TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. -1- LỜI GIỚI THIỆU Phay bánh răng trụ răng thẳng, thanh răng, răng côn là một trong những mô đun chuyên ngành của nghề Cắt gọt kim loại được biên soạn dựa theo chương trình đào tạo đã xây dựng và ban hành năm 2021 của trường Cao đẳng nghề Cần Thơ dành cho nghề Cắt gọt kim loại hệ Cao đẳng. Giáo trình được biên soạn làm tài liệu học tập, giảng dạy nên giáo trình đã được xây dựng ở mức độ đơn giản và dễ hiểu, trong mỗi bài học đều có ví dụ và bài tập tương ứng để áp dụng và làm sáng tỏ phần lý thuyết.
Khi biên soạn, nhóm biên soạn đã dựa trên kinh nghiệm thực tế giảng dạy, tham khảo đồng nghiệp, tham khảo các giáo trình hiện có và cập nhật những kiến thức mới có liên quan để phù hợp với nội dung chương trình đào tạo và phù hợp với mục tiêu đào tạo, nội dung được biên soạn gắn với nhu cầu thực tế. Nội dung giáo trình được biên soạn với lượng thời gian đào tạo 75 giờ gồm có: Bài 1 MĐ31-01: Thông số hình học của bánh răng trụ răng thẳng Bài 2 MĐ31-02: Phay bánh răng trụ răng thẳng Bài 3 MĐ31-03: Thông số hình học của thanh răng Bài 4 MĐ31-04: Phay thanh răng Bài 5 MĐ31-05: Thông số hình học của bánh răng côn Bài 6 MĐ31-06: Phay bánh răng côn răng thẳng Mặc dù đã cố gắng tổ chức biên soạn để đáp ứng được mục tiêu đào tạo nhưng không tránh được những thiếu sót. Rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các thầy, cô và bạn đọc để nhóm biên soạn sẽ điều chỉnh hoàn thiện hơn. Xin chân thành cám ơn! Cần Thơ, ngày tháng năm 2021 Tham gia biên soạn Chủ biên: Huỳnh Chí Linh -2- MỤC LỤC Trang TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN.
1 LỜI GIỚI THIỆU. 2 BÀI 1: THÔNG SỐ HÌNH HỌC CỦA BÁNH RĂNG TRỤ RĂNG THẲNG. Khái quát về các phương pháp gia công răng. Phương pháp gia công chép hình.
Phương pháp gia công bao hình. Các thông số cơ bản của bánh răng trụ răng thẳng. Phương pháp kiểm tra bánh răng trụ răng thẳng. Kiểm tra kích thước, độ nhám.
Kiểm tra độ đều của răng. Kiểm tra sự ăn khớp. Dao phay mô đun. Cấu tạo, phân loại.
Phương pháp chọn dao phay môđun khi phay bánh răng trụ răng thẳng. Hướng dẫn thực hành. 14 BÀI 2: PHAY BÁNH RĂNG TRỤ RĂNG THẲNG. Yêu cầu kỹ thuật và điều kiện kỹ thuật khi phay bánh răng trụ răng thẳng.
Tính toán phân độ. Phương pháp chia độ đơn giản khi phay bánh răng trụ răng thẳng. Phương pháp chia độ vi sai khi phay bánh răng trụ răng thẳng. Phương pháp phay bánh răng trụ răng thẳng.
Các dạng sai hỏng khi phay bánh răng trụ răng thẳng, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh. Hướng dẫn thực hành. 24 BÀI 3: THÔNG SỐ HÌNH HỌC CỦA THANH RĂNG. Khái niệm và công dụng.
Các yêu cầu kỹ thuật và điều kiện kỹ thuật của thanh răng. Các thông số cơ bản của thanh răng. Hướng dẫn thực hành. 30 BÀI 4: PHAY THANH RĂNG.
Các phương pháp phay thanh răng trên máy phay vạn năng. Phay thanh răng theo cách sử dụng chia bằng vành du xích bàn máy ngang, bàn máy dọc. Phay thanh răng bằng đĩa chia độ trực tiếp. Phay thanh răng bằng cách chia các phần răng bằng đầu chia vi sai.
Kiểm tra thanh răng. Các dạng sai hỏng khi phay thanh răng. Hướng dẫn thực hành. 41 BÀI 5: THÔNG SỐ HÌNH HỌC CỦA BÁNH RĂNG CÔN RĂNG THẲNG.
Nguyên tắc hình thành bánh răng côn răng thẳng. Phương pháp định hình. Phương pháp bao hình. Các thông số hình học chủ yếu của bánh răng côn thẳng.
Hướng dẫn thực hành. 50 BÀI 6: PHAY BÁNH RĂNG CÔN RĂNG THẲNG. Các yêu cầu kỹ thuật và điều kiện kỹ thuật của bánh răng côn răng thẳng. Tính và chọn dao phay đĩa môđun.
Phương pháp phay bánh răng côn răng thẳng trên máy phay vạn năng. Các dạng sai hỏng, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh:. Hướng dẫn thực hành. 57 TÀI LIỆU THAM KHẢO.
62 -4- CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: PHAY BÁNH RĂNG TRỤ RĂNG THẲNG, THANH RĂNG, RĂNG CÔN Mã mô đun: MĐ31 Vị trí , tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: - Vị trí: Mô đun thực tập này được bố trí sau khi sinh viên đã học xong các môn học như vẽ kỹ thuật, dung sai lắp ghép, an toàn lao động, nguyên lý cắt, nguội cơ bản, phay mặt phẳng, mặt bậc,. - Tính chất: Là mô đun chuyên môn nghề thuộc các môn học, mô đun đào tạo nghề bắt buộc. - Ý nghĩa và vai trò của mô đun: Phay các loại bánh răng, thanh răng là một trong những kỹ năng cơ bản của người thợ cơ khí. Mô đun này sẽ giúp người học tiếp thu được các kiến thức và kỹ năng cơ bản về phay bánh răng trụ răng thẳng, răng côn và thanh răng làm nền tảng để tiếp tục học mô đun phay bánh răng trụ răng nghiêng và phục vụ sản xuất sau khi tốt nghiệp.
Mục tiêu của mô đun: Sau khi học xong môn đun này người học có năng lực: - Về kiến thức: + Trình bày được các nguyên lý gia công bánh răng trụ răng thẳng, bánh răng côn, thanh răng + Xác định được các thông số động học cơ bản của bánh răng trụ răng thẳng. + Phân biệt được dao phay mô đun và dao phay lăn răng, dao xọc răng. + Chọn được dao phay mô đun khi gia công bánh răng trụ răng thẳng. + Trình bày được các yêu cầu kỹ thuật khi phay bánh răng trụ răng thẳng.
+ Trình bày được yêu cầu kỹ thuật khi phay bánh răng côn. + Xác định được các thông số cơ bản của bánh răng côn răng thẳng + Trình bày đúng phương pháp tiến hành phay bánh răng côn. - Về kỹ năng: + Lựa chọn được dụng cụ cắt, dụng cụ kiểm tra, dụng cụ gá phù hợp khi phay bánh răng. + Chọn được chế độ cắt khi phay + Vận hành thành thạo máy phay để phay bánh răng trụ răng thẳng, thanh răng đúng qui trình qui phạm, răng đạt cấp chính xác 8-6, độ nhám cấp 4-5, đạt yêu cầu kỹ thuật, đúng thời gian qui định, đảm bảo an toàn cho người và máy.
+ Vận hành thành thạo máy phay để phay bánh răng côn đúng qui trình qui phạm, răng đạt cấp chính xác 8-6, độ nhám cấp 4-5, đạt yêu cầu kỹ thuật, đúng thời gian qui định, đảm bảo an toàn cho người và máy. + Giải thích được các dạng sai hỏng, nguyên nhân và cách khắc phục. - Năng lực tự chủ và trách nhiệm: + Hình thành tính tự giác, tích cực, chủ động trong học tập, rèn luyện. Xây dựng tác phong công nghiệp trong làm việc Nội dung của mô đun: Thời gian ( giờ) Thực Số Tên các bài trong mô đun Tổng Lý hành, thí Kiểm TT số thuyết nghiệm, tra thảo luận, -5- bài tập 1 Bài 1.
Thông số hình học của bánh răng 6,5 2,5 4 trụ răng thẳng 1. Khái quát về các phương pháp gia công 0,5 4 răng 2. Thông số cơ bản của bánh răng trụ răng 0,5 thẳng 3. Phương pháp kiểm tra bánh răng trụ 0,5 răng thẳng 4.
Dao phay mô đun 0,5 5. Hướng dẫn thực hành 0,5 2 Bài 2. Phay bánh răng trụ răng thẳng 18,5 2,5 15 1 1. Yêu cầu kỹ thuật và điều kiện kỹ thuật 0,5 15 1 khi phay bánh răng trụ răng thẳng 2.
Tính toán phân độ 0,5 3. Phương pháp phay bánh răng trụ răng 0,5 thẳng 4. Các dạng sai hỏng khi phay bánh răng 0,5 trụ răng thẳng, nguyên nhân và biện pháp phòng tránh. Hướng dẫn thực hành 0,5 3 Bài 3.
Thông số hình học của thanh 6 2 4 răng 1. Khái niệm và công dụng 0,5 4 2. Các yêu cầu kỹ thuật và điều kiện kỹ 0,5 thuật của thanh răng 3. Các thông số của thanh răng 0,5 4.
Hướng dẫn thực hành 0,5 4 Bài 4. Phay thanh răng 19 3 15 1 1. Các phương phap phay thanh răng trên 1,5 15 1 máy phay vạn năng 2. Kiểm tra thanh răng 0,5 3.
Các dạng sai hỏng khi phay thanh răng 0,5 4. Hướng dẫn thực hành 0,5 5 Bài 5. Thông số hình học của bánh răng 6 2 4 côn răng thẳng 1. Nguyên tắc hình thành bánh răng côn 0,5 4 răng thẳng 2.
Các thông số hình học chủ yếu của 1 bánh răng côn răng thẳng 3. Hướng dẫn thực hành 0,5 6 Bài 6. Phay bánh răng côn răng thẳng 19 3 15 1 1. Các yêu cầu kỹ thuật và điều kiện kỹ 0,5 15 1 thuật của bánh răng côn răng thẳng 2.
Tính và chọn dao phay đĩa mô đun 0,5 3. Phương pháp phay bánh răng côn răng 0,5 thẳng trên máy phay vạn năng -6- 5. Các dạng sai hỏng, nguyên nhân và 0,5 biện pháp phòng tránh 6. Hướng dẫn thực hành 0,5 Cộng 75 15 57 3 -7- BÀI 1: THÔNG SỐ HÌNH HỌC CỦA BÁNH RĂNG TRỤ RĂNG THẲNG Mã bài MĐ31-01 Giới thiệu: Bánh răng trụ răng thẳng nhằm thực hiện truyền chuyển động, mômen quay giữa các trục song song với tỉ số xác định.
Bánh răng trụ răng thẳng dễ chế tạo, biên dạng răng thường là một đường cong thân khai. Mục tiêu: - Trình bày được các nguyên lý gia công bánh răng. - Xác định được các thông số động học cơ bản của bánh răng trụ răng thẳng. - Phân biệt được dao phay modul và dao phay lăn răng, dao xọc răng.
- Chọn được dao phay modul khi gia công bánh răng trụ răng thẳng. - Rèn luyện tính kỷ luật, kiên trì, cẩn thận, nghiêm túc, chủ động và tích cực sáng tạo trong học tập. Nội dung chính: 1. Khái quát về các phương pháp gia công răng 1.
Phương pháp gia công chép hình Là phương pháp tạo nên hình dáng bề mặt của răng bằng cách sao chép lại hình dáng răng của dao cắt hoặc của bề mặt mẫu. Ví dụ phay bánh răng bằng dao phay đĩa modul (hình a) hoặc dao phay ngón mô đun (hình b) Hình 1.