MỞ ĐẦU Mã bài: MĐ 19-01 ❖ Giới thiệu - Môn bảo trì hệ thống mạng được học sau các môn chung và các môn cơ sở nghề - Chương trình môn học gồm 45 giờ; (Lý thuyết: 16 giờ; Thực hành 26 giờ; Kiểm tra: 3 giờ). - Vị trí: Mô đun được bố trí sau khi học sinh học xong các môn học chung, trước các môn học, mô đun đào tạo cơ sở nghề. - Tính chất • Là mô đun chuyên ngành đào tạo bắt buộc; • Là một trong các mô đun liên quan đến thi tốt nghiệp. ❖ Giới thiệu: Sau khi học xong môn này học sinh đạt được các kết quả sau: - Về kiến thức • Mô tả được các sự cố thường xảy ra đối với các thiết bị phần cứng của một hệ thống mạng như: Card mạng, nguồn điện, dây điện thoại, phần cứng vô tuyến.
• Kiểm tra và định cấu hình cho các thiết bị mạng nếu các thiết bị ấy bị sự cố, thiết lập các chế độ quản lý người sử dụng trên hệ thống mạng. • Quản lý việc truy cập mạng của người sử dụng, kiểm tra, xử lý sự cố chia sẻ tài nguyên mạng như các tập tin, máy in. Khắc phục các lỗi của máy in mạng. • Khắc phục các lỗi của hệ thống tường lửa, bảo vệ cho hệ thống mạng tránh bị nhiễm các loại virus lây lan trên mạng.
Bảo trì cho mạng không dây; Bảo Trì Hệ Thống Mạng Trang 7 Giáo Trình Bảo Trì Hệ Thống Mạng • Sao lưu các tài liệu, thông tin trên mạng. Nâng cấp hệ thống mạng đang hoạt động; - Về kỹ năng • Xử lý được các hỏng hóc do các phần cứng, phần mềm mạng gây ra. • Kiểm tra và khắc phục được các lỗi của tường lửa và phòng chống, diệt các loại virus trên hệ thống mạng. • Thao tác phục hồi, sao lưu các tài liệu, thông tin mạng; - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm • Bố trí làm việc khoa học đảm bảo an toàn cho người và phương tiện học tập; • Rèn luyện ý thức kỷ luật trong học tập, tinh thần hợp tác, giúp đỡ lẫn nhau; • Thực hiện được các thao tác an toàn trong lao động.
Bảo Trì Hệ Thống Mạng Trang 8 Giáo Trình Bảo Trì Hệ Thống Mạng BÀI 02: PHẦN CỨNG Mã bài: MĐ 19-02 1 Mục tiêu của bài - Xác định được sự cố về phần cứng - Xác định được nguyên nhân gây ra sự cố - Xử lý được kịp thời các sự cố; 2 Nội dung bài 2.1 Sự cố card mạng Muốn nối mạng với nhau bằng cáp, hoặc kết nối Internet bằng đường truyền ADSL, các máy tính phải được trang bị một card mạng hay còn gọi ethernet card hay NIC (network interface card). Card mạng cũng cần phải có driver để PC nhận diện được thiết bị. Mỗi card mạng sẽ chứa một địa chỉ duy nhất là địa chỉ MAC - Media Access Control (địa chỉ card mạng, địa chỉ vật lý). Card mạng Vì địa chỉ MAC là duy nhất cho mỗi máy, nên khi máy A gởi thông điệp cho máy B, máy A sẽ dùng địa chỉ MAC của máy B.
Máy B khi nhận thông điệp này sẽ so sánh địa chỉ MAC đó xem có trùng với địa chỉ MAC của mình không, nếu trùng thì nhận, không thì bỏ qua. Đây là cách truyền dữ liệu giữa các máy trong mạng ethernet (Chuẩn thông dụng nhất của mạng LAN) ➢ Sự cố card mạng Bảo Trì Hệ Thống Mạng Trang 9 Giáo Trình Bảo Trì Hệ Thống Mạng Bất ngờ một hôm không kết nối Internet được, có thể do đường truyền hoặc rớt mạng, nhưng sau đó vẫn không thấy kết nối được, lúc này có thể nghĩ đến vấn đề xuất phát từ card mạng onboard, hãy thay thế bằng một card rời. Sau khi lắp card mạng mới, đã có thể lướt web nhưng máy tính rất hay không ổn định như hay bị treo giữa chừng, hiện màn hình xanh. Nếu thử cài đặt lại Windows thì sau bước Scan phần cứng, máy không cho cài tiếp tục mà lại hiện màn hình xanh.
Nguyên nhân rất có thể card onboard bị hư làm ảnh hưởng đến mainboard, hoặc xung đột giữa card rời mới gắn và card onboard. Cách tốt nhất nên disable card onboard một khi nó bị hư hoặc không cần dùng bằng cách như sau: Restart máy và gõ phím Delete nhiều lần cho đến khi màn hình BIOS xuất hiện, tìm đến mục quản lý các thiết bị onboard trên mainboard và disable Ethernet card, NIC, Network Card (tùy loại mainboard), khởi động lại máy, hiện tượng sẽ được giải quyết. Việc cài driver cho Windows nhận diện card mạng chỉ là một phần vấn đề, bước kế tiếp sẽ cài đặt bộ giao thức TCP/IP để cho máy tính một địa chỉ IP, nói cách khác là đặt tên cho PC của. Các dữ liệu và thông tin được nhận về hay gửi đi qua Internet đều dựa trên địa chỉ IP của và người nhận.2 Sự cố phần cứng thiết bị mạng Kiểm tra card mạng Bước đầu tiên, là ta hãy tiến hành kiểm tra lại card mạng.
Phần cứng này là một phụ kiện gắn vào bo mạch chủ trên máy tính. Nó sẽ chuyển đổi các thông tin mà máy tính muốn gửi ra mạng, thành các tín hiệu điện có thể truyền đi trên đường cáp. Card mạng thường được gắn vào cổng PCI. Để kiểm tra card mạng, ta mở cửa sổ Device Manager để quan sát các thiết bị đang có trong máy tính.
Bảo Trì Hệ Thống Mạng Trang 10 Giáo Trình Bảo Trì Hệ Thống Mạng Hình 2.2 Kiểm tra card mạng Trong cửa sổ Device Manager, ta nhấn vào nút mũi tên trước mục Network adapter để hiện danh sách các thiết bị mạng. Hãy đảm bảo rằng ta không nhìn thấy dấu hiệu cảnh báo nào trước tên các thiết bị mạng đó. Muốn chắc chắn, ta nhấn kép chuột vào tên card mạng cần kiểm tra. Nếu trong cửa sổ Device Status hiện ra với dòng thông báo This Device is working correctly thì có nghĩa là card mạng đang hoạt động tốt.3 Sự cố phần cứng dây cáp ➢ Kiểm tra cáp mạng Nếu card mạng đã hoạt động ổn định sau các bước kiểm tra và sửa lỗi trên, phần cứng kế tiếp mà ta cần kiểm tra để đảm bảo kết nối mạng, chính là cáp mạng.
Để kiểm tra xem sợi cáp đang sử dụng có hoạt động tốt hay không, ta nên dùng bộ thiết bị kiểm tra cáp, có bán ở các cửa hàng tin học. Chỉ với loại máy kiểm tra cáp đơn giản bằng đèn LED rẻ tiền, là ta đã có thể biết được sợi cáp có được bấm đúng vị trí các sợi cáp vào đầu RJ45 hay chưa, hoặc có sợi nào bị đứt hay không. Bảo Trì Hệ Thống Mạng Trang 11 Giáo Trình Bảo Trì Hệ Thống Mạng Khi thử, ta cắm một đầu sợi cáp mạng vào hộp chính, đầu cáp còn lại vào hộp phụ đi kèm. Sau đó bật công tắc nguồn trên hộp chính, rồi quan sát các đèn led nhấp nháy theo thứ tự đánh số từ 1 đến 8.
Nếu cặp đèn nào không sáng theo thứ tự, nghĩa là đường dây đồng tương ứng trong sợi cáp đó đã đứt, hoặc chưa bấm dính vào đầu RJ45. có thể bấm lại đầu cáp, hoặc bấm một sợi cáp mới.3 Dụng cụ kiểm tra cáp mạng Để có thể bấm được một sợi cáp tốt, trước hết cần chọn mua loại dây cáp chính hãng và các đầu cáp tốt.4: Đầu mạng RJ45 Đầu cáp RJ45 tốt thường được làm bằng nhựa cứng, không giòn, độ trong suốt cao, thanh nhíp giữ phía sau có độ đàn hồi tốt, các miếng đồng ở đầu màu vàng óng. Nếu cảm thấy khó phân biệt, hãy tìm mua ở những cửa hàng uy tín. Sau khi tước lớp vỏ nhựa bên ngoài và sắp xếp cáp theo đúng chuẩn, hãy đưa các sợi đồng vào đầu cáp RJ45, rồi đẩy mạnh chúng vào hết mức có thể.
Rồi kiểm tra lại từng vị trí xem màu sắc các sợi đồng trong đầu cáp đã đúng với chuẩn mình định bấm chưa. Nếu đã chính xác, kiểm tra tiếp về độ sâu của các sợi cáp nhỏ đã được đẩy đến vị trí của các miếng đồng trên đầu RJ45 hay chưa, và phần vỏ cáp có vào đến vị trí chốt nhựa của đầu bấm hay chưa. Bảo Trì Hệ Thống Mạng Trang 12 Giáo Trình Bảo Trì Hệ Thống Mạng Hình 2.5: Đầu cáp mạng RJ45 Cuối cùng đưa đầu cáp vào khe bấm RJ45 trên kềm, rồi dùng sức bóp thật mạnh đến khi nghe một tiếng tách nhỏ. Để chắc chắn, có thể bấm và giữ liên tục nhiều lần để các lá đồng bám chặt vào sợi cáp.6: Bấm đầu cáp mạng RJ45 Ngoài ra, cũng nên chú ý đến việc đường cáp mạng bị các loại sóng điện từ gây nhiễu.
Nếu dẫn dây cáp đi gần các thiết bị điện dân dụng, hãy dời chúng ra xa. Lỗi thường gặp nhất là khi đường cáp mạng bị xếp chung với dây dẫn điện trong cùng một đường ống nhựa. hãy tách đường cáp mạng và cáp điện đi theo hai đường ống khác nhau. ➢ Kiểm tra Router ADSL Lỗi cuối cùng cần kiểm tra để máy tính có thể đi ra được internet chính là thiết bị router ADSL.
Đèn led Power sẽ cho biết thiết bị đã được cấp nguồn, và đã hoạt động. Đèn LAN với cổng mang số thứ tự tương ứng với lỗ cắm cáp mạng, sẽ cho biết đường kết nối giữa máy tính và router ADSL đang hoạt động tốt. Đặc biệt quan trọng là đèn DSL cho biết tín hiệu từ nhà cung cấp dịch vụ ADSL đã được truyền đến Router nhà hay chưa. Nếu đèn này không sáng, hãy Bảo Trì Hệ Thống Mạng Trang 13 Giáo Trình Bảo Trì Hệ Thống Mạng liên lạc với bộ phận hỗ trợ khách hàng của nhà cung cấp dịch vụ ấy, để thông báo cho họ biết.
Còn đèn Internet thì cho biết rằng Router đã kết nối thành công, và đã có thể truyền dữ liệu ra mạng toàn cầu này. Nếu đènDSL sáng, nhưng đèn Internet không sáng, thì thường là tài khoản đăng nhập của có vấn đề, như sai mật khẩu, hoặc chưa kịp đóng tiền phí dịch vụ của tháng trước.4 Sự cố phần cứng điện ➢ Mất điện đột ngột Nguồn điện bị mất đột ngột, điện áp ngay lập tức giảm còn 0V. Nguyên nhân chủ yếu thường là do hoạt động cắt điện của công ty điện lực, sự cố quá tải làm nhảy Áp-tô-mát, sự cố đứt, chạm chập trên đường dây dẫn điện… Sự cố này làm cho thiết bị điện, điện tử ngừng hoạt động đột ngột. Đối với PC, việc thiết bị ngừng hoạt động đột đột ngột còn làm ảnh hưởng đến dữ liệu phần mềm, các dữ liệu đang được ghi sẽ bị lỗi.
Sau mỗi lần bị tắt đột ngột, máy tính có hiện tượng bị treo, đơ và lỗi. Ngoài ra, nhiều lần bị tắt đột ngột sẽ làm giảm tuổi thọ của máy tính cúng như thiết bị điện, điện tử.