LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Phát triển kinh tế là một trong những mục tiêu hàng đầu của một đất nƣớc. Hòa chung với sự đổi mới sâu sắc, toàn diện của đất nƣớc, của cơ chế quản lý kinh tế, hệ thống cơ sở hạ tầng nƣớc ta đã có những bƣớc phát triển mạnh mẽ, tạo tiền đề cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nƣớc. Những thành tựu đó chính là nhờ những đóng góp vô cùng to lớn của ngành xây dựng cơ bản.
Xây dựng cơ bản là một ngành sản xuất tạo cơ sở vật chất cho nền kinh tế quốc dân. Sản phẩm của ngành xây dựng là những công trình có giá trị lớn, thời gian thi công kéo dài, có ý nghĩa quan trọng trong nền kinh tế. Bên cạnh đó, xây dựng cơ bản còn mang ý nghĩa thẩm mỹ, phong cách kiến trúc nên có ý nghĩa quan trọng về mặt văn hóa. Vấn đề đặt ra là làm sao để quản lý vốn thật tốt, có hiệu quả đồng thời khắc phục đƣợc tình trạng thất thoát, lãng phí trong quá trình sản xuất, giảm chi phí, hạ giá thành sản phẩm, tăng khả năng cạnh tranh cho doanh nghiệp.
Mặt khác trong quá trình sản xuất cơ bản, các công trình tổ chức xây lắp đƣợc tổ chức theo phƣơng thức đấu thầu, điều đó đòi hỏi các doanh nghiệp phải hạch toán chính xác chi phí bỏ ra, tránh lãng phí vốn đầu tƣ. Để đạt đƣợc yêu cầu đó, các doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp xây lắp nói riêng cần tổ chức hệ thống kế toán phù hợp với điều kiện hoạt động của mình đảm bảo cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác, kịp thời, đặc biệt là thông tin về chi phí sản xuất, tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây dựng. Hiểu rõ tầm quan trọng của việc quản lý chi phí và xác định giá thành sản phẩm trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp cùng với thời gian thực tập tại Công ty TNHH Tƣ vấn và Xây dựng Lộc Sơn, em đã lựa chọn đề tài “Hoàn thiện kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty TNHH Tƣ vấn và Xây dựng Lộc Sơn” làm đề tài nghiên cứu cho khóa luận tốt nghiệp và từ đó tìm hiểu thực tế công tác kế toán phần hành này tại Công ty đồng thời đƣa ra 1 các ý kiến giúp hoàn thiện công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp cho Công ty. Mục đích nghiên cứu.
Đề tài đƣợc đƣa ra nhằm làm rõ một số vấn đề sau: - Những vấn đề cơ bản về kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm của doanh nghiệp xây lắp. - Thực trạng kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Tƣ vấn và Xây dựng Lộc Sơn - Đánh giá kết quả đạt đƣợc và hạn chế cuả công tác kế toán tại Công ty - Trên cơ sở thực tế tình hình kế toán tại Công ty TNNH Tƣ vấn và Xây dựng Lộc Sơn đƣa ra một số kiến nghị và giải pháp hoàn thiện công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tai Công ty. Phạm vi nghiên cứu Phạm vi nghiên cứu: Kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNNH Tƣ vấn và Xây dựng Lộc Sơn. Nguồn tài liệu thu thập đƣợc trong quá trình thực tập tại đơn vị làm căn cứ để hoàn thiện kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm.
Phƣơng pháp nghiên cứu Phƣơng pháp nghiên cứu chủ yếu là thống kê phân tích từ các số liệu thông tin thực tế thu thập đƣợc tại công ty từ đó đánh giá nhận xét và đƣa ra kiến nghị đối với kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm trong Công ty TNHH Tƣ vấn và Xây dựng Lộc Sơn. Kết cấu đề tài Để làm rõ nội dung của đề tài, khóa luận tốt nghiệp của em bao gồm 3 chƣơng: Chƣơng 1: Lý luận chung về công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp. 2 Chương 2: Thực trạng công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Tư vấn và Xây dựng Lộc Sơn. Chương 3: Hoàn thiện công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty TNHH Tư vấn và Xây dựng Lộc Sơn.
Em xin chân thành cảm ơn sự hƣớng dẫn nhiệt tình của giáo viên hƣớng dẫn và các cán bộ kế toán phòng Tài chính – Kế toán tại công ty Cổ phần TNHH Tƣ vấn và Xây dựng Lộc Sơn. Do kiến thức của em còn hạn chế cũng nhƣ thời gian thực tập ở công ty chƣa đƣợc nhiều nên bài khóa luận không tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót, em rất mong nhận đƣợc sự góp ý của thầy cô giáo và các anh chị Công ty để em có điều kiện bổ sung, nâng cao kiến thức của mình và phục vụ tốt cho công tác thực tế của bản thân sau này. 3 CHƢƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI DOANH NGHIỆP XÂY LẮP 1. Đặc điểm hoạt động xây lắp, vai trò và nhiệm vụ của kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp 1.
Đặc điểm sản xuất xây lắp ảnh hưởng đến kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp Hoạt động xây lắp là hoạt động xây dựng mới, cải tạo lại, khôi phục, hay hiện đại hóa các công trình hiện có thuộc mọi lĩnh vực trong nền kinh tế quốc dân (nhƣ công trình giao thông thủy lợi, các khu công nghiệp, các công trình quốc phòng, các công trình dân dụng khác,…). Đây là hoạt động nhằm tạo ra cơ sở vật chất kỹ thuật cho mọi ngành trong nền kinh tế. Hoạt động xây lắp có một số đặc điểm sau đây: Sản xuất xây lắp là một ngành sản xuất có tính chất công nghiệp. Tuy nhiên, đó là một ngành sản xuất có tính chất đặc biệt.
Sản phẩm xây dựng cơ bản đƣợc tiến hành sản xuất một cách liên tục, từ khâu thăm dò, khảo sát đến thiết kế thi công và quyết toán công trình khi hoàn thành. Sản xuất xây dựng cơ bản cũng có tính chất dây chuyền, giữa các khâu của hoạt động sản xuất có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, nếu một khâu ngừng trệ sẽ ảnh hƣởng đến hoạt động sản xuất của các khâu khác. Sản phẩm xây lắp mang tính chất riêng lẻ, sản phẩm xây lắp không sản phẩm nào giống sản phẩm nào, mỗi sản phẩm có yêu cầu về kỹ thuật, kết cấu, hình thức, địa điểm xây dựng,… khác nhau. Chính vì vậy, mỗi sản phẩm xây lắp đều có yêu cầu về mặt tổ chức quản lý, tổ chức thi công và biện pháp thi công phù hợp với từng đặc điểm của công trình cụ thể, có nhƣ vậy việc thi công mới đem lại hiệu quả cao 4 và đảm bảo cho quá trình sản xuất diễn ra liên tục.
Do sản phẩm có tính chất đơn chiếc và đƣợc sản xuất theo đơn đặt hàng nên chi phí bỏ vào sản xuất thi công cũng hoàn toàn khác nhau giữa các công trình, ngay cả khi công trình thi công theo các thiết kế mẫu nhƣng đƣợc xây dựng ở các địa điểm khác nhau với các điều kiện thi công khác nhau thì CPSX cũng khác nhau. Việc tập hợp các chi phí sản xuất tính giá thành và xác định kết quả thi công xây lắp cũng đƣợc thực hiện theo đơn đặt hàng của khách hàng nên ít phát sinh chi phí trong quá trình lƣu thông. Sản phẩm xây lắp có giá trị lớn, khối lượng công trình lớn, thời gian thi công tương đối dài, có công trình phải xây dựng nhiều năm mới xong. Trong quá trình xây lắp sử dụng nhiều nguồn lực của xã hội.
Do đó, cần lập kế hoạch xây lắp một cách thận trọng, sử dụng hợp lý các nguồn lực nhƣ vật tƣ, nhân công, tiền vốn. Giá thành sản phẩm xây lắp thƣờng đƣợc xác định theo thời điểm khi công trình, hạng mục công trình hoàn thành hay thực hiện bàn giao thanh toán theo giai đoạn quy ƣớc tùy thuộc vào kết cấu, đặc điểm kỹ thuật và khả năng về vốn của đơn vị xây lắp. Việc xác định đúng chi phí sản xuất và giá thành sẽ góp phần trong việc quản lý sản xuất thi công và sử dụng vốn hiệu quả. Sản xuất các sản phẩm xây lắp diễn ra cố định tại nơi sản xuất và phân bổ trên nhiều vùng lãnh thổ, quá trình xây lắp diễn ra ở ngoài trời, chịu tác động trực tiếp của yếu tố môi trƣờng, thời tiết, do đó việc thi công gặp nhiều trở ngại, khó khăn.
Các điều kiện sản xuất (máy móc, thiết bị thi công, phƣơng tiện vận tải, ngƣời lao động…) phải di chuyển theo địa điểm công trình xây lắp. Đặc điểm này đòi hỏi công tác sản xuất phải có tính lƣu động cao dẫn đến thiếu tính ổn định và gây nhiều khó khăn cho công tác quản lý chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm. Do đó kế toán cần theo dõi chặt chẽ các khoản chi phí phát sinh, tính toán kỹ lƣỡng đồng thời đƣa ra kế hoạch điều động nhân công, máy móc hoặc đi thuê tại nơi tiến hành thi công để giảm chi phí di dời. Vai trò, nhiệm vụ của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm 5 Đề đáp ứng yêu cầu quẩn lý CPSX và tính giá thành sản phẩm xây lắp của doanh nghiệp, kế toán cần thực hiện các nhiệm vụ chủ yếu sau: Thực hiện công tác hạch toán ban đầu, hệ thống tài khoản, sổ sách kế toán phải phù hợp với quy định của các ngành liên quan, các chuẩn mực, chế độ kế toán.
Xác định đƣợc đối tƣợng, phƣơng pháp hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp sao cho phù hợp với đặc điểm tổ chức sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Phản ánh đầy đủ, chính xác, kịp thời toàn bộ CPSX phát sinh. Kiểm tra tình hình thuực hiện các định mức chi phí, phát hiện kịp thời chênh lệch ngoài kế hoạch, tìm hiểu nguyên nhân và có hƣớng khắc phục. Tính toán kịp thời, chính xác giá thành thực tế của đối tƣợng tính giá thành.
Kiểm tra việc thực hiện tính giá thành, tìm hiểu và đề xuất biện pháp hạ giá thành sản phẩm. Định kỳ phân tích, đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.