Khóa luận hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại htx công ty thương mại việt phương

Luận văn tốt nghiệp kinh tế nghiên cứu hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại htx công ty thương, điều tra thực trạng, phân tích số liệu,

• Tác giả: Phạm Thị Ngân
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Đức Kiên
• Trường học: Trường Đại Học Dân Lập Hải Phòng
• Chuyên ngành: Kế Toán Kiểm Toán
• Đề tài: Hoàn Thiện Tổ Chức Kế Toán Doanh Thu, Chi Phí Và Xác Định Kết Quả Kinh Doanh Tại HTX Công Ty Thương Mại Việt Phương
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hải Phòng

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP
• 1.1. Nội dung của các chỉ tiêu cơ bản liên quan đến doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp
• 1.2. Sản phẩm tiêu thụ
• 1.3. Doanh thu
• 1.4. Doanh thu thuần
• 1.5. Thời điểm ghi nhận doanh thu
• 1.6. Các hoạt động kinh doanh và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp
• 1.7. Điều kiện ghi nhận doanh thu
• 1.7.1. Điều kiện ghi nhận doanh thu bán hàng
• 1.7.2. Điều kiện ghi nhận doanh thu cung cấp dịch vụ
• 1.7.3. Doanh thu từ tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức và lợi nhuận được chia
• 1.8. Thu nhập khác
• 1.9. Nguyên tắc kế toán doanh thu
• 1.10. Nhiệm vụ kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh
• 1.10.1. Nhiệm vụ của kế toán doanh thu
• 1.10.2. Nhiệm vụ của kế toán chi phí
• 1.10.3. Nhiệm vụ của kế toán xác định kết quả kinh doanh
• 1.11. Nội dung kế toán doanh thu, chi phí hoạt động bán hàng và cung cấp dịch vụ
• 1.11.1. Kế toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ
• 1.11.1.1. Chứng từ sử dụng
• 1.11.1.2. Tài khoản sử dụng
• 1.11.1.3. Phương pháp hạch toán
• 1.11.2. Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu
• 1.11.2.1. Chứng từ sử dụng
• 1.11.2.2. Tài khoản sử dụng
• 1.11.3. Kế toán giá vốn hàng bán
• 1.11.3.1. Các phương pháp xác định giá vốn hàng xuất kho
• 1.11.3.2. Chứng từ và tài khoản sử dụng, kết cấu tài khoản
• 1.11.3.3. Phương pháp hạch toán
• 1.11.4. Kế toán chi phí quản lý kinh doanh
• 1.11.4.1. Chứng từ sử dụng
• 1.11.4.2. Tài khoản sử dụng
• 1.11.4.3. Phương pháp hạch toán
• 1.12. Nội dung kế toán doanh thu, chi phí và kết quả hoạt động tài chính
• 1.12.1. Chứng từ sử dụng
• 1.12.2. Tài khoản sử dụng
• 1.12.3. Phương pháp hạch toán
• 1.13. Nội dung kế toán thu nhập, chi phí và hoạt động khác
• 1.13.1. Chứng từ sử dụng
• 1.13.2. Tài khoản sử dụng
• 1.13.3. Phương pháp hạch toán
• 1.14. Tổng hợp doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh toàn doanh nghiệp
• 1.14.1. Chứng từ sử dụng
• 1.14.2. Tài khoản sử dụng
• 1.14.3. Phương pháp hạch toán
• 1.15. Đặc điểm kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh theo các hình thức kế toán
• 1.15.1. Hình thức kế toán Nhật ký chung
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG TỔ CHỨC KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI HTX CÔNG TY THƯƠNG MẠI VIỆT PHƯƠNG
• 2.1. Đặc điểm chung ảnh hưởng đến công tác hạch toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 2.2. Lịch sử hình thành và phát triển của HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 2.3. Đặc điểm hàng hóa, tổ chức kinh doanh tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 2.4. Đối tượng và kỳ hạch toán doanh thu, chi phí, kết quả kinh doanh tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 2.5. Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý tại HTX Công ty TM Việt Phương
• 2.6. Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán và chính sách kế toán áp dụng tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 2.7. Thực trạng tổ chức kế toán doanh thu, chi phí tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 2.8. Nội dung kế toán doanh thu, chi phí hoạt động bán hàng và cung cấp dịch vụ tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 2.8.1. Kế toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ
• 2.8.2. Kế toán giá vốn hàng bán
• 2.8.3. Kế toán chi phí quản lý kinh doanh
• 2.9. Nội dung kế toán doanh thu, chi phí hoạt động tài chính tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 2.10. Tổng hợp doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN TỔ CHỨC KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI HTX CÔNG TY THƯƠNG MẠI VIỆT PHƯƠNG
• 3.1. Đánh giá thực trạng công tác kế toán nói chung và kế toán doanh thu, chi phí, xác định kết quả nói riêng tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương
• 3.2. Tính tất yếu phải hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh
• 3.3. Yêu cầu và phương hướng hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh
• 3.4. Nội dung hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh
• 3.5. Kiến nghị 1: Hạch toán chi tiết doanh thu – chi phí
• 3.6. Kiến nghị 2: Áp dụng phần mềm kế toán
• 3.7. Kiến nghị 3: Trích kinh phí công đoàn tính vào chi phí
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tổ chức kế toán doanh thu và chi phí tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương

Tổ chức kế toán doanh thu và chi phí là một phần quan trọng trong quản lý tài chính của bất kỳ doanh nghiệp nào, đặc biệt là tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương. Việc hoàn thiện tổ chức kế toán không chỉ giúp doanh nghiệp nắm bắt được tình hình tài chính mà còn hỗ trợ trong việc ra quyết định kinh doanh. Kế toán doanh thu và chi phí đóng vai trò quan trọng trong việc xác định kết quả kinh doanh, từ đó giúp doanh nghiệp tối ưu hóa lợi nhuận và giảm thiểu chi phí.

1.1. Định nghĩa và vai trò của kế toán doanh thu và chi phí

Kế toán doanh thu và chi phí là quá trình ghi chép, phân tích và báo cáo các giao dịch tài chính liên quan đến doanh thu và chi phí của doanh nghiệp. Vai trò của nó không chỉ dừng lại ở việc ghi nhận số liệu mà còn giúp lãnh đạo doanh nghiệp đưa ra các quyết định chiến lược nhằm tối ưu hóa lợi nhuận.

1.2. Các chỉ tiêu cơ bản trong kế toán doanh thu và chi phí

Các chỉ tiêu cơ bản trong kế toán doanh thu và chi phí bao gồm doanh thu thuần, chi phí hoạt động, và lợi nhuận. Những chỉ tiêu này giúp doanh nghiệp đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh và đưa ra các biện pháp cải thiện.

II. Vấn đề và thách thức trong tổ chức kế toán tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương

Mặc dù đã có những bước tiến trong việc tổ chức kế toán, HTX Công ty Thương mại Việt Phương vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Những vấn đề này có thể ảnh hưởng đến khả năng quản lý tài chính và đưa ra quyết định kinh doanh chính xác.

2.1. Thiếu hụt nguồn nhân lực có chuyên môn cao

Một trong những thách thức lớn nhất là việc thiếu hụt nguồn nhân lực có chuyên môn cao trong lĩnh vực kế toán. Điều này dẫn đến việc ghi chép và phân tích số liệu không chính xác, ảnh hưởng đến chất lượng báo cáo tài chính.

2.2. Hệ thống phần mềm kế toán chưa được tối ưu

Hệ thống phần mềm kế toán hiện tại chưa đáp ứng được yêu cầu quản lý tài chính hiện đại. Việc này gây khó khăn trong việc theo dõi và phân tích doanh thu, chi phí, từ đó ảnh hưởng đến khả năng ra quyết định của lãnh đạo.

III. Phương pháp hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu và chi phí

Để cải thiện tổ chức kế toán doanh thu và chi phí, HTX Công ty Thương mại Việt Phương cần áp dụng một số phương pháp hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp nâng cao chất lượng công tác kế toán mà còn hỗ trợ trong việc tối ưu hóa lợi nhuận.

3.1. Đào tạo và nâng cao năng lực cho nhân viên kế toán

Đào tạo nhân viên kế toán là một trong những giải pháp quan trọng. Việc nâng cao năng lực cho nhân viên sẽ giúp họ thực hiện công việc một cách chính xác và hiệu quả hơn.

3.2. Áp dụng công nghệ thông tin trong kế toán

Sử dụng phần mềm kế toán hiện đại sẽ giúp HTX Công ty Thương mại Việt Phương quản lý doanh thu và chi phí một cách hiệu quả hơn. Công nghệ thông tin không chỉ giúp tiết kiệm thời gian mà còn nâng cao độ chính xác trong công tác kế toán.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương

Việc áp dụng các phương pháp hoàn thiện tổ chức kế toán đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho HTX Công ty Thương mại Việt Phương. Những cải tiến này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả công việc mà còn tạo ra giá trị gia tăng cho doanh nghiệp.

4.1. Cải thiện chất lượng báo cáo tài chính

Sau khi áp dụng các phương pháp mới, chất lượng báo cáo tài chính của HTX đã được cải thiện rõ rệt. Điều này giúp lãnh đạo có cái nhìn tổng quan hơn về tình hình tài chính của doanh nghiệp.

4.2. Tăng cường khả năng ra quyết định

Với thông tin tài chính chính xác và kịp thời, lãnh đạo HTX có thể đưa ra các quyết định kinh doanh đúng đắn hơn, từ đó tối ưu hóa lợi nhuận và giảm thiểu chi phí.

V. Kết luận và tương lai của tổ chức kế toán tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương

Tổ chức kế toán doanh thu và chi phí tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương cần tiếp tục được hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu phát triển trong tương lai. Việc áp dụng công nghệ và nâng cao năng lực cho nhân viên sẽ là những yếu tố quyết định cho sự thành công.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

HTX cần xác định rõ định hướng phát triển trong tương lai, từ đó xây dựng kế hoạch hoàn thiện tổ chức kế toán phù hợp với xu hướng phát triển của ngành.

5.2. Tầm quan trọng của việc cải tiến liên tục

Cải tiến liên tục trong tổ chức kế toán sẽ giúp HTX duy trì được lợi thế cạnh tranh và phát triển bền vững trong môi trường kinh doanh ngày càng khắc nghiệt.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong môi trường kinh tế thị trường có sự cạnh tranh ngày càng gay gắt, các doanh nghiệp thương mại phải đối mặt với nhiều thách thức nhằm duy trì sự tồn tại và phát triển ổn định. Mục tiêu cốt lõi đặt ra trong hoạt động sản xuất kinh doanh là tối đa hóa lợi nhuận trên cơ sở tiết giảm và kiểm soát tối ưu chi phí bỏ ra. Cùng với năng lực quản lý điều hành của ban lãnh đạo, công tác tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh giữ vai trò then chốt, cung cấp hệ thống thông tin kinh tế - tài chính tin cậy để đánh giá hiệu quả kinh doanh và làm căn cứ ra các quyết định quản trị phù hợp. Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương, tác giả Phạm Thị Ngân đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp ngành Kế toán kiểm toán tại Trường Đại học Dân lập Hải Phòng (năm 2016) dưới sự hướng dẫn của ThS. Nguyễn Đức Kiên.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài được xác định qua ba nhiệm vụ trọng tâm:

1. Hệ thống hóa lý luận chung về tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong các doanh nghiệp theo quy định kế toán hiện hành.
2. Khảo sát, phân tích và phản ánh thực trạng tổ chức công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương.
3. Đề xuất một số giải pháp mang tính khả thi nhằm hoàn thiện tổ chức công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại đơn vị.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh.
• Phạm vi không gian: Thực hiện tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương (địa chỉ: số 733 Trường Chinh, phường Quán Trữ, quận Kiến An, thành phố Hải Phòng).
• Phạm vi thời gian: Nghiên cứu dữ liệu tài chính, kế toán giai đoạn năm 2014 – 2015, tập trung phân tích sâu hệ thống chứng từ và sổ kế toán tháng 12 năm 2015.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết của đề tài được xây dựng dựa trên hệ thống văn bản pháp lý và chuẩn mực kế toán Việt Nam:

• Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa ban hành theo Quyết định số 48/2006/QĐ-BTC ngày 14/09/2006 của Bộ trưởng Bộ Tài chính.
• Chuẩn mực kế toán số 14 (VAS 14) – "Doanh thu và thu nhập khác", quy định các điều kiện ghi nhận doanh thu bán hàng (thỏa mãn đồng thời 5 điều kiện), doanh thu cung cấp dịch vụ (thỏa mãn đồng thời 4 điều kiện), doanh thu hoạt động tài chính (thỏa mãn 2 điều kiện) và các khoản thu nhập khác.
• Hệ thống nguyên tắc kế toán: nguyên tắc phù hợp giữa doanh thu và chi phí, nguyên tắc giá trị hợp lý, nguyên tắc thận trọng và phương pháp tính thuế giá trị gia tăng (GTGT) theo phương pháp khấu trừ.

Phương pháp nghiên cứu được tác giả vận dụng gồm:

• Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Thu thập, tổng hợp, phân tích các tài liệu lý luận, văn bản pháp quy, giáo trình chuyên ngành kế toán tài chính.
• Phương pháp thống kê và so sánh: Phân tích các chỉ tiêu tài chính, doanh thu, lợi nhuận qua các năm 2014 và 2015 để đánh giá xu hướng biến động kết quả hoạt động của đơn vị.
• Các phương pháp kế toán chuyên ngành: Phương pháp chứng từ kế toán, phương pháp tài khoản kế toán, phương pháp tính giá và phương pháp tổng hợp - cân đối kế toán.

Nguồn dữ liệu phục vụ nghiên cứu là dữ liệu sơ cấp và thứ cấp thu thập trực tiếp tại Phòng Tài chính - Kế toán của HTX Công ty Thương mại Việt Phương, bao gồm hệ thống hóa đơn GTGT, phiếu thu, phiếu chi, giấy báo Có, giấy báo Nợ ngân hàng, sổ Nhật ký chung, sổ Cái các tài khoản liên quan và Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2014 – 2015.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Lý luận chung về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong các doanh nghiệp

Chương này tập trung hệ thống hóa các vấn đề mang tính nền tảng về chỉ tiêu kinh tế và phương pháp hạch toán kế toán:

• Khái niệm và điều kiện ghi nhận: Phân định rõ quá trình bán hàng, sản phẩm tiêu thụ, doanh thu và doanh thu thuần. Trình bày chi tiết 5 điều kiện ghi nhận doanh thu bán hàng (chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu; không còn nắm giữ quyền quản lý như người sở hữu hoặc quyền kiểm soát; xác định được doanh thu tương đối chắc chắn; thu được hoặc sẽ thu được lợi ích kinh tế; xác định được chi phí liên quan đến giao dịch). Đồng thời làm rõ 4 điều kiện ghi nhận doanh thu dịch vụ và 2 điều kiện ghi nhận doanh thu hoạt động tài chính.
• Hệ thống tài khoản kế toán sử dụng theo Quyết định 48/2006/QĐ-BTC:
  • Tài khoản 511 ("Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ"): Gồm 5 tài khoản cấp hai (TK 5111, 5112, 5113, 5117, 5118).
  • Tài khoản 521 ("Các khoản giảm trừ doanh thu"): Gồm 3 tài khoản cấp hai (TK 5211 - Chiết khấu thương mại, TK 5212 - Hàng bán bị trả lại, TK 5213 - Giảm giá hàng bán).
  • Tài khoản 632 ("Giá vốn hàng bán"): Phân tích 4 phương pháp tính giá xuất kho (bình quân gia quyền, FIFO, thực tế đích danh, phương pháp giá bán lẻ); hạch toán giá vốn theo hai phương pháp kế toán hàng tồn kho (kê khai thường xuyên và kiểm kê định kỳ).
  • Tài khoản 642 ("Chi phí quản lý kinh doanh"): Phản ánh toàn bộ chi phí bán hàng (TK 6421) và chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 6422).
  • Tài khoản hoạt động tài chính (TK 515, TK 635) và hoạt động khác (TK 711, TK 811).
  • Tài khoản xác định kết quả và phân phối: TK 911 ("Xác định kết quả kinh doanh"), TK 821 ("Chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp"), TK 421 ("Lợi nhuận chưa phân phối", chia thành TK 4211 và TK 4212).
• Đặc điểm quy trình ghi sổ theo 4 hình thức kế toán được quy định trong Quyết định 48/2006/QĐ-BTC: Nhật ký chung, Nhật ký – Sổ cái, Chứng từ ghi sổ và hình thức Kế toán máy.

Chương 2: Thực trạng tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương

Chương 2 mô tả chi tiết đặc điểm tổ chức, cơ cấu hoạt động và thực tiễn công tác hạch toán tại đơn vị:

• Đặc điểm đơn vị: HTX Công ty Thương mại Việt Phương có mã số thuế 0201000320 (cấp ngày 03/11/2009); Giấy chứng nhận đăng ký HTX số 0207D00036/KA đăng ký thay đổi lần thứ 6 ngày 21/01/2016 do UBND Quận Kiến An cấp. Vốn điều lệ là 7.000 triệu đồng. Hoạt động kinh doanh chính là bán buôn, bán lẻ các mặt hàng xăng dầu (Xăng A92, Xăng A95, Dầu Diesel/DO). Ngoài ra còn có dịch vụ cho thuê kho bãi, lưu giữ hàng hóa, kinh doanh bất động sản, cho thuê máy móc thiết bị và bán buôn vật liệu xây dựng.
• Bộ máy quản lý: Gồm Ban Giám đốc và 3 phòng chức năng: Phòng Hành chính tổng hợp, Phòng Tài chính – Kế toán, Phòng Kinh doanh.
• Chính sách kế toán đang áp dụng: Kỳ kế toán năm (01/01 đến 31/12); đơn vị tiền tệ VND; phương pháp kế toán hàng tồn kho kê khai thường xuyên; phương pháp tính giá vốn xuất kho là bình quân gia quyền cả kỳ; trích khấu hao tài sản cố định theo phương pháp đường thẳng; nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ; hình thức kế toán áp dụng là Nhật ký chung.
• Thực tế hạch toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh tháng 12/2015:

Ngày GD	Chứng từ sử dụng	Khách hàng	Mặt hàng	Số lượng (lít)	Đơn giá chưa thuế (VNĐ)	Doanh thu chưa thuế (VNĐ)	Thuế GTGT 10% (VNĐ)	Tổng tiền thanh toán (VNĐ)	Định khoản Nợ/Có
01/12/2015	HĐ GTGT số 0100894	Công ty TNHH TM Đoàn Xuân	Dầu Diesel	60.000	12.027,273	721.636.364	72.163.636	793.800.000	Nợ TK 131: 793.800.000 Có TK 511: 721.636.364 Có TK 3331: 72.163.636
02/12/2015	HĐ GTGT số 0100895, Giấy báo Có ACB số 0695	Công ty TNHH VT Gia Bảo Linh	Xăng A92	48.000	16.790	805.920.000	80.592.000	886.512.000	Nợ TK 112: 886.512.000 Có TK 511: 805.920.000 Có TK 3331: 80.592.000
02/12/2015	HĐ GTGT số 0100896, Phiếu thu số 05/12	Công ty TNHH TM XD VT XNK Thịnh Phát	Xăng A95	1.040	15.900	16.536.000	1.653.600	18.189.600	Nợ TK 111: 18.189.600 Có TK 511: 16.536.000 Có TK 3331: 1.653.600

• Công tác hạch toán chi phí và tổng hợp kết quả kinh doanh:
  • Kế toán giá vốn hàng bán: Sử dụng TK 632, phản ánh giá trị hàng xuất kho tính theo đơn giá bình quân cả kỳ, cuối kỳ kết chuyển sang bên Nợ TK 911.
  • Kế toán chi phí quản lý kinh doanh: Theo dõi trên TK 642, tập hợp chi phí tiền lương (TK 334), các khoản trích theo lương, chi phí khấu hao TSCĐ (TK 214), công cụ dụng cụ và chi phí bằng tiền khác, sau đó kết chuyển toàn bộ vào Nợ TK 911 để xác định kết quả kinh doanh.
  • Kế toán doanh thu, chi phí tài chính: Phản ánh lãi tiền gửi qua TK 515 và chi phí lãi vay qua TK 635.
  • Cuối niên độ, kế toán kết chuyển doanh thu thuần, doanh thu tài chính từ Có TK 511, Có TK 515 sang Có TK 911; kết chuyển giá vốn, chi phí quản lý, chi phí tài chính sang Nợ TK 911; tính thuế TNDN (TK 821) và xác định lợi nhuận sau thuế chuyển sang TK 421.

Chương 3: Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương

Dựa trên việc đánh giá những ưu điểm đạt được và chỉ ra các tồn tại trong thực tế hạch toán tại doanh nghiệp, tác giả đưa ra 3 kiến nghị cụ thể:

• Kiến nghị 1: Hạch toán chi tiết doanh thu – chi phí. Hiện tại đơn vị chỉ hạch toán tổng hợp doanh thu trên TK 511 mà chưa mở sổ chi tiết theo dõi riêng từng mặt hàng kinh doanh (Xăng A92, Xăng A95, Dầu Diesel). Do đó, tác giả kiến nghị đơn vị cần mở và ghi chép hệ thống sổ chi tiết, cụ thể là:
  • "Sổ chi tiết bán hàng" (Biểu 3.2): Theo dõi số lượng, đơn giá, thành tiền bán ra của từng loại xăng dầu cho từng đối tượng khách hàng.
  • "Sổ chi phí sản xuất kinh doanh" (Biểu 3.1): Theo dõi chi tiết các khoản mục chi phí liên quan đến bảo quản, hao hụt, vận chuyển và bán từng mặt hàng, giúp nhà quản lý nắm bắt được cơ cấu lợi nhuận của từng chủng loại sản phẩm.
• Kiến nghị 2: Áp dụng phần mềm kế toán. Hoạt động ghi chép sổ sách tại HTX vẫn còn kết hợp xử lý thủ công, tốn nhiều nhân lực và thời gian đối chiếu. Tác giả kiến nghị đơn vị lựa chọn triển khai các phần mềm kế toán máy chuyên nghiệp phù hợp với doanh nghiệp vừa và nhỏ như MISA SME, VACOM hoặc FAST ACCOUNTING 2015. Việc ứng dụng phần mềm sẽ giúp tự động hóa quá trình lập chứng từ, kết chuyển số liệu từ sổ Nhật ký chung lên Sổ cái và trích xuất Báo cáo tài chính nhanh chóng, chính xác.
• Kiến nghị 3: Trích kinh phí công đoàn tính vào chi phí. Trong thực tế tính lương tại đơn vị, khoản trích kinh phí công đoàn (KPCĐ) chưa được thực hiện trích lập đầy đủ vào chi phí quản lý kinh doanh. Tác giả đề xuất đưa chỉ tiêu trích nộp KPCĐ (2%) theo đúng quy định vào "Bảng tính lương và thanh toán tiền lương" (Biểu 3.3), định khoản phản ánh vào bên Nợ TK 642 và bên Có TK 338 (chi tiết TK 3382), nhằm đảm bảo quyền lợi của người lao động và tính đúng, tính đủ chi phí hợp lý của doanh nghiệp khi xác định nghĩa vụ thuế TNDN.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã phản ánh trung thực quy trình luân chuyển chứng từ và số liệu thực tế về doanh thu, giá vốn, chi phí quản lý tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương trong năm 2015, với các nghiệp vụ bán hàng giá trị lớn (doanh thu hàng trăm triệu đồng mỗi nghiệp vụ xuất kho xăng dầu).

Đóng góp của khóa luận thể hiện ở các mặt:

• Phân tích có hệ thống mối quan hệ đối ứng tài khoản trong toàn bộ chu trình kế toán từ khâu lập chứng từ gốc (Hóa đơn GTGT, Phiếu thu, Giấy báo Có) đến khâu ghi sổ Nhật ký chung, sổ Cái các tài khoản 511, 632, 642, 911, 421 theo mẫu biểu ban hành tại Quyết định 48/2006/QĐ-BTC.
• Nhận diện đúng điểm hạn chế trong công tác quản lý của một hợp tác xã thương mại xăng dầu: Thiếu hạch toán chi tiết cho từng mặt hàng và chưa chuẩn hóa việc trích lập các quỹ theo lương.
• Đề xuất được 3 giải pháp bám sát thực trạng của HTX: Thiết lập mẫu sổ chi tiết bán hàng, đề xuất áp dụng phần mềm kế toán (MISA SME, VACOM, FAST ACCOUNTING 2015), và hoàn thiện việc trích nộp kinh phí công đoàn vào chi phí hoạt động.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của nghiên cứu:

• Phạm vi khảo sát giới hạn tại một doanh nghiệp cụ thể thuộc mô hình hợp tác xã thương mại dịch vụ tại thành phố Hải Phòng.
• Dữ liệu minh chứng hạch toán kế toán chi tiết trong khóa luận tập trung phần lớn vào hoạt động tiêu thụ xăng dầu trong tháng 12 năm 2015; chưa đi sâu phân tích toàn diện các mảng hoạt động kinh doanh phụ trợ khác của đơn vị như cho thuê kho bãi hay bán buôn vật liệu xây dựng.

Hướng nghiên cứu tiếp:

• Mở rộng nghiên cứu công tác kế toán quản trị doanh thu, chi phí nhằm xây dựng định mức chi phí bán hàng, chi phí hao hụt xăng dầu trong khâu nhập - xuất - tồn.
• Nghiên cứu việc chuyển đổi và cập nhật chế độ kế toán từ Quyết định 48/2006/QĐ-BTC sang Thông tư 133/2016/TT-BTC áp dụng cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa trong các niên độ kế toán tiếp theo.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán, Tài chính doanh nghiệp đang thực hiện khóa luận tốt nghiệp hoặc chuyên đề thực tập về đề tài kế toán bán hàng, chi phí và xác định kết quả kinh doanh.
• Cán bộ kế toán tại các hợp tác xã, doanh nghiệp vừa và nhỏ kinh doanh trong lĩnh vực thương mại xăng dầu, dịch vụ vận tải.
• Phần đáng tham khảo nhất của tài liệu là hệ thống bảng biểu trích xuất từ thực tế (Hóa đơn GTGT, Giấy báo Có ngân hàng ACB, Sổ Nhật ký chung, Sổ cái các TK 511, 632, 642, 911) và các mẫu biểu đề xuất hoàn thiện sổ chi tiết bán hàng và chi phí sản xuất kinh doanh tại Chương 3.

Câu hỏi thường gặp

1. HTX Công ty Thương mại Việt Phương áp dụng chế độ kế toán và hình thức ghi sổ nào?
   Đơn vị áp dụng Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Quyết định số 48/2006/QĐ-BTC ngày 14/09/2006 của Bộ trưởng Bộ Tài chính, nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ và ghi sổ kế toán theo hình thức Nhật ký chung.

2. Phương pháp hạch toán hàng tồn kho và tính giá vốn hàng xuất kho tại đơn vị được thực hiện như thế nào?
   Đơn vị hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên và xác định giá vốn hàng xuất kho theo phương pháp bình quân gia quyền cả kỳ.

3. Mặt hàng kinh doanh chủ yếu của HTX Công ty Thương mại Việt Phương là gì?
   Mặt hàng kinh doanh chủ yếu của đơn vị là các sản phẩm xăng dầu gồm: Xăng A92, Xăng A95 và Dầu Diesel (DO). Ngoài ra công ty còn cho thuê kho bãi, máy móc thiết bị, kinh doanh bất động sản và bán buôn vật liệu xây dựng.

4. Tại sao tác giả lại kiến nghị đơn vị phải mở sổ chi tiết bán hàng và sổ chi phí sản xuất kinh doanh?
   Do đơn vị đang hạch toán gộp chung toàn bộ doanh thu và chi phí bán hàng trên các tài khoản tổng hợp (TK 511, TK 642), không phân tách riêng theo từng loại mặt hàng (Xăng A92, A95, Dầu Diesel). Việc mở sổ chi tiết (Biểu 3.1 và 3.2) giúp theo dõi chính xác doanh thu, giá vốn, mức độ hao hụt và tỷ suất lợi nhuận của từng loại nhiên liệu.

5. Tác giả đã đề xuất ứng dụng những phần mềm kế toán cụ thể nào cho đơn vị?
   Tác giả đề xuất đưa vào ứng dụng các phần mềm kế toán chuyên nghiệp dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ gồm: MISA SME, VACOM hoặc FAST ACCOUNTING 2015.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Phạm Thị Ngân đã hoàn thành tốt nhiệm vụ hệ thống hóa lý luận cơ bản về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh theo Quyết định 48/2006/QĐ-BTC. Qua việc khảo sát thực tiễn tại HTX Công ty Thương mại Việt Phương, đề tài đã phản ánh chi tiết quy trình xử lý chứng từ, hạch toán sổ sách đối với các nghiệp vụ bán buôn xăng dầu thực tế trong năm 2015. Các kiến nghị hoàn thiện về mở sổ chi tiết theo mặt hàng, tin học hóa công tác kế toán và trích nộp đúng kinh phí công đoàn có giá trị ứng dụng thiết thực, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý tài chính tại đơn vị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP 1. Nội dung của các chỉ tiêu cơ bản liên quan đến doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp.1 Bán hàng Bán hàng là quá trình doanh nghiệp chuyển giao hàng hóa của mình cho khách hàng và khách hàng trả tiền hay chấp nhận trả tiền cho doanh nghiệp. Nói cách khác bán hàng là khâu cuối cùng trong hoạt động kinh doanh, là quá trình thực hiện giá trị của hàng hóa.2 Sản phẩm tiêu thụ Sản phẩm tiêu thụ là khâu lưu thông hàng hoá, là cầu nối trung gian giữa một bên là sản xuất và phân phối và một bên là tiêu dùng. Là thực hiện mục đích của sản xuất hàng hóa, là đưa sản phẩm từ nơi sản xuất tới nơi tiêu dùng.3 Doanh thu Doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu.4 Doanh thu thuần Doanh thu thuần là doanh thu thực tế doanh nghiệp đã thực hiện trong một kỳ kế toán.

Chỉ tiêu này phản ánh số doanh thu bán hàng, thành phẩm và cung cấp dịch vụ đã trừ các khoản giảm trừ (chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán,…) trong kỳ báo cáo, làm căn cứ tính kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.5 Thời điểm ghi nhận doanh thu Doanh thu được ghi nhận khi và chỉ khi doanh nghiệp được đảm bảo nhận lợi ích kinh tế từ hoạt động mua bán trao đổi hàng hóa.6 Các hoạt động kinh doanh và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp - Hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp bao gồm: hoạt động sản xuất kinh doanh, hoạt động tài chính và hoạt động khác trong đó: + Hoạt động sản xuất kinh doanh: Là hoạt động sản xuất, tiêu thụ hàng hóa. + Hoạt động tài chính: Là các hoạt động đầu tư tài chính ngắn hạn hoặc dài hạn với mục đích sinh lời. + Hoạt động khác: là hoạt động xảy ra ngoài dự kiến của doanh nghiệp. Sinh viên: Phạm Thị Ngân - Lớp: QTL902K 3 Khoá luận tốt nghiệp Trường Đại học Dân Lập Hải Phòng - Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp: là kết quả hoạt động tiêu thụ sản phẩm hàng hóa, lao vụ, dịch vụ và hoạt động tài chính được biểu hiện qua chỉ tiêu lợi nhuận thuần về hoạt động kinh doanh.

Điều kiện ghi nhận doanh thu 1. Điều kiện ghi nhận doanh thu bán hàng: Doanh thu bán hàng được ghi nhận khi thỏa mãn tất cả 5 điều kiện sau: + Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu sản phẩm hoặc hàng hóa cho người mua. + Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hóa như người sở hữu hàng hóa hoặc quyền kiểm soát hàng hóa + Xác định được chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng + Doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng + Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn 1. Điều kiện ghi nhận doanh thu cung cấp dịch vụ: Doanh thu cung cấp dịch vụ được ghi nhận khi đồng thời thỏa mãn tất cả 4 điều kiện sau: + Xác định được phần công việc đã hoàn thành vào ngày lập Bảng cân đối kế toán.

+ Xác định được chi phí phát sinh cho giao dịch và chi phí để hoàn thành giao dịch cung cấp dịch vụ đó. + Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn. + Có khả năng thu được lợi ích kinh tế từ giao dịch cung cấp dịch vụ đó. Doanh thu từ tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức và lợi nhuận được chia Doanh thu phát sinh từ tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức và lợi nhuận được chia của doanh nghiệp được ghi nhận khi đồng thời thỏa mãn 2 điều kiện sau: + Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn.

+ Có khả năng thu được lợi ích kinh tế từ giao dịch 1.4 Thu nhập khác: Thu nhập khác quy định trong chuẩn mực 14 bao gồm các khoản thu từ các hoạt động xảy ra không thường xuyên, ngoài các hoạt động tạo ra doanh thu, gồm: - Thu tiền bảo hiểm được bồi thường; - Thu được các khoản nợ phải thu đã xóa sổ tính vào chi phí kỳ trước; - Khoản nợ phải trả nay mất chủ được ghi tăng thu nhập; - Thu các khoản thuế được giảm, được hoàn lại; - Các khoản thu khác. Sinh viên: Phạm Thị Ngân - Lớp: QTL902K 4 Khoá luận tốt nghiệp Trường Đại học Dân Lập Hải Phòng - Thu về thanh lý TSCĐ, nhượng bán TSCĐ - Thu tiền phạt khách hàng do vi phạm hợp đồng 1. Nguyên tắc kế toán doanh thu - Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ được xác định theo giá trị hợp lý của các khoản đã thu được tiền, hoặc sẽ thu được tiền từ các giao dịch và nghiệp vụ phát sinh doanh thu như bán sản phẩm, hàng hóa, bất động sản đầu tư, cung cấp dịch vụ cho khách hàng bao gồm cả các khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá bán. - Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ thuần mà doanh nghiệp thực hiện trong kỳ kế toán có thể thấp hơn doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ ghi nhận ban đầu - Đối với sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế GTGT tính theo phương pháp khấu trừ, doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là giá bán chưa có thuế GTGT.

- Đối với sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt, hoặc thuế xuất khẩu thì doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là tổng giá thanh toán. (Bao gồm cả thuế tiêu thụ đặc biệt, hoặc thuế xuất khẩu) - Đối với sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ không thuộc đối tượng chịu thuế GTGT, hoặc thuộc đối tượng chịu thuế GTGT tính theo phương pháp trực tiếp thì doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là tổng giá thanh toán. - Những doanh nghiệp nhận gia công vật tư, hàng hóa thì chỉ phản ánh vào doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ số tiền gia công thực tế được hưởng, không bao gồm giá trị vật tư, hàng hóa nhận gia công. - Trường hợp bán hàng theo phương thức trả chậm, trả góp thì doanh nghiệp ghi nhận doanh thu bán hàng theo giá bán trả ngay và ghi nhận vào doanh thu chưa thực hiện về phần lãi tính trên khoản phải trả nhưng trả chậm phù hợp với thời điểm ghi nhận doanh thu được xác định.

- Trường hợp cho thuê tài sản, có nhận trước tiền cho thuê của nhiều năm thì doanh thu cung cấp dịch vụ ghi nhận của năm tài chính được xác định trên cơ sở lấy tổng số tiền nhận được chia cho số kỳ nhận trước tiền. - Đối với hàng hóa nhận bán đại lý, ký gửi theo phương thức bán đúng giá hưởng hoa hồng thì hạch toán vào doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ phần hoa hồng bán hàng mà doanh nghiệp được hưởng. Sinh viên: Phạm Thị Ngân - Lớp: QTL902K 5 Khoá luận tốt nghiệp Trường Đại học Dân Lập Hải Phòng 1. Nhiệm vụ kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh 1.

Nhiệm vụ của kế toán doanh thu Phản ánh, ghi chép đầy đủ sự biến động của các loại hàng hóa, dịch vụ bán ra đồng thời tính toán, hạch toán chính xác từng loại doanh thu. Nhiệm vụ của kế toán chi phí Ghi chép, phản ánh chi tiết, kịp thời, chính xác các khoản giảm trừ doanh thu, chi phí phát sinh trong kỳ của doanh nghiệp 1. Nhiệm vụ của kế toán xác định kết quả kinh doanh: Tính toán, kết chuyển chính xác doanh thu thuần, chi phí nhằm xác định kết quả hoạt động kinh doanh đúng đắn đồng thời theo dõi tình hình thực hiện nghĩa vụ đối với Nhà nước của doanh nghiệp. Nội dung kế toán doanh thu, chi phí hoạt động bán hàng và cung cấp dịch vụ 1.

Kế toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ 1. Chứng từ sử dụng + Hóa đơn GTGT + Hóa đơn bán hàng + Phiếu xuất kho + Biên bản giao nhận hàng hóa + Phiếu thu + Giấy báo có ngân hàng. Tài khoản sử dụng + Tài khoản 511 – “doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ”. Tài khoản này được sử dụng để phản ánh tổng số doanh thu bán hàng thực tế của doanh nghiệp trong kỳ và các khoản giảm trừ doanh thu.

+ Kết cấu TK 511 TK 511 có số phát sinh giảm bên Nợ, phát sinh tăng bên Có không có số dư cuối kỳ. Sinh viên: Phạm Thị Ngân - Lớp: QTL902K 6 Khoá luận tốt nghiệp Trường Đại học Dân Lập Hải Phòng Nợ TK 511 Có + Số thuế tiêu thụ đặc biệt, hoặc thuế + Doanh thu bán sản phẩm, hàng hóa, xuất nhập khẩu phải nộp tính trên bất động sản đầu tư và cung cấp dịch doanh thu bán hàng thực tế của sản vụ của doanh nghiệp thực hiện trong phẩm, hàng hóa, dịch vụ đã cung cấp kỳ kế toán. cho khách hàng và đã được xác định là đã bán trong kỳ kế toán; + Số thuế GTGT phải nộp của doanh nghiệp nộp thuế GTGT tính theo phương pháp trực tiếp; + Doanh thu hàng bán bị trả lại, khoản giảm giá hàng bán, chiết khấu thương mại kết chuyển cuối kỳ; + Kết chuyển doanh thu thuần vào Tài khoản 911 “xác định kết quả kinh doanh”. Sinh viên: Phạm Thị Ngân - Lớp: QTL902K 7 Khoá luận tốt nghiệp Trường Đại học Dân Lập Hải Phòng - Tài khoản 511 được chia thành năm (5) tài khoản cấp 2:  Tài khoản 5111 – “doanh thu bán hàng hóa”  Tài khoản 5112 – “doanh thu bán các thành phẩm”  Tài khoản 5113 – “doanh thu cung cấp dịch vụ”  Tài khoản 5117 –“doanh thu kinh doanh bất động sản đầu tư”  Tài khoản 5118 – “doanh thu khác” 1.

Phương pháp hạch toán Trình tự hạch toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ: TK911 TK511 TK 333 TK 111, 112, 131… Thuế TTĐB, thuế XNK Doanh thu BH&CCDV Thuế GTGT trực tiếp phải nộp (VAT theo pp trực tiếp) TK 521 KC giảm giá, doanh thu Doanh thu BH&CCDV hàng bán bị trả lại phát sinh (VAT theo pp khấu trừ) trong kỳ Kết chuyển doanh thu thuần Xác định kết quả kinh doanh TK 3331 Thuế GTGT đầu ra phải nộp Sơ đồ 1. : Sơ đồ trình tự hạch toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ. Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu 1. Chứng từ sử dụng + Hóa đơn giá trị gia tăng + Phiếu chi + Giấy báo nợ.