Giáo Trình Cơ Bản Về Hợp Tác Xã Nghề Giám Đốc HTX Nông Nghiệp

Giáo trình nông nghiệp về những nội dung cơ bản về hợp tác xã nghề giám đốc hợp tác xã nông nghiệp, biên soạn theo chương trình đào tạo chuẩn, hệ thống hóa kiến thức từ cơ bản đến

• Trường học: Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn
• Chuyên ngành: Nông nghiệp
• Đề tài: HTX Nông Nghiệp: Giáo Trình Cơ Bản Cho Giám Đốc
• Loại tài liệu: Giáo trình
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• TUYÊN Bà BÀN QUYÀN
• CÁC THU¾T NGĀ CHUYÊN MÔN VÀ CHĀ VI¾T TÀT
• NHĀNG NàI DUNG C¡ BÀN VÀ HTX
• 1. BÀI 01: TäNG QUAN VÀ HþP TÁC XÃ, LU¾T HþP TÁC XÃ
• 1.1. Lịch sÿ phong trào phát triÃn HTX
• 1.1.1. Khái quát lịch sử phát triển HTX nông nghiệp một số nước trên thế giới
• 1.1.2. Lịch sử hình thành HTX và HTX nông nghiệp ở Việt Nam
• 1.2. Nhāng vấn đÁ c¢ bÁn vÁ HTX nông nghißp và Lu¿t HTX năm 2012
• 1.2.1. Một số khái niệm
• 1.2.1.1. Khái niệm vÁ HTX
• 1.2.1.2. Khái niệm vÁ liên hiệp HTX
• 1.2.1.3. Khái niệm vÁ HTX nông nghiệp
• 1.2.2. Bản chất tổ chức HTX
• 1.2.2.1. VÁ mÿc đích thành lÁp
• 1.2.2.2. VÁ quan hệ sá hữu
• 1.2.2.3. VÁ quan hệ kinh t¿
• 1.2.2.4. VÁ quan hệ phân phối
• 1.2.3. Các nguyên tắc của HTX
• 1.2.3.1. ĐiÁu 7 LuÁt HTX 2012 đã đÁ ra 7 nguyên tắc tá chăc và hoạt động cāa HTX là:
• 1.2.3.2. Nguyên tắc hoạt động cāa HTX theo luÁt HTX:
• 1.2.4. Cơ cấu tổ chức và quy mô HTX
• 1.2.4.1. C¡ cấu tá chăc HTX
• 1.2.4.2. Quy mô HTX
• 1.2.5. Chế độ báo cáo của HTX
• 1.2.5.1. Thßi hạn gửi báo cáo
• 1.2.6. Sự khác nhau giữa hợp tác xã và công ty cổ phần
• 1.3. Các nhißm vā phát triÃn HTX nông nghißp trong giai đo¿n tãi
• 1.3.1. Thống nhất và nâng cao nhận thức về kinh tế tập thể
• 1.3.2. Hoàn thiện thể chế, tạo môi tr°ờng pháp lý thuận lợi để kinh tế tập thể phát triển
• 1.3.3. Tăng c°ờng vai trò của cấp ủy, chính quyền địa ph°¡ng; sự phối hợp của các bộ ngành, đoàn thể trong lãnh đạo, chỉ đạo phát triển kinh tế tập thể, HTX
• 1.3.4. Về kiện toàn c¡ cấu tổ chức, năng lực của c¡ quan quản lý nhà n°ớc về kinh tế tập thể trong nông nghiệp, liên minh HTX các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội liên quan đến kinh tế tập thể
• 1.3.5. Đẩy mạnh đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động của các tổ chức kinh tế tập thể
• 1.3.6. Xây dựng các mô hình kinh tế tập thể kiểu mới phù hợp với bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ t°, hội nhập kinh tế quốc tế
• 1.3.7. Nhân rộng và phát triển mô hình HTX, liên hiệp HTX thành công theo ph°¡ng thức sản xuất gắn với chuỗi giá trị tại vùng dân tộc thiểu số, miền núi
• 1.3.8. T° vấn, hỗ trợ các tổ chức kinh tế tập thể ứng dụng thành tựu khoa học kỹ thuật tiên tiến nhằm nâng cao năng suất, chất l°ợng sản phẩm
• 1.3.9. Nâng cao chất l°ợng nguồn nhân lực cho khu vực kinh tế tập thể, HTX, liên hiệp HTX
• 1.3.10. Hỗ trợ xúc tiến th°¡ng mại, mở rộng thị tr°ờng cho sản phẩm nông nghiệp của các liên hiệp HTX, HTX, tổ hợp tác, nông dân thông qua các hình thức:
• 1.3.11. Bảo vệ tài nguyên, môi tr°ờng, nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai, bảo đảm an sinh xã hội thông qua mô hình kinh tế tập thể
• 1.3.12. Tăng c°ờng hợp tác quốc tế về phát triển kinh tế tập thể, HTX để chia sẻ kinh nghiệm, kiến thức, thu hút nguồn lực từ các tổ chức quốc tế trong hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể, HTX trong nông nghiệp
• 1.4. Chính sách ưu đãi, hß trÿ phát triÃn HTX nông nghißp
• 1.4.1. Nhóm chính sách định hướng sự phát triển của HTX
• 1.4.1.1. Chā tr°¡ng, định h°ớng cāa Đảng, Nhà n°ớc:
• 1.4.1.2. Chi¿n l°āc, ch°¡ng trình phát triển HTX giai đoạn 2021-2030:
• 1.4.2. Nhóm chính sách hỗ trợ, ưu đãi tạo điều kiện thuận lợi cho HTX
• 1.4.3. Nhóm chính sách hỗ trā HTX:
• 1.4.4. Nhóm chính sách °u đãi HTX:
• 1.4.5. Chính sách phòng ngừa, giảm thiểu thiệt hại khi gặp các rủi ro
• 1.4.5.1. Chính sách hỗ trā giảm thiểu thiệt hại
• 1.4.5.2. Chính sách bảo hiểm nông nghiệp:
• 1.5. Câu hßi và bài t¿p thực hành
• 2. BÀI 02: THI¾T L¾P QUAN HÞ CàNG ĐâNG CĂA HTX NÔNG NGHIÞP
• 2.1. Khái nißm, đái tưÿng và lÿi ích căa vißc thi¿t l¿p quan hß cáng đãng
• 2.1.1. Khái niệm thiết lập quan hệ cộng đồng
• 2.1.2. Đối tượng của quan hệ cộng đồng
• 2.1.2.1. Cộng đßng thành viên
• 2.1.2.2. Cộng đßng liên k¿t
• 2.1.2.3. Cộng đßng xã hội
• 2.1.3. Lợi ích việc thiết lập quan hệ cộng đồng
• 2.2. Nái dung thông đißp và nguyên tÁc trong thi¿t l¿p quan hß cáng đãng
• 2.2.1. Nội dung thông điệp
• 2.2.1.1. Tính đặc thù cāa nông hộ và nhu cầu liên k¿t
• 2.2.1.2. Tính đặc thù cāa mô hình HTX
• 2.2.2. Nguyên tắc của việc thiết lập quan hệ cộng đồng
• 2.3. Các bưãc l¿p k¿ ho¿ch thi¿t l¿p quan hß cáng đãng
• 2.3.1. Phân tích tổng quan môi trường
• 2.3.2. Xác định mục tiêu
• 2.3.3. Xây dựng thông điệp
• 2.3.4. Lựa chọn kênh chuyển tải thông điệp
• 2.3.5. Xây dựng tiêu chí đo lường hiệu quả
• 2.4. Câu hßi và bài t¿p thực hành
• TÀI LIÞU THAM KHÀO

Tóm tắt

I. Tổng quan Giáo trình HTX Nông nghiệp cho Giám đốc

Giáo trình cơ bản cho Giám đốc Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp là tài liệu nền tảng, trang bị kiến thức toàn diện cho người quản lý. Nội dung giáo trình không chỉ dừng lại ở việc cung cấp lý thuyết mà còn tích hợp các kỹ năng thực tiễn, được xem như cẩm nang cho những ai đã, đang và sẽ tham gia vào công tác quản lý hợp tác xã nông nghiệp. Việc nắm vững các học phần này giúp giám đốc định hình tư duy chiến lược, hiểu rõ bản chất mô hình HTX kiểu mới, và vận dụng hiệu quả các chính sách của nhà nước. Đây là bước khởi đầu quan trọng để xây dựng một HTX vững mạnh, khẳng định vai trò nòng cốt của kinh tế tập thể trong nền kinh tế quốc dân.

1.1. Hiểu đúng bản chất và 7 nguyên tắc cốt lõi của HTX

Bản chất của Hợp tác xã (HTX) được định nghĩa là một tổ chức kinh tế tập thể, đồng sở hữu và có tư cách pháp nhân, thành lập dựa trên sự tự nguyện của các thành viên. Mục đích chính không phải là tối đa hóa lợi nhuận cho nhà đầu tư, mà là hợp tác tương trợ lẫn nhau để đáp ứng nhu cầu chung về sản phẩm, dịch vụ và việc làm. Theo Điều 7 Luật HTX 2012, hoạt động của HTX phải tuân thủ 7 nguyên tắc vàng: (1) Tự nguyện gia nhập và rút khỏi HTX; (2) Kết nạp rộng rãi thành viên; (3) Quản lý dân chủ và bình đẳng, mỗi thành viên có một phiếu biểu quyết không phụ thuộc vốn góp; (4) Tự chủ, tự chịu trách nhiệm; (5) Phân phối thu nhập chủ yếu theo mức độ sử dụng dịch vụ hoặc công sức đóng góp; (6) Quan tâm giáo dục, đào tạo và cung cấp thông tin cho thành viên; (7) Chăm lo phát triển cộng đồng bền vững. Việc thấu hiểu và vận hành đúng các nguyên tắc này là chìa khóa để điều hành HTX hiệu quả và tránh xa rời bản chất cốt lõi.

1.2. Nắm vững khung pháp lý theo Luật Hợp tác xã 2023

Hoạt động của HTX Nông nghiệp được điều chỉnh bởi một hành lang pháp lý chặt chẽ, mà trọng tâm là Luật Hợp tác xã 2023 (kế thừa và phát triển từ Luật HTX 2012). Giám đốc HTX cần nắm vững các quy định về thành lập, đăng ký, tổ chức lại và giải thể HTX. Luật pháp quy định rõ về quyền và nghĩa vụ của thành viên, cơ cấu tổ chức bao gồm Đại hội thành viên, Hội đồng quản trị, Giám đốc và Ban kiểm soát. Ngoài ra, các chính sách ưu đãi của nhà nước về đất đai, tín dụng, thuế, và hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực cũng được thể chế hóa. Ví dụ, Quyết định số 1804/QĐ-TTg về hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể giai đoạn 2021-2025 là một dẫn chứng quan trọng. Việc am hiểu luật pháp không chỉ giúp HTX hoạt động đúng quy định mà còn tận dụng tối đa các chính sách hỗ trợ để phát triển.

1.3. Xác định vai trò của giám đốc hợp tác xã trong mô hình mới

Vai trò của giám đốc hợp tác xã trong mô hình kiểu mới đã có sự thay đổi căn bản so với trước đây. Giám đốc không chỉ là người điều hành sản xuất mà còn là một nhà quản trị doanh nghiệp thực thụ. Nhiệm vụ của giám đốc bao gồm: xây dựng và triển khai chiến lược kinh doanh, quản lý tài chính, phát triển thị trường, quản trị nhân sự HTX, và ứng dụng khoa học công nghệ. Giám đốc là cầu nối giữa thành viên, Hội đồng quản trị và các đối tác bên ngoài. Để thành công, một giám đốc cần hội tụ đủ các kỹ năng giám đốc HTX như: kỹ năng lãnh đạo, đàm phán, marketing và quản lý rủi ro. Họ phải là người có tầm nhìn, dám nghĩ dám làm, và liên tục học hỏi để đưa HTX thích ứng với cơ chế thị trường và hội nhập quốc tế.

II. Những thách thức cốt lõi khi điều hành HTX nông nghiệp

Việc điều hành HTX hiệu quả luôn đối mặt với nhiều thách thức đặc thù của ngành nông nghiệp và mô hình kinh tế tập thể. Các giám đốc thường xuyên phải xử lý các vấn đề từ năng lực nội tại yếu kém, nguồn vốn hạn hẹp, đến sự cạnh tranh khốc liệt từ thị trường. Bên cạnh đó, nhận thức của một bộ phận thành viên về mô hình HTX kiểu mới còn hạn chế, dẫn đến sự thiếu gắn kết và cam kết. Theo tài liệu giáo trình, "năng lực nội tại của nhiều HTX còn hạn chế" và tình trạng "hoạt động mang tính hình thức" vẫn còn tồn tại. Việc nhận diện và phân tích đúng các rào cản này là bước đầu tiên để xây dựng các giải pháp quản trị phù hợp, giúp HTX vượt qua khó khăn và phát triển bền vững.

2.1. Vấn đề về vốn và quản lý tài chính kế toán HTX

Một trong những rào cản lớn nhất là thiếu vốn và năng lực tài chính kế toán HTX còn yếu. Hầu hết các HTX có quy mô nhỏ, vốn điều lệ thấp, chủ yếu dựa vào sự đóng góp của thành viên, gây khó khăn trong việc đầu tư máy móc, công nghệ và mở rộng sản xuất. Việc tiếp cận nguồn vốn tín dụng ưu đãi dù đã có chính sách nhưng vẫn gặp nhiều vướng mắc về thủ tục và tài sản đảm bảo. Công tác kế toán, báo cáo tài chính thường chưa được thực hiện chuyên nghiệp, gây khó khăn cho việc phân tích hiệu quả hoạt động và ra quyết định. Giám đốc cần trang bị kiến thức về quản lý dòng tiền, xây dựng phương án kinh doanh khả thi để huy động vốn, và đảm bảo hệ thống sổ sách minh bạch để thực hiện kiểm soát nội bộ HTX một cách hiệu quả.

2.2. Khó khăn trong quản trị nhân sự và phát triển thành viên

Nguồn nhân lực chất lượng cao là yếu tố sống còn nhưng lại là điểm yếu của nhiều HTX. Việc thu hút cán bộ trẻ, có trình độ về làm việc tại HTX, đặc biệt ở vùng sâu vùng xa, là bài toán nan giải. Công tác đào tạo giám đốc HTX và cán bộ chuyên môn chưa được thực hiện thường xuyên. Bên cạnh đó, việc duy trì sự gắn kết của thành viên cũng là một thách thức. Mối quan hệ giữa thành viên và HTX đôi khi chỉ dừng lại ở mức độ giao dịch đơn thuần thay vì mối quan hệ hợp tác, đồng sở hữu. Giám đốc cần có chiến lược quản trị nhân sự HTX rõ ràng, xây dựng cơ chế đãi ngộ hợp lý và thường xuyên tổ chức các hoạt động nhằm nâng cao nhận thức, củng cố niềm tin và sự cam kết của thành viên đối với sự phát triển chung của HTX.

III. Phương pháp xây dựng kế hoạch kinh doanh cho HTX kiểu mới

Một kế hoạch kinh doanh bài bản là kim chỉ nam cho mọi hoạt động của HTX. Nó không chỉ là công cụ để huy động vốn mà còn là cơ sở để giám đốc điều hành, phân bổ nguồn lực và đo lường hiệu quả. Việc xây dựng kế hoạch kinh doanh HTX đòi hỏi một phương pháp tiếp cận khoa học, bắt đầu từ phân tích thị trường, xác định mục tiêu, đến lập kế hoạch chi tiết cho từng mảng hoạt động. Một kế hoạch tốt phải trả lời được các câu hỏi: HTX sẽ sản xuất cái gì, cho ai, như thế nào và làm sao để có lợi nhuận bền vững. Đây là kỹ năng cốt lõi thể hiện năng lực và tầm nhìn của một người lãnh đạo HTX hiện đại.

3.1. Phân tích thị trường và xây dựng chuỗi giá trị nông sản

Bước đầu tiên là phải hiểu rõ thị trường. Giám đốc cần tiến hành nghiên cứu để xác định nhu cầu, dung lượng thị trường, đối thủ cạnh tranh và khách hàng mục tiêu. Thay vì sản xuất những gì mình có, HTX phải tập trung vào sản xuất những gì thị trường cần. Từ đó, HTX tiến hành xây dựng chuỗi giá trị nông sản một cách chiến lược. Chuỗi giá trị này không chỉ bao gồm các khâu sản xuất, thu hoạch, sơ chế, chế biến mà còn cả đóng gói, xây dựng thương hiệu và phân phối. Việc tham gia sâu vào chuỗi giá trị giúp HTX giảm bớt sự phụ thuộc vào thương lái, tăng giá trị gia tăng cho sản phẩm và đảm bảo đầu ra ổn định. Đây là con đường tất yếu để nâng cao năng lực cạnh tranh cho nông sản Việt.

3.2. Lập kế hoạch sản xuất gắn với liên kết sản xuất và tiêu thụ

Trên cơ sở phân tích thị trường, HTX cần lập kế hoạch sản xuất chi tiết: quy mô, lịch thời vụ, quy trình kỹ thuật áp dụng (VietGAP, GlobalGAP), và dự toán chi phí. Kế hoạch này phải được xây dựng dựa trên năng lực của các thành viên và nguồn lực của HTX. Một yếu tố then chốt là phải thúc đẩy liên kết sản xuất và tiêu thụ. HTX cần chủ động tìm kiếm và ký kết hợp đồng với các doanh nghiệp, siêu thị, nhà máy chế biến. Mối liên kết này đảm bảo đầu ra cho sản phẩm với giá cả và số lượng được cam kết trước, giúp thành viên yên tâm sản xuất. Giám đốc đóng vai trò trung tâm trong việc đàm phán, ký kết và giám sát thực hiện các hợp đồng liên kết này, đảm bảo hài hòa lợi ích giữa thành viên và đối tác.

IV. Bí quyết phát triển thương hiệu HTX trong kỷ nguyên số

Trong bối cảnh cạnh tranh hiện nay, một HTX không có thương hiệu sẽ khó tồn tại lâu dài. Phát triển thương hiệu HTX không chỉ là thiết kế một logo đẹp, mà là xây dựng niềm tin và sự khác biệt trong tâm trí người tiêu dùng. Nó gắn liền với chất lượng sản phẩm, câu chuyện về vùng đất, con người và những giá trị mà HTX cam kết mang lại. Đặc biệt, chuyển đổi số trong nông nghiệp đang mở ra những cơ hội chưa từng có để HTX tiếp cận thị trường rộng lớn với chi phí thấp. Việc tận dụng công nghệ để marketing và bán hàng là một bí quyết quan trọng để nâng tầm giá trị và sức cạnh tranh của HTX.

4.1. Chiến lược marketing nông sản và xây dựng thương hiệu

Chiến lược marketing nông sản bắt đầu bằng việc xác định điểm độc đáo của sản phẩm (USP), có thể là quy trình sản xuất hữu cơ, đặc sản địa phương, hay câu chuyện văn hóa đằng sau sản phẩm. Từ đó, HTX xây dựng bộ nhận diện thương hiệu nhất quán từ tên gọi, logo, bao bì đến thông điệp truyền thông. Các hoạt động marketing cần được triển khai đa dạng: tham gia hội chợ, triển lãm, xây dựng các điểm bán và giới thiệu sản phẩm. Theo Quyết định 1804/QĐ-TTg, nhà nước có chính sách "hỗ trợ HTX đăng ký chứng nhận chất lượng, xây dựng thương hiệu, nhãn hiệu, xuất xứ hàng hóa". Giám đốc HTX cần chủ động nắm bắt các chính sách này để xây dựng một thương hiệu mạnh, giúp sản phẩm của HTX không bị hòa lẫn trên thị trường và bán được với giá cao hơn.

4.2. Ứng dụng chuyển đổi số để mở rộng thị trường tiêu thụ

Chuyển đổi số trong nông nghiệp là xu thế tất yếu. Giám đốc HTX cần tiên phong trong việc ứng dụng công nghệ để quảng bá và bán hàng. Điều này bao gồm việc xây dựng một website chuyên nghiệp, sử dụng mạng xã hội (Facebook, Zalo, TikTok) để giới thiệu sản phẩm, kể câu chuyện sản xuất và tương tác với khách hàng. Đặc biệt, việc đưa sản phẩm lên các sàn thương mại điện tử như Sendo, Lazada, Tiki, hay các sàn chuyên về nông sản (Voso, Postmart) giúp HTX tiếp cận hàng triệu người tiêu dùng trên cả nước. Áp dụng hệ thống truy xuất nguồn gốc bằng mã QR code cũng là một công cụ hiệu quả để tăng cường sự minh bạch và xây dựng niềm tin, qua đó giúp HTáX mở rộng thị trường một cách bền vững.

V. Con đường trở thành Giám đốc HTX chuyên nghiệp và thành công

Trở thành một Giám đốc HTX thành công không phải là một đích đến, mà là một hành trình liên tục học hỏi và hoàn thiện. Giáo trình này cung cấp những kiến thức nền tảng, nhưng việc áp dụng vào thực tiễn đòi hỏi sự linh hoạt, sáng tạo và bản lĩnh của người lãnh đạo. Một giám đốc chuyên nghiệp là người không chỉ giỏi về chuyên môn quản lý hợp tác xã nông nghiệp, mà còn phải là người truyền cảm hứng, quy tụ và dẫn dắt tập thể cùng vượt qua khó khăn, hướng tới mục tiêu chung. Sự thành công của HTX chính là thước đo chính xác nhất cho năng lực của người giám đốc.

5.1. Kỹ năng quản lý rủi ro trong HTX và kiểm soát nội bộ

Hoạt động nông nghiệp luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro từ thiên tai, dịch bệnh đến biến động thị trường. Một giám đốc giỏi phải có khả năng nhận diện, phân tích và xây dựng phương án quản lý rủi ro trong HTX. Điều này có thể bao gồm việc đa dạng hóa sản phẩm, mua bảo hiểm nông nghiệp, hay xây dựng quỹ dự phòng rủi ro. Song song đó, việc thiết lập một hệ thống kiểm soát nội bộ HTX chặt chẽ là vô cùng quan trọng. Hệ thống này giúp đảm bảo mọi hoạt động từ tài chính, sản xuất đến nhân sự đều tuân thủ quy chế, ngăn ngừa sai sót và lãng phí. Kiểm soát nội bộ hiệu quả sẽ giúp HTX hoạt động minh bạch, tạo dựng được niềm tin của thành viên và các đối tác.

5.2. Tầm quan trọng của việc đào tạo giám đốc HTX liên tục

Thị trường và công nghệ luôn thay đổi, do đó kiến thức của ngày hôm nay có thể trở nên lỗi thời vào ngày mai. Việc tham gia các khóa đào tạo giám đốc HTX một cách thường xuyên là yêu cầu bắt buộc. Các chương trình này không chỉ cập nhật kiến thức mới về quản trị, pháp luật, công nghệ mà còn là cơ hội để giao lưu, học hỏi kinh nghiệm từ các HTX khác. Nhà nước, thông qua các chương trình như Đề án 167 và Quyết định 1804, rất chú trọng và hỗ trợ kinh phí cho công tác đào tạo nguồn nhân lực HTX. Một giám đốc có tư duy học hỏi suốt đời sẽ là người có khả năng chèo lái con thuyền HTX vượt qua mọi sóng gió để đến bến bờ thành công.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bà NÔNG NGHIÞP VÀ PHÁT TRIÂN NÔNG THÔN GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN NHĀNG NàI DUNG C¡ BÀN VÀ HþP TÁC XÃ MÃ Sà: MĐ 01 NGHÀ: GIÁM ĐàC HþP TÁC XÃ NÔNG NGHIÞP Ban hành theo Quyết định số: /BNN-KTHT, ngày / /2021 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nái, năm 2021 MĀC LĀC TUYÊN Bà BÀN QUYÀN. 2 CÁC THU¾T NGĀ CHUYÊN MÔN VÀ CHĀ VI¾T TÀT. 4 NHĀNG NàI DUNG C¡ BÀN VÀ HTX. Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò căa mô đun:.

Māc tiêu căa mô đun:. Năng lực tự chủ và trách nhiệm:. 5 BÀI 01: TäNG QUAN VÀ HþP TÁC XÃ, LU¾T HþP TÁC XÃ. 6 VÀ CÁC CHÍNH SÁCH PHÁT TRIÂN HþP TÁC XÃ Ở VIÞT NAM.

Lịch sÿ phong trào phát triÃn HTX. Khái quát lịch sử phát triển HTX nông nghiệp một số nước trên thế giới. Lịch sử hình thành HTX và HTX nông nghiệp ở Việt Nam. Nhāng vấn đÁ c¢ bÁn vÁ HTX nông nghißp và Lu¿t HTX năm 2012.

Một số khái niệm. Khái niệm vÁ HTX. Khái niệm vÁ liên hiệp HTX. Khái niệm vÁ HTX nông nghiệp.

Bản chất tổ chức HTX. VÁ mÿc đích thành lÁp. VÁ quan hệ sá hữu. VÁ quan hệ kinh t¿.

VÁ quan hệ phân phối. Các nguyên tắc của HTX. ĐiÁu 7 LuÁt HTX 2012 đã đÁ ra 7 nguyên tắc tá chăc và hoạt động cāa HTX là:. Nguyên tắc hoạt động cāa HTX theo luÁt HTX:.

Cơ cấu tổ chức và quy mô HTX. C¡ cấu tá chăc HTX. Quy mô HTX. Chế độ báo cáo của HTX.

Thßi hạn gửi báo cáo. Sự khác nhau giữa hợp tác xã và công ty cổ phần. Các nhißm vā phát triÃn HTX nông nghißp trong giai đo¿n tãi. Thống nhất và nâng cao nhận thức về kinh tế tập thể.

Hoàn thiện thể chế, tạo môi tr°ờng pháp lý thuận lợi để kinh tế tập thể phát triển. Tăng c°ờng vai trò của cấp ủy, chính quyền địa ph°¡ng; sự phối hợp của các bộ ngành, đoàn thể trong lãnh đạo, chỉ đạo phát triển kinh tế tập thể, HTX. Về kiện toàn c¡ cấu tổ chức, năng lực của c¡ quan quản lý nhà n°ớc về kinh tế tập thể trong nông nghiệp, liên minh HTX các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội liên quan đến kinh tế tập thể. Đẩy mạnh đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động của các tổ chức kinh tế tập thể.

Xây dựng các mô hình kinh tế tập thể kiểu mới phù hợp với bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ t°, hội nhập kinh tế quốc tế. Nhân rộng và phát triển mô hình HTX, liên hiệp HTX thành công theo ph°¡ng thức sản xuất gắn với chuỗi giá trị tại vùng dân tộc thiểu số, miền núi. T° vấn, hỗ trợ các tổ chức kinh tế tập thể ứng dụng thành tựu khoa học kỹ thuật tiên tiến nhằm nâng cao năng suất, chất l°ợng sản phẩm. Nâng cao chất l°ợng nguồn nhân lực cho khu vực kinh tế tập thể, HTX, liên hiệp HTX.

Hỗ trợ xúc tiến th°¡ng mại, mở rộng thị tr°ờng cho sản phẩm nông nghiệp của các liên hiệp HTX, HTX, tổ hợp tác, nông dân thông qua các hình thức:. Bảo vệ tài nguyên, môi tr°ờng, nâng cao khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai, bảo đảm an sinh xã hội thông qua mô hình kinh tế tập thể. Tăng c°ờng hợp tác quốc tế về phát triển kinh tế tập thể, HTX để chia sẻ kinh nghiệm, kiến thức, thu hút nguồn lực từ các tổ chức quốc tế trong hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể, HTX trong nông nghiệp. Chính sách ưu đãi, hß trÿ phát triÃn HTX nông nghißp.

Nhóm chính sách định hướng sự phát triển của HTX. Chā tr°¡ng, định h°ớng cāa Đảng, Nhà n°ớc:. Chi¿n l°āc, ch°¡ng trình phát triển HTX giai đoạn 2021-2030:. Nhóm chính sách hỗ trợ, ưu đãi tạo điều kiện thuận lợi cho HTX.

Nhóm chính sách hỗ trā HTX:. Nhóm chính sách °u đãi HTX:. Chính sách phòng ngừa, giảm thiểu thiệt hại khi gặp các rủi ro. Chính sách hỗ trā giảm thiểu thiệt hại.

Chính sách bảo hiểm nông nghiệp:. Câu hßi và bài t¿p thực hành. 30 BÀI 02: THI¾T L¾P QUAN HÞ CàNG ĐâNG CĂA HTX NÔNG NGHIÞP. Khái nißm, đái tưÿng và lÿi ích căa vißc thi¿t l¿p quan hß cáng đãng.

Khái niệm thiết lập quan hệ cộng đồng. Đối tượng của quan hệ cộng đồng. Cộng đßng thành viên. Cộng đßng liên k¿t.

Cộng đßng xã hội. Lợi ích việc thiết lập quan hệ cộng đồng. Nái dung thông đißp và nguyên tÁc trong thi¿t l¿p quan hß cáng đãng. Nội dung thông điệp.

Tính đặc thù cāa nông hộ và nhu cầu liên k¿t. Tính đặc thù cāa mô hình HTX. Nguyên tắc của việc thiết lập quan hệ cộng đồng. Các bưãc l¿p k¿ ho¿ch thi¿t l¿p quan hß cáng đãng.

Phân tích tổng quan môi trường. Xác định mục tiêu. Xây dựng thông điệp. Lựa chọn kênh chuyển tải thông điệp.

Xây dựng tiêu chí đo lường hiệu quả. Câu hßi và bài t¿p thực hành. 42 TÀI LIÞU THAM KHÀO. 43 1 TUYÊN Bà BÀN QUYÀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các ngußn thông tin có thể đ°āc phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mÿc đích vÁ đào tạo và tham khảo.

Mọi mÿc đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dÿng với mÿc đích kinh doanh thi¿u lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 2 LäI GIâI THIÞU Trong những năm gần đây, kinh t¿ tÁp thể, hāp tác xã ti¿p tÿc đái mới, phát triển nhanh cả vÁ số l°āng và chất l°āng, c¡ bản khắc phÿc đ°āc tình trạng y¿u kém kéo dài. NhiÁu loại hình, mô hình HTX hoạt động hiệu quả, góp phần phát triển kinh t¿ bÁn vững, xây dựng nông thôn mới, tạo việc làm, xoá đói, giảm nghèo, bảo đảm an sinh xã hội, tăng c°ßng hệ thống chính trị á c¡ sá; qua đó, từng b°ớc khẳng định vị trí, vai trò nÁn tảng cāa khu vực kinh t¿ tÁp thể, HTX trong nÁn kinh t¿ quốc dân. Bên cạnh đó, từ yêu cầu đào tạo nâng cao năng lực, nhÁn thăc, kỹ năng cho các HTX đã đ°āc Thā t°ớng Chính phā phê duyệt nội dung thực hiện tại các Quy¿t định số 1804/QĐ-TTg ngày 13/11/2020 phê duyệt ch°¡ng trình hỗ trā kinh t¿ tÁp thể, HTX giai đoạn 2021-2025; Quy¿t định số 167/QĐ-TTg ngày 3/2/2021 phê duyệt ĐÁ án lựa chọn, hoàn thiện, nhân rộng mô hình HTX kiểu mới hiệu quả tại các địa ph°¡ng giai đoạn 2021-2025; Quy¿t định số 340/QĐ- TTg ngày 12/3/2021 phê duyệt Chi¿n l°āc phát triển kinh t¿ tÁp thể, HTX giai đoạn 2021 - 2030.

Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã giao cho các đ¡n vị chuyên môn, các tr°ßng đào tạo xây dựng lại ch°¡ng trình, giáo trình đào tạo nghÁ <Giám đốc HTX nông nghiệp= làm tài liệu giảng dạy cho các địa ph°¡ng, c¡ sá đào tạo áp dÿng. Ch°¡ng trình đào tạo nghÁ <Giám đốc HTX nông nghiệp= cùng với Bộ giáo trình đã tích hāp những ki¿n thăc, kỹ năng cần có cāa nghÁ, do đó có thể coi là cẩm nang cho ng°ßi đã, đang và sẽ tham gia vào quản lý HTX nông nghiệp. Bộ giáo trình gßm 3 quyển: 1) Giáo trình mô đun: Những nội dung c¡ bản vÁ HTX. 2) Giáo trình mô đun: Quản trị HTX nông nghiệp.

3) Giáo trình mô đun: Phát triển một số kỹ năng quản lý HTX nông nghiệp. Giáo trình mô đun: Những nội dung c¡ bản vÁ HTX gßm 2 bài: Bài 01: Táng quan vÁ hāp tác xã, LuÁt Hāp tác xã và các chính sách phát triển hāp tác xã á Việt Nam. Bài 02: Thi¿t lÁp mối quan hệ cộng đßng cāa hāp tác xã nông nghiệp 3 CÁC THU¾T NGĀ CHUYÊN MÔN VÀ CHĀ VI¾T TÀT HTX : HTX TV : Thành viên BNNPTNT : Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn CNC : Công nghệ cao ĐBKK : Đặc biệt khó khăn GTGT : Giá trị gia tăng KTXH : Kinh t¿ - xã hội GTSPDVTV : Giá trị sản phẩm dịch vÿ từng thành viên sử dÿng GTSPDVHTX : Táng giá trị sản phẩm dịch vÿ do HTX cung cấp cho tất cả các thành viên. SDSPDV : Sử dÿng sản phẩm dịch vÿ 4 MÔ ĐUN 1 NHĀNG NàI DUNG C¡ BÀN VÀ HþP TÁC XÃ I.

Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò căa mô đun: - Vị trí: Mô đun <Những nội dung c¡ bản vÁ HTX= là mô đun bắt buộc, thuộc chuyên môn ngành, đ°āc bố trí giảng dạy đßng thßi hoặc độc lÁp với mô đun <Quản trị HTX nông nghiệp= và <Phát triển một số kỹ năng quản lý HTX nông nghiệp=. - Tính chất: Đây là cung cấp những ki¿n thăc c¡ bản vÁ hāp tác, mô đun này trang bị cho ng°ßi học các ki¿n thăc táng quan vÁ HTX, LuÁt HTX, các chính sách phát triển HTX và ki¿n thăc vÁ thi¿t lÁp mối quan hệ cộng đßng cāa HTX. Do đó, cần đ°āc tá chăc giảng dạy tại những địa điểm có đầy đā điÁu kiện, ph°¡ng tiện giảng dạy, vÁt t°, tài liệu, mô hình…để đảm bảo hình thành một số kỹ năng nghÁ c¡ bản cho ng°ßi học. Māc tiêu căa mô đun: 1.

Kiến thức: - Trình bày đ°āc những nội dung chính trong lịch sử phong trào phát triển HTX; - Trình bày đ°āc các mốc lịch sử trong phát triển HTX á Việt Nam; kinh nghiệp rút ra trong phát triển HTX. - Nêu đ°āc các quan điểm, mÿc tiêu và nhiệm vÿ phát triển HTX trong giai đoạn tới. - Trình bày đ°āc bản chất, nguyên tắc, hoạt động, tá chăc bộ máy cāa HTX; - Nêu đ°āc nội dung chính cāa các chính sách hỗ trā HTX hiện nay, điÁu kiện đ°āc h°áng, trách nhiệm cāa địa ph°¡ng, cāa các c¡ quan Trung °¡ng, đầu mối tá chăc thực hiện; - Trình bày đ°āc khái niệm, đối t°āng, lāi ích, mối quan hệ và ph°¡ng thăc gắn k¿t cāa 3 loại cộng đßng liên quan đ¿n HTX: Cộng đßng thành viên chính thăc, cộng đßng thành viên liên k¿t và cộng đßng xã hội; - Mô tả đ°āc các nội dung thông điệp, nguyên tắc trong thi¿t lÁp quan hệ cộng đßng và các giải pháp, công cÿ điÁu chỉnh phân phối lāi ích trong cộng đßng. - Trình bày các mối quan hệ bên trong HTX; - Trình bày các mối quan hệ bên ngoài HTX; - Phân biệt liên k¿t dọc và liên k¿t ngang trong HTX; - Mô tả những thách thăc xảy ra trong quản lý HTX và cách thăc đối phó với từng loại thách thăc.