Luận Văn Thạc Sĩ Về Giới Hạn Quyền Của Người Dùng Mạng Xã Hội Ở Việt Nam

Luận văn thạc sĩ luật học nghiên cứu giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội ở việt nam, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp cải thiện thực tiễn.

• Tác giả: Trần Thị Thanh Ngân
• Người hướng dẫn: PGS.TS Đỗ Đức Minh
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Hiến pháp và Luật Hành chính
• Đề tài: Giới Hạn Quyền Người Dùng Mạng Xã Hội Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUẬT VỀ GIỚI HẠN QUYỀN CỦA NGƯỜI DÙNG MẠNG XÃ HỘI
• 1.1. Khái niệm, đặc điểm giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội
• 1.2. Khuôn khổ luật quốc tế về giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội
• 1.3. Pháp luật của một số quốc gia về giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội
• 1.4. Khuôn khổ pháp luật hiện hành của Việt Nam về giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG GIỚI HẠN QUYỀN CỦA NGƯỜI DÙNG MẠNG XÃ HỘI Ở VIỆT NAM
• 2.1. Sự phát triển của mạng xã hội và các yếu tố tác động đến việc giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội ở Việt Nam
• 2.2. Thực trạng giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội ở Việt Nam
• 2.3. Những tồn tại, hạn chế
• 2.4. Nguyên nhân của những ưu điểm và tồn tại
• 2.5. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM GIỚI HẠN QUYỀN CỦA NGƯỜI DÙNG MẠNG XÃ HỘI Ở VIỆT NAM
• 3.1. Quyền của người dùng mạng xã hội là một quyền cơ bản nhưng không phải là quyền tuyệt đối nên phải được giới hạn và kiểm soát
• 3.2. Nhà nước ghi nhận, bảo đảm quyền của người dùng mạng nhưng không được xâm hại đến lợi ích chung của Nhà nước, tổ chức và cá nhân khác trong cộng đồng xã hội
• 3.3. Bảo đảm quyền đi đôi giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội là yêu cầu đòi hỏi khách quan của công tác quản lý nhà nước trên lĩnh vực
• 3.4. Giải pháp giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội
• 3.4.1. Giải pháp về xây dựng, hoàn thiện pháp luật
• 3.4.2. Giải pháp về cơ chế thực thi pháp luật
• 3.4.3. Giải pháp về cơ chế bảo vệ pháp luật
• 3.5. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Khái niệm và Đặc điểm của Giới hạn Quyền Người Dùng Mạng Xã Hội

Trong bối cảnh phát triển của mạng xã hội, khái niệm về giới hạn quyền của người dùng trở nên cần thiết. Quyền riêng tư và quyền tự do ngôn luận là hai quyền cơ bản của người dùng, nhưng chúng không phải là quyền tuyệt đối. Theo đó, quy định pháp luật hiện hành yêu cầu phải có những giới hạn nhất định để bảo vệ lợi ích chung của xã hội. Đặc điểm của giới hạn quyền này bao gồm việc kiểm soát nội dung, bảo đảm an ninh mạng và bảo vệ quyền lợi của những người dùng khác. Việc áp dụng các quy định này cần phải cân nhắc kỹ lưỡng để không xâm phạm đến quyền lợi người dùng. Một ví dụ điển hình là các quy định của chính sách mạng xã hội tại Việt Nam, nơi mà sự can thiệp của nhà nước vào hoạt động trên mạng xã hội được thực hiện nhằm bảo vệ an ninh quốc gia và trật tự xã hội.

1.1. Khái niệm về Mạng Xã Hội

Mạng xã hội (MXH) được định nghĩa là một nền tảng trực tuyến cho phép người dùng tạo và chia sẻ nội dung hoặc tham gia vào các mạng xã hội. Các nền tảng như Facebook, Zalo, và Instagram đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống hàng ngày của người dân Việt Nam. Sự phát triển của công nghệ thông tin đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc kết nối và tương tác giữa người dùng. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển này, những vấn đề liên quan đến quyền riêng tư và quyền tự do ngôn luận cũng trở nên phức tạp hơn. Việc lạm dụng quyền tự do ngôn luận trên các nền tảng này có thể dẫn đến những hệ lụy nghiêm trọng, như việc phát tán thông tin sai lệch hay xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm của người khác.

II. Thực trạng Giới hạn Quyền Người Dùng Mạng Xã Hội ở Việt Nam

Thực trạng giới hạn quyền người dùng mạng xã hội tại Việt Nam hiện nay cho thấy một bức tranh đa chiều. Mặc dù pháp luật đã có những quy định nhất định nhằm bảo vệ quyền lợi của người dùng, nhưng thực tế vẫn còn tồn tại nhiều vấn đề. Một số người dùng vẫn lợi dụng quyền tự do ngôn luận để phát tán thông tin sai lệch hoặc có nội dung gây hại cho xã hội. Điều này dẫn đến việc nhà nước phải can thiệp và áp dụng các biện pháp kiểm soát nội dung. Các vụ việc vi phạm quyền riêng tư và quyền lợi người dùng trên mạng xã hội đã làm nổi bật sự cần thiết phải hoàn thiện hơn nữa các quy định pháp luật. Việc này không chỉ bảo vệ quyền lợi của cá nhân mà còn đảm bảo an ninh và trật tự xã hội.

2.1. Các Yếu tố Tác động đến Giới hạn Quyền

Có nhiều yếu tố tác động đến giới hạn quyền người dùng mạng xã hội tại Việt Nam, bao gồm sự phát triển nhanh chóng của các nền tảng mạng xã hội, nhu cầu bảo vệ an ninh mạng, và áp lực từ cộng đồng. Sự gia tăng của các vụ việc vi phạm quyền riêng tư đã khiến cho nhà nước phải xem xét và điều chỉnh các chính sách liên quan. Đồng thời, sự phát triển của công nghệ thông tin cũng tạo ra những thách thức mới trong việc kiểm soát và quản lý nội dung trên mạng xã hội. Trong bối cảnh đó, việc tìm kiếm một giải pháp cân bằng giữa bảo vệ quyền lợi cá nhân và lợi ích chung của xã hội trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

III. Quan điểm và Giải pháp Bảo đảm Giới hạn Quyền Người Dùng Mạng Xã Hội

Để bảo đảm giới hạn quyền người dùng mạng xã hội, cần có một hệ thống pháp luật đồng bộ và hiệu quả. Nhà nước cần ghi nhận và bảo vệ quyền lợi người dùng trong khi vẫn đảm bảo an ninh và trật tự xã hội. Việc xây dựng các quy định pháp luật rõ ràng và cụ thể sẽ giúp người dùng hiểu rõ hơn về quyền lợi và nghĩa vụ của mình. Ngoài ra, việc nâng cao nhận thức của người dùng về quyền riêng tư và quyền tự do ngôn luận cũng là một yếu tố quan trọng. Các biện pháp giáo dục và tuyên truyền về quy định pháp luật liên quan đến sử dụng mạng xã hội sẽ góp phần giảm thiểu các hành vi vi phạm.

3.1. Giải pháp về Pháp luật

Một trong những giải pháp quan trọng là hoàn thiện khung pháp lý về quyền của người dùng mạng xã hội. Cần thiết phải xây dựng các quy định cụ thể liên quan đến quyền riêng tư, quyền tự do ngôn luận, và các hình thức xử lý vi phạm. Việc này không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi của người dùng mà còn tạo ra một môi trường mạng an toàn và lành mạnh. Hơn nữa, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng trong việc giám sát và xử lý các hành vi vi phạm, nhằm đảm bảo quyền lợi của người dùng được bảo vệ một cách hiệu quả.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh xã hội số phát triển mạnh mẽ, mạng xã hội (MXH) đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của người dân Việt Nam với khoảng 70 triệu người dùng tính đến đầu năm 2023, chiếm 71% dân số. Sự phổ biến của các nền tảng như Facebook, Zalo, TikTok, Instagram và YouTube đã tạo ra một môi trường tương tác rộng lớn, thúc đẩy phát triển kinh tế số và giao lưu xã hội. Tuy nhiên, cùng với những lợi ích đó, việc sử dụng MXH cũng phát sinh nhiều vấn đề về quyền con người, đặc biệt là quyền tự do ngôn luận, quyền riêng tư và các quyền dân sự khác trên không gian mạng. Việc giới hạn quyền của người dùng MXH nhằm bảo vệ lợi ích chung của Nhà nước, tổ chức và cá nhân khác là một yêu cầu cấp thiết trong quản lý xã hội hiện đại.

Luận văn tập trung nghiên cứu về giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội ở Việt Nam trong giai đoạn từ năm 2020 đến nay, giai đoạn chứng kiến sự bùng nổ của MXH và các tác động xã hội liên quan. Mục tiêu nghiên cứu là phân tích, làm rõ các vấn đề lý luận, pháp luật và thực trạng giới hạn quyền của người dùng MXH, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật và cơ chế bảo đảm quyền của người dùng MXH tại Việt Nam. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trên không gian mạng, đồng thời góp phần bảo vệ quyền con người trong xã hội số, đảm bảo sự phát triển bền vững của nền kinh tế số và xã hội hiện đại.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình pháp luật quốc tế về quyền con người, đặc biệt là các nguyên tắc giới hạn quyền được quy định trong Tuyên ngôn Quốc tế Nhân quyền 1948, Công ước Quốc tế về các quyền dân sự và chính trị (ICCPR) 1966 và Công ước Quốc tế về các quyền kinh tế, xã hội và văn hóa (ICESCR) 1966. Các nguyên tắc này nhấn mạnh rằng quyền con người không phải là quyền tuyệt đối mà có thể bị giới hạn trong phạm vi luật pháp nhằm bảo vệ lợi ích chung của xã hội.

Ba khái niệm chính được sử dụng trong nghiên cứu gồm:

• Quyền con người trên mạng xã hội: quyền tự do ngôn luận, quyền tự do thông tin, quyền riêng tư và các quyền dân sự khác được thực hiện trên nền tảng MXH.
• Giới hạn quyền: các điều kiện và phạm vi mà quyền con người có thể bị hạn chế nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự công cộng, đạo đức xã hội và quyền lợi của người khác.
• Mạng xã hội: các nền tảng trực tuyến như Facebook, TikTok, Zalo, Instagram, YouTube, nơi người dùng tương tác, chia sẻ thông tin và thực hiện các quyền cá nhân.

Khung lý thuyết còn bao gồm các quy định pháp luật Việt Nam hiện hành như Hiến pháp 2013, Luật An ninh mạng 2018, Luật Báo chí 2016, Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi 2017), Luật Công nghệ thông tin 2006 và các nghị định, quyết định liên quan đến quản lý MXH.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, kết hợp các phương pháp nghiên cứu sau:

• Phân tích: làm rõ các vấn đề lý luận, pháp luật và thực trạng giới hạn quyền của người dùng MXH, chủ yếu áp dụng trong các chương về lý luận và thực trạng.
• Tổng hợp: kết nối các vấn đề cụ thể thành hệ thống chung, sử dụng trong toàn bộ luận văn để đảm bảo tính khái quát và logic.
• So sánh: đối chiếu quy định pháp luật và thực tiễn giữa Việt Nam với một số quốc gia khác nhằm làm rõ ưu điểm và hạn chế.
• Thống kê: thu thập và phân tích số liệu về người dùng MXH, các vụ việc vi phạm quyền trên MXH và hiệu quả thực thi pháp luật.
• Chuyên gia: thu thập ý kiến từ các chuyên gia pháp luật, quản lý nhà nước để đánh giá và đề xuất giải pháp.

Nguồn dữ liệu chính bao gồm hệ thống văn bản pháp luật Việt Nam và quốc tế, số liệu thống kê từ các tổ chức nghiên cứu trong và ngoài nước, các vụ việc thực tế về vi phạm quyền trên MXH tại Việt Nam từ năm 2020 đến nay. Cỡ mẫu nghiên cứu tập trung vào các quy định pháp luật và các trường hợp điển hình, được lựa chọn theo tiêu chí tính đại diện và mức độ ảnh hưởng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Quyền con người trên MXH là quyền tương đối, có thể bị giới hạn hợp pháp
   Hiến pháp 2013 quy định quyền con người chỉ bị hạn chế trong trường hợp cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội và sức khỏe cộng đồng. Luật An ninh mạng và các văn bản pháp luật khác cụ thể hóa các giới hạn này, tập trung vào việc ngăn chặn các hành vi lợi dụng quyền tự do ngôn luận để xâm phạm lợi ích Nhà nước và cá nhân. Ví dụ, Điều 331 Bộ luật Hình sự 2015 quy định xử lý hình sự đối với hành vi lợi dụng quyền tự do dân chủ trên MXH.

2. Số lượng người dùng MXH tại Việt Nam tăng nhanh, tạo áp lực lớn cho quản lý quyền trên không gian mạng
   Đầu năm 2023, Việt Nam có khoảng 70 triệu người dùng MXH, chiếm 71% dân số. Facebook có 66,2 triệu người dùng, YouTube 63 triệu, TikTok 49,86 triệu người dùng từ 18 tuổi trở lên. Tỷ lệ nữ sử dụng MXH chiếm khoảng 50,6%, cao hơn nam giới. Sự gia tăng này đồng nghĩa với việc các hành vi vi phạm quyền trên MXH cũng tăng theo, đòi hỏi các biện pháp quản lý và giới hạn quyền phù hợp.

3. Thực trạng vi phạm quyền trên MXH còn phổ biến và đa dạng
   Các vụ việc như lợi dụng quyền tự do ngôn luận để phát tán thông tin sai lệch, xúc phạm danh dự, nhân phẩm cá nhân và tổ chức vẫn diễn ra. Ví dụ điển hình là trường hợp bà N.H, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đại Nam, sử dụng livestream để xúc phạm nhiều cá nhân, vi phạm Điều 331 Bộ luật Hình sự. Ngoài ra, các hành vi xâm phạm quyền riêng tư, phát tán thông tin sai sự thật cũng gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền của người dùng khác.

4. Khung pháp luật Việt Nam đã có nhiều quy định về giới hạn quyền trên MXH nhưng còn thiếu tính cụ thể và đồng bộ
   Mặc dù có nhiều văn bản pháp luật như Hiến pháp 2013, Luật An ninh mạng, Luật Báo chí, Bộ luật Hình sự, Luật Công nghệ thông tin và các nghị định hướng dẫn, nhưng các quy định về quyền con người trên MXH chưa được quy định rõ ràng, dẫn đến khó khăn trong thực thi và xử lý vi phạm. So sánh với các quốc gia châu Âu như Pháp, Đức, Anh, Việt Nam còn thiếu các quy định chi tiết về trách nhiệm của nhà cung cấp dịch vụ MXH và cơ chế giám sát hiệu quả.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của thực trạng trên xuất phát từ sự phát triển nhanh chóng của MXH, trong khi hệ thống pháp luật chưa kịp hoàn thiện để đáp ứng các thách thức mới. Việc giới hạn quyền người dùng MXH là cần thiết để bảo vệ lợi ích chung, nhưng phải đảm bảo không xâm phạm quá mức quyền con người, tránh gây ra sự bất bình và mất niềm tin trong xã hội.

So với các quốc gia phát triển, Việt Nam đã có những bước tiến trong việc xây dựng khung pháp lý, tuy nhiên, việc áp dụng và thực thi còn nhiều hạn chế do thiếu cơ chế kiểm soát chặt chẽ và sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng. Ví dụ, Luật NetzDG của Đức quy định rõ trách nhiệm của các nền tảng MXH trong việc xử lý nội dung vi phạm trong thời gian ngắn, trong khi Việt Nam chưa có quy định tương tự.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện số lượng người dùng MXH theo từng nền tảng, biểu đồ so sánh mức độ vi phạm và xử lý vi phạm theo từng năm, bảng tổng hợp các quy định pháp luật liên quan đến giới hạn quyền trên MXH ở Việt Nam và một số quốc gia khác.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện khung pháp luật về quyền người dùng MXH
   Cần xây dựng các quy định cụ thể, chi tiết về giới hạn quyền trên MXH, bao gồm trách nhiệm của nhà cung cấp dịch vụ, quyền và nghĩa vụ của người dùng, cơ chế xử lý vi phạm. Mục tiêu nâng cao tính minh bạch và hiệu quả quản lý trong vòng 1-2 năm, do Bộ Thông tin và Truyền thông chủ trì phối hợp với Bộ Tư pháp.

2. Tăng cường cơ chế giám sát và xử lý vi phạm trên MXH
   Thiết lập các tổ chức chuyên trách giám sát nội dung trên MXH, áp dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo để phát hiện sớm các hành vi vi phạm, xử lý kịp thời theo quy định pháp luật. Thời gian triển khai trong 2 năm, do các cơ quan an ninh mạng và quản lý nhà nước thực hiện.

3. Nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người dùng MXH
   Tổ chức các chương trình tuyên truyền, giáo dục về quyền và nghĩa vụ khi sử dụng MXH, khuyến khích người dùng tuân thủ quy định pháp luật và chuẩn mực đạo đức xã hội. Thực hiện liên tục, phối hợp giữa các cơ quan truyền thông, giáo dục và tổ chức xã hội.

4. Thúc đẩy hợp tác quốc tế trong quản lý MXH
   Học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia phát triển, tham gia các diễn đàn quốc tế về quản lý không gian mạng, xây dựng các thỏa thuận hợp tác nhằm kiểm soát các hành vi vi phạm xuyên biên giới. Triển khai trong 3 năm, do Bộ Ngoại giao và Bộ Thông tin và Truyền thông phối hợp thực hiện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước về an ninh mạng và truyền thông
   Luận văn cung cấp cơ sở pháp lý và thực tiễn để hoàn thiện chính sách, nâng cao hiệu quả quản lý và xử lý vi phạm trên MXH.

2. Các nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên ngành Luật, Công nghệ thông tin và Truyền thông
   Tài liệu tham khảo quan trọng cho việc nghiên cứu, giảng dạy và phát triển các đề tài liên quan đến quyền con người và quản lý MXH.

3. Các tổ chức xã hội, tổ chức phi chính phủ hoạt động trong lĩnh vực bảo vệ quyền con người và an toàn mạng
   Giúp hiểu rõ hơn về các thách thức và giải pháp trong bảo vệ quyền người dùng MXH, từ đó xây dựng các chương trình hỗ trợ phù hợp.

4. Nhà cung cấp dịch vụ mạng xã hội và doanh nghiệp công nghệ
   Cung cấp thông tin về trách nhiệm pháp lý và các quy định cần tuân thủ, hỗ trợ xây dựng chính sách nội bộ và phát triển sản phẩm phù hợp với pháp luật Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Giới hạn quyền người dùng MXH là gì?
   Giới hạn quyền là việc áp đặt các điều kiện theo quy định pháp luật nhằm bảo vệ lợi ích chung của Nhà nước, xã hội và cá nhân khác, đảm bảo quyền con người không bị lạm dụng trên MXH.

2. Tại sao cần giới hạn quyền trên mạng xã hội?
   MXH là môi trường mở với khả năng lan truyền thông tin nhanh, dễ bị lợi dụng để phát tán thông tin sai lệch, xúc phạm danh dự, gây mất trật tự xã hội, do đó cần giới hạn quyền để bảo vệ lợi ích chung.

3. Luật pháp Việt Nam quy định thế nào về giới hạn quyền trên MXH?
   Hiến pháp 2013 và các luật như Luật An ninh mạng, Luật Báo chí, Bộ luật Hình sự quy định rõ các trường hợp và phạm vi giới hạn quyền nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự công cộng và quyền lợi hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

4. Người dùng MXH có thể bị xử lý khi nào?
   Khi lợi dụng quyền tự do ngôn luận để phát tán thông tin sai sự thật, xúc phạm danh dự, nhân phẩm, hoặc thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật khác trên MXH, người dùng có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

5. Làm thế nào để bảo vệ quyền của người dùng MXH?
   Cần hoàn thiện pháp luật, tăng cường giám sát, nâng cao nhận thức người dùng và thúc đẩy hợp tác quốc tế để xây dựng môi trường MXH an toàn, lành mạnh và tôn trọng quyền con người.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa các cơ sở lý luận và pháp luật về giới hạn quyền của người dùng mạng xã hội, đồng thời đánh giá thực trạng tại Việt Nam từ năm 2020 đến nay.
• Phân tích cho thấy quyền con người trên MXH là quyền tương đối, có thể bị giới hạn nhằm bảo vệ lợi ích chung, phù hợp với các quy định quốc tế và pháp luật Việt Nam.
• Thực trạng vi phạm quyền trên MXH còn phổ biến, trong khi khung pháp luật hiện hành chưa đồng bộ và cụ thể, gây khó khăn trong quản lý và xử lý.
• Đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật, tăng cường giám sát, nâng cao nhận thức người dùng và hợp tác quốc tế nhằm bảo đảm quyền của người dùng MXH một cách hiệu quả.
• Tiếp tục nghiên cứu mở rộng phạm vi và đối tượng nghiên cứu, đồng thời theo dõi sự phát triển của MXH để cập nhật các quy định pháp luật phù hợp trong tương lai.

Luận văn kêu gọi các cơ quan chức năng, nhà nghiên cứu và cộng đồng người dùng MXH cùng chung tay xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh, bảo vệ quyền con người và phát triển xã hội số bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 NHUNG VAN DE LÝ LUẬN VÀ PHAP LUẬT VE GIỚI HAN QUYEN CUA NGUOI DUNG MANG XA HOI 1. Khái niệm, đặc điểm giới han quyền của người dùng mạng xã hội 1. Khái niệm, đặc điểm của mạng xã hội 111. Khái niệm mạng xã hội Trong xã hội số ngày nay, MXH không còn xa lạ với tất cả mọi người dân Việt Nam bởi đa số người dân đều sở hữu cho mình ít nhất một thiết bị điện tử thông minh như điện thoại thông minh, máy tính bảng (ipad), laptop,.

đều kết nối Internet và hoàn toàn có thể truy cập MXH bat cứ lúc nào. Khi nhắc tới cụm từ “mạng xã hội” thì người ta có thé liệt kê một loạt ứng dụng trang MXH phổ biến nhất hiện nay là Facebook, zalo, instargram,. Vậy khái niệm MXH phải chăng đơn thuần chỉ là tên gọi chung cho các ứng dụng trên không? Đề nghiên cứu về giới hạn quyền của người dùng MXH thì trước hết cần hiểu thuật ngữ “Mạng xã hội” (Social network) là gì? Trước tiên, cần phân biệt lần lượt các khái niệm sau: “không gian mạng”, “mạng internet”, “mạng xã hội”. Internet hay Mạng (phiên âm tiếng Việt: in-to-nét) là một hệ thống thông tin toàn cầu có thé được truy nhập công cộng gồm các mạng máy tính được liên kết với nhau.

Hệ thống truyền thông tin theo cách chuyên mạch gói dựa trên giao thức liên mạng được chuẩn hóa (giao thức IP). Hệ thống này bao gồm hàng ngàn mạng máy tính nhỏ hơn trong các doanh nghiệp, các viện nghiên cứu và trường đại học, người dùng cá nhân và chính phủ trên khắp thế giới, được kết nối thông qua nhiều công nghệ bao gồm mạng điện tử, mạng không dây và cáp quang. Internet lưu trữ nhiều loại tài nguyên thông tin và dịch vụ, chăng hạn như các tài liệu văn bản được kết nối với nhau và các ứng dụng của World Wide Web (WWW), email, điện thoại và chia sẻ tệp (file). Không gian mạng là khái nệm mang hàm nghĩa rộng bao trùm cả khái niệm “mạng internet” và “mạng xã hội”.

Không gian mạng được hiểu là mạng lưới kết nối của cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin, bao gồm mạng viễn thông, mạng internet, mang máy tính, hệ thống xử lý và điều khiển thông tin, cơ sở dữ liệu; là nơi con người thực hiện các hành vi xã hội không bị giới hạn bởi không gian và thời gian. Sự phát triển không gian mạng (môi trường mạng) phụ thuộc vào cơ sở hạ tầng thông tin ở mỗi quốc gia. Hiện nay, đặc biệt ở Việt Nam và trên thế giới, không gian mạng rất rộng lớn, các hệ thống các mạng được sử dụng bao gồm: trình duyệt web (Google, Chrome, Mozilla Firefox , Opera, Safari.); các website tin tức (VnExpress, Tin tức, Zing news, VTC News.); mang xã hội (Facebook, Twitter, YuMe, Instagram, Zing me, Youtube, Skype, WeChat, Google Plus, Go.); tim kiếm va khám phá (Google map, Bing, Google Docs.); các tiện ích (chuyền tiền, công việc, email, thiệp điện tử.); trang web mua bán, kinh doanh, học tập, âm nhạc và giải trí. Mạng xã hội được xem như một trong những ứng dụng của Internet có tác động mạnh mẽ nhất.

Đó là một loại trang mạng hoạt động trong không gian mạng, kết nối các thành viên có cùng sở thích trên Internet lại với nhau và tạo thành một cộng đồng không giới hạn về không gian và thời gian. Mạng xã hội, thường được gọi là MXH, có các tính năng như chat, chia sẻ tệp, video, trò chuyện bằng giọng nói và nhiều tính năng khác. Do đó, nó là một khái niệm hẹp hơn, trong đó mọi hoạt động của người dùng trên MXH được thực hiện và quản lý trong phạm vi các ứng dụng MXH. Cho đến ngày nay, có thê nói rằng đây là mô hình tương tác và kết nối con người mới nhất trong quá trình phát triển đương đại.

Nó đơn giản hóa phương thức tương tác và kết nối giữa con người với nhau suốt lịch sử. Mạng xã hội đang từng bước trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống hiện đại. Nó mang lại cơ hội dễ dàng cho mọi người kết nối, chia sẻ sở thích, thói quen và ý tưởng của họ. Mạng xã hội ngày càng lan rộng và đã chứng minh sức hấp dẫn và vai trò của nó trong mọi khía cạnh của đời sống xã hội, bao gồm kinh doanh, học tập, giải trí và nhiều lĩnh vực khác.

Hầu hết các dịch vụ trên MXH dựa trên nền tảng web và cung cấp các công cụ đề người dùng tương tác trên Internet, chăng hạn như email hoặc tin nhắn. Các dịch vụ cộng đồng trực tuyến, đôi khi cũng được coi là MXH, tuy nhiên, chúng thường tập trung vào nhóm thay vì cá nhân và xoay quanh các chủ đề hoặc sở thích của nhóm. Trang MXH cho phép người dùng chia sẻ ý tưởng, hoạt động và sở thích trong mạng lưới của họ. Hiện nay, có một số trang MXH tiêu biểu được sử dung phô biến trên toàn thé giới như: e Facebook: Được thành lập vào năm 2004 bởi CEO Mark Zuckerberg và chi được cung cấp rộng rãi cho người dùng trên toàn thế giới vào năm 2006.

Facebook đã nhanh chóng phát triển dé trở thành MXH lớn nhất thế giới tính đến thời điểm hiện tại. Mọi người đều có thé tự tạo trang cá nhân của riêng minh dé chia sẻ các khoảnh khắc, hình ảnh, tin nhắn và tương tác với các hoạt động như bình luận, chia sẻ,. Youtube: Video đầu tiên được tải lên Youtube vào ngày 25 tháng 4 năm 2005 bởi Jawed Karim, một trong ba người sáng lập Youtube. Ké từ đó, Youtube trở thành trang chia sẻ video lớn nhất thế giới và là MXH có lượng người dùng tích cực lớn thứ hai thế giới.

Trung bình, người dùng trên toàn thế giới xem hàng tỷ giờ video trên Youtube mỗi ngày. Instagram: Đây cũng là một trong những MXH phô biến nhất hiện nay, cho phép người dùng chia sẻ hình ảnh từ mọi nơi trên thế giới. Mặc dù không có nhiều tính năng như Facebook nhưng Instagram được ưa chuộng bởi tính riêng tư của người dùng. Tiktok: Là nền tảng video âm nhạc và MXH của Trung Quốc mới được ra mắt vào năm 2017 dành cho các thị trường bên ngoài Trung Quốc, Tiktok nhanh chóng vươn lên dẫn đầu bảng xếp hạng những MXH lớn nhất thế giới, chỉ đứng sau Facebook và Zalo.

Pinterest: Là một nền tảng MXH cho phép người dùng chia sẻ và tìm kiếm nội dung phương tiện (thường là hình ảnh). Người dùng có thể tạo bộ sưu tập nội dung theo chủ đề và sở thích trên Pinterest. Twitter: Người dùng chủ yếu đăng tải các nội dung lên MXH, ngoài ra cũng có thé chia sẻ hình anh, video. Snapchat: Là ứng dụng cho phép người dùng chia sẻ ảnh và video với bạn bè nhưng nội dung sẽ tự động biến mất sau một thời gian gửi nhất định.

Snapchat 10 cũng cho phép người dùng thêm các bộ lọc hoặc hiệu ứng thú vị vào hình ảnh hoặc video của họ. Có thê hiểu, MXH là dịch vụ nối kết các thành viên cùng sở thích trên Internet lại với nhau cho nhiều mục đích không phân biệt không gian và thời gian. Dịch vụ MXH về bản chất có nền tảng là một trang trực tuyến mà tập trung vào xây dựng và phản ánh mạng mối quan hệ xã hội giữa người với người dựa trên sự tương đồng về sở thích, môi trường hoặc lĩnh vực hoạt động g1ữa những thành viên. Một MXH trực tuyến bao gồm một thể hiện của mỗi người dùng, thường là một hồ sơ (profile) và các mối quan hệ xã hội của người ay và một loạt dich vu phụ thêm khác.

Hiểu một cách khái quát, MXH là một dịch vụ liên kết những tài khoản cá nhân trên không gian Internet lại với nhau với nhiều mục đích khác nhau. Sự kết nối giữa các thành viên được thực hiện thông qua các thông tin về cá nhân, bạn bè, đối tác hoặc cũng có thể thông qua một nhóm có chung đặc điểm về sở thích, nghề nghiệp, lĩnh vực quan tâm. Có thể thấy, khởi nguồn MXH là một mạng lưới hình thành không phân biệt không gian và thời gian của những cá nhân đề bày tỏ những nhận xét, cảm xúc, kinh nghiệm song, riêng tư. Qua thời gian, với tính chất liên kết, chia sẻ rộng rãi thông tin, MXH đã không còn là những cảm xúc, suy nghĩ của những cá nhân mà đã trở thành tâm trạng, cảm xúc chung của nhiều người và ở một góc độ nào đó, sự vận động của MXH đã ảnh hưởng đến tâm tư tình cảm của cả cộng đồng.

Internet và MXH giúp chúng ta dễ dàng năm bắt được các thông tin từ rất nhiều nguồn khác nhau với tốc độ nhanh chóng, vượt ra ngoài những giới hạn về địa lý và thời gian. Việc sử dụng MXH đã đem lại nhiều lợi ích thiết thực cho người dân trong việc nâng cao kiến thức, tiếp cận các tri thức mới, chia sẻ tình cảm, phản ánh các vấn đề mình quan tâm, thê hiện quan điểm và năng lực cá nhân, phục vụ nhu cầu giải trí, mua bán hàng hoá, đồng thời tham gia giám sát xã hội tích cực. Chính điều đó đã góp phần quan trọng vào việc phát huy quyền làm chủ của người dân, phát huy các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí. Với rất nhiều tính năng được tích hợp, MXH đang trở thành nơi chia sẻ thông tin của người sử dụng một cách dễ dàng và nhanh chóng, không gian mạng thực sự 11 đã mở ra một thế giới vô cùng hấp dẫn với người dùng, nơi mà tất cả các giác quan của họ đều được thỏa mãn một cách tốt nhất.

Không gian mang, nơi diễn ra các hoạt động trao đổi thông tin, một mạng lưới toàn cầu, một môi trường mới, nơi diễn ra tất cả các hoạt động kinh tế, văn hóa, chính trị, xã hội. một “thé giới ảo”, ton tại và tương tác, đan xen, gan kết mạnh mẽ với thế giới thực của con người. Sử dụng không gian mạng là nhu cầu không thể thiếu của mỗi chúng ta hiện nay và trở thành xu hướng của thời đại. Xem xét từ góc độ xã hội học, mạng lưới xã hội là một tập hợp các mối quan hệ giữa các thực thê xã hội.

Những thực thể xã hội này không nhất thiết chỉ bao gồm cá nhân mà còn có thể là các nhóm xã hội. Khi mạng lưới xã hội này được hình thành và phát triển thông qua phương tiện truyền thông Internet, nó được biết đến là "mạng xã hội ảo".