BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH …………. LÊ THỊ THANH Ý GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG BẢO LÃNH TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM CHI NHÁNH 7 – THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Chuyên ngành: Kinh tế tài chính - ngân hàng Mã số: 60.12 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. LÊ THÀNH LÂN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH – NĂM 2011 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGHIỆP VỤ BẢO LÃNH CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI.1 Tổng quan về bảo lãnh ngân hàng: .1 Lịch sử hình thành và phát triển của bảo lãnh ngân hàng: .2 Khái niệm bảo lãnh ngân hàng: .3 Phân biệt giữa bảo lãnh trong nƣớc và bảo lãnh nƣớc ngoài: .4 Một số lƣu ý đối với bảo lãnh nƣớc ngoài .5 Các hình thức bảo lãnh nƣớc ngoài.6 Bảo lãnh ngân hàng vừa là nghiệp vụ tín dụng vừa là dịch vụ: .2 Chức năng và vai trò của bảo lãnh ngân hàng: .1 Chức năng của bảo lãnh ngân hàng: .1 Chức năng hạn chế rủi ro do khách hàng thiếu thông tin cần thiết .2 Chức năng bảo đảm .3 Chức năng tài trợ .4 Chức năng đôn đốc việc thực hiện nghĩa vụ .2 Vai trò của bảo lãnh ngân hàng: .1 Đối với nền kinh tế .2 Đối với NHTM .3 Đối với khách hàng sử dụng dịch vụ bảo lãnh .3 Mối quan hệ giữa các bên trong bảo lãnh ngân hàng: .3 Phân loại bảo lãnh ngân hàng: .1 Căn cứ vào phƣơng thức phát hành bảo lãnh .1 Bảo lãnh trực tiếp (Direct Guarantee): .2 Bảo lãnh gián tiếp (Indirect Guarantee): .2 Dựa trên bản chất của bảo lãnh: .1 Bảo lãnh đồng nghĩa vụ . 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Bảo lãnh độc lập .3 Dựa trên mục đích bảo lãnh .1 Bảo lãnh vay vốn .2 Bảo lãnh dự thầu.3 Bảo lãnh thực hiện hợp đồng.4 Bảo lãnh bảo hành .5 Bảo lãnh hoàn thanh toán .6 Bảo lãnh trả chậm .4 Một số nhân tố tác động đến hoạt động bảo lãnh ngân hàng .1 Nhân tố bên trong: bao gồm.1 Con ngƣời .2 Kỷ năng nghiệp vụ .4 Một số yếu tố nội tại khác của ngân hàng .2 Nhân tố bên ngoài .1 Môi trƣờng kinh tế - xã hội .2 Hành lang pháp lý .5 Một số chỉ tiêu phản ánh tình hình bảo lãnh ngân hàng: .1 Các chỉ tiêu định lƣợng .2 Các chỉ tiêu định tính . 6 Các rủi ro trong nghiệp vụ bảo lãnh ngân hàng .1 Rủi ro do bị gian lận.2 Rủi ro do bị lừa đảo và giả mạo .7 Cơ sở pháp lý liên quan đến nghiệp vụ bảo lãnh ra nƣớc ngoài của ngân hàng .1 Quy tắc thống nhất về bảo lãnh theo yêu cầu (The Uniform Rules for Demand Guarantee-URDG) .2 Quy tắc thực hành cam kết dự phòng quốc tế (The International Standby Practice rules- ISP) . 21 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3 Công ƣớc Liên Hiệp Quốc về bảo lãnh độc lập và tín dụng thƣ dự phòng (The United Nations convention on independent guarantee and standby letter of credit - gọi tắt là công ƣớc Uncitral) .8 Kinh nghiệm phát triển hoạt động bảo lãnh của một số ngân hàng nƣớc ngoài . 23 KẾT LUẬN CHƢƠNG 1 . 24 CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG BẢO LÃNH TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM CHI NHÁNH 7 TP HỒ CHÍ MINH .1 Tổng quan về Ngân hàng Thƣơng mại Cổ phần Công thƣơng Việt Nam .1 Lịch sử hình thành và phát triển .2 Mô hình tổ chức .2 Thực trạng hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank CN7 .1 Cở sở pháp lý trong nƣớc cho hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank .2 Phạm vi bảo lãnh .3 Đối tƣợng khách hàng .4 Các sản phẩm bảo lãnh tại Vietinbank .5 Hồ sơ bảo lãnh: .6 Quy trình phát hành và thanh toán bảo lãnh tại Vietinbank Chi nhánh 7 .7 Đánh giá thực trạng hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank CN7 từ năm 2007-2010 .1 Phân tích định lƣợng hoạt động bảo lãnh .2 Phân tích định tính hoạt động bảo lãnh .3 Kết quả đạt đƣợc từ hoạt động bảo lãnh .4 Các thế mạnh của Vietinbank Chi nhánh 7 .5 Những hạn chế cần khắc phục .3 Rủi ro trong hoạt động bảo lãnh ngân hàng .1 Các dạng rủi ro trong hoạt động bão lãnh ngân hàng .1 Đối với bảo lãnh trong nƣớc.2 Đối với bảo lãnh ra nƣớc ngoài . 49 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Phòng ngừa rủi ro trong hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank .1 Khi phát hành thƣ bảo lãnh và tái bảo lãnh .2 Khi thông báo/ nhận thông báo thƣ bảo lãnh .4 Nguyên nhân của hạn chế trong hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank .1 Nguyên nhân bên trong .1 Về con ngƣời .2 Về nghiệp vụ .3 Về khâu quảng bá thƣơng hiệu .4 Về quy mô vốn điều lệ .5 Mạng lƣới hoạt động chƣa hiệu quả .2 Nguyên nhân bên ngoài .1 Sự cạnh tranh ngày càng gay gắt giữa các ngân hàng .2 Hành lang pháp lý trong nƣớc chƣa hoàn thiện . 57 KẾT LUẬN CHƢƠNG 2 . 57 Chƣơng 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN VÀ PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG BẢO LÃNH TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƢƠNG CHI NHÁNH 7-TP.1 Định hƣớng phát triển của ngành ngân hàng đến năm 2020 .1 Mục tiêu và định hƣớng phát triển các TCTD đến năm 2020 .2 Định hƣớng chiến lƣợc phát triển dịch vụ ngân hàng .3 Định hƣớng phát triển hoạt động bảo lãnh của Vietinbank đến năm 2020 .2 Cơ sở xây dựng giải pháp phát triển hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank Chi nhánh 7 .3 Giải pháp phát triển hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank chi nhánh 7.1 Giải pháp cho nội bộ Vietinbank .1 Nhận thức đúng về nghiệp vụ bảo lãnh .2 Giải pháp về kỹ thuật nghiệp vụ.3 Giải pháp về nhân sự .4 Giải pháp về đào tạo .5 Quản trị tốt rủi ro trong bảo lãnh. 73 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Các giải pháp hỗ trợ .1 Đặt quan hệ với các văn phòng luật sƣ phòng khi hữu sự.2 Nâng cao năng lực tài chính .3 Mở rộng mạng lƣới giao dịch.4 Tăng cƣờng quảng bá thƣơng hiệu .4 Một số kiến nghị để hoàn thiện và phát triển nghiệp vụ bảo lãnh tại NHTMCP Công thƣơng Việt Nam Chi nhánh 7 Tp.1 Tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý .2 Nâng cao kỷ năng nghiệp vụ bảo lãnh bằng chiến lƣợc đào tạo cơ bản toàn diện.3 Cần một chuẩn mực thống nhất trong kỹ thuật nghiệp vụ bảo lãnh . 77 KẾT LUẬN CHƢƠNG 3 . 78 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO . 79 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan : Luận văn “Giải pháp phát triển hoạt động bảo lãnh ngân hàng tại Ngân hàng Thƣơng mại cổ phần Công thƣơng Việt Nam Chi nhánh 7 Tp. Hồ Chí Minh” là công trình nghiên cứu riêng của tôi. Các số liệu trong luận văn đƣợc sử dụng trung thực. Các số liệu có nguồn trích dẫn, kết quả trong luận văn là trung thực và chƣa từng đƣợc công bố ở các luận văn khác. Hồ Chí Minh, ngày 20 tháng 09 năm 2011 Lê Thị Thanh Ý LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT NHNN: Ngân hàng Nhà nƣớc NHTM: Ngân hàng thƣơng mại TCTD: Tổ chức tín dụng TMCP: Thƣơng mại cổ phần WTO: Tổ chức Thƣơng mại Thế giới (World Trade Organization) LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Bảng 2.1 Sơ lƣợc kết quả hoạt động toàn hệ thống Vietinbank từ năm 2008 đến năm 2010.2 Kết quả hoạt động của Vietinbank Chi nhánh 7 từ năm 2008 đến năm 2010 .3: Số dƣ bảo lãnh qua các năm 2008-2010.4: Doanh số bảo lãnh đƣợc phát hành từ năm 2008-2010 .5: Doanh thu phí bảo lãnh từ năm 2008 đến 2010 .1: Sơ đồ bảo lãnh trực tiếp .2: Sơ đồ bảo lãnh gián tiếp .1: Hệ thống Ngân hàng Công thƣơng .2: Cơ cấu tổ chức bộ máy điều hành của Trụ sở chính .3: Cơ cấu tổ chức bộ máy điều hành của Sở giao dịch, Chi nhánh cấp 1, Chi nhánh cấp 2 . 28 DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 2.1 Số dƣ bảo lãnh từ năm 2008 đến 2010 .2: Doanh số bảo lãnh từ năm 2008 đến 2010 .3: Thu phí bảo lãnh qua các năm 2008 đến 2010 . 42 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI MỞ ĐẦU LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Trong bối cảnh hội nhập kinh tế, hoạt động ngân hàng ngày càng phát triển. Đặc biệt, sau khi Việt Nam gia nhập tổ chức thƣơng mại thế giới WTO, bên cạnh những cơ hội hợp tác quốc tế, các ngân hàng trong nƣớc cũng đứng trƣớc thách thức lớn đòi hỏi nhiều nỗ lực để vƣợt qua. Đối với ngân hàng, bảo lãnh là hoạt động đƣợc sử dụng nhiều nhất trong các giao dịch kinh tế quốc tế và ngày càng đƣợc ứng dụng rộng rãi trên thế giới. Tại Việt Nam, những năm gần đây dịch vụ này đƣợc các NHTM quan tâm và đẩy mạnh nhằm theo kịp xu hƣớng phát triển của thế giới và hội nhập kinh tế toàn cầu. Vietinbank là môt NHTM lớn, có nhiều uy tín, nổi tiếng trong nƣớc và thế giới. Tuy nhiên, hoạt động bảo lãnh chƣa thực sự nổi trội và chƣa là thế mạnh so với các ngân hàng khác. Vì vậy, để phát triển mạnh hoạt động này xứng tầm với uy tín của một ngân hàng lớn, còn rất nhiều vấn đề phải làm. Chính vì vậy, căn cứ vào cơ sở các lý luận về bảo lãnh ngân hàng cũng nhƣ thực tế về hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank Chi nhánh 7 Tp. Hồ Chí Minh, tôi đã chọn đề tài “GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN HOẠT ĐỘNG BẢO LÃNH TẠI NHTMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM CN7 TPHCM”. Qua luận văn tôi mong muốn góp phần phát triển tốt hoạt động bảo lãnh tại chi nhánh. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là hệ thống hóa cơ sở lý luận về bảo lãnh ngân hàng, đề xuất giải pháp phát triển hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank CN7. Luận văn nghiên cứu tổng quan về bảo lãnh ngân hàng, nghiên cứu cơ sở pháp lý liên quan đến hoạt động bảo lãnh ngân hàng, phân tích đánh giá thực trạng hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank CN7 đồng thời đề xuất các giải pháp phát triển hoạt động bảo lãnh ngân hàng tại Vietinbank. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com PHẠM VI NGHIÊN CỨU Phạm vi nghiên cứu của luận văn là hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank CN7 KẾT CẦU CỦA ĐỀ TÀI Ngoài phần mở đầu, kết luận, nội dung chính của Luận văn gồm ba chƣơng Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về bảo lãnh ngân hàng. Chƣơng 2: Thực trạng hoạt động bảo lãnh tại Ngân hàng TMCP Công thƣơng Việt Nam Chi nhánh 7 Tp. HCM Chƣơng 3: Một số giải pháp phát triển hoạt động bảo lãnh tại Vietinbank .
