Luận văn thạc sĩ giải pháp đưa thông tin khoa học và công nghệ đến nông dân

Luận văn thạc sĩ trình bày giải pháp hiệu quả đưa thông tin khoa học và công nghệ đến nông dân, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

• Tác giả: Nguyễn Công Uẩn
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý khoa học và công nghệ
• Đề tài: Giải pháp đưa thông tin khoa học và công nghệ đến nông dân
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU
• MỞ ĐẦU
• 0.1. Lý do chọn đề tài
• 0.2. Tổng quan tình hình nghiên cứu
• 0.3. Mục tiêu và nội dung nghiên cứu
• 0.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 0.5. Mẫu khảo sát
• 0.6. Câu hỏi nghiên cứu
• 0.7. Giả thuyết nghiên cứu
• 0.8. Phương pháp nghiên cứu
• 0.9. Kết cấu của Luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
• 1.1. Các khái niệm cơ bản
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG THÔNG TIN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ TẠI TIỀN GIANG
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp thông tin KH CN cho nông dân hiệu quả

Giải pháp thông tin KH&CN cho nông dân là một vấn đề quan trọng trong việc nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp. Việc cung cấp thông tin khoa học và công nghệ giúp nông dân tiếp cận với các phương pháp sản xuất hiện đại, từ đó cải thiện hiệu quả kinh tế. Hệ thống thông tin KH&CN cần được xây dựng một cách đồng bộ và hiệu quả để phục vụ nhu cầu của nông dân.

1.1. Vai trò của thông tin KH CN trong nông nghiệp

Thông tin KH&CN đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp. Nó giúp nông dân tiếp cận với các kỹ thuật mới, cải tiến quy trình sản xuất và quản lý hiệu quả hơn.

1.2. Tình hình hiện tại của thông tin KH CN cho nông dân

Hiện nay, nhiều nông dân vẫn chưa tiếp cận được thông tin KH&CN một cách đầy đủ. Hệ thống thông tin còn thiếu tính đồng bộ và chưa đáp ứng kịp thời nhu cầu của nông dân trong sản xuất.

II. Những thách thức trong việc cung cấp thông tin KH CN cho nông dân

Việc cung cấp thông tin KH&CN cho nông dân gặp nhiều thách thức. Đầu tiên là sự thiếu hụt về hạ tầng công nghệ thông tin tại nhiều vùng nông thôn. Thứ hai, nông dân thường thiếu kiến thức về công nghệ, dẫn đến khó khăn trong việc tiếp cận và áp dụng thông tin. Cuối cùng, thông tin không được cập nhật thường xuyên, gây khó khăn cho nông dân trong việc đưa ra quyết định sản xuất.

2.1. Thiếu hụt hạ tầng công nghệ thông tin

Nhiều vùng nông thôn vẫn chưa có đủ hạ tầng công nghệ thông tin, điều này làm hạn chế khả năng tiếp cận thông tin KH&CN của nông dân.

2.2. Thiếu kiến thức công nghệ của nông dân

Nông dân thường thiếu kiến thức về công nghệ, dẫn đến khó khăn trong việc áp dụng thông tin KH&CN vào sản xuất.

III. Phương pháp hiệu quả để cung cấp thông tin KH CN cho nông dân

Để cung cấp thông tin KH&CN hiệu quả cho nông dân, cần áp dụng các phương pháp như xây dựng hệ thống thông tin trực tuyến, tổ chức các buổi tập huấn và hội thảo, và phát triển các ứng dụng di động. Những phương pháp này sẽ giúp nông dân dễ dàng tiếp cận thông tin và nâng cao kiến thức của họ.

3.1. Xây dựng hệ thống thông tin trực tuyến

Hệ thống thông tin trực tuyến sẽ giúp nông dân dễ dàng truy cập thông tin KH&CN mọi lúc, mọi nơi.

3.2. Tổ chức các buổi tập huấn và hội thảo

Các buổi tập huấn và hội thảo sẽ giúp nông dân nâng cao kiến thức và kỹ năng áp dụng thông tin KH&CN vào sản xuất.

IV. Ứng dụng thực tiễn của thông tin KH CN trong nông nghiệp

Việc ứng dụng thông tin KH&CN trong nông nghiệp đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Nông dân đã áp dụng các kỹ thuật mới, cải thiện năng suất và chất lượng sản phẩm. Các mô hình sản xuất thông minh cũng đã được triển khai, giúp nông dân tối ưu hóa quy trình sản xuất.

4.1. Kết quả từ việc áp dụng công nghệ mới

Nhiều nông dân đã cải thiện năng suất và chất lượng sản phẩm nhờ áp dụng công nghệ mới từ thông tin KH&CN.

4.2. Mô hình sản xuất thông minh

Các mô hình sản xuất thông minh đã giúp nông dân tối ưu hóa quy trình sản xuất, giảm chi phí và tăng lợi nhuận.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho thông tin KH CN trong nông nghiệp

Kết luận, việc cung cấp thông tin KH&CN cho nông dân là rất cần thiết để nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp. Trong tương lai, cần tiếp tục phát triển hệ thống thông tin, nâng cao nhận thức và kỹ năng cho nông dân, đồng thời cải thiện hạ tầng công nghệ thông tin tại các vùng nông thôn.

5.1. Tầm quan trọng của thông tin KH CN trong tương lai

Thông tin KH&CN sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp.

5.2. Định hướng phát triển hệ thống thông tin KH CN

Cần có các chính sách và kế hoạch cụ thể để phát triển hệ thống thông tin KH&CN, đáp ứng nhu cầu của nông dân trong sản xuất.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và phát triển nông thôn tại Việt Nam, việc đưa thông tin khoa học và công nghệ (KH&CN) đến nông dân trở thành một nhiệm vụ cấp thiết. Tỉnh Tiền Giang, với hơn 80% dân số là nông dân và diện tích đất nông nghiệp chiếm 77,4% tổng diện tích tự nhiên, đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế nông thôn vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Năm 2009, giá trị sản xuất nông nghiệp của tỉnh chiếm 42,7% cơ cấu kinh tế, với sản lượng cây lương thực trên 1,3 triệu tấn và sản lượng thủy sản đạt 189.000 tấn. Tuy nhiên, nông dân Tiền Giang vẫn gặp nhiều khó khăn do sản xuất nhỏ lẻ, manh mún, thiếu vốn, thị trường tiêu thụ và đặc biệt là thiếu thông tin KH&CN phù hợp, kịp thời.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm phân tích thực trạng hoạt động thông tin KH&CN tại Tiền Giang, xác định các yếu tố ảnh hưởng đến việc tiếp nhận thông tin của nông dân, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả chuyển giao thông tin KH&CN đến đối tượng này. Phạm vi nghiên cứu tập trung trong giai đoạn 2009-2010 tại tỉnh Tiền Giang, với đối tượng khảo sát gồm chuyên viên các sở ngành, lãnh đạo xã, hợp tác xã và nông dân. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và cải thiện đời sống nông dân, góp phần phát triển kinh tế xã hội bền vững vùng nông thôn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình về thông tin KH&CN, quản lý thông tin và chuyển giao công nghệ. Hai khung lý thuyết chính bao gồm:

1. Lý thuyết về thông tin và hệ thống thông tin: Thông tin được hiểu là dữ liệu có cấu trúc, có ý nghĩa, được xử lý để phục vụ nhận thức và hành động. Hệ thống thông tin là tập hợp các thành phần (con người, phần cứng, phần mềm, dữ liệu, quy trình) nhằm thu thập, xử lý, lưu trữ và truyền tải thông tin. Các loại hệ thống thông tin như hệ thống xử lý giao dịch (TPS), hệ thống thông tin quản lý (MIS), hệ thống hỗ trợ quyết định (DSS) được áp dụng để phân tích hiệu quả truyền tải thông tin.

2. Lý thuyết chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo: Công nghệ là hệ thống các giải pháp kỹ thuật, quy trình và bí quyết kỹ thuật nhằm biến đổi nguồn lực thành sản phẩm. Chuyển giao công nghệ đòi hỏi cung cấp thông tin công nghệ phù hợp, kịp thời và có tính ứng dụng cao cho người sản xuất, đặc biệt là nông dân. Lý thuyết này nhấn mạnh vai trò của thông tin KH&CN trong nâng cao năng lực sản xuất và đổi mới sáng tạo tại nông thôn.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: thông tin KH&CN, hệ thống thông tin, chuyển giao công nghệ, tâm lý nông dân, hạ tầng kỹ thuật CNTT-TT, nhu cầu thông tin, và mô hình tổ chức thông tin.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp điều tra xã hội học kết hợp phân tích tài liệu và phỏng vấn chuyên gia. Cỡ mẫu khảo sát gồm 160 phiếu điều tra, trong đó có 30 phiếu dành cho chuyên viên các sở ngành (Sở Nông nghiệp và PTNT, Chi cục Quản lý HTX, Sở KH&CN), 130 phiếu dành cho lãnh đạo xã, hợp tác xã và nông dân tại các xã thuộc huyện Tân Phước và Gò Công Tây.

Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu có chủ đích nhằm đảm bảo đại diện cho các nhóm đối tượng liên quan đến hoạt động thông tin KH&CN. Phân tích dữ liệu sử dụng phương pháp thống kê mô tả, so sánh tỷ lệ phần trăm và phân tích định tính từ các cuộc phỏng vấn sâu và thảo luận nhóm.

Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2009 đến 2010, bao gồm các bước khảo sát thực địa, thu thập dữ liệu, phân tích và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Thực trạng tiếp nhận thông tin KH&CN của nông dân còn hạn chế: Khoảng 70% nông dân được khảo sát cho biết họ tiếp nhận thông tin KH&CN chủ yếu qua các kênh truyền thống như cán bộ khuyến nông, hội nông dân, và bạn bè. Chỉ khoảng 15% sử dụng các phương tiện điện tử như internet hoặc điện thoại di động để tiếp cận thông tin. Mức độ nắm bắt thông tin chính sách, pháp luật và chương trình hỗ trợ chỉ đạt khoảng 40%.

2. Hạ tầng kỹ thuật CNTT-TT tại nông thôn Tiền Giang còn yếu kém: Chỉ số sẵn sàng ứng dụng CNTT-TT của tỉnh xếp hạng 43/63 tỉnh, trong đó chỉ số hạ tầng kỹ thuật xếp hạng 58/63. Mật độ điện thoại bình quân trên 100 dân khu vực nông thôn là 26,19, thấp hơn nhiều so với mật độ chung của tỉnh là 100,51. Mật độ thuê bao internet tại nông thôn chỉ đạt 0,13 trên 100 dân, so với 2,35 của toàn tỉnh.

3. Tâm lý và đặc điểm nông dân ảnh hưởng đến việc tiếp nhận thông tin: Nông dân có tư duy manh mún, bảo thủ, dựa nhiều vào kinh nghiệm truyền thống, thiếu tính tổ chức và kỷ luật lao động. Khoảng 60% nông dân thể hiện tâm lý e ngại, thiếu tin tưởng vào các thông tin mới, đặc biệt là các công nghệ chưa được chứng minh rõ ràng. Tâm lý này làm giảm hiệu quả chuyển giao thông tin KH&CN.

4. Mô hình tổ chức thông tin KH&CN chưa đồng bộ và thiếu sự phối hợp: Các tổ chức như khuyến nông, khuyến ngư, phòng thông tin KH&CN hoạt động riêng lẻ, chưa tạo thành hệ thống liên kết hiệu quả. Khoảng 55% chuyên viên và lãnh đạo xã đánh giá sự phối hợp giữa các cơ quan thông tin KH&CN còn yếu, dẫn đến việc cung cấp thông tin không kịp thời và không phù hợp với nhu cầu thực tế của nông dân.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của hạn chế trong việc đưa thông tin KH&CN đến nông dân là do hạ tầng kỹ thuật CNTT-TT yếu kém, đặc biệt tại vùng sâu, vùng xa; tâm lý bảo thủ và thiếu tin tưởng của nông dân vào thông tin mới; cùng với sự thiếu liên kết giữa các tổ chức cung cấp thông tin. So sánh với các nghiên cứu trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long cho thấy tình trạng tương tự, tuy nhiên Tiền Giang có tiềm năng phát triển nhờ vị trí địa lý thuận lợi và nguồn lực nông nghiệp phong phú.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ tiếp nhận thông tin qua các kênh khác nhau, biểu đồ tròn phân bố mức độ sử dụng CNTT-TT tại nông thôn, và bảng so sánh mức độ phối hợp giữa các tổ chức cung cấp thông tin.

Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu là làm rõ các rào cản trong chuyển giao thông tin KH&CN, từ đó giúp các cơ quan quản lý và tổ chức liên quan xây dựng các chính sách và giải pháp phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả truyền tải thông tin, góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp hiện đại và bền vững.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng và nâng cấp hạ tầng kỹ thuật CNTT-TT tại nông thôn: Đầu tư mở rộng mạng lưới internet băng thông rộng, tăng mật độ điện thoại di động và các thiết bị công nghệ thông tin tại các xã, đặc biệt vùng sâu vùng xa. Mục tiêu đạt mật độ thuê bao internet trên 10/100 dân trong vòng 3 năm. Chủ thể thực hiện: Sở Thông tin và Truyền thông phối hợp với các nhà mạng viễn thông.

2. Tổ chức đào tạo, tập huấn nâng cao nhận thức và kỹ năng sử dụng thông tin KH&CN cho nông dân: Triển khai các lớp tập huấn về ứng dụng công nghệ mới, kỹ thuật sản xuất tiên tiến, và kỹ năng khai thác thông tin qua các phương tiện truyền thông hiện đại. Mục tiêu đào tạo ít nhất 50% nông dân trong các vùng trọng điểm trong 2 năm. Chủ thể thực hiện: Trung tâm Khuyến nông, Hội Nông dân, các hợp tác xã.

3. Xây dựng mô hình liên kết cung cấp thông tin KH&CN đa chiều, đa kênh: Thiết lập hệ thống phối hợp giữa các tổ chức khuyến nông, khuyến ngư, phòng thông tin KH&CN, các hợp tác xã và các phương tiện truyền thông đại chúng để cung cấp thông tin kịp thời, chính xác và phù hợp với nhu cầu thực tế của nông dân. Mục tiêu hoàn thiện mô hình trong 1 năm và nhân rộng trong 3 năm. Chủ thể thực hiện: Sở KH&CN, Sở Nông nghiệp và PTNT, các tổ chức xã hội.

4. Phát triển các dịch vụ thông tin KH&CN có giá trị gia tăng và thu phí hợp lý: Khuyến khích doanh nghiệp và tổ chức cung cấp dịch vụ thông tin chuyên sâu, như tư vấn kỹ thuật, cảnh báo thị trường, dự báo thời tiết, qua các nền tảng số. Mục tiêu tăng tỷ lệ sử dụng dịch vụ thông tin có thu phí lên 30% trong 3 năm. Chủ thể thực hiện: Các doanh nghiệp công nghệ, trung tâm thông tin KH&CN.

5. Tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến kiến thức KH&CN qua các phương tiện truyền thông đại chúng: Sử dụng truyền hình, radio, báo chí và mạng xã hội để nâng cao dân trí, thay đổi tư duy bảo thủ, thúc đẩy nông dân tiếp nhận và ứng dụng thông tin KH&CN. Mục tiêu tăng 50% số lượt tiếp cận thông tin qua các kênh này trong 2 năm. Chủ thể thực hiện: Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Đài Phát thanh - Truyền hình tỉnh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước về nông nghiệp và KH&CN: Giúp hoạch định chính sách, xây dựng kế hoạch phát triển hạ tầng thông tin và chuyển giao công nghệ phù hợp với đặc điểm địa phương.

2. Các tổ chức khuyến nông, khuyến ngư, hợp tác xã nông nghiệp: Làm cơ sở để tổ chức các hoạt động truyền thông, đào tạo và cung cấp thông tin KH&CN hiệu quả đến nông dân.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành quản lý KH&CN, phát triển nông thôn: Cung cấp dữ liệu thực tiễn và khung lý thuyết để nghiên cứu sâu hơn về chuyển giao công nghệ và quản lý thông tin.

4. Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ công nghệ thông tin và truyền thông: Tham khảo để phát triển các sản phẩm, dịch vụ phù hợp với nhu cầu thông tin của nông dân và thị trường nông nghiệp.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao thông tin KH&CN lại quan trọng đối với nông dân?
   Thông tin KH&CN giúp nông dân cập nhật kỹ thuật sản xuất mới, cải tiến quy trình, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, từ đó tăng thu nhập và cải thiện đời sống. Ví dụ, thông tin về kỹ thuật trồng cây ăn quả có thể giúp giảm sâu bệnh và tăng năng suất.

2. Nguyên nhân chính khiến nông dân khó tiếp cận thông tin KH&CN là gì?
   Nguyên nhân bao gồm hạ tầng kỹ thuật CNTT-TT yếu kém, tâm lý bảo thủ, thiếu kỹ năng sử dụng công nghệ và sự thiếu liên kết giữa các tổ chức cung cấp thông tin. Ví dụ, mật độ internet tại nông thôn Tiền Giang chỉ đạt 0,13 thuê bao trên 100 dân.

3. Các kênh thông tin nào hiệu quả nhất để đưa thông tin KH&CN đến nông dân?
   Kênh truyền thống như cán bộ khuyến nông, hội nông dân vẫn chiếm ưu thế, nhưng cần kết hợp với các phương tiện truyền thông đại chúng và công nghệ số như điện thoại di động, internet để mở rộng phạm vi tiếp cận.

4. Làm thế nào để thay đổi tâm lý bảo thủ của nông dân trong tiếp nhận thông tin mới?
   Cần tổ chức các chương trình đào tạo, tập huấn, tuyên truyền nâng cao nhận thức, đồng thời xây dựng các mô hình trình diễn, thí điểm để nông dân thấy được hiệu quả thực tế của công nghệ mới.

5. Vai trò của chính quyền địa phương trong việc đưa thông tin KH&CN đến nông dân là gì?
   Chính quyền địa phương là cầu nối quan trọng trong tổ chức, phối hợp các hoạt động truyền thông, hỗ trợ hạ tầng và tạo điều kiện cho nông dân tiếp cận thông tin. Ví dụ, các xã có thể phối hợp với phòng thông tin KH&CN để tổ chức các buổi tập huấn và hội thảo.

Kết luận

• Thông tin KH&CN là nguồn lực quan trọng thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và phát triển nông thôn tại Tiền Giang.
• Thực trạng tiếp nhận thông tin của nông dân còn nhiều hạn chế do yếu tố hạ tầng kỹ thuật, tâm lý và tổ chức cung cấp thông tin chưa đồng bộ.
• Nghiên cứu đã đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả chuyển giao thông tin KH&CN, bao gồm đầu tư hạ tầng, đào tạo, xây dựng mô hình liên kết và phát triển dịch vụ thông tin.
• Các bước tiếp theo cần tập trung triển khai các giải pháp đề xuất, đánh giá hiệu quả và điều chỉnh phù hợp với thực tiễn địa phương.
• Kêu gọi các cơ quan quản lý, tổ chức và doanh nghiệp phối hợp chặt chẽ để phát huy tối đa vai trò của thông tin KH&CN trong phát triển nông nghiệp bền vững.

Hành động ngay hôm nay để nâng cao năng lực tiếp nhận và ứng dụng thông tin KH&CN sẽ góp phần tạo ra bước đột phá trong phát triển kinh tế nông thôn và nâng cao đời sống người nông dân tại Tiền Giang và các vùng nông thôn khác.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 1. Các khái niệm cơ bản Thuật ngữ “Thông tin” (gốc La tinh là Informatio - có nghĩa là diễn giải, thông báo, lý giải) là thuật ngữ thông dụng nhất, được sử dụng rộng rãi trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Trong đời sống hàng ngày, thông tin được hiểu là tin tức về các sự kiện diễn ra trong thế giới xung quanh.

Trong các lĩnh vực khoa học khác như triết học, toán học, vật lý học, điều khiển học, di truyền học. khái niệm thông tin được sử dụng nhưng có nội dung rất khác nhau, không giống như cách hiểu trong đời sống hàng ngày: Theo quan điểm điều khiển học: Thông tin là tính trật tự của các đối tượng vật chất có những mối liên hệ biện chứng. Theo quan điểm hệ thống: Thông tin là sự hạn chế tính đa dạng của mỗi hệ thống sự vật đối với môi trường. Theo quan điểm triết học: Thông tin là một phạm trù triết học phản ánh sự vận động và tương tác của các hiện tượng, sự vật của thế giới tự nhiên, xã hội và tư duy.

Theo tiêu chuẩn Việt Nam 5453 - 1991: Thông tin là các dữ liệu, tin tức được xem xét trong quá trình tồn tại và vận động trong không gian và thời gian. Như vậy, khái niệm thông tin được hiểu là các tin tức, dữ liệu phản ánh các hiện tượng, sự vật của thế giới tự nhiên, xã hội và tư duy được xem xét trong quá trình tồn tại và vận động của chúng trong không gian và thời gian Theo Nghị định 159/2004/NĐCP của Chính phủ ngày 31/8/2004 phần giải thích thuật ngữ: - "Thông tin khoa học và công nghệ" là các dữ liệu, số liệu, dữ kiện, tin tức, tri thức khoa học và công nghệ (bao gồm khoa học tự nhiên, khoa học công nghệ, khoa học xã hội và nhân văn) được tạo lập, quản lý và sử dụng 16 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] nhằm mục đích cung cấp dịch vụ công, phục vụ quản lý nhà nước hoặc đáp ứng nhu cầu của tổ chức, cá nhân trong xã hội. - "Hoạt động thông tin khoa học và công nghệ" là hoạt động nghiệp vụ về tìm kiếm, thu thập, xử lý, lưu trữ, phổ biến thông tin khoa học và công nghệ; các hoạt động khác có liên quan trực tiếp và phục vụ cho các hoạt động nghiệp vụ thông tin khoa học và công nghệ. - "Tài liệu" là dạng vật chất ghi nhận những thông tin dưới dạng văn bản, âm thanh, đồ hoạ, hình ảnh, phim, video nhằm mục đích bảo quản, phổ biến và sử dụng.

- "Vật mang tin" là phương tiện vật chất dùng để lưu giữ thông tin gồm giấy, phim, băng từ, đĩa từ, đĩa quang và các vật mang tin khác. - "Nguồn tin khoa học và công nghệ" bao gồm sách, báo, tạp chí, cơ sở dữ liệu, tài liệu hội nghị, hội thảo khoa học, báo cáo kết quả thực hiện các nhiệm vụ khoa học và công nghệ, tài liệu về sở hữu trí tuệ, tài liệu về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng, luận văn, luận án sau đại học và các nguồn tin khác được tổ chức, cá nhân thu thập. - "Tổ chức dịch vụ thông tin khoa học và công nghệ" là đơn vị sự nghiệp thực hiện chức năng cung cấp dịch vụ thông tin khoa học và công nghệ do cơ quan nhà nước hoặc tổ chức, cá nhân thành lập theo quy định của pháp luật. Theo http://vi.org: Thông tin là sự phản ánh sự vật, sự việc, hiện tượng của thế giới khách quan và các hoạt động của con người trong đời sống xã hội.

Điều cơ bản là con người thông qua việc cảm nhận thông tin làm tăng hiểu biết cho mình và tiến hành những hoạt động có ích cho cộng đồng. Thông tin được lưu trữ trên nhiều dạng vật liệu khác nhau như được khắc trên đá, được ghi lại trên giấy, trên bìa, trên băng từ, đĩa từ. Ngày nay, thuật ngữ "thông tin" (information) được sử dụng khá phổ biến. Thông tin 17 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] chính là tất cả những gì mang lại hiểu biết cho con người.

Con người luôn có nhu cầu thu thập thông tin bằng nhiều cách khác nhau: đọc báo, nghe đài, xem truyền hình, giao tiếp với người khác.Thông tin làm tăng hiểu biết của con người, là nguồn gốc của nhận thức và là cơ sở của quyết định trong quản lý Môi trường vận động thông tin là môi trường truyền tin, nó bao gồm các kênh liên lạc tự nhiên hoặc nhân tạo như sóng âm, tia sáng, dây dẫn, sóng âm thanh, sóng hình. Kênh liên lạc thường nối các thiết bị của máy móc với nhau hay nối với con người. Con người có hình thức liên lạc tự nhiên qua tiếng nói và cao cấp là qua chữ viết. Ngày nay nhiều công cụ phổ biến thông tin đã xuất hiện: bút viết, máy in, điện tín, điện thoại, phát thanh, truyền hình, phim ảnh v.

Về nguyên tắc, thì bất kỳ cấu trúc vật chất nào hoặc bất kỳ dòng năng lượng nào cũng có thể mang thông tin. Các vật có thể mang thông tin được gọi là giá mang tin (container). Thông tin luôn mang một ý nghĩa xác định nhưng hình thức thể hiện của thông tin thì rõ ràng mang tính quy ước. Chẳng hạn ký hiệu "V" trong hệ đếm La Mã mang ý nghĩa là 5 đơn vị nhưng trong hệ thống chữ La tinh nó mang nghĩa là chữ cái V.

Trong máy tính điện tử, nhóm 8 chữ số 01000001 nếu là số sẽ thể hiện số 65, còn nếu là chữ sẽ là chữ "A". Trên đây là các khái niệm liên quan đến phạm trù thông tin, tuy nhiên để hiểu rõ về đối tượng được thông tin là khoa học và công nghệ cần phải phân biệt khái niệm khoa học, khái niệm công nghệ, khái niệm khoa học kỹ thuật, và khái niệm khoa học công nghệ. Khái niệm khoa học: Hiện nay, người ta đề cập đến khái niệm khoa học ở ba khía cạnh sau: 18 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] + Khoa học là hệ thống những hiểu biết hoặc tri thức của con người về tự nhiên - xã hội - tư duy, nó tồn tại dưới dạng các lý thuyết, định lý, quy luật, nguyên tắc, phạm trù, tiền đề. + Khoa học là một hình thái ý thức - xã hội thể hiện tồn tại xã hội trong nội dung, mục đích và các chuẩn mực giá trị, các nguyên lý thế giới quan trong triết học và bức tranh chung về thế giới.

+ Khoa học là một dạng hoạt động lao động của con người, nó ra đời trong quá trình chinh phục giới tự nhiên và khoa học giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của con người. Đó là một hình thức hoạt động đặc thù, là hoạt động nhận thức. Nó ra đời chỉ ở một giai đoạn phát triển nhất định của lịch sử. Từ ba khía cạnh trên, chúng ta có thể định nghĩa, khoa học là hệ thống các kiến thức về các quy luật của tự nhiên, xã hội và tư duy dựa trên những phương pháp được xác định để thu nhận kiến thức.

Theo Cẩm nang chuyển giao công nghệ khái niệm kỹ thuật và công nghệ: Kỹ thuật: là một kỹ năng cần thiết để thực hiện một số nhiệm vụ đặc thù (thường là kỹ năng cụ thể). Ví dụ : người thợ hàn, nhà quản lý, người chủ bút… Công nghệ: Là hệ thống thông tin trọn gói và các bí quyết cần thiết để sản xuất một sản phẩm hoặc thực hiện một số nhiệm vụ. Ví dụ công nghệ hàn kỹ thuật cao bao gồm các kiến thức khoa học cụ thể về kim loại ở nhiệt độ cao, về hồ quang điện và khí, về kiểm tra bằng tia X đối với các vết nứt nhỏ cũng như kiến thức về kỹ thuật vật lý về hàn. Sự chuyển giao giữa hai công ty luôn luôn là sự chuyển giao công nghệ, không bao giờ chỉ là chuyển giao về kỹ thuật.

Theo Luật Chuyển giao công nghệ: 19 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Bí quyết kỹ thuật là thông tin được tích luỹ, khám phá trong quá trình nghiên cứu, sản xuất, kinh doanh của chủ sở hữu công nghệ có ý nghĩa quyết định chất lượng, khả năng cạnh tranh của công nghệ, sản phẩm công nghệ. Công nghệ là giải pháp, quy trình, bí quyết kỹ thuật có kèm hoặc không kèm công cụ, phương tiện dùng để biến đổi nguồn lực thành sản phẩm. Chợ công nghệ, hội chợ công nghệ, triển lãm công nghệ, trung tâm giao dịch công nghệ là nơi trưng bày, giới thiệu, mua bán công nghệ, xúc tiến chuyển giao công nghệ và cung cấp các dịch vụ khác về chuyển giao công nghệ. Hệ thống thông tin (Information system): Trong xã hội phát triển thông tin đã trở thành một nguồn tài nguyên quan trọng và to lớn cần được tạo lập, xử lý và khai thác bằng những phương pháp và công cụ thích hợp.

Từ đó xuất hiện khái niệm Hệ thống thông tin mà ngày nay nhấn mạnh tới việc sử dụng công cụ máy vi tính và mạng truyền tin bằng hệ thống mạng internet để xử lý, lưu trữ và phổ biến thông tin. Trong HTTT có các khái niệm sau: Dữ liệu (Data): biểu diễn một tập hợp các giá trị mà khó biết được sự liên hệ giữa chúng (Ví dụ: Nguyễn Văn A, 003737, 01002, 30/11/60, H. Dữ liệu là các mẫu thông tin thô chưa được xử lý. Như vậy, khái niệm dữ liệu hẹp hơn khái niệm thông tin, dữ liệu có thể biểu diễn dưới nhiều dạng khác nhau (văn bản, âm thanh, hình ảnh, v.) Thông tin (Information): Thông tin luôn mang ý nghĩa và gồm nhiều giá trị dữ liệu, nghĩa là những dữ liệu được sắp xếp lại thành từng tổ hợp có cấu trúc, có ý nghĩa, có nội dung thì trở thành thông tin.

Ví dụ về dữ liệu trên có thông tin như sau: Nguyễn Văn A: số hiệu công chức 003737, chuyên viên chính, sinh ngày 30/11/1960 tại Hà Nội 20 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Thông tin = Dữ liệu + Xử lý Thông tin giá trị có các đặc điểm : - Chính xác; - Đầy đủ; - Đúng lúc; - Đúng nơi; - Đúng người Hệ thống thông tin là tập hợp người, thủ tục và các nguồn lực để thu thập, xử lý, truyền, và phát thông tin trong một tổ chức. Hệ thống thông tin có thể là thủ công nếu dựa vào các công cụ như giấy, bút, hiện đại là hệ thống tự động hóa dựa vào máy tính (phần cứng, phần mềm) và các công nghệ thông tin khác. Một hệ thống thông tin hiện đại gồm có phần cứng, phần mềm, dữ liệu, con người và quy trình xử lý. Hệ thống thông tin được xây dựng trong các tổ chức là tất cả các thành phần và những tài nguyên cần thiết để truyền và xử lý thông tin cho tổ chức.