuyết này cũng chỉ ra rằng, trước khi quyết định đầu tư các nhà đầu tư thường xem xét 5 tiêu chí trọng điểm: - của cải hay tiềm lực kinh tế hiện có của nhà đầu tư - lợi suất (hay mức lợi tức) kỳ vọng trên một tài sản so với lợi tức mong đợi trên những tài sản khác - mức độ rủi ro đi liền với lợi tức mong đợi trên những tài sản khác - tính lỏng (hay tính lưu chuyển) của một tài sản so với những tài sản khác - chi phí của việc thu lượm thông tin về một tài sản so với chi phí thông tin đi liền với những tài sản khác 1. Lý thuyết về thị trường hiệu quả Nội dung chính của lý thuyết thị trường hiệu quả(EMH) là thị trường trong đó giá chứng khoán đã phản ánh đầy đủ và tức thời của các thông tin trên thị trường.
Giá chứng khoán thay đổi một cách ngẫu nhiên do ảnh hưởng của các thông tin. Các cấp của thị trường hiệu quả là: EMH cấp yếu, EMH trung bình, EMH mạnh. Nguyễn Lê Duy Toán Tài Chính 47 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Toán Kinh Tế EMH cấp thấp: Khi đó mọi thông tin trong quả khứ của chứng khoán đều được phản ánh vào giá của nó. Do đó các thông tin này đều được nhà đầu tư sử dụng.
EMH cấp trung bình: Giá chứng khoán không những phản ánh thông tin quá khứ mà còn phản ánh những thông tin hiện tại. EMH cấp cao:Giá chứng khoán phản ánh tất cả những thông tin cần thiết liên quan đến tổ chức phát hành thậm chí đó là những thông tin nội gián, thông tin mật. Điều này có nghĩa là thị trường sẽ phản ánh hết sức nhanh trước những thông tin. Và vì vậy, trong hình thái này không thể thực hiện bất kỳ một hình thức phân tích nào 1.
Lý thuyết quan hệ giữa rủi ro và lợi nhuận Tỷ suất sinh lợi của chứng khoán chịu tác động của rất nhiều yếu tố rủi ro, những yếu tố này có thể bị triệt tiêu hoàn toàn thông qua việc kết hợp danh mục đầu tư hiệu quả của nhiều chứng khoán được gọi là rủi ro không hệ thống, phần lợi nhuận mong đợi để bù đắp cho loại rủi ro này chính là phần bù rủi ro chứng khoán. Loại rủi ro không thể triệt tiêu được gọi là rủi ro hệ thống, phần lợi nhuận mong đợi tương ứng với loại rủi ro này chính là tỷ suất sinh lợi phi rủi ro. Một cách tổng quát nếu một danh mục đầu tư này tốt hơn danh mục đầu tư kia thì danh mục đó phải có đồng thời mức lợi suất đầu tư lớn hơn và mức rủi ro nhỏ hơn. Lý thuyết đa dạng hóa Nhà đầu tư nên đầu tư vào nhiều loại chứng khoán khác nhau để tạo thành một danh mục đầu tư sao cho tổng mức rủi ro trên toàn bộ danh mục sẽ được giới hạn ở mức nhỏ nhất.
Mỗi một chứng khoán đều tiềm ẩn hai loại rủi ro: rủi ro hệ thống và rủi ro phi hệ thống. Rủi ro hệ thống là rủi ro do thị trường gây ra và Nguyễn Lê Duy Toán Tài Chính 47 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Toán Kinh Tế ảnh hưởng đến tất cả các chứng khoán trên thị trường. Do vậy, rủi ro hệ thống là rủi ro không thể tránh được bằng hình thức đa dạng hoá. Ngược lại, rủi ro phi hệ thống có thể hạn chế được bằng biện pháp đa dạng hoá đầu tư.
Tức là, mức độ chấp nhận rủi ro cao hay thấp của danh mục sẽ phụ thuộc vào mối quan hệ tương tác giữa các chứng khoán đưa vào danh mục với các chứng khoán khác. Nếu danh mục càng đa dạng thì khả năng giảm thiểu rủi ro phi hệ thống càng lớn. Lý thuyết lựa chọn cổ phiếu theo mô hình của Markowitz 1. Mô hình của Markowitz Ý tưởng đa dạng hoá rủi ro là một ý tưởng đã tồn tại từ rất lâu.
Tuy nhiên phải đến năm 1952, Harry Markowitz mới đưa ra một mô hình chính thức trong việc lựa chọn danh mục đầu tư, trong đó phản ánh nguyên tắc về đa dạng hoá rủi ro. Mô hình của ông chính là bước đầu tiên của quản lý danh mục đầu tư: xác định một hệ thống các danh mục đầu tư hiệu quả, tập hợp các danh mục này sẽ có một đường cong biên hiệu quả các danh mục chứng khoán rủi ro, thường gọi là đường cong biên hiệu quả. Bản chất của việc xác định hệ thống các danh mục đầu tư hiệu quả là: tại mỗi mức rủi ro nhất định, chỉ quan tâm đến các danh mục có lợi tức lớn nhất. Hoặc ngược lại, danh mục đầu tư quan tâm là danh mục có mức rủi ro thấp nhất đối với mỗi mức lợi tức dự tính.
Trên thực tế hai phương pháp xác định này đều cho kết quả như nhau. Trong pham vi của chuyên đề chúng ta đề cập tới trường hợp danh mục có rủi ro nhỏ nhất với mức lợi tức cho trước,và không đề cập đến danh mục có tài sản phi rủi ro. Giả thiết của mô hình Nguyễn Lê Duy Toán Tài Chính 47 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Khoa Toán Kinh Tế Giả thiết nhà đầu tư là e ngại rủi ro. Nhà đầu tư đánh giá rủi ro danh mục dựa vào phương sai của danh mục.
Nhà đầu tư ra quyết định dựa trên đường biên hữu dụng - đường thể hiện mối tương quan giữa lợi suất kỳ vọng và phương sai của tỷ suất lợi nhuận. Với cùng một mức rủi ro nhà đầu tư sẽ lựa chọn tài sản (danh mục) có lợi suất kỳ vọng lớn hơn, ngược lại với cùng một mức lợi suất kỳ vọng nhà đầu tư sẽ chọn tài sản (danh mục) có rủi ro thấp hơn.