CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ CÔNG TÁC TUYỂN DỤNG NHÂN LỰC TRONG DOANH NGHIỆP 1.1 Tuyển dụng Nhân Lực ❖ Khái niệm Tuyển dụng nhân lực là quá trình thu hút , đánh giá và lựa chọn ra những người phù hợp để đưa ra vị trí , các công việc còn trống ( còn thiếu ) trong doanh nghiệp. ❖ Căn cứ điều chỉnh Tuyển dụng nhân lực trước hết phải căn cứ vào nhu cầu sử dụng lao động của từng bộ phận trong doanh nghiệp và đặc điểm của từng công việc. Sau nữa cần nhạy bén với tình hình thực tế của thị trường lao động , nghĩa là cần phải quan tâm tới động cơ và tâm lý của người lao động. Đồng thời phải xem xét kỹ lưỡng luật lao động và các văn bản hiện hành có liên quan đến vấn đề tuyển dụng nhân lực.
❖ Mục đích Tuyển dụng lao động trong ngành dệt may là nhằm đào tạo và cung ứng kịp thời số lao động đủ tiêu chuẩn cho nhu cầu nhân lực của các bộ phận khác nhau của doanh nghiệp. Do tính đặc thù của ngành nên vấn đề đặc ra cho công tác tuyển dụng lao động là chọn được người lao động có tay nghề và trình độ kỹ thuật chuyên sâu về từng bộ phận mà họ phải làm .2 Các giai đoạn tuyển dụng Tuyển dụng bao gồm hai giai đoạn - Tuyển mộ - Tuyển chọn 1.1 Tuyển mộ • Khái niệm Tuyển mộ là quá trình thu hút những người xin việc có trình độ từ lực lượng lao động xã hội và lực lượng lao động bên trong tổ chức. Mọi tổ chức phải có đầy đủ khả năng để thu hút số lượng và chất lượng lao động nhằm đạt được các mục tiêu của chính mình. Sinh viên thực hiện: Đỗ Thị Thúy An Trang 3 Khoá luận tốt nghiệp GVHD: Ths.
Huỳnh Quốc Anh • Tầm quan trọng của tuyển mộ Quá trình tuyển mộ sẽ ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả của quá trình tuyển chọn. Trong thực tế sẽ có người lao động có trình độ cao nhưng họ không được tuyển chọn vì họ không biết được các thông tin tuyển mộ , hoặc không có cơ hội nộp đơn xin việc. Chất lượng của quá trình lựa chọn sẽ không đạt được như các yêu cầu mong muốn hay hiệu quả thấp nếu như số lượng người nộp đơn xin việc bằng hoặc ít hơn số nhu cầu cần tuyển chọn. Công tác tuyển mộ có ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng nguồn nhân lực trong tổ chức.
Tuyển mộ không chỉ ảnh hưởng đến tuyển chọn , mà còn ảnh hưởng đến các chức năng khác của quản trị nguồn nhân lực như : Đánh giá tình hình công việc , thù lao lao động , đào tạo và phát triển nguồn nhân lực , các mối quan hệ lao động.2 Tuyển chọn • Khái niệm Quá trình tuyển chọn nhân lực là quá trình đánh giá các ứng cử viên theo nhiều khía cạnh khác nhau dựa vào các yêu cầu của công việc , để tìm được những người phù hợp với các yêu cầu đặt ra trong số những người đã thu hút được trong quá trình tuyển mộ. Cơ sở của tuyển chọn là các yêu cầu của công việc đã được đề ra theo bản mô tả công việc và bản yêu cầu đối với người thực hiện công việc. Quá trình tuyển chọn phải đáp ứng theo yêu cầu sau đây : - Tuyển chọn phải xuất phát từ kế hoạch sản xuất kinh doanh và kế hoạch nguồn nhân lực. - Tuyển chọn được những người có chuyên môn cần thiết cho công việc để đạt tới năng suất lao động cao , hiệu suất công tác tốt.
- Tuyển được những người có kỷ luật , trung thực , gắn bó với công việc ,với tổ chức • Tầm quan trọng của tuyển chọn Quá trình tuyển chọn là khâu quan trọng nhằm giúp cho các nhà quản trị nhân lực đưa ra được các quyết định tuyển dụng một cách đúng đắn nhất. Quyết định tuyển chọn có ý nghĩa quan trọng đối với các tổ chức , bởi vì quá trình tuyển chọn tốt sẽ giúp cho các tổ chức có được những con người có kỹ năng phù hợp Sinh viên thực hiện: Đỗ Thị Thúy An Trang 4 Khoá luận tốt nghiệp GVHD: Ths. Huỳnh Quốc Anh với sự phát triển của tổ chức trong tương lai. Tuyển chọn tốt cũng giúp cho tổ chức giảm được chi phí do tuyển chọn lại , đào tạo lại cũng như tránh được các thiệt hại rủi ro trong quá trình thực hiện công việc.
Để tuyển chọn đạt kết quả cao thì cần phải có các bước tuyển chọn phù hợp , các phương pháp thu thập thông tin chính xác và đánh giá thông tin một cách khoa học.3 Quy trình tuyển dụng 1.1 Quy trình tuyển mộ HOẠCH ĐỊNH NHÂN LỰC CÁC GIẢI PHÁP THAY THẾ TUYỂN MỘ NHÂN LỰC NGUỒN BÊN TRONG NGUỒN BÊN NGOÀI PHƯƠNG PHÁP BÊN TRONG PHƯƠNG PHÁP BÊN NGOÀI TẬP HỢP CÁC ỨNG VIÊN Sơ đồ 2.1 Quy trình tuyển mộ trong doanh nghiệp ( Nguồn Quantri.vn) (1) Hoạch định nguồn nhân lực • Phân tích thực trạng nguồn nhân lực • Dự đoán nhu cầu nguồn nhân lực • So sánh nhu cầu , thực trạng Sinh viên thực hiện: Đỗ Thị Thúy An Trang 5 Khoá luận tốt nghiệp GVHD: Ths. Huỳnh Quốc Anh (2) Các giải pháp thay thế tuyển mộ • Làm thêm giờ ( overtime) : đây là giải pháp phổ biến được áp dụng tại Việt Nam • Hợp đồng gia công ( Outsourcing) • Thuê khoán công việc • Thuê mướn nhân viên của tổ chức khác • Tuyển lao động theo mùa vụ hay tạm thời ( parttime) (3) Nguồn tuyển mộ Những nguồn cung cấp nhân lực chính cho doanh nghiệp là - Nguồn bên trong doanh nghiệp ( Nguồn nội bộ ) - Nguồn bên ngoài doanh nghiệp ( Nguồn bên ngoài) • Phương pháp tuyển mộ Tuyển mộ Nguồn bên trong doanh nghiệp ( Nguồn nội bộ ) Nguồn bên trong doanh nghiệp ( Nguồn nội bộ ) được thực hiện thông qua bản thông báo đến tất cả các cán bộ công nhân viên trong doanh nghiệp , thông qua các phiếu thông tin năng lực ở từng cá nhân ( hay thông qua các hồ sơ ). ❖ Ưu điểm - Đỡ tốn kém , biết rõ về doanh nghiệp - Động viên được tinh thần của nhân viên - Người được tuyển mộ thích ứng dễ dàng với công việc mới , có kinh nghiệm làm việc - Rút ngắn thời gian tuyển mộ ❖ Nhược điểm - Khó tìm được người như ý muốn - Khó thay đổi phong cách của doanh nghiệp - Pham vi tuyển dụng hẹp - Dễ gây ra tâm lý bè phái , chán nản cho người không được tuyển dụng Tuyển mộ Nguồn bên ngoài doanh nghiệp ( Nguồn bên ngoài) Nguồn này được thực hiện thông qua các phương tiện thông tin đại chúng như đài , báo , tivi , internet , băng rôn quảng cáo .Quảng cáo là một nguồn thu hút lao động rất hữu hiệu. Nội dung quảng cáo cần nhấn mạnh Sinh viên thực hiện: Đỗ Thị Thúy An Trang 6 Khoá luận tốt nghiệp GVHD: Ths.
Huỳnh Quốc Anh những vấn đề then chốt của công việc và tiêu chuẩn nghề nghiệp , phát triển tính hứng thú của công việc và khả năng có thể thỏa mãn yêu cầu của ứng viên như cấp học bổng để đào tạo , được đi du lịch , nghỉ mát , được cấp nhà trọ , nhà ở .Trong quảng cáo nên khuyến khích người muốn tìm việc làm mau chóng liên lạc với công ty bằng điện thoại hoặc email. Hoặc thông qua sự giới thiệu của các các bộ công nhân viên trong tổ chức , thông qua các trung tâm môi giới việc làm , thông qua các hội chợ việc làm , thông qua tuyển trực tiếp từ các trường dạy nghề , các trường trung cấp chuyên nghiệp , các trường cao đẳng – đại học để tuyển nhân lực cần thiết cho doanh nghiệp. ❖ Ưu điểm - Rút ngắn thời gian phỏng vấn , lựa chon nhân viên - Thu hút lao động có hiệu quả - Tìm được những người xuất sắc , trình độ cao , giàu kinh nghiệm làm việc - Phạm vi tuyển dụng rộng , khách quan hơn - Mang lại phong cách mới cho doanh nghiệp ❖ Nhược điểm - Mất nhiều thời gian , chi phí , công sức cho việc làm quen , định hướng nghề nghiệp - Gây tâm lý không thoải mái cho người đang làm việc - Có thể để lộ hoặc mất các thông tin quan trọng trong kinh doanh (4) Tập hợp Các ứng viên theo yêu cầu 1.2 Quy trình tuyển chọn Quy trình tuyển chọn gồm các bước như sau: (1) Tiếp đón ban đầu và phỏng vấn sơ bộ Đây là bước đầu tiên trong quá trình tuyển chọn, là buổi gặp gỡ đầu tiên giữa các nhà tuyển chọn với các ứng viên. Bước này nhằm xác lập mối quan hệ giữa người xin việc và người sử dụng lao động, đồng thời bước này cũng xác định được những cá nhân có những tố chất và khả năng phù hợp với công việc.
(2) Sàng lọc qua đơn xin việc Trong các tổ chức , các ứng viên muốn có việc làm đều phải nộp đơn xin việc. Đơn xin việc là nội dung quan trọng của quá trình tuyển chọn. Sinh viên thực hiện: Đỗ Thị Thúy An Trang 7 Khoá luận tốt nghiệp GVHD: Ths. Huỳnh Quốc Anh Đơn xin việc thường được các tổ chức thiết kế theo mẫu , người xin việc có trách nhiệm điền vào đơn xin việc theo yêu cầu mà các nhà sử dụng lao động đề ra.
Các mẫu đơn xin việc được thiết kế một cách khoa học và hợp lý có thể được coi là một công cụ quan trọng để tuyển chọn một cách chính xác người xin việc vì đơn xin việc giúp cho ta các thông tin đáng tin cậy về hành vi hoạt động trong quá khứ cũng như các kỹ năng , kinh nghiệm và kiến thức hiện tại , các đặc điểm về tâm lý cá nhân , các kỳ vọng , ước muốn và khả năng đặc biệt khác. Đơn xin việc là cơ sở cho các phương pháp tuyển chọn khác như phỏng vấn , đơn xin việc cung cấp tên , nơi đã làm việc , các hồ sơ nhân sự khác. Khi thiết kế các mẫu đơn xin việc ta cần cân nhắc kỹ lưỡng các thông tin cần phải có , nội dung các thông tin cần thu thập phải đảm bảo được tính toàn diện , tính chính xác và làm sao cho người xin việc trả lời được đúng các yêu cầu đề ra.