TẬP ĐOÀN DẦU KHÍ VIỆT NAM TRƯỜNG CAO ĐẲNG DẦU KHÍ GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN : VẬN HÀNH THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ NGHỀ : VẬN HÀNH THIẾT BỊ CHẾ BIẾN DẦU KHÍ TRÌNH ĐỘ : CAO ĐẲNG (Ban hành kèm theo Quyết định số: 191/QĐ-CĐDK ngày 25 tháng 3 năm 2020 của Trường Cao Đẳng Dầu Khí) Bà Rịa-Vũng Tàu, năm 2020 (Lưu hành nội bộ) TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. Trang 1 LỜI GIỚI THIỆU Để đáp ứng nhu cầu học tập và nâng cao trình độ chuyên môn đối với bộ phận công nhân vận hành thiết bị tách dầu khí, chúng tôi đã tham khảo nhiều tài liệu của nhiều tác giả trong và ngoài nước để biên soạn nên giáo trình “Vận hành thiết bị tách dầu khí”. Giáo trình được các giáo viên bộ môn chính thức sử dụng để giảng dạy cho nghề “Vận hành thiết bị chế biến dầu khí” và có thể làm tài liệu tham khảo cho nghề “Vận hành thiết bị khai thác dầu khí”.
Khi biên soạn giáo trình chúng tôi đã cố gắng cập nhật những kiến thức mới liên quan đến môn đun “Vận hành thiết bị tách dầu khí” phù hợp với đối tượng sử dụng cũng như gắn kết những nội dung lý thuyết với những vấn đề thực tế thường gặp trong sản xuất, đời sống để giáo trình có tính thực tiễn cao. Nội dung của giáo trình được biên soạn gồm 3 bài: Bài 1: Khái quát về thiết bị tách dầu khí Bài 2: Cấu tạo, nguyên lý hoạt động của các loại thiết bị tách dầu khí Bài 3: Vận hành thiết bị tách dầu khí Qua nội dung từng bài học trong giáo trình giúp cho sinh viên hiểu được cấu tạo, nguyên lý hoạt động cũng như quy trình vận hành và xử lý các sự cố của thiết bị tách dầu khí trong quá trình vận hành. Giáo trình này có thể góp phần hoàn thiện kiến thức cơ bản về mô đun “Vận thiết bị tách dầu khí”, chúng tôi xin chân thành cảm ơn và tiếp nhận những ý kiến đóng góp của đồng nghiệp và các em sinh viên về những thiếu sót không thể tránh khỏi trong nội dung và hình thức để giáo trình hoàn thiện hơn. Trân trọng cảm ơn.
Bà rịa - Vũng Tàu, tháng 03 năm 2020 Tham gia biên soạn 1. Chủ biên: Ths. Lê Thùy Dung 2. Hồ Quang Phổ 3.S Phạm Công Đại 4.
Cử nhân Huỳnh Việt Triều 5. Phạm Công Quang Trang 2 MỤC LỤC MỤC LỤC. 3 DANH MỤC HÌNH VẼ. 6 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN.
KHÁI QUÁT VỀ THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ. ĐỊNH NGHĨA VÀ PHÂN LOẠI. NGUYÊN LÝ TÁCH PHA. Nguyên lý tách dầu ra khỏi khí.
Nguyên lý tách khí ra khỏi dầu. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH TÁCH DẦU KHÍ. CẤU TẠO, NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC LOẠI THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ. CẤU TẠO VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CHUNG CỦA THIẾT BỊ TÁCH 23 2.
Cấu tạo chung của thiết bị tách. Nguyên lý tách pha chung của thiết bị tách. CẤU TẠO VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA MỘT SỐ LOẠI THIẾT BỊ TÁCH. Thiết bị tách hai pha.
Thiết bị tách ba pha. VẬN HÀNH THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ. ĐIỀU CHỈNH MỰC CHẤT LỎNG. Điều chỉnh mực chất lỏng trong thiết bị tách hai pha.
Điều chỉnh mực chất lỏng trong thiết bị tách ba pha. ĐIỀU CHỈNH ÁP SUẤT VẬN HÀNH. Điều chỉnh bằng van màng tác dụng trực tiếp. Điều chỉnh bằng van màng thường đóng.
Điều chỉnh bằng van điều khiển bằng khí nén. VẬN HÀNH THIẾT BỊ TÁCH. Yêu cầu khi vận hành. Quy trình vận hành thiết bị tách.
Bảo dưỡng thiết bị tách .52 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 55 Trang 4 DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT P&ID: Piping and instrumentation diagram PSV: Pressure safety valve LSHH: Level switch high-high LSLL: Level switch low-low PSHH: Pressure Switch high-high Trang 5 DANH MỤC HÌNH VẼ Hình 2. Sơ đồ nguyên lý thiết bị tách đứng. Sơ đồ thiết bị tách 2 pha trụ đứng.
Tách cơ bản kiểu cửa vào hướng tâm. Thiết bị tách 2 pha sử dụng bộ phận tách cơ bản kiểu ly tâm. Bộ chiết sương kiểu nan chớp. Bộ phận chiết sương dạng cánh.
Đệm đông tụ. Một số loại đệm đông tụ. Cấu tạo thiết bị tách hai pha thẳng đứng. Cấu tạo của bộ phận chiết sương.
Cấu tạo thiết bị tách hai pha thẳng đứng có cửa vào dạng tiếp tuyến. Thiết bị tách hai pha thẳng đứng có các tấm chắn nằm nghiêng. Cấu tạo thiết bị tách hai pha nằm ngang. Cấu tạo thiết bị tách 2 pha 2 ống nằm ngang.
Cấu tạo thiết bị tách hai pha dạng cầu. Cấu tạo thiết bị tách 3 pha thẳng đứng. Cấu tạo thiết bị tách 3 pha nằm ngang. Cấu tạo thiết bị tách 3 pha hình cầu.
Bộ phận điều chỉnh mực chất lỏng dạng cơ. Bộ phận điểu chỉnh mực chất lỏng dạng cơ. Bộ phận điều chỉnh mực chất lỏng dạng tự động. Điều chỉnh áp suất bằng van tác dụng trực tiếp.
Điều chỉnh áp suất bằng van lò xo. Điều chỉnh áp suất bằng khí nén. Phân tích nguyên nhân và biên pháp khắc phụ khi lỏng bị cuốn ra ngoài. Phân tích nguyên nhân và biện pháp khắc phục quá tải chất lỏng .53 Trang 6 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN 1.
Tên mô đun: VẬN HÀNH THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ 2. Mã mô đun: CNH19MĐ16 3. Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: 3. Vị trí: Là mô đun thuộc phần các môn học, mô đun chuyên môn nghề của chương trình đào tạo.
Môn đun này được dạy trước mô đun vận hành phân xưởng chưng cất dầu thô và sau các môn học, mô đun như: Sản phẩm dầu mỏ, Vận hành lò gia nhiệt, thiết bị nhiệt. Tính chất: Mô đun này trang bị những kiến thức, kỹ năng: cấu tạo, nguyên lý hoạt động và vận hành thiết bị tách trong ngành dầu khí. Ý nghĩa và vai trò của mô đun: Giáo trình này trình bày một cách có hệ thống các kiến thức về nguyên lý hoạt động và cấu tạo của thiết bị tách dùng trong công nghiệp dầu khí. Mục tiêu của mô đun: Thiết bị tách là một thiết bị quan trọng trong ngành lọc hóa dầu và chế biến dầu khí.
Chính vì vậy đòi hỏi người thợ phải nắm được cấu tạo, vận hành thành thạo. Về kiến thức: A1. Trình bày được các loại thiết bị tách dầu khí, nguyên lý tách pha và các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tách dầu khí; A2. Trình bày được cấu tạo và nguyên lý hoạt động của thiết bị tách dầu khí; 4.
Về kỹ năng: B1. Vận hành được thiết bị tách dầu khí theo đúng quy trình. Xử lý được các sự cố thường gặp trong quá trình vận hành thiết bị tách dầu khí. Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: C1.
Tuân thủ tuyệt đối các qui định về an toàn, pccc, nội quy phòng học/ phòng mô hình và quy chế của nhà trường; C2. Tuân thủ các qui trình vận hành các thiết bị cơ khí, điện, tự động hóa có liên quan; C3. Xác định được công việc phải thực hiện, hoàn thành các công việc theo yêu cầu, không để xảy ra sự cố, hư hỏng đối với hệ thống thiết bị; Trang 7 C4. Hướng dẫn, kèm cặp nhân viên vận hành bậc dưới cải thiện kỹ năng, kiến thức vận hành để đảm nhiệm nhiệm vụ tương tự.
Nội dung của mô đun: 5. Chương trình khung Thời gian đào tạo (giờ) Trong đó Tên môn học, Số Thực Thi/ Kiểm Mã tín MH/MĐ/HP mô đun Tổng hành/ tra chỉ Lý thí nghiệ số thuyết m/ bài tập/ thảo LT TH luận Các môn học I 21 435 157 255 15 8 chung/ đại cương MHCB19MH02 Giáo dục chính trị 4 75 41 29 5 MHCB19MH03 Pháp luật 2 30 18 10 2 MHCB19MH05 Giáo dục thể chất 2 60 5 51 4 Giáo dục quốc MHCB19MH08 4 75 36 35 2 2 phòng và An ninh MHCB19MH09 Tin học 3 75 15 58 2 TA19MH02 Tiếng Anh 6 120 42 72 6 Các môn học, mô II đun chuyên môn 75 1855 556 1182 38 79 ngành, nghề Môn học, mô đun II.1 11 195 119 65 8 3 kỹ thuật cơ sở CK19MH01 Vẽ kỹ thuật - 1 2 45 15 28 2 KTĐ19MĐ06 Điện kỹ thuật 2 3 45 36 6 3 An toàn vệ sinh lao ATMT19MH 01 2 30 26 2 2 động CNH19MH10 Nhiệt kỹ thuật 2 30 28 0 2 Cơ sở điều khiển TĐH19MĐ12 2 45 14 29 1 1 quá trình Môn học, mô đun II.2 chuyên môn ngành, 61 1660 437 1117 30 76 nghề Trang 8 Thời gian đào tạo (giờ) Trong đó Tên môn học, Số Thực Thi/ Kiểm Mã tín MH/MĐ/HP mô đun Tổng hành/ tra chỉ Lý thí nghiệ số thuyết m/ bài tập/ thảo LT TH luận Cơ sở quá trình và CNH19MH13 thiết bị trong công 3 45 42 0 3 nghệ hóa học CNH19MH14 Sản phẩm dầu mỏ 3 45 42 0 3 Vận hành thiết bị CNH19MĐ16 2 45 14 29 1 1 tách dầu khí Vận hành hệ thống CNH19MĐ17 đường ống và bể 6 150 28 106 3 13 chứa Vận hành máy thuỷ CNH19MĐ18 6 150 28 106 2 14 khí I Vận hành máy thuỷ CNH19MĐ19 4 100 28 66 2 4 khí II Vận hành lò gia CNH19MĐ20 3 75 21 50 2 2 nhiệt, thiết bị nhiệt Kỹ thuật phòng thí CNH19MĐ21 2 45 13 30 1 1 nghiệm Vận hành phân CNH19MĐ22 xưởng chưng cất 6 145 42 94 3 6 dầu thô Vận hành phân CNH19MĐ23 xưởng chế biến dầu 6 145 42 94 3 6 I Vận hành phân CNH19MĐ24 xưởng chế biến dầu 4 100 28 66 2 4 II Vận hành các phân CNH19MĐ25 6 150 36 108 2 4 xưởng chế biến khí CNH19MĐ26 Thực tập sản xuất 4 195 45 138 3 9 Khóa luận tốt CNH19MĐ27 6 270 28 230 12 nghiệp Tổng cộng 93 2290 713 1437 53 87 Trang 9 5. Chương trình chi tiết mô đun Thời gian (giờ) Thực hành, thí Kiểm tra Số TT Nội dung tổng quát Tổng Lý nghiệm, số thuyết thảo luận, LT TH bài tập Bài 1: Khái quát về thiết bị 1 6 6 tách dầu khí 1.1 Định nghĩa và phân loại 1 1 1.2 Nguyên lý tách pha 3 3 Các yếu tố ảnh hưởng đến quá 1.3 2 2 trình tách dầu khí Bài 2: Cấu tạo, nguyên lý hoạt 2 5 4 1 động của thiết bị tách dầu khí 2.