MỞ ĐẦU. 1 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ VẬN TẢI HÀNH KHÁCH BẰNG TAXI.1 Vận tải hành khách bằng taxi.2 Các đặc điểm của vận tải hành khách bằng taxi.3 Vai trò của VTHK bằng taxi.2 Quản lý VTHK bằng taxi. Nguyên tắc quản lý nhà nước. Đặc điểm về quản lý nhà nước trong VTHK bằng taxi.
Vai trò quản lý nhà nước trong VTHK bằng taxi.5 Nội dung quản lý VTHK bằng taxi.3 Các yếu tố ảnh hƣởng tới quản lý VTHK bằng taxi.1 u t khách quan m i trư ng bên ngoài.2 u t chủ quan m i trư ng bên trong).4 Kinh nghiệm quản lý VTHK bằng taxi tại một số thành phố trên thế giới và tại Việt Nam.1 T i một s thành ph trên th giới.2 T i đ a phương khác của Việt Nam.3 T ng h p kinh nghiệm quản lý VTHK bằng taxi t i một s thành ph trên th giới và t i Việt Nam làm bài học cho Hà Nội.35 CHƢƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG QUẢN LÝ VẬN TẢI HÀNH KHÁCH BẰNG TAXI TẠI HÀ NỘI.1 Tổng quan về VTHK bằng taxi tại Hà Nội.1 K t cấu h tầng phục vụ VTHK bằng taxi t i Hà Nội.2 Thực tr ng tình hình VTHK bằng taxi t i Hà nội.2 Phân tích thực trạng quản lý VTHK bằng taxi tại Hà Nội.1 Cơ ch chính sách của nhà nước trong quản lý VTHK bằng taxi t i Hà Nội.2 Trong c ng tác xây dựng chi n lư c, quy ho ch, k ho ch và chính sách phát triển …………………………………………………………………60 2.3 Quản lý thực hiện cấp phép kinh doanh, phù hiệu taxi, kiểm soát s lượng xe taxi ……………………………………………………………61 2.4 Quản lý chất lư ng d ch vụ.5 Quản lý giá cả.6 Quản lý phương tiện t taxi.7 Quản lý nguồn nhân lực.8 C ng tác thanh tra, kiểm tra, giải quy t khi u n i, t cáo; xử lý vi ph m pháp luật …………………………………………………………68 2.3 Kết quả đạt đƣợc và tồn tại cần giải quyết.2 Nh ng tồn t i bất cập và nguyên nhân.72 CHƢƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ VẬN TẢI HÀNH KHÁCH BẰNG TAXI TẠI HÀ NỘI 3.1 Cơ sở hoàn thiện quản lý VTHK bằng taxi tại Hà Nội ……………….1 Đ nh hướng phát triển TVT của Hà Nội đ n n m 2020.2 Dự báo nhu cầu VTHK bằng taxi đ n n m 2020.2 Giải pháp hoàn thiện quản lý VTHK bằng taxi tại Hà Nội.1 Hoàn thiện cơ ch chính sách VTHK bằng taxi t i Hà Nội.2 C ng tác dự báo nhu cầu phương tiện taxi và phát triển điểm dừng đỗ taxi.3 iải pháp về quản lý chất lư ng d ch vụ.4 iải pháp về quản lý giá cước.5 iải pháp liên quan đ n quản lý phương tiện.6 iải pháp quản lý nguồn nhân lực.3 Kiến nghị thực hiện.1 Đề xuất, ki n ngh cấp Bộ, ngành và Chính phủ.2 UBND thành ph Hà Nội.3 Trách nhiệm các s ban ngành thuộc Hà Nội. 91 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ANH ỤCC CTỪVIẾTT T STT Ký hi u Nguyên ngh 1 GTĐB Giao thông đƣờng bộ 2 GTVT Giao thông vận tải 3 HTX Hợp tác xã 4 TP Thành phố 5 UBND Ủy ban nhân dân 6 VTHK Vận tải hành khách i ANH ỤC ẢNG IỂU TT ảng Nội dung Trang 1 Bảng 1.1 So sánh ƣu nhƣợc điểm của các loại phƣơng tiện 10 2 Bảng 2.1 Hiện trạng mạng lƣới đƣờng TP Hà Nội 36 Chỉ tiêu đất giao thông/ngƣời và mật độ diện tích 3 Bảng 2.2 37 đƣờng của khu vực nội đô lịch sử Chỉ tiêu mật độ diện tích đƣờng chính đô thị 4 Bảng 2.4 Tỷ lệ diện tích đƣờng đô thị so với diện tích đất đô thị 42 Tổng hợp số lƣợng phƣơng tiện TP Hà Nội từ năm 6 Bảng 2.5 45 2001 - 2011 Số lƣợng doanh nghiệp và phƣơng tiện taxi từ tại Hà 7 Bảng 2.6 49 Nội từ 2008 - 2012 8 Bảng 2.7 Cơ cấu doanh nghiệp và phƣơng tiện taxi TP Hà Nội 51 9 Bảng 2.8 Tổng hợp các hãng taxi có trên 150 xe 53 10 Bảng 2.9 Tổng hợp các hãng taxi dƣới 20 xe 54 Một số tiêu chí hoạt động taxi tại một số thành phố 11 Bảng 2.10 57 trên thế giới 12 Bảng 2.11 Mật độ phƣơng tiện taxi trên địa bàn thành phố Hà Nội 58 13 Bảng 2.12 Cơ cấu phƣơng tiện taxi trên địa bàn thành phố Hà Nội 66 14 Bảng 2.13 Tổng hợp các lỗi vi phạm của lái xe taxi tại Hà Nội 69 ii ANH ỤC HÌNH TT H nh Nội dung Trang 1 Hình 1.2 Sơ đồ công tác tổ chức vận chuyển taxi 12 Biểu đồ tốc độ tăng trƣởng phƣơng tiện 3 Hình 2.1 46 ôtô TP Hà Nội từ năm 2001 - 2011 Mô hình quản lý giao thông vận tải 4 Hình 2.2 47 đƣờng bộ tại Hà Nội Biểu đồ cơ cấu doanh nghiệp và cơ cấu 5 Hình 2.3 52 phƣơng tiện taxi trên địa bàn TP Hà Nội iii Ở ĐẦU 1. Về tính cấp thiết củ đề tài Tính đến thời điểm hiện tại, trên địa bàn thành phố Hà Nội có 114 doanh nghiệp vận tải taxi với trên 17.500 xe taxi hoạt động. Trong năm 2012 hệ thống vận tải hành khách (VTHK) bằng taxi trên địa bàn thành phố Hà Nội đã vận chuyển đƣợc khoảng 95 triệu lƣợt hành khách, giải quyết đƣợc nhu cầu đi lại rất lớn của ngƣời dân và hỗ trợ đắc lực cho VTHK công cộng bằng xe buýt của thành phố Hà Nội.
Hoạt động VTHK bằng taxi tại Hà Nội cũng góp phần giải quyết việc làm cho trên 25.000 lái xe và trên 8.000 lao động quản lý, phụ trợ khác [21] Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu đạt đƣợc, có thể nhận thấy nhiều vấn đề bất cập trong công tác quản lý hoạt động VTHK bằng taxi tại Hà Nội. Các văn bản về cơ chế chính sách của nhà nƣớc hiện nay chƣa theo kịp so với sự phát triển kinh tế xã hội, nhu cầu mong muốn của ngƣời dân và doanh nghiệp kinh doanh taxi. Một số doanh nghiệp có quy mô phƣơng tiện quá nhỏ không đủ để tổ chức bộ máy quản lý điều hành chuyên nghiệp, hoạt động manh mún gần nhƣ khoán trắng cho lái xe kinh doanh và không đáp ứng đƣợc các tiêu chí dịch vụ. Tại Hà Nội tình trạng phát triển xe taxi tự phát, cung vƣợt quá cầu dẫn đến việc lái xe tranh dành khách, cạnh tranh không lành mạnh tƣơng đối phổ biến làm ảnh hƣởng đến chất lƣợng phục vụ hành khách và lợi ích của doanh nghiệp kinh doanh.
Taxi phải hoạt động trong điều kiện đƣờng xá và các hạ tầng phụ trợ khác rất khó khăn, tình trạng ùn tắc giao thông thƣờng xuyên x y ra nhất là trong giờ cao điểm. Một số doanh nghiệp kinh doanh taxi còn mang tƣ tƣởng đối phó với cơ quan chức năng khi thực hiện các điều kiện kinh doanh taxi nhƣ sử dụng diện tích bãi đỗ xe qua đêm, điểm giao ca không hợp lệ. Gian lận cƣớc taxi vẫn đang là vấn nạn của các nhà quản lý và chính khách hàng. Trong những năm gần đây chính quyền Hà Nội đã có sự quan tâm đến 1 việc đầu tƣ cho cơ sở hạ tầng đô thị và các chính sách quản lý hoạt động VTHK công cộng, trong đó có VTHK bằng taxi.
Tuy nhiên, do thiếu một quy hoạch tổng thể và đồng bộ về phát triển giao thông đô thị dẫn tới tình trạng phát triển hạ tầng giao thông manh mún thành phố đang phải đối mặt với nhiều vấn đề về việc đi lại của ngƣời dân đồng thời khi kinh tế phát triển thì tốc độ gia tăng phƣơng tiện giao thông cá nhân ngày càng cao thì tình trạng ách tắc, tai nạn giao thông và ô nhiễm môi trƣờng sẽ là vấn đề thƣờng nhật. Trên quan điểm xã hội và môi trƣờng, hoạt động VTHK bằng taxi cũng là một loại hình dịch vụ VTHK công cộng có tác động tích cực là giảm thiểu lƣợng phƣơng tiện cá nhân, giảm mật độ phƣơng tiện lƣu thông trong đô thị, giảm mức độ ô nhiễm môi trƣờng, giải quyết nạn ách tắc và tai nạn giao thông, đảm bảo trật tự an toàn giao thông và mỹ quan đô thị, phù hợp với mục tiêu phát triển bền vững. Trên quan điểm kinh tế, phát triển vận tải hành khách bằng taxi sẽ phù hợp với xu thế của xã hội văn minh, thúc đ y phát triển du lịch, tiết kiệm chi phí cho xã hội, thu hút đƣợc nhiều thành phần kinh tế tham gia và đầu tƣ cho cơ sở hạ tầng đô thị, tiết kiệm đƣợc vốn đầu tƣ cho đô thị. Còn đối với cá nhân ngƣời dân thì đƣợc hƣởng lợi từ các dịch vụ do taxi mang lại.
Để hoạt động VTHK bằng xe taxi đáp ứng các nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội thành phố Hà Nội từ nay đến năm 2020, xứng đáng với tầm vóc Thủ Đô thì việc nghiên cứu đề tài: “Hoàn thiện quản lý vận tải hành khách bằng taxi t i Hà Nội” có ý nghĩa cấp thiết trong thực tiễn hiện nay 2. T nh h nh nghiên cứu Việc nghiên cứu đề tài quản lý VTHK bằng taxi tại thành phố Hà Nội trong những năm gần đây đã đƣợc các nhà nghiên cứu quan tâm nghiên cứu ở các cấp độ, khía cạnh khác nhau, cụ thể : Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ “Nghiên cứu áp dụng phƣơng pháp quản lý chất lƣợng cho doanh nghiệp vận tải hành khách bằng ô tô trong xu 2 thế hội nhập” – năm 2008, tác giả Nguyễn Thanh Chƣơng trƣờng Đại học Giao thông vận tải. Đề tài tập trung chủ yếu các giải pháp nhằm nâng cao chất lƣợng bằng ứng dụng các phƣơng pháp quản lý chất lƣợng trong doanh nghiệp VTHK bằng ô tô trên các tuyến vận tải cố định. Đề án “Đổi mới công tác quản lý vận tải theo hƣớng hiện đại, hiệu quả nhằm nâng cao chất lƣợng dịch vụ vận tải và giảm thiểu tai nạn giao thông” – năm 2013 của Bộ Giao thông Vận tải.
Mục tiêu của đề án là nhằm nâng cao hiệu lực quản lý nhà nƣớc trong cơ chế thị trƣờng; nâng cao chất lƣợng dịch vụ vận tải, góp phần đảm bảo an toàn giao thông; thúc đ y quá trình cơ cấu lại lực lƣợng vận tải, hƣớng tới cạnh tranh lành mạnh, hiệu quả, hội nhập khu vực và Quốc tế. Báo cáo đề án “Hoạt động vận tải hành khách bằng taxi trên địa bàn thành phố Hà Nội giai đoạn đến năm 2015 định hƣớng 2030” của Viện chiến lƣợc và phát triển giao thông vận tải – Bộ giao thông vận tải, xuất bản năm 2012.