Luận văn tốt nghiệp về tín dụng hộ sản xuất: Thực trạng và giải pháp

Khóa luận tốt nghiệp nghiên cứu Luận văn tốt nghiệp tín dụng hộ sản xuất thực trạng và giải pháp, vận dụng lý thuyết vào thực tế, đề xuất giải pháp cụ thể cho vấn đề .

• Người hướng dẫn: Nguyễn Kim Anh
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Tín dụng
• Đề tài: Giải pháp phát triển tín dụng hộ sản xuất trong nông nghiệp
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: HÉ SẢN XUẤT TRONG NÔN KINH TẾ NÍC TA VÀ VAI TRÒ CỦA TÍN DỤNG NGÂN HÀNG TRONG SỰ PHÁT TRIỂN CỦA HÉ SẢN XUẤT
• 2. CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG CHO VAY HÉ SẢN XUẤT Ở NGÂN HÀNG NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN HUYỆN KINH MÔN
• 3. CHƯƠNG III: NHỮNG GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG RẰNG VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ ĐẦU TƯ TÍN DỤNG CỦA Ở NGÂN HÀNG NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN HUYỆN KINH MÔN

Tóm tắt

I. Tổng quan về phát triển tín dụng hộ sản xuất trong nông nghiệp

Phát triển tín dụng nông nghiệp là một yếu tố quan trọng trong việc nâng cao năng lực sản xuất của hộ nông dân. Tín dụng không chỉ giúp nông dân có nguồn vốn để đầu tư mà còn tạo điều kiện cho họ tiếp cận công nghệ mới và cải thiện quy trình sản xuất. Trong bối cảnh hiện nay, việc phát triển tín dụng hộ sản xuất trong nông nghiệp cần được chú trọng hơn bao giờ hết.

1.1. Vai trò của tín dụng trong phát triển sản xuất nông nghiệp

Tín dụng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp nguồn lực tài chính cho nông dân. Nó giúp họ có khả năng đầu tư vào giống cây trồng, vật nuôi và công nghệ mới, từ đó nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

1.2. Tình hình tín dụng hộ sản xuất hiện nay

Hiện nay, tín dụng hộ sản xuất trong nông nghiệp đang gặp nhiều khó khăn. Nhiều nông dân vẫn chưa tiếp cận được nguồn vốn do thiếu thông tin và hiểu biết về các chính sách tín dụng.

II. Những thách thức trong phát triển tín dụng hộ sản xuất nông nghiệp

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng tín dụng hộ sản xuất trong nông nghiệp vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Các vấn đề như rủi ro tín dụng, thiếu thông tin và chính sách chưa đồng bộ đang cản trở sự phát triển này.

2.1. Rủi ro tín dụng và quản lý rủi ro

Rủi ro tín dụng là một trong những yếu tố chính ảnh hưởng đến khả năng vay vốn của nông dân. Việc quản lý rủi ro hiệu quả là cần thiết để bảo vệ cả ngân hàng và nông dân.

2.2. Thiếu thông tin và kiến thức tài chính

Nhiều nông dân không có đủ thông tin về các sản phẩm tín dụng và cách thức tiếp cận. Điều này dẫn đến việc họ không thể tận dụng các cơ hội vay vốn.

III. Giải pháp phát triển tín dụng hộ sản xuất trong nông nghiệp

Để phát triển tín dụng hộ sản xuất, cần có những giải pháp đồng bộ từ chính sách đến thực tiễn. Các ngân hàng cần cải thiện quy trình cho vay và tăng cường hỗ trợ thông tin cho nông dân.

3.1. Cải thiện chính sách tín dụng nông nghiệp

Chính sách tín dụng cần được điều chỉnh để phù hợp với thực tế sản xuất của nông dân. Cần có các chương trình hỗ trợ lãi suất và bảo lãnh tín dụng cho nông dân.

3.2. Tăng cường đào tạo và hỗ trợ thông tin

Cần tổ chức các khóa đào tạo về tài chính cho nông dân, giúp họ hiểu rõ hơn về các sản phẩm tín dụng và cách quản lý tài chính cá nhân.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về tín dụng hộ sản xuất

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc phát triển tín dụng hộ sản xuất có thể mang lại lợi ích lớn cho nông dân. Các mô hình tín dụng thành công đã được áp dụng tại nhiều địa phương, giúp nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống.

4.1. Mô hình tín dụng thành công trong nông nghiệp

Một số mô hình tín dụng đã thành công trong việc hỗ trợ nông dân, như mô hình cho vay theo nhóm, giúp giảm rủi ro và tăng khả năng tiếp cận vốn.

4.2. Kết quả từ các nghiên cứu thực tiễn

Các nghiên cứu cho thấy rằng nông dân có thể tăng thu nhập lên đến 30% khi tiếp cận được nguồn tín dụng hợp lý và hiệu quả.

V. Kết luận và tương lai của tín dụng hộ sản xuất trong nông nghiệp

Tín dụng hộ sản xuất trong nông nghiệp có vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế nông thôn. Tương lai của tín dụng này phụ thuộc vào sự cải thiện chính sách và sự hỗ trợ từ các tổ chức tài chính.

5.1. Triển vọng phát triển tín dụng nông nghiệp

Với sự hỗ trợ từ chính phủ và các tổ chức tài chính, tín dụng hộ sản xuất có thể phát triển mạnh mẽ hơn trong tương lai.

5.2. Đề xuất chính sách cho tín dụng hộ sản xuất

Cần có các chính sách khuyến khích và hỗ trợ nông dân trong việc tiếp cận tín dụng, từ đó thúc đẩy sản xuất nông nghiệp bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực nông thôn Việt Nam tập trung hơn 15 triệu hộ nông dân và đóng góp khoảng 80% tổng sản phẩm xã hội trong thời kỳ chuyển đổi kinh tế sang cơ chế thị trường. Huyện Kinh Môn thuộc tỉnh Hải Dương có quy mô dân số trên 205.000 người phân bố tại 22 xã, với cơ cấu kinh tế nông nghiệp chiếm tỷ trọng chi phối trên 80% giá trị sản lượng. Tổng thu nhập địa phương năm 1999 đạt 685.500 triệu đồng, phản ánh một nền kinh tế đang trong giai đoạn tích lũy ban đầu với mức thu nhập bình quân đầu người còn ở mức khiêm tốn so với mặt bằng chung của vùng đồng bằng Bắc Bộ.

Vấn đề nghiên cứu cốt lõi xuất phát từ thực trạng ách tắc nguồn vốn phục vụ tái sản xuất mở rộng của khu vực nông hộ. Mặc dù các chính sách đổi mới như Nghị quyết 10 của Bộ Chính trị và Quyết định 67/1999/QĐ-TTg đã trao quyền tự chủ sản xuất cho nông dân, tình trạng thiếu hụt vốn ngắn, trung và dài hạn vẫn diễn ra nghiêm trọng, có thời điểm mức thiếu hụt lên tới 60% tổng nhu cầu vốn canh tác thực tế.

Luận văn xác định mục tiêu cụ thể gồm: phân tích toàn diện thực trạng cung ứng tín dụng cho hộ sản xuất tại Chi nhánh Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn huyện Kinh Môn; nhận diện những xung đột cấu trúc trong hoạt động huy động và cho vay; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả phân bổ vốn tín dụng ngân hàng. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào không gian địa bàn huyện Kinh Môn trong khung thời gian từ năm 1998 đến năm 2000. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn quan trọng, giúp ngân hàng gia tăng dư nợ an toàn, kiểm soát tỷ lệ nợ quá hạn dưới mức 1% và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp từ độc canh lúa sang chuyên canh cây đặc sản và nuôi trồng thủy sản.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng trên nền tảng lý thuyết chu chuyển vốn tín dụng ngân hàng gắn liền với công thức tuần hoàn vốn kinh doanh tiền tệ - hàng hóa - tiền tệ mở rộng, giải thích tính quy luật của hiện tượng thừa - thiếu vốn mang tính mùa vụ giữa các chủ thể sản xuất. Bên cạnh đó, nghiên cứu vận dụng lý thuyết kinh tế hộ nông dân trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, phân tích đặc tính tự chủ kinh tế, tự chịu trách nhiệm tài chính và phản ứng cung cầu của hộ gia đình nông thôn.

Các khái niệm cơ bản được chuẩn hóa trong nghiên cứu bao gồm:

• Hộ sản xuất nông nghiệp loại I: nhóm hộ thuần nông, lâm, ngư, diêm nghiệp chiếm khoảng 90% tổng số hộ tại nông thôn, vận hành với mục tiêu tự cung tự cấp kết hợp sản xuất hàng hóa sơ cấp.
• Hộ sản xuất nông nghiệp loại II: nhóm hộ kinh doanh chuyên biệt, trang trại, hợp tác xã hoặc doanh nghiệp tư nhân nông thôn có đăng ký kinh doanh theo quy định pháp luật.
• Tín dụng ngân hàng thương mại: quan hệ chuyển nhượng tạm thời giá trị tiền tệ có hoàn trả kèm chi phí lãi vay, đóng vai trò trung gian phân bổ vốn giữa người thừa và người thiếu vốn.
• Rủi ro tín dụng nông nghiệp: nguy cơ phát sinh nợ quá hạn và nợ khó đòi do thiên tai, biến động giá nông sản và rủi ro đạo đức trong quản trị vốn vay.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp nguồn dữ liệu thứ cấp thu thập từ báo cáo thống kê hoạt động tín dụng, bảng cân đối kế toán định kỳ giai đoạn 1998-2000 của Agribank huyện Kinh Môn và dữ liệu sơ cấp từ quá trình khảo sát chọn mẫu. Cỡ mẫu nghiên cứu được thiết lập gồm 300 hộ sản xuất đại diện cho 22 xã trên địa bàn huyện Kinh Môn. Phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên được áp dụng dựa trên 2 tiêu chí chính: vị trí địa lý sinh thái (vùng đồng bằng trũng, trung du và bán sơn địa) và loại hình sinh kế (trồng lúa thuần, trồng cây ăn quả đặc sản vải thiều, nuôi trồng thủy sản ba ba và tiểu thủ công nghiệp).

Phương pháp phân tích chủ đạo bao gồm thống kê mô tả, phân tích so sánh chuỗi thời gian, phân tích cơ cấu tỷ trọng phần trăm và phương pháp cân đối luồng tiền tín dụng. Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này nhằm lượng hóa chính xác tốc độ tăng trưởng dư nợ, bóc tách mức độ bất đối xứng kỳ hạn giữa nguồn vốn huy động và dư nợ cho vay, đồng thời đánh giá độ nhạy của chất lượng tín dụng trước biến động lãi suất điều hành của Ngân hàng Nhà nước trong timeline nghiên cứu từ năm 1998 đến hết năm 2000.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích dữ liệu thực nghiệm tại Chi nhánh Agribank huyện Kinh Môn chỉ ra 4 phát hiện quan trọng:

1. Tăng trưởng quy mô nguồn vốn nhưng bất ổn về cấu trúc kỳ hạn: Tổng nguồn vốn huy động năm 1998 đạt 35.982 triệu đồng, tăng trưởng 126% vào năm 1999 và tiếp tục tăng 145% trong năm 2000. Tiền gửi tiết kiệm dân cư giữ vai trò trụ cột, chiếm tỷ trọng từ 46,3% đến 55,5% tổng nguồn. Tuy nhiên, cơ cấu tiền gửi tiết kiệm dưới 12 tháng tăng đột biến từ 51% (năm 1998) lên 70% (năm 1999) và chạm mức 77% (năm 2000), trong khi tiền gửi dài hạn trên 12 tháng sụt giảm nghiêm trọng từ 49% xuống chỉ còn 23%.

2. Chuyển dịch dòng vốn tín dụng trực tiếp đến hộ sản xuất: Doanh số cho vay hộ sản xuất năm 1998 đạt 24.534 triệu đồng, tăng trưởng 115% năm 1999 và tăng 121% năm 2000, chiếm trên 80% tổng dư nợ toàn chi nhánh. Tỷ trọng cho vay kinh tế quốc doanh và hợp tác xã giảm mạnh về mức không đáng kể, xác lập vai trò hộ nông dân là đối tượng khách hàng trọng tâm.

3. Kiểm soát rủi ro và chất lượng nợ đạt mức tối ưu: Tỷ lệ nợ quá hạn và nợ khó đòi toàn chi nhánh duy trì ổn định ở mức dưới 1% tổng dư nợ qua các năm. Tỷ lệ hoàn trả vốn gốc và lãi đúng hạn đạt trên 99%, chứng minh kỷ luật tài chính và hiệu quả sinh lời của các mô hình kinh tế hộ vay vốn.

4. Mất cân đối giữa cung và cầu vốn trung - dài hạn: Cơ cấu nhu cầu vốn của nông hộ tại Kinh Môn ghi nhận tỷ lệ 70% vốn ngắn hạn phục vụ phân bón, giống cây con và 30% vốn trung - dài hạn cho cải tạo đất đồi, trồng vải thiều, mua sắm máy móc. Mặc dù vậy, ngân hàng chủ yếu giải ngân vốn ngắn hạn do áp lực giới hạn an toàn nguồn vốn, khiến khoảng 40% đến 50% nhu cầu đầu tư dài hạn của nông dân chưa được đáp ứng đầy đủ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân dẫn đến sự sụt giảm nguồn vốn tiết kiệm dài hạn xuất phát từ tác động kép của cuộc khủng hoảng tài chính khu vực năm 1998-1999 và chính sách điều hành tiền tệ. Ngân hàng Nhà nước đã điều chỉnh lãi suất 4 lần trong năm 1999, gây tâm lý e ngại trượt giá và khiến người dân ưu tiên gửi tiền kỳ hạn ngắn.

Dữ liệu nghiên cứu có thể được trực quan hóa qua biểu đồ cột thể hiện sự nghịch chiều giữa tốc độ tăng trưởng dư nợ hộ sản xuất và tỷ trọng tiền gửi trên 12 tháng, kết hợp bảng cân đối kỳ hạn nguồn vốn để minh chứng rõ nét áp lực thanh khoản kỳ hạn của chi nhánh.

So sánh với các nghiên cứu cùng thời kỳ tại khu vực đồng bằng sông Hồng, Agribank Kinh Môn có điểm sáng vượt bậc khi phân quyền quyết định cho vay trực tiếp tới 40 triệu đồng tại Phòng giao dịch Phúc Thành (Ngân hàng cấp IV), giúp giảm thiểu chi phí trung gian và đẩy lùi hoạt động tín dụng đen với mức lãi suất cắt cổ từ 10% đến 12%/tháng ngoài thị trường tự do.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu, luận văn kiến nghị 4 nhóm giải pháp trọng tâm nhằm mở rộng quy mô và nâng cao chất lượng tín dụng hộ sản xuất:

1. Cơ cấu lại danh mục huy động vốn trung và dài hạn: Chủ động phát hành kỳ phiếu và trái phiếu nông nghiệp nông thôn với mức lãi suất linh hoạt cao hơn biểu lãi suất thông thường tối đa 1%/năm theo tinh thần Quyết định 67/1999/QĐ-TTg. Mục tiêu nâng tỷ trọng nguồn vốn ổn định trên 12 tháng từ 23% lên tối thiểu 40% đến 45% trong giai đoạn 2001-2003, do Hội đồng Quản trị và Ban Điều hành Agribank chỉ đạo thực hiện.

2. Hoàn thiện quy trình thẩm định và mở rộng hạn mức tín dụng hộ nông dân: Áp dụng cơ chế cho vay tín chấp thông qua sổ đỏ đất nông nghiệp theo Nghị định 04/2000/NĐ-CP và Nghị quyết 03/2000/NQ-CP về kinh tế trang trại. Nâng hạn mức vay không cần tài sản bảo đảm thế chấp từ 20 triệu đồng lên mức 50 triệu đồng/hộ, rút ngắn thời gian phê duyệt hồ sơ xuống dưới 48 giờ làm việc, do Phòng Kế hoạch - Tín dụng Chi nhánh Kinh Môn chủ trì.

3. Mở rộng mô hình giải ngân qua tổ vay vốn đoàn thể: Thiết lập mạng lưới ủy thác một phần nghiệp vụ thông qua Hội Nông dân, Hội Phụ nữ và Đoàn Thanh niên tại 22 xã. Đặt mục tiêu nâng tỷ trọng dư nợ qua tổ liên danh lên mức 25% đến 30% tổng dư nợ toàn huyện trước năm 2003, giúp giảm tải công việc cho cán bộ tín dụng và gia tăng mức độ giám sát cộng đồng.

4. Nâng cấp năng lực nhân sự và cơ sở hạ tầng giao dịch: Tái cơ cấu tỷ lệ nhân sự nghiệp vụ tín dụng đạt mức tối thiểu 50% tổng biên chế (tương đương 18 đến 20 cán bộ chuyên trách trên tổng số 35 nhân sự của chi nhánh) theo Công văn số 1411/NHNo-06. Tổ chức tập huấn kỹ năng thẩm định dự án chuyển đổi cơ cấu cây trồng, nuôi thủy sản ba ba và hiện đại hóa quy trình kế toán ngân hàng trên máy tính trong giai đoạn 2001-2005.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn mang lại giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao cho 4 nhóm đối tượng sau:

1. Ban lãnh đạo và cán bộ tín dụng ngân hàng thương mại: Tiếp cận cẩm nang nghiệp vụ thực tế về quản trị danh mục cho vay nông nghiệp, cách thức thiết lập mạng lưới phòng giao dịch cấp huyện/xã và phương pháp duy trì tỷ lệ nợ quá hạn dưới mức 1%.

2. Cơ quan hoạch định chính sách kinh tế vĩ mô: Sử dụng dữ liệu thực chứng từ địa bàn Hải Dương để đánh giá hiệu quả thi hành các văn bản pháp luật như Nghị quyết 10, Chỉ thị 202/CT, Quyết định 67/1999/QĐ-TTg, làm cơ sở xây dựng chính sách tín dụng tam nông cho các giai đoạn tiếp theo.

3. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng làm tài liệu tham khảo chuẩn mực về cấu trúc luận văn, phương pháp phân tầng chọn mẫu nông hộ và khung lý thuyết phân tích dòng tiền tín dụng vi mô tại nông thôn.

4. Chủ nhiệm hợp tác xã, chủ trang trại và hộ sản xuất kinh doanh: Nắm bắt các tiêu chí thẩm định tín dụng của ngân hàng, chủ động chuẩn bị hồ sơ vay vốn trung - dài hạn và lập phương án sản xuất kinh doanh đáp ứng chuẩn thẩm định của tổ chức tín dụng.

Câu hỏi thường gặp

1. Vì sao luận văn xác định hộ sản xuất nông nghiệp là khách hàng mục tiêu số một của Agribank Kinh Môn? Bởi vì kinh tế hộ chiếm hơn 80% tỷ trọng sản xuất toàn huyện với nhu cầu vốn thường xuyên cho 22 xã. Sau khi bỏ cơ chế bao cấp hợp tác xã, hộ nông dân là đơn vị kinh tế tự chủ, trực tiếp tạo ra nông sản hàng hóa và duy trì kỷ luật trả nợ với tỷ lệ quá hạn dưới 1%.

2. Điểm đột phá của Quyết định 67/1999/QĐ-TTg đối với hoạt động cho vay hộ sản xuất là gì? Quyết định 67 đã tháo gỡ điểm nghẽn về tài sản bảo đảm, cho phép các ngân hàng thương mại cho vay hộ sản xuất nông nghiệp không cần thế chấp tài sản đến một mức trần quy định, đồng thời mở cơ chế phát hành trái phiếu nông nghiệp với lãi suất cạnh tranh cao hơn 1%/năm.

3. Giải pháp nào giải quyết tình trạng thiếu hụt vốn trung và dài hạn cho nông dân Kinh Môn? Chi nhánh cần đẩy mạnh phát hành kỳ phiếu, trái phiếu có kỳ hạn 1-3 năm, kết hợp điều chỉnh tăng nhẹ lãi suất tiền gửi tiết kiệm dài hạn trên 12 tháng để hút nguồn vốn tích lũy dân cư, từ đó tái tài trợ cho các dự án trồng vải thiều và nuôi ba ba.

4. Mô hình Ngân hàng cấp IV tại Phúc Thành đem lại lợi ích gì trong quản lý tín dụng? Phòng giao dịch Phúc Thành đưa dịch vụ ngân hàng trực tiếp về địa bàn thôn xã, cho phép phê duyệt hạn mức tại chỗ đến 40 triệu đồng. Điều này giúp cắt giảm thời gian đi lại của nông dân, nắm sát dòng vốn thực tế và ngăn chặn hiện tượng cho vay nặng lãi 10-12%/tháng.

5. Luận văn đã chỉ ra những rủi ro lớn nhất đối với tín dụng nông nghiệp tại địa phương là gì? Rủi ro lớn nhất bao gồm tính thời vụ cao, phụ thuộc nhiều vào thời tiết dịch bệnh và biến động thị trường tiêu thụ nông sản lúa, vải thiều. Do đó, việc ngân hàng phối hợp cùng khuyến nông địa phương để hướng dẫn kỹ thuật canh tác là điều kiện tiên quyết giúp bảo toàn vốn.

Kết luận

• Hộ sản xuất nông nghiệp là tế bào kinh tế cốt lõi, đóng góp trực tiếp vào hơn 70% đến 80% tổng giá trị sản lượng của huyện Kinh Môn.
• Agribank Chi nhánh Kinh Môn đã thực hiện thành công bước chuyển dịch đầu tư từ kinh tế tập thể sang cho vay trực tiếp hơn 24.534 triệu đồng đến tay các hộ gia đình.
• Chất lượng tín dụng được kiểm soát chặt chẽ với tỷ lệ nợ quá hạn duy trì ấn tượng dưới 1% xuyên suốt giai đoạn 1998-2000.
• Điểm nghẽn lớn nhất cần tháo gỡ là sự lệch pha giữa nguồn huy động ngắn hạn (77%) và nhu cầu vốn trung - dài hạn (30%) của các mô hình kinh tế trang trại.
• Đóng góp chính của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận tín dụng vi mô, cung cấp bộ số liệu thực chứng chi tiết và kiến nghị lộ trình 4 nhóm giải pháp tài chính nông thôn giai đoạn 2001-2005.

Các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và học viên hãy tham khảo chi tiết toàn văn công trình nghiên cứu để ứng dụng hiệu quả những bài học kinh nghiệm vào thực tiễn quản trị tín dụng và phát triển kinh tế nông nghiệp bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

lêi më ®Çu Thêi gian qua, cïng víi viÖc chuyÓn ®æi tõ c¬ chÕ qu¶n lý hµnh chÝnh bao cÊp sang thùc hiÖn c¬ chÕ kinh tÕ thÞ trêng. §Ó hßa nhËp víi xu thÕ chung cña thêi ®¹i lµ: Khu vùc hãa, toµn cÇu hãa nÒn kinh tÕ trong lÜnh vùc s¶n xuÊt n«ng nghiÖp, §¶ng vµ Nhµ níc ta ®· cã nh÷ng ®æi míi: Chó träng ph¸t triÓn s¶n xuÊt hµng hãa trong n«ng nghiÖp, tù do lu th«ng hµng hãa; lÊy hé n«ng d©n lµm ®¬n vÞ kinh tÕ c¬ së. C¸c chÝnh s¸ch ®æi míi, phï hîp víi yªu cÇu thùc tÕ vµ víi lßng d©n lµ ®éng lùc thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ níc ta nãi chung vµ ®èi víi kinh tÕ n«ng nghiÖp n«ng th«n nãi riªng. Tõ chØ thÞ 100 cña Ban BÝ th Trung ¬ng §¶ng, NghÞ quyÕt 10 cña Bé chÝnh trÞ, chØ thÞ 2002/CP, NghÞ ®Þnh 14/CP cho ®Õn NghÞ quyÕt 67/1999/Q§ - TTg ngµy 30 /3/1999 cña ChÝnh Phñ vµ c¸c chØ thÞ, nghÞ quyÕt tiÕp theo, §¶ng ta lu«n kh¼ng ®Þnh vÉn ®Ò n«ng d©n, n«ng nghiÖp vµ n«ng th«n lµ vÊn ®Ò chiÕn lîc cã ý nghÜa to lín trong c¸ch m¹ng níc ta.

Coi hé n«ng d©n lµ ®¬n vÞ kinh tÕ tù chñ, ho¹t ®éng trong c¬ chÕ thÞ trêng; N«ng d©n ®îc giao quyÒn sö dông ruéng ®Êt l©u dµi, kÓ c¶ quyÒn thõa kÕ vµ sö dông ®Êt. §©y lµ nh÷ng vÊn ®Ò bøc bèi trong nhiÒu n¨m ®· k×m h·m s¶n xuÊt n«ng nghiÖp kh«ng ph¸t triÓn ®îc. C«ng cuéc ®æi míi trong qu¶n lý kinh tÕ cña níc ta ®· thùc sù t¹o ®iÒu kiÖn cho quan hÖ s¶n xuÊt phï hîp víi lùc lîng s¶n xuÊt trong thêi kú qu¸ ®é ®i lªn chñ nghÜa x· héi ®ñ ®iÒu kiÖn ®Ó thóc 1 ®Èy lùc lîng s¶n xuÊt ph¸t triÓn, ®Æc biÖt lµ trong lÜnh vùc n«ng nghiÖp - n«ng th«n. Tuy nhiªn ph¸t triÓn s¶n xuÊt lµ qu¸ tr×nh t¸i s¶n xuÊt më réng víi quy m« kh«ng ngõng t¨ng lªn, vÒ quan hÖ s¶n xuÊt ë n«ng th«n, ngêi n«ng d©n ®· thùc sù ®îc cëi trãi, cã ®iÒu kiÖn ®Ó ph¸t triÓn s¶n xuÊt nhng muèn ph¸t triÓn s¶n xuÊt, ngoµi c¸c ®iÒu kiÖn ®Êt ®ai, lao ®éng, vËt t ®ßi hái cßn ph¶i cã vèn.

V× vËy viÖc t¹o ra mét thÞ trêng vèn ®Õn tËn tay ngêi n«ng d©n, ®¸p øng ®îc c¸c yªu cÇu cña s¶n xuÊt n«ng nghiÖp nh tÝnh chÊt mïa vô, chÝnh s¸ch s¶n phÈm, l·i suÊt hîp lý còng lµ mét nhu cÇu cÊp thiÕt vµ sù ra ®êi cña ng©n hµng n«ng nghiÖp ®· ®¸p øng ®îc yªu cÇu kh¸ch quan nµy. Thêi gian qua, Ng©n hµng n«ng nghiÖp ®· cè g¾ng thùc hiÖn vai trß cña m×nh, híng ho¹t ®éng vµo phôc vô kinh tÕ n«ng nghiÖp n«ng th«n. Sau h¬n 10 n¨m ®æi míi viÖc thùc hiÖn thi hµnh chñ tr- ¬ng chÝnh s¸ch, c¬ chÕ qu¶n lý cña §¶ng , Nhµ níc nÒn kinh tÕ níc ta ®· thu ®îc thµnh tùu trªn nhiÒu mÆt, ®Æc biÖt lµ trªn lÜnh vùc n«ng nghiÖp, n«ng th«n. - VÒ chÝnh s¸ch chÕ ®é : Ng©n hµng n«ng nghiÖp ®· ban hµnh kÞp thêi thÓ lÖ cho vay ®èi víi hé s¶n xuÊt vµ kh«ng ngõng söa ®æi c¸c quy ®Þnh trong thÓ lÖ vay nh»m ®¸p øng nhu cÇu vèn hîp lý, t¹o ®iÒu kiÖn cho s¶n xuÊt n«ng nghiÖp ph¸t triÓn.

2 - VÒ nguån vèn : §Ó t¹o nguån vèn ®a d¹ng hãa c¸c h×nh thøc huy ®éng ngoµi c¸c biÖn ph¸p huy ®éng th«ng thêng (tiÕt kiÖm truyÒn thèng) ®· kÕt hîp huy ®éng b»ng kú phiÕu, tr¸i phiÕu ®¸p øng nbhu cÇu vèn trong mïa vô cho s¶n xuÊt n«ng nghiÖp. - VÒ sö dông vèn : Ng©n hµng n«ng nghiÖp ®· dµnh mét tû lÖ vèn thÝch ®¸ng cho vay phôc vô nhu cÇu s¶n xuÊt n«ng nghiÖp, trong ®ã chñ yÕu lµ cho vay c¸c hé s¶n xuÊt. Tuy nhiªn so víi yªu cÇu ph¸t triÓn s¶n xuÊt hiÖn nay Ng©n hµng n«ng nghiÖp cha ®¸p øng ®îc ®Çy ®ñ. Nguyªn nh©n tõ nhiÒu phÝa cã thÓ tõ phÝa Nhµ níc, tõ phÝa Ng©n hµng hay tõ phÝa kh¸ch hµng : - PhÝa Nhµ níc : Do c¬ chÕ chÝnh s¸ch cha ®ång bé nhÊt lµ chÝnh s¸ch s¶n phÈm n«ng nghiÖp, bé luËt cha hoµn toµn t¹o m«i trêng thuËn lîi cho n«ng nghiÖp ph¸t triÓn, c¸c chÝnh s¸ch ®èi víi c¸c thµnh phÇn kinh tÕ cßn cã chç bÊt b×nh ®¼ng ®èi víi kinh tÕ ngoµi quèc doanh trong ®ã cã kinh tÕ n«ng nghiÖp n«ng th«n.

- PhÝa Ng©n hµng : 3 Do c«ng t¸c nguån vèn cha tèt cã thêi kú d©n cÇn vèn th× Ng©n hµng kh«ng ®ñ vèn ®Ó cung øng kÓ c¶ sè lîng vµ chñng lo¹i, ngîc l¹i cã thêi kú l¹i ®äng vèn kh«ng ®Çu t ra ®îc. Do biÖn ph¸p tæ chøc huy ®éng vµ cho vay cha tèt. - PhÝa kh¸ch hµng : Tr×nh ®é tæ chøc s¶n xuÊt cha tèt, n¨ng suÊt lao ®éng cha cao lµm ¶nh hëng ®Õn vèn s¶n xuÊt vµ vèn vay Ng©n hµng, cha tËn dông hÕt kh¶ n¨ng tiÒm tµng s½n cã trong s¶n xuÊt. Nhng dï cho nguyªn nh©n chñ quan hay kh¸ch quan.

Tõ phÝa Nhµ níc hay kh¸ch hµng th× muèn gi¶i quyÕt tèt vÊn ®Ò nµy cÇn nghiªm tóc ph©n tÝch, ®¸nh gi¸ ®Ó cã kÕt luËn mang tÝnh khoa häc vµ biÖn chøng; trªn c¬ së ®ã sÏ cã nh÷ng ®Þnh híng cho ho¹t ®éng Ng©n hµng n«ng nghäªp trong cho vay hé s¶n xuÊt. §èi víi huyÖn Kinh M«n : Lµ mét huyÖn n»m trong vïng cã ®Þa lý phøc t¹p võa lµ ®ång b»ng, lµ trung du, miÒn nói, thuéc tØnh H¶i D¬ng míi ®îc t¸ch ra tõ tØnh H¶i Hng ®Çu n¨m 1997, b¶n th©n huyÖn Kinh M«n còng võa ®îc t¸ch ra tõ huyÖn Kim M«n cò, kinh tÕ cña huyÖn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp lµ chñ ®¹o, tuy nhiªn ë ®©y l¹i cã mét khu c«ng nghiÖp tËp trung s¶n xuÊt vËt liÖu x©y dùng lín cña khu vùc nh s¶n xuÊt xi m¨ng, khai th¸c ®¸. V× Kinh M«n lµ mét huyÖn n«ng nghiÖp cã vai trß chñ ®¹o nªn trong thêi kú bao cÊp s¶n xuÊt bÞ gß bã trong khu«n khæ hîp t¸c x· n«ng nghiÖp, s¶n xuÊt mang tÝnh chÊt mïa vô râ rÖt, lao ®éng n«ng nhµn phæ biÕn, thu 4 nhËp b×nh qu©n ®Çu ngêi thÊp, kh¶ n¨ng tÝch tô vµ tËp trung vèn cho yªu cÇu më réng s¶n xuÊt gÆp khã kh¨n. Bíc vµo thêi kú chuyÓn ®æi c¬ chÕ qu¶n lý trong n«ng nghiÖp, híng ph¸t triÓn cña kinh tÕ huyÖn lµ : §Çu t th©m canh, t¨ng vô t¨ng vßng quay sö dông ®Êt, t¨ng chÊt lîng mïa vô, ph¸ thÕ ®éc canh c©y lóa, khai th¸c thÕ m¹nh kinh tÕ vên vµ c©y ®Æc s¶n (c©y v¶i thiÒu); ph¸t triÓn ngµnh nghÒ phô, tËn dông lao ®éng n«ng nhµn, n©ng tû suÊt hµng hãa trong s¶n xuÊt n«ng nghiÖp.

§Ó lµm ®îc ®iÒu ®ã, vÊn ®Ò vèn vµ sö dông vèn cã hiÖu qu¶ cho s¶n xuÊt n«ng nghiÖp lµ mét nhu cÇu bøc xóc. CÇn ph¶i cã biÖn ph¸p khai th¸c mäi nguån vèn nhµ rçi t¹i chç cho s¶n xuÊt n«ng nghiÖp, thu hót vèn tõ c¸c khu vùc kh¸c ®Ó thóc ®Èy tiÕn tr×nh c«ng nghiÖp hãa n«ng nghiÖp , n«ng th«n lµ yªu cÇu to lín vµ cÊp thiÕt. Tuy nhiªn hiÖn nay kh«ng Ýt ®Þa ph¬ng ®· sö dông l·ng phÝ nh÷ng ®ång vèn Ýt ái t¹o ra b»ng må h«i søc lùc cña m×nh cã thÓ do tr×nh ®é qu¶n lý, tæ chøc s¶n xuÊt cha tèt. §Ó sö dông vèn mét c¸ch hîp lý, hiÖu qu¶ nhÊt trong ®iÒu kiÖn hiÖn nay trong lÜnh vùc s¶n xuÊt n«ng nghiÖp lµ t¹o ®iÒu kiÖn n©ng cao ®êi sèng n«ng d©n, gãp phÇn xãa ®ãi gi¶m nghÌo lµm cho d©n giÇu níc m¹nh lµ mét vÊn ®Ò ®ang ®îc §¶ng, Nhµ níc vµ nh©n d©n quan t©m.

§ã còng lµ lý do cña viÖc chän ®Ò tµi "". Nghiªn cøu ®Ò tµi "TÝn dông hé s¶n xuÊt, thùc tr¹ng vµ gi¶i ph¸p", víi môc ®Ých bíc ®Çu kh¶o s¸t l¹i t×nh h×nh vay vèn cña hé n«ng d©n trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y (Tõ n¨m 1998 ®Õn nay), tõ 5 ®ã rót ra nh÷ng nhËn xÐt, nh÷ng gi¶i ph¸p kiÕn nghÞ nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ trong viÖc cho vay hé s¶n xuÊt. §Ò tµi ngoµi phÇn më ®Çu vµ kÕt luËn, ®îc bè trÝ thµnh 3 ch- ¬ng nh sau: - Ch¬ng I : Hé s¶n xuÊt trong nÒn kinh tÕ níc ta vµ vai trß cña tÝn dông ng©n hµng ®èi víi sù ph¸t triÓn cña hé s¶n xuÊt. - Chíng II : Thùc tr¹ng cho vay hé s¶n xuÊt ë Ng©n hµng n«ng nghiÖp vµ ph¸t triÓn n«ng th«n huyÖn Kinh M«n.

- Ch¬ng III : Nh÷ng gi¶i ph¸p nh»m në réng vµ n©ng cao hiÖu qu¶ ®Çu t tÝn dông cña ë Ng©n hµng n«ng nghiÖp vµ ph¸t triÓn n«ng th«n huyÖn Kinh M«n. §Ò tµi ®îc nghiªn cøu ph©n tÝch th«ng qua viÖc kÕt hîp c¸c ph- ¬ng ph¸p: Kh¶o s¸t thùc tÕ, xö lý, ph©n tÝch sè liÖu thèng kª tõ n¨m 1998 ®Õn nay. B»ng kiÕn thøc ®îc trang bÞ trong nhµ trêng, kÕt hîp víi kinh nghiÖm thùc tÕ 10 n¨m g¾n bã víi c«ng t¸c cho vay hé n«ng d©n, t«i hy väng sÏ ®Ó l¹i cho quª h¬ng mét chót kinh nghiÖm trong cho vay hé s¶n xuÊt th«ng qua néi dung ®Ò tµi nµy. §Ò tµi ®îc hoµn thµnh víi sù gióp ®ì tËn t×nh cña thÇy NguyÔn Kim Anh cïng c¸c thÇy c« gi¸o thuéc Häc viÖn Ng©n hµng.

V× ®iÒu kiÖn kh¶ n¨ng cßn h¹n chÕ t«i mong nhËn ®îc sù ®ãng gãp qóy b¸u vµ xin bµy tá lßng biÕt ¬n ch©n thµnh ®Õn c¸c thÇy gi¸o, cè gi¸o vµ Ban l·nh ®¹o, c¸c ®ång nghiÖp t¹i Chi nh¸nh ë 6 Ng©n hµng n«ng nghiÖp vµ ph¸t triÓn n«ng th«n huyÖn Kinh M«n ®· gióp ®ì t«i hoµn thµnh b¶n luËn v¨n nµy. ch¬ng i hé s¶n xuÊt trong nÒn kinh tÕ níc ta vµ vai trß cña tÝn dông ng©n hµng trong sù ph¸t triÓn cña hé s¶n xuÊt i. kinh tÕ hé trong nÒn kinh tÕ níc ta : 1. §Æc ®iÓm s¶n xuÊt cña kinh tÕ hé n«ng d©n : 7 VÞ trÝ vai trß n«ng nghiÖp vµ kinh tÕ n«ng th«n ®· ®îc kh¼ng ®Þnh trong c¸c giai ®o¹n lÞch sö cña ®Êt níc ®· ®ãng gãp phÇn lín trong c«ng cuéc ®æi míi.

N«ng nghiÖp n«ng th«n lµ thÞ trêng réng lín vµ nhiÒu tiÒm n¨ng ph¸t triÓn nhng tÝch lòy tõ néi bé cßn thÊp so víi yªu cÇu ®Çu t ph¸t triÓn. Trong dù th¶o v¨n kiÖn ®¹i héi IX cña §¶ng vÒ ph¬ng híng ph¸t triÓn n«ng nghiÖp, n«ng th«n 2001 - 2010 vµ kÕ ho¹ch 5 n¨m 2001 - 2005 ®· x¸c ®Þnh c¸c môc tiªu chiÕn lîc ph¸t triÓn cô thÓ gi¸ trÞ s¶n lîng n«ng nghiÖp t¨ng 4 % n¨m. 1 - Kh¸i niÖm hé s¶n xuÊt : Hé s¶n xuÊt bao gåm chñ yÕu cha mÑ, con c¸i, «ng bµ cïng chung hé khÈu, c¸c thµnh viªn trong hé g¾n bã víi nhau chÆt chÏ, thÓ hiÖn : - Th«ng qua mèi quan hÖ h«n nh©n vµ huyÕt thèng .