Giáo trình kỹ thuật trang trí cắm hoa nghề kỹ thuật chế biến món ăn trung cấp

Giáo trình kỹ thuật trang trí cắm hoa nghề kỹ thuật chế biến món ăn trung cấp cung cấp kiến thức thực hành và kỹ năng nghề chuyên sâu.

• Tác giả: Phạm Thị Thu Hiền
• Trường học: Trường Cao đẳng Cơ Giới Ninh Bình
• Chuyên ngành: Kỹ thuật chế biến món ăn
• Đề tài: Kỹ thuật trang trí cắm hoa nghề chế biến món ăn trung cấp
• Loại tài liệu: Giáo trình
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Ninh Bình

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. BÀI 1: KHÁI QUÁT VỀ KỸ THUẬT TRANG TRÍ, CẮM HOA
• 1.1. Sơ lược về sự hình thành và phát triển của kỹ thuật trang trí, cắm hoa
• 1.2. Sự hình thành và phát triển của kỹ thuật trang trí, cắm hoa
• 1.3. Các yếu tố ảnh hưởng và nguyên tắc cơ bản trong kỹ thuật trang trí, cắm hoa
• 1.4. Trang thiết bị dụng cụ trong cắm hoa
• 1.5. Câu hỏi ôn tập
• 2. BÀI 2: KỸ THUẬT CẮM HOA
• 2.1. Khái quát về hoa. Hoa lá với đời sống con người. Ngôn ngữ trừu tượng các loài hoa. Cách giữ hoa tươi lâu. Một số kiểu dáng cơ bản
• 2.2. Cắm dạng bình thấp
• 2.3. Cắm dạng bình cao
• 2.4. Cắm hoa với bình sáng tạo
• 2.5. Cắm hoa dạng Phương Tây
• 2.6. Cắm hoa tạo hình
• 2.7. Kỹ thuật cắm hoa
• 2.8. Quy trình cắm hoa
• 2.9. Các dạng cắm hoa cơ bản
• 2.9.1. Cắm hoa theo chiều dọc
• 2.9.2. Cắm hoa cơ bản kiểu ngang
• 2.9.3. Cắm hoa hình chóp nón
• 2.9.4. Cắm hoa kiểu bán cầu
• 2.9.5. Cắm hoa hình lưỡi liềm
• 2.9.6. Cắm hoa hình chữ T
• 2.9.7. Cắm hoa hình chữ L
• 2.9.8. Cắm hoa hình tam giác
• 2.9.9. Cắm hoa hình bầu dục
• 2.9.10. Cắm hoa hình rẻ quạt
• 2.10. Câu hỏi ôn tập

Tóm tắt

I. Tổng quan giáo trình kỹ thuật trang trí cắm hoa trung cấp

Giáo trình kỹ thuật trang trí cắm hoa nghề chế biến món ăn trung cấp là một tài liệu học thuật nền tảng, đóng vai trò then chốt trong chương trình đào tạo đầu bếp chuyên nghiệp. Theo tài liệu của Trường Cao đẳng Cơ giới Ninh Bình, mô đun này không chỉ đơn thuần là cắm hoa, mà là một nghệ thuật plating đỉnh cao, kết hợp sự tinh tế của hoa lá với thẩm mỹ trong ẩm thực. Mục tiêu chính là trang bị cho học viên kiến thức và kỹ năng để nâng tầm giá trị món ăn, biến mỗi đĩa thức ăn thành một tác phẩm nghệ thuật có hồn. Nội dung giáo trình tập trung vào việc hình thành tư duy sáng tạo, từ việc hiểu rõ lịch sử, các nguyên tắc cơ bản cho đến việc thực hành các kỹ thuật phức tạp. Một đầu bếp hiện đại không chỉ cần thành thạo kỹ năng chế biến món ăn, mà còn phải là một nghệ sĩ trên đĩa. Sự am hiểu về bố cục trình bày món ăn, cách phối hợp màu sắc, và việc sử dụng các loại hoa ăn được (edible flowers) một cách an toàn là những năng lực cốt lõi mà học phần này mang lại. Đây là tài liệu trang trí món ăn không thể thiếu, giúp học viên tự tin tham gia vào môi trường làm việc tại các nhà hàng, khách sạn cao cấp, đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của ngành F&B trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

1.1. Tầm quan trọng của thẩm mỹ trong ẩm thực hiện đại

Trong ngành ẩm thực cạnh tranh, thẩm mỹ không còn là yếu tố phụ mà đã trở thành một phần không thể tách rời của trải nghiệm khách hàng. Một món ăn được trang trí đẹp mắt có khả năng kích thích vị giác ngay cả trước khi thực khách nếm thử. Lời giới thiệu trong giáo trình gốc nhấn mạnh: "Cắm hoa là một nghệ thuật và người cắm hoa có thể xem như là một nghệ sỹ." Điều này khẳng định việc trang trí món ăn, đặc biệt là sử dụng hoa, là một kỹ năng chuyên môn cao. Việc đầu tư vào thẩm mỹ trong ẩm thực giúp tạo ra giá trị gia tăng cho sản phẩm, định vị thương hiệu nhà hàng và để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng khách hàng. Do đó, việc học tập bài bản thông qua các module trang trí và trình bày món ăn là yêu cầu bắt buộc đối với sinh viên theo đuổi nghề chế biến món ăn trung cấp.

1.2. Mục tiêu của học phần cắm hoa ẩm thực trong chương trình

Mục tiêu của học phần cắm hoa ẩm thực được xác định rõ ràng trong giáo trình, không chỉ dừng lại ở kiến thức mà còn tập trung vào kỹ năng thực hành và thái độ nghề nghiệp. Về kiến thức, học viên phải trình bày được các khái niệm, lịch sử và nguyên tắc trang trí món ăn cơ bản. Về kỹ năng, mục tiêu là vận dụng thành thạo các nguyên tắc này vào thực tế, cắm được các dạng hoa cơ bản và sáng tạo trong việc decor món ăn Á Âu. Về năng lực tự chủ, học viên cần có ý thức học tập nghiêm túc, phát huy tính sáng tạo và đảm bảo an toàn tuyệt đối trong quá trình thực hành. Theo đó, mô đun này được xem là một cầu nối quan trọng, giúp sinh viên chuyển đổi từ lý thuyết sách vở sang năng lực thực chiến tại các bếp ăn chuyên nghiệp sau khi tốt nghiệp.

II. Thách thức khi học trang trí món ăn và vai trò giáo trình

Việc học kỹ thuật trang trí và cắm hoa trong ẩm thực đặt ra không ít thách thức cho sinh viên hệ trung cấp. Khó khăn đầu tiên đến từ việc thiếu hụt một tài liệu trang trí món ăn hệ thống và chuẩn hóa. Nhiều người học phải tự mày mò từ các nguồn không chính thống, dẫn đến kiến thức chắp vá và thiếu nền tảng. Thách thức thứ hai là việc làm chủ các dụng cụ cắt tỉa chuyên dụng. Việc sử dụng dao, kéo, kìm một cách an toàn và hiệu quả đòi hỏi sự kiên trì và rèn luyện không ngừng. Ngoài ra, việc phát triển tư duy sáng tạo và con mắt thẩm mỹ là một quá trình lâu dài, không thể đạt được trong ngày một ngày hai. Giáo trình này ra đời chính là để giải quyết các vấn đề trên. Nó cung cấp một lộ trình học tập rõ ràng, từ lý thuyết cơ bản trong sách dạy tỉa rau củ quả đến các kỹ thuật phức tạp, giúp học viên xây dựng nền tảng vững chắc. Nội dung được biên soạn bài bản, bám sát chương trình đào tạo trung cấp nấu ăn, đảm bảo người học có thể tiếp thu kiến thức một cách logic và hiệu quả, giảm thiểu thời gian và công sức tự tìm tòi.

2.1. Khó khăn trong việc tìm kiếm tài liệu trang trí món ăn

Trước khi có những giáo trình chuẩn hóa như tài liệu này, sinh viên ngành nấu ăn thường gặp khó khăn lớn trong việc tìm kiếm nguồn học liệu đáng tin cậy. Các video hướng dẫn trực tuyến có thể bắt mắt nhưng thường thiếu chiều sâu về nguyên lý và an toàn thực phẩm. Các sách dạy tỉa rau củ quả trên thị trường lại không tập trung vào ứng dụng cụ thể trong nghệ thuật plating chuyên nghiệp. Sự thiếu vắng một hệ thống kiến thức chính quy tạo ra một rào cản lớn, khiến nhiều đầu bếp trẻ loay hoay trong việc định hình phong cách và nâng cao tay nghề trang trí. Giáo trình này, với sự biên soạn của các chuyên gia, đã lấp đầy khoảng trống đó, trở thành kim chỉ nam cho việc giảng dạy và học tập.

2.2. Yêu cầu về sự khéo léo và tư duy sáng tạo của người học

Trang trí món ăn không chỉ là kỹ thuật mà còn là nghệ thuật. Nó đòi hỏi người học phải có đôi tay khéo léo, sự tỉ mỉ trong từng chi tiết và một tư duy sáng tạo không ngừng. Việc cắt tỉa một bông hoa từ củ cà rốt hay tạo hình một con thiên nga từ quả táo yêu cầu hàng trăm giờ luyện tập. Hơn nữa, để tạo ra một bố cục trình bày món ăn hài hòa, người đầu bếp cần có kiến thức về màu sắc, hình khối và tỷ lệ. Đây là những kỹ năng mềm không dễ để tự rèn luyện. Giáo án nghề đầu bếp trong giáo trình này được thiết kế với các bài tập thực hành từ cơ bản đến nâng cao, giúp học viên từng bước phát triển cả kỹ năng cứng (sử dụng dụng cụ) và kỹ năng mềm (tư duy thẩm mỹ), chuẩn bị hành trang vững chắc cho sự nghiệp.

III. Bí quyết nắm vững nguyên tắc kỹ thuật trang trí cắm hoa

Để thành thạo kỹ thuật trang trí cắm hoa, việc nắm vững các nguyên tắc cơ bản là điều kiện tiên quyết. Giáo trình nhấn mạnh rằng một tác phẩm đẹp không phải là sự sắp đặt ngẫu nhiên mà là kết quả của việc tuân thủ các quy tắc về thẩm mỹ. Nguyên tắc trang trí món ăn cốt lõi bao gồm sự cân đối, hài hòa về màu sắc, và phù hợp với không gian. Sự cân đối không chỉ là về kích thước giữa hoa và bình cắm mà còn là sự cân đối trong tổng thể bố cục trình bày món ăn. Ví dụ, công thức được đề cập trong tài liệu, Cành chính = 1.5 * (Đường kính + Chiều cao bình), là một chỉ dẫn toán học cụ thể để tạo ra tỷ lệ vàng. Về màu sắc, việc lựa chọn hoa có màu tương phản hay tương đồng với món ăn và dụng cụ bày trí sẽ quyết định hiệu ứng thị giác. Ngoài ra, không gian đặt món ăn cũng là một yếu tố quan trọng. Một bình hoa cao sẽ phù hợp để ở góc phòng, trong khi một lẵng hoa thấp sẽ thích hợp cho bàn tiệc. Việc hiểu sâu và vận dụng linh hoạt các nguyên tắc này chính là chìa khóa để tạo ra những sản phẩm trang trí chuyên nghiệp.

3.1. Nguyên tắc vàng về bố cục màu sắc và sự cân đối

Giáo trình đề cập chi tiết ba trụ cột chính của nghệ thuật trang trí: bố cục, màu sắc, và sự cân đối. Về bố cục, người học được hướng dẫn cách sắp xếp các thành phần để tạo ra một tiêu điểm thu hút, dẫn dắt ánh nhìn của thực khách một cách tự nhiên. Về màu sắc, tài liệu nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phối màu, ví dụ như bình và hoa có màu tương phản sẽ làm nổi bật lẫn nhau. Các bông hoa cùng màu được cắm chung sẽ tôn lên vẻ rực rỡ. Về sự cân đối, giáo trình đưa ra các quy tắc cụ thể về tỷ lệ giữa chiều cao cành hoa và kích thước bình cắm. Việc nắm vững các nguyên tắc trang trí món ăn này giúp đảm bảo mọi tác phẩm đều đạt được sự hài hòa và tính thẩm mỹ cao, thể hiện đẳng cấp của người đầu bếp.

3.2. Lựa chọn và sử dụng dụng cụ cắt tỉa chuyên dụng

Việc sử dụng thành thạo dụng cụ cắt tỉa chuyên dụng là kỹ năng không thể thiếu. Giáo trình đã hệ thống hóa một danh sách các dụng cụ cần thiết, bao gồm: bình cắm đa dạng chất liệu (thủy tinh, gốm, sứ), bình phun nước, dây kẽm, giấy bạc, miếng xốp cắm hoa (bọt biển), bàn chông, kìm, dao tỉa, và các loại kéo. Mỗi dụng cụ có một công năng riêng và đòi hỏi kỹ thuật sử dụng khác nhau. Ví dụ, miếng xốp phải được ngâm đủ nước để giữ hoa tươi lâu, trong khi bàn chông giúp cố định các cành hoa một cách chắc chắn theo ý muốn. Việc hiểu rõ và làm chủ bộ dụng cụ này giúp quá trình sáng tạo trở nên dễ dàng và hiệu quả hơn, đồng thời đảm bảo an toàn lao động trong môi trường bếp.

IV. Hướng dẫn các kỹ thuật cắm hoa chuyên nghiệp từ giáo trình

Phần trọng tâm của giáo trình kỹ thuật trang trí cắm hoa là giới thiệu và hướng dẫn chi tiết các kỹ thuật cắm hoa từ cơ bản đến nâng cao. Đây là nền tảng thực hành giúp sinh viên biến lý thuyết thành kỹ năng thực tế. Quy trình thực hiện được chuẩn hóa gồm ba bước: Chuẩn bị (lựa chọn hoa, lá, bình, dụng cụ), Thực hiện (cắt cành, cắm cành chính trước, sau đó thêm cành phụ), và Hoàn thiện (đặt bình hoa vào vị trí trang trí). Giáo trình giới thiệu hơn 10 dạng cắm hoa phổ biến, mỗi dạng phù hợp với một mục đích và không gian khác nhau. Các kỹ thuật này không chỉ áp dụng cho việc cắm hoa trang trí không gian mà còn là nguồn cảm hứng vô tận cho kỹ thuật bày đĩa chuyên nghiệp. Một đầu bếp có thể áp dụng nguyên tắc cắm hoa hình chữ L hay hình rẻ quạt để sắp xếp các thành phần trên đĩa, tạo ra một bố cục trình bày món ăn độc đáo và ấn tượng. Sự đa dạng trong các kỹ thuật này đảm bảo học viên có đủ khả năng để đáp ứng mọi yêu cầu trang trí, từ một bàn ăn gia đình ấm cúng đến một bữa tiệc sang trọng.

4.1. Kỹ thuật cắm hoa cơ bản Dạng dọc ngang và chóp nón

Giáo trình bắt đầu với những kỹ thuật nền tảng nhất. Dạng cắm theo chiều dọc, với chiều cao nổi bật và chiều rộng nhỏ, thường được dùng để trang trí góc nhà hoặc trong các không gian cần sự trang trọng. Ngược lại, dạng cắm ngang, đối xứng và trải dài, lại là lựa chọn lý tưởng cho bàn tiệc hoặc bàn ăn, không che khuất tầm nhìn của người đối diện. Dạng hình chóp nón là kiểu cắm hoa để bàn phổ biến nhất, trong đó các bông hoa được sắp xếp từ cao xuống thấp dần, tạo cảm giác đầy đặn và cân đối. Việc thành thạo ba kỹ thuật cơ bản này là bước đệm vững chắc trước khi chuyển sang các hình thức phức tạp hơn, giúp học viên hiểu rõ về trọng tâm và cấu trúc của một tác phẩm trang trí.

4.2. Kỹ thuật cắm hoa nâng cao Lưỡi liềm chữ T chữ L

Sau khi nắm vững cơ bản, học viên được tiếp cận với các kỹ thuật đòi hỏi sự khéo léo và tư duy bố cục cao hơn. Dạng lưỡi liềm (hình vòng cung) tạo ra sự mềm mại, uyển chuyển và thường cần thêm các phụ kiện để đạt được sự cân bằng. Dạng hình chữ T (lộn ngược) và chữ L là các kiểu cắm bất đối xứng, yêu cầu người thực hiện phải sắp xếp hoa lá một cách khéo léo để tạo sự cân bằng về thị giác. Những kỹ thuật này thường được ứng dụng trong các sự kiện quan trọng, hội nghị, hoặc làm điểm nhấn nghệ thuật trong không gian. Việc thực hành các dạng cắm nâng cao này giúp phát triển đáng kể kỹ thuật bày đĩa chuyên nghiệp, mang lại phong cách riêng biệt và sáng tạo cho người đầu bếp.

V. Ứng dụng trang trí món ăn trong nghề chế biến món ăn

Lý thuyết và kỹ năng từ giáo trình kỹ thuật trang trí cắm hoa được ứng dụng trực tiếp và mạnh mẽ vào thực tiễn nghề chế biến món ăn. Nghệ thuật plating không chỉ là việc sắp xếp thức ăn lên đĩa mà còn là kể một câu chuyện, truyền tải một thông điệp. Người đầu bếp vận dụng các nguyên tắc về bố cục (tam giác, rẻ quạt, lưỡi liềm) để sắp đặt các thành phần chính, phụ và sốt trên đĩa. Việc sử dụng hoa ăn được (edible flowers) và rau mầm không chỉ tăng thêm màu sắc, sự tươi mới mà còn bổ sung hương vị tinh tế cho món ăn. Kỹ năng tỉa rau củ quả, vốn là một phần quan trọng của học phần, giúp tạo ra những chi tiết trang trí độc đáo, từ một bông hồng cà chua đến một con công từ củ cải. Trong môi trường nhà hàng khách sạn, một món ăn được trình bày chuyên nghiệp có thể quyết định sự thành công của cả một bữa ăn. Nó thể hiện sự tôn trọng của đầu bếp đối với nguyên liệu, với thực khách và với chính nghề nghiệp của mình. Đây chính là giá trị cốt lõi mà module trang trí và trình bày món ăn mang lại.

5.1. Vận dụng nguyên tắc cắm hoa vào nghệ thuật plating

Sự tương đồng giữa cắm hoa và nghệ thuật plating là rất lớn. Chiếc đĩa được xem như một chiếc bình hay một không gian trưng bày. Các thành phần món ăn chính là hoa, lá, cành. Người đầu bếp áp dụng nguyên tắc xác định cành chính (thành phần chính) và cành phụ (thành phần phụ, sốt, rau trang trí) để tạo ra sự cân bằng. Các quy tắc về chiều cao, khoảng trống, và dòng chảy thị giác trong cắm hoa được vận dụng để tạo ra một đĩa thức ăn hấp dẫn. Ví dụ, việc tạo ra một điểm cao trên đĩa bằng một miếng thịt hay một cành hương thảo sẽ thu hút ánh nhìn, tương tự như việc cắm một cành hoa chính vươn cao. Sự liên thông kiến thức này giúp đầu bếp có một tư duy hệ thống và chuyên nghiệp hơn khi trình bày sản phẩm.

5.2. Kỹ thuật sử dụng hoa ăn được và rau củ tỉa trong món ăn

Việc sử dụng các yếu tố trang trí ăn được là một xu hướng quan trọng trong ẩm thực hiện đại. Giáo trình cung cấp kiến thức nền tảng về các loại hoa ăn được (edible flowers) phổ biến như hoa pansy, hoa lưu ly, hoa đậu biếc, cũng như cách sơ chế và bảo quản để đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. Bên cạnh đó, các kỹ thuật tỉa rau củ từ sách dạy tỉa rau củ quả được tích hợp, cho phép đầu bếp tạo ra những hình thù đẹp mắt từ nguyên liệu quen thuộc. Kỹ năng này không chỉ làm đẹp món ăn mà còn thể hiện tay nghề và sự sáng tạo của người thực hiện, giúp món ăn trở nên đặc biệt và đáng nhớ trong mắt thực khách, góp phần nâng cao trải nghiệm ẩm thực tổng thể.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN TRƯỜNG CAO ĐẲNG CƠ GIỚI NINH BÌNH GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: KỸ THUẬT TRANG TRÍ CẮM HOA NGHỀ: KỸ THUẬT CHẾ BIẾN MÓN ĂN TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-TCGNB ngày…….năm 2021 của Trường cao đẳng Cơ giới Ninh Bình Ninh Bình, năm 2021 1 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 2 LỜI GIỚI THIỆU Cắm hoa là một nghệ thuật và người cắm hoa có thể xem như là một nghệ sỹ. Cách bày trí hoa độc đáo, ấn tượng sẽ làm cho không khí xung quanh có sức sống tươi mới hơn, trang trọng hơn.

Tuy nhiên để cắm được một bình hoa đẹp, bạn cần phải nắm được những nguyên tắc, những kiểu cắm cơ bản khi cắm hoa. Nhằm đáp ứng yêu cầu về giáo trình học tập, giảng dạy và nghiên cứu của học sinh, sinh viên khoa Kinh tế - du lịch trường Cao đẳng Cơ giới Ninh Bình đã tổ chức biên soạn cuốn: “Kỹ thuật trang trí cắm hoa” với bố cục sau: Bài 1: Khái quát về kỹ thuật trang trí, cắm hoa Bài 2: Kỹ thuật cắm hoa Giáo trình được biên soạn, chắc chắn không tránh được thiếu sót. Chúng tôi trân trọng cảm ơn và mong muốn nhận được sự đóng góp của tất cả những người quan tâm để cuốn sách được chỉnh sửa, bổ sung ngày càng hoàn thiện hơn. Xin chân thành cảm ơn! Ninh Bình, ngày….

năm 2021 Tham gia biên soạn 1. Chủ biên: Phạm Thị Thu Hiền 2. Đào Thị Thủy 3. Phạm Thu Phương 3 MỤC LỤC LỜI GIỚI THIỆU.

3 BÀI 1: KHÁI QUÁT VỀ KỸ THUẬT TRANG TRÍ, CẮM HOA. Sơ lược về sự hình thành và phát triển của kỹ thuật trang trí, cắm hoa .2 Sự hình thành và phát triển của kỹ thuật trang trí, cắm hoa. Các yếu tố ảnh hưởng và nguyên tắc cơ bản trong kỹ thuật trang trí, cắm hoa. Các yếu tố ảnh hưởng.

Trang thiết bị dụng cụ trong cắm hoa. 12 Câu hỏi ôn tập. 13 BÀI 2: KỸ THUẬT CẮM HOA. Khái quát về hoa.

Hoa lá với đời sống con người. Ngôn ngữ trừu tượng các loài hoa. Cách giữ hoa tươi lâu. Một số kiểu dáng cơ bản .1 Cắm dạng bình thấp .2 Cắm dạng bình cao .3 Cắm hoa với bình sáng tạo .4 Cắm hoa dạng Phương Tây .5 Cắm hoa tạo hình.

Kỹ thuật cắm hoa. Quy trình cắm hoa. Các dạng cắm hoa cơ bản. Cắm hoa theo chiều dọc.

Cắm hoa cơ bản kiểu ngang. Cắm hoa hình chóp nón. Cắm hoa kiểu bán cầu. Cắm hoa hình lưỡi liềm.

Cắm hoa hình chữ T. Cắm hoa hình chữ L. Cắm hoa hình tam giác. Cắm hoa hình bầu dục.

Cắm hoa hình rẻ quạt. 45 Câu hỏi ôn tập. 45 5 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: Kỹ thuật trang trí cắm hoa Mã môn mô đun: MĐ19 Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: - Vị trí: Mô đun Kỹ thuật trang trí cắm hoa được bố trí học sau các môn học chung và các môn học, mô đun kỹ thuật cơ sở và bố trí học song song với các môn học, mô đun chuyên môn nghề. - Tính chất: Mô đun Kỹ thuật trang trí cắm hoa là mô đun chuyên môn nghề.

- Ý nghĩa và vai trò của mô đun: + Trang bị cho học sinh những kiến thức chuyên môn của trình độ trung cấp, đáp ứng yêu cầu nguồn nhân lực chất lượng cao cho sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước và hội nhập quốc tế; + Sau khi tốt nghiệp chương trình đào tạo trung cấp, học sinh trực tiếp tham gia phục vụ và bước đầu tham gia công việc trang trí tại các nhà hàng, khách sạn trong nước hoặc nước ngoài; + Ngoài ra học sinh còn có năng lực để theo học liên thông lên các bậc học cao hơn để phát triển kiến thức và kỹ năng nghề. Mục tiêucủa môn học/mô đun: - Về kiến thức: Trình bày được khái niệm về cắm hoa, các nguyên tắc trong cắm hoa và các cách cắm hoa cơ bản. - Về kỹ năng: Vận dụng được các nguyên tắc cắm hoa vào thực tế. - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Có ý thức học tập nghiêm túc, phát huy tính sáng tạo và đảm bảo an toàn trong quá trình thực hành.

Nội dung của môn học/mô đun: 6 BÀI 1: KHÁI QUÁT VỀ KỸ THUẬT TRANG TRÍ, CẮM HOA Mã bài: KTTTCH 01 Giới thiệu: Nội dung bài học giới thiệu sơ lược về sự hình thành và phát triển của kỹ thuật trang trí, cắm hoa. Các yếu tố ảnh hưởng và nguyên tắc cơ bản trong kỹ thuật trang trí, cắm hoa và các trang thiết bị dụng cụ trong cắm hoa. Mục tiêu: - Về kiến thức: + Trình bày được lịch sử phát triển của nghệ thuật cắm hoa; + Trình bày được khái niệm về cắm hoa, các yếu tố ảnh hưởng và các nguyên tắc cắm hoa cơ bản. - Về kỹ năng: Vận dụng được các nguyên tắc cắm hoa vào thực tế.

- Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Tuân thủ các nguyên tắc cắm hoa. Sử dụng các trang thiết bị cắm hoa an toàn cho người và thiết bị. Nội dung chính: 1. Sơ lược về sự hình thành và phát triển của kỹ thuật trang trí, cắm hoa 1.1 Khái niệm Cắm hoa là phương pháp cắt tỉa hoa hợp lý, thông qua nghệ thuật để cắm, bày thể hiện vẻ linh hoạt, tươi đẹp của hoa.

Cắm hoa là sự kết hợp khéo léo bởi một hoặc nhiều loài hoa. Ý tưởng sáng tạo chỉ là sự cách điệu từ những gì sơ khai nguyên thủy ví như cắm hình ngôi sao, hình trái tim, hình thác đổ… cần một bàn tay khéo léo, một trái tim đam mê và một tâm hồn yêu thiên nhiên sẽ hòa quyện tạo nên tác phẩm nghệ thuật tuyệt đẹp, có hồn. Nghệ thuật là cái hay, cái đẹp, sự khéo léo… nói chung nghệ thuật cắm hoa là sự kết hợp tinh tế sinh động, uyển chuyển giữa ý tưởng, loài hoa và hoàn cảnh trưng bày sao cho đẹp, ý nghĩa, phù hợp tạo nên giá trị thẩm mỹ cho người thưởng thức, đó là về nghĩa đen. Còn nghĩa bóng, cách cắm hoa cũng là nghệ thuật sống.

Trong mối quan hệ đời sống, nếu biết nhìn nhận, khéo léo, hiểu biết tâm lý người đối diện sẽ tạo nên sự dung hòa, tốt đẹp, yêu thương. Ngược lại, hoa đẹp mà cắm không đúng cách, đúng chỗ thì không thể phát huy hết vẻ đẹp của hoa, hay nói vui là sỉ nhục loài hoa. Sự bất đồng, thiếu cảm thông và chia sẻ sẽ tạo nên sự bức bối, khó chịu với người hàng ngày cùng chung sống, làm việc. Đó là một điều hết sức tồi tệ quẩn quanh trong vòng xoay đen tối.2 Sự hình thành và phát triển của kỹ thuật trang trí, cắm hoa.

Nguồc gốc nghệ thuật cắm hoa * Nghệ thuật cắm hoa Trung Quốc Nguồn gốc lịch sử của nghệ thuật cắm hoa ở Trung Quốc đã có từ lâu đời, theo sự biến đổi của thời đại đã hình thành nhiều dạng, nhiều phong cách khác nhau. Trong "Nam Sử" của Lục Triều đã có ghi chép liên quan đến việc cắm hoa. Nguyên liệu hoa chính vào thời đó đa số là tùng bách, trúc, thủy tiên. Đồng thời hoa còn nêu rõ một số ý nghĩa giáo dục, nên mới có cách nói là "lý niệm hoa".

Tuy nhiên lúc bấy giờ cắm hoa vẫn còn hạn chế ở hoa chậu, tức là chậu cạn hoa đầy. 7 Vào đời Đường nghệ thuật cắm hoa đã bắt đầu phát triển mạnh. Việc cắm hoa bắt đầu tiến vào cung đình, trở thành vật trang sức không thể thiếu trong những ngày lễ. Cũng vì sự hưng thịnh của văn hóa đời Đường, mà hội họa, thi từ, đều phát triển đến cao độ được người đời sau chiêm nghiệm chú ý.

Bên cạnh việc họa tranh, ngâm thơ, thưởng hoa của các văn nhân nho sĩ, còn sinh ra một loại mới là "văn nhân trồng hoa". Nhất là khi cắm hoa trong bình bắt đầu thịnh hành, thì một số bức vẽ về hoa cắm trong bình cũng xuất hiện từ đó, Những sách chuyên môn về hoa cỏ đời Đường rất nhiều, trong đó nổi tiếng nhất là "Hoa cữa tích" của La Cừu. "Hoa cữu tích" đã ghi chép khá tường tận về dụng cụ cắm hoa, dao kéo, cách ngâm nước và nguyên liệu khi cắm hoa lúc bấy giờ. Nó là tác phẩm đầu tiên chuyên về cắm hoa của Trung Quốc.

Đến đời Tống, nghệ thuật cắm hoa trong bình ngày càng điêu luyện và được truyền bá trong dân chúng, tạo thành một lễ nghi trong đời sống giao tiếp bình thường. Trong tác phẩm "Bình Mai" của Trương Đạo Hiệp có viết: "Hàn thủy nhất bình xuânsố chi, thanh hương bất giảm tiểu khê thời" (Một bình nước mát mấy cành xuân, mùi hương thơm mát không làm vơi con suối nhỏ). Nhà thơ Dương Vạn Lý đời Nam Tống đã từng sáng tác "Đạo Bàng Điếm" (Quán Bên Đường), trong bài thơ có viết: "Thanh từ bình sáp tử vi hoa" (Cành hoa tử vi cắm trong bình gốm xanh), đã miêu tả cái đẹp giữa màu xanh của bình gốm pha lẫn màu đỏ của hoa. Hai đoạn thơ ngâm về mai, ngâm về hoa đã nói lên được sức thu hút của nghệ thuật hoa cắm trong bình.

Ngoài ra, nhà văn Trương Bang Xương đời Nam Tống trong quyển sách nổi tiếng "Mặc Trang mạn lục" cũng đã ghi chép tường tận hình thức và loại hình cắm hoa trong bình có chứa nước ở thời Nam Tống. Điều đó đã cung cấp những điều kiện có lợi để phát triển nghệ thuật cắm hoa. Cắm hoa vào đời Nguyên tuy không thịnh hành như đời Tống, nhưng do chịu ảnh hưởng của nghệ thuật hội họa về văn nhân, về hoa và chim chóc. Cắm hoa đã dần dần thoát ly khỏi tư tưởng lý học, để bộc lộ những điều tầm nghĩ trong lòng.

Do vậy mới xuất hiện "hoa tượng trưng cho tấm lòng", "hoa tự do", thể hiện phong cách tự do lãng mạn, không gò không bó, nhẹ nhàng thanh tú, bay bổng và phóng khoáng. Phong trào cắm hoa đời Minh lại mạnh mẽ hơn đời Tống. Cắm hoa ở thời kỳ này, các mặt như kỹ thuật, tạo dáng, phong cách, lý luận nghệ thuật đều đạt được trình độ và thành tựu rất cao. Các tác phẩm nổi tiếng về cắm hoa cũng vô cùng phong phú.