mở đầu - Đối với người dạy: Sử dụng phương pháp giảng giảng dạy tích cực (diễn giảng, vấn đáp, dạy học theo vấn đề); yêu cầu người học nhớ các giá trị đại lượng, đơn vị của các đại lượng. - Đối với người học: Chủ động đọc trước giáo trình trước buổi học Điều kiện thực hiện bài học - Phòng học chuyên môn hóa/nhà xưởng: Phòng học chuyên môn - Trang thiết bị máy móc: Máy chiếu và các thiết bị dạy học khác - Học liệu, dụng cụ, nguyên vật liệu: Chương trình môn học, giáo trình, tài liệu tham khảo, giáo án, phim ảnh, và các tài liệu liên quan. - Các điều kiện khác: Không có Kiểm tra và đánh giá bài học - Nội dung: Kiến thức: Kiểm tra và đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kiến thức Kỹ năng: Đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kĩ năng. Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Trong quá trình học tập, người học cần: + Nghiên cứu bài trước khi đến lớp + Chuẩn bị đầy đủ tài liệu học tập.
+ Tham gia đầy đủ thời lượng môn học. + Nghiêm túc trong quá trình học tập. - Phương pháp: 13 Điểm kiểm tra thường xuyên: 1 điểm kiểm tra (hình thức: hỏi miệng) Kiểm tra định kỳ lý thuyết: không có Kiểm tra định kỳ thực hành: không có Nội dung chính: 1. KiÓm tra bæ sung nhiªn liÖu, dÇu, mì, níc lµm m¸t, .1 Lý thuyết liên quan: KiÓm tra dÇu b«i tr¬n ®éng c¬, møc dÇu tèt nhÊt ë v¹ch trrªn cña thíc ®o.
NÕu thiÕu bæ xung dÇu b«i tr¬n. KiÓm tra dÇu thuû lùc, tèt nhÊt ë v¹ch trªn cña kÝnh kiÓm tra. NÕu thiÕu bæ xung thªm dÇu thuû lùc. KiÓm tra dÇu b«i tr¬n hép sè, dÇu cÇu, dÇu ly hîp (víi m¸y dïng ly hîp thuû lùc), møc dÇu tèt nhÊt ë v¹ch trªn cña thíc ®o hoÆc ngang mÐp lç kiÓm tra.
NÕu thiÕu bæ xung thªm dÇu ®óng chñng lo¹i. KiÓm tra dÇu b«i tr¬n c¸c b¸nh dÉn ®êng, b¸nh ®ì, b¸nh tú xÝch (th¸o nót tra dÇu nÕu kh«ng thÊy dÇu ch¶y ra dïng b¬m thôt b¬m dÇu vµo, võa b¬m võa rót dÇn vßi b¬m b¬m ra). KiÓm tra nhiªn liÖu diezel, møc nhiªn liÖu ph¶i ®ñ cho mét ca lµm viÖc vµ cã lîng d ®ñ ®Ó chèng lät khÝ vµo hÖ thèng. Sè lîng tuú theo lo¹i m¸y.
KiÓm tra níc lµm m¸t, møc níc tèt nhÊt c¸ch mÐp trªn cæ ®æ níc 30 mm. NÕu thiÕu bæ xung thªm níc s¹ch, níc cã khö thµnh phÇn clorua. Cã thÓ dïng níc ma ®Ó l¾ng. NÕu m¸y cã b×nh níc phô th× viÖc kiÓm tra vµ bæ xung ®Òu qua b×nh níc phô, møc níc tèt nhÊt ë v¹ch trªn cña b×nh níc phô.
Trình tự thực hiện - Kiểm tra dầu bôi trơn - Kiểm tra dầu thủy lực - Kiểm tra dầu hộp số, dầu cầu, dầu ly hợp 14 KiÓm tra dÇu b«i tr¬n c¸c b¸nh dÉn ®êng, b¸nh ®ì, b¸nh tú xÝch KiÓm tra nhiªn liÖu diezel KiÓm tra níc lµm m¸t Bơm mỡ 1. KiÓm tra xiÕt chÆt vµ ®iÒu chØnh. Lý thuyết liên quan KiÓm tra c¸c chèt chÎ, chèt nèi vµ c¸c bã cao su c¸c ®¨ng nếu không đảm bảo yêu cầu ta cần điều chỉnh và xiết chặt lại. KiÓm tra xiÕt chÆt c¸c bu l«ng ch©n m¸y, èng hót, èng x¶, ®Çu nèi c¸c èng dÉn dÇu thuû lùc, dÇu ®iªzel, dÇu b«i tr¬n vµ ®êng níc.
nếu không đảm bảo yêu cầu ta cần điều chỉnh và xiết chặt lại. KiÓm tra xiÕt chÆt c¸c ®Çu d©y dÉn cña b×nh ®iÖn , máy phát và máy đề. nếu không đảm bảo yêu cầu ta cần điều chỉnh và xiết chặt lại. Trình tự thực hiện: KiÓm tra c¸c chèt chÎ, chèt nèi vµ c¸c bã cao su c¸c ®¨ng; KiÓm tra xiÕt chÆt c¸c bu l«ng ch©n m¸y, èng hót, èng x¶, ®Çu nèi c¸c èng dÉn dÇu thuû lùc, dÇu ®iªzel, dÇu b«i tr¬n vµ ®êng níc; KiÓm tra xiÕt chÆt c¸c ®Çu d©y dÉn cña b×nh ®iÖn , m¸y ph¸t và máy đề.
Sai hỏng thường gặp, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh/ khắc phục. - Kiểm tra không đúng kỹ thuật - Kiểm tra không đầy đủ 1. Lên ca bin 1.1 Lý thuyết liên quan: Lªn bªn ph¶i m¸y, bíc lªn cµng ben råi lªn xÝch (Kh«ng ®îc nh¶y lªn).2 Trình tự thực hiện: - Xác định lối lên 15 - Đặt chân đúng vị trí - Tay cầm vào đúng vị trí - Lên cabin 1. Sai hỏng thường gặp, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh/ khắc phục - Không tuân thủ nguyên tắc - Lên không đúng vị trí 1.
Thao tác nguội khởi động và tắt động cơ 1. Khởi động động cơ 1. Lý thuyết liên quan: * Những quy định khi khởi động động cơ: Kh«ng ®îc cìng bøc m¸y b»ng c¸ch Ðp næ nh: th¶ dèc, kÐo hoÆc ®Èy nhau hay th¶ dèc. §èi víi c¸c m¸y khëi ®éng b»ng ®iÖn kh«ng ®îc khëi ®éng l©u qu¸ 5 gi©y.
NÕu khëi ®éng kh«ng næ ph¶i sau 2 – 3 phót míi ®îc khëi ®éng l¹i vµ chØ ®îc lµm nh vËy ®Õn lÇn thø 3 mµ m¸y vÉn kh«ng næ ®îc th× ph¶i t×m nguyªn nh©n söa ch÷a. §a c¸c cÇn ®iÒu khiÓn vÒ vÞ trÝ kh«ng lµm viÖc. §ãng c«ng t¾c m¸t bËt ch×a kho¸ ®Õn vÞ trÝ “ ON” kiÓm tra t×nh tr¹ng m¸y, ®Ó ga ë møc trung b×nh. * Khởi động động cơ BËt ch×a kho¸ ®Õn vÞ trÝ “START” ®Ò m¸y næ, khi nghe thÊy m¸y næ ph¶i lËp tøc tr¶ ch×a kho¸ vÒ vÞ trÝ “ON”.
Nghe tiÕng næ cña ®éng c¬, tiÕng kªu, tiÕng gâ cña c¸c bé phËn Quan s¸t mµu khãi vµ møc ®é x¶ khãi cña ®éng c¬, c¸c sè liÖu trªn b¶ng ®ång hå, b¶ng ®Ìn tÝn hiÖu. Trình tự thực hiện: - Thao tác nguội đóng mát 16 - Bật chìa khóa đến vị trí “ START ” - Trả chìa khóa về vị trí “ ON ” 1. Sai hỏng thường gặp, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh/ khắc phục - Không đóng mát - Khi máy chưa nổ thì đã trả chìa khóa về vị trí “ ON ” 1. Lý thuyết liên quan: - Thiết bị công tác ở vị trí an toàn - Ra hết số - Giảm ga về vị trí nhỏ nhất - Bật chìa khóa về vị trí OFF - Sau khi tắt máy phải tắt công tắc mát 1.
Trình tự thực hiện: - Giảm ga - Bật chìa khóa về vị trí OFF - Tắt công tắc mát 1. Sai hỏng thường gặp, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh/ khắc phục - Quên tắt công tắc mát - Chưa ra hết số - Thiết bị công tác chưa ở vị trí an toàn 1. Thao tác nguội điều khiển máy chạy di chuyển ( không nổ máy) 1. Thao tác nguội điều khiển máy chạy di chuyển tiến, lùi 1.
Lý thuyết liên quan + Vị trí và cách sử dụng các tay cần, bàn đạp điều khiển 1. Trình tự thực hiện 17 + TiÕn m¸y Ch©n tr¸i c¾t ly hîp, đi số lùi : tay sè g¹t sang vÞ trÝ tiÕn. N©ng ben lªn khái mÆt ®Êt ®Õn ®é cao cÇn thiÕt T¨ng ga, quan s¸t hai bªn vµ b¸o hiÖu b»ng cßi cho mäi ngêi xung quanh biÕt. Ch©n tr¸i tõ tõ nh¶ ly hîp cho m¸y tiÕn đến vị trí theo yêu cầu Dõng l¹i : c¾t ly hîp, ra sè 0, gi¶m ga.
+ Lïi m¸y: C¾t ly hîp,®i sè lïi, tay sè g¹t sang vÞ trÝ lïi. N©ng ben lªn khái mÆt ®Êt ®Õn ®é cao cÇn thiÕt T¨ng ga, quan s¸t vÒ phÝa sau Quay ngêi vÒ phÝa sau (bªn ph¶i ngêi l¸i), b¸o hiÖu cho mäi ngêi xung quanh b»ng cßi Nh¶ ly hîp tõ tõ cho m¸y lïi đến vị trí yêu cầu Dừng l¹i : c¾t ly hîp, ra sè 0, gi¶m ga. Sai hỏng thường gặp, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh/ khắc phục - Không tăng ga khi di chuyển - Không nhớ vị trí số - Tập trung vào máy mà không quan sát xung quanh - Chưa nâng ben đã di chuyển máy 1. Thao tác nguội điều khiển máy di chuyển thay đổi hướng 1.
Lý thuyết liên quan -Vị trí và cách sử dụng các tay cần, bàn đạp điều khiển - Thao tác di chuyển máy ủi tiến, lùi 1. Trình tự thực hiện + Thao tác nguội điều khiển máy di chuyển tiến rẽ phải, trái Ch©n tr¸i c¾t ly hîp, đi số lùi : tay sè g¹t sang vÞ trÝ tiÕn. N©ng ben lªn khái mÆt ®Êt ®Õn ®é cao cÇn thiÕt T¨ng ga, quan s¸t hai bªn vµ b¸o hiÖu b»ng cßi cho mäi ngêi xung quanh biÕt. 18 Ch©n tr¸i tõ tõ nh¶ ly hîp cho m¸y tiÕn - Kéo tay cần điều khiến cho máy rẽ trái hoặc phải Dõng l¹i : c¾t ly hîp, ra sè 0, gi¶m ga.
+ Thao tác nguội điều khiển máy di chuyển lùi rẽ phải, trái C¾t ly hîp,®i sè lïi, tay sè g¹t sang vÞ trÝ lïi. N©ng ben lªn khái mÆt ®Êt ®Õn ®é cao cÇn thiÕt T¨ng ga, quan s¸t vÒ phÝa sau Quay ngêi vÒ phÝa sau (bªn ph¶i ngêi l¸i), b¸o hiÖu cho mäi ngêi xung quanh b»ng cßi Nh¶ ly hîp tõ tõ cho m¸y di chuyển - Kéo tay cần điều khiến cho máy rẽ trái hoặc phải Dừng l¹i : c¾t ly hîp, ra sè 0, gi¶m ga. 19 CÂU HỎI ÔN TẬP Câu 1: Nêu các nội dung và phương phá kiểm tra động cơ? Câu 2: Nêu các nội dung và kỹ thuật kiểm tra, xiết chặt? Câu 3: Trình bày các quy trình vận hành ngượi máy ủi? 20 BÀI 2: ĐIỀU KHIỂN THIẾT BỊ CÔNG TÁC Mã bài: MĐ18-02 Giới thiệu: Điều khiển thiết bị công tác giúp người thọ dễ dàng vận hành thiết bị khi thi công ủi. Việc điều khiển thiết bị công tác đúng quy trình có thể nâng cao năng suất thi công.
Bài học này giúp cho người thợ vận hành chủ động trong việc điều khiển thiết bị công tác máy ủi ở những vị trí khác nhau. Mục tiêu: - Trình bày được kỹ thuật an toàn khi vận hành thiết bị công tác; - Thực hiện thành thạo các thao tác: khởi động động cơ; nâng, hạ ben ủi; xoay ben ủi qua trái và phải; nghiêng ben ủi về bên trái và phải; ngửa ben ủi và đóng ben ủi; - Vận hành an toàn cho người và phương tiện; Phương pháp giảng dạy và học tập bài mở đầu - Đối với người dạy: Sử dụng phương pháp giảng giảng dạy tích cực (diễn giảng, vấn đáp, dạy học theo vấn đề, thao tác mẫu, uốn nắn và sửa sai tại chỗ cho người học); yêu cầu người học nhớ các giá trị đại lượng, đơn vị của các đại lượng. Các bước quy trình thực hiện.