Chương 1: Tổng quan về dịch vụ thẻ thanh toán và các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển dịch vụ thẻ thanh toán. Chương 2: Thực trạng phát triển dịch vụ thẻ thanh toán tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam và các chi nhánh khu vực TPHCM Chương 3: Một số giải pháp phát triển dịch vụ thẻ thanh toán tại các chi nhánh Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn khu vực TP. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 3 Chƣơng 1. TỔNG QUAN VỀ DỊCH VỤ THẺ THANH TOÁN VÀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN SỰ PHÁT TRIỂN DỊCH VỤ THẺ THANH TOÁN TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 Tổng quan về dịch vụ thẻ thanh toán của ngân hàng thƣơng mại 1.1 Khái niệm thẻ thanh toán và dịch vụ thẻ thanh toán 1.1Khái niệm thẻ thanh toán Thẻ thanh toán là một phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt mà chủ thẻ có thể sử dụng để rút tiền hoặc thanh toán tiền mua hàng hóa dịch vụ tại các điểm chấp nhận thanh toán thẻ.
Trong quy chế phát hành, thanh toán sử dụng và cung cấp dịch vụ hỗ trợ hoạt động thẻ ngân hàng ban hành theo quyết định số 20/2007/QĐ-NHNN ngày 15/05/2007 của NHNN quy định: “Thẻ ngân hàng là công cụ thanh toán do ngân hàng phát hành thẻ cấp cho khách hàng sử dụng theo hợp đồng ký kết giữa ngân hàng phát hành và chủ thẻ”. Đối với ngân hàng dịch vụ thẻ thanh toán là một chuỗi các hoạt động huy động vốn, cho vay, thanh toán trong nước, thanh toán quốc tế và cung cấp các dịch vụ giá trị gia tăng.2Dịch vụ thẻ thanh toán Dịch vụ thẻ thanh toán của ngân hàng thương mại bao gồm một chuỗi các dịch vụ ngân hàng thương mại cung cấp cho chủ thẻ, bao gồm: phát hành thẻ, sử dụng, thanh toán thẻ và các dịch vụ tiện ích đi kèm.2 Phân loại thẻ thanh toán 1.1 Phân loại theo công nghệ sản xuất Thẻ khắc chữ nổi: Đây là loại thẻ mà các thông tin cơ bản được khắc lên bề mặt thẻ. Hiện nay, người ta không còn sử dụng công nghệ này nữa vì kỹ thuật sản xuất thô sơ, dễ bị làm giả. Thẻ băng từ: Loại thẻ này được sản xuất dựa trên kỹ thuật thư tín với dải băng từ chứa thông tin được phủ ở mặt sau của thẻ.
Loại thẻ này hiện vẫn còn được sử dụng. Tuy nhiên nó cũng bộc lộ một số nhược điểm như: thẻ chỉ mang một số thông tin nhất định, không áp dụng kỹ thuật mã hóa nên độ bảo mật thông tin thấp TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 4 Thẻ thông minh: Đây là thế hệ mới nhất của thẻ thanh toán. Loại thẻ này có gắn chip điện tử có thể chứa nhiều dữ liệu và độ bảo mật cao.2 Phân loại theo tính chất thanh toán của chủ thẻ Thẻ ghi nợ: Đây là loại thẻ chỉ có thể chi tiêu trong phạm vi số tiền mình có và giá trị giao dịch ngay lập tức được trừ vào tài khoản khách hàng. Thẻ tín dụng: Là loại thẻ cho phép chủ thẻ sử dụng trong hạn mức tín dụng được cấp.
Khách hàng sẽ được quyền chi tiêu trước và thanh toán khoản nợ cho tổ chức phát hành sau.3 Phân loại theo chủ thể phát hành Thẻ do ngân hàng phát hành Thẻ do các tổ chức phi ngân hàng phát hành: Thẻ du lịch và giải trí do các công ty lớn phát hành như Dinner Club, American Express… 1.4 Phân loại theo phạm vi sử dụng Thẻ nội địa: Là thẻ được sử dụng trong phạm vi quốc gia phát hành Thẻ quốc tế: Là thẻ được chấp nhận thanh toán trên phạm vi toàn cầu 1.3 Lợi ích của việc phát triển dịch vụ thẻ thanh toán 1.1 Đối với kinh tế xã hội: Giảm khối lượng tiền mặt, tăng khối lượng và tốc độ chu chuyển vốn: Thanh toán bằng thẻ giúp giảm một lượng lớn khối lượng tiền mặt lẽ ra phải lưu chuyển trực tiếp để thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ. Do đó tiết kiệm được các chi phí phát sinh như in ấn, bảo quản, vận chuyển, đồng thời giao dịch được thực hiện thông qua hệ thống thanh toán điện tử, trực tuyến nên tốc độ chu chuyển vốn nhanh hơn nhiều so với sử dụng tiền mặt hay các phương tiện thanh toán khác như séc, ủy nhiệm thu, ủy nhiệm chi… Thực hiện các chính sách quản lý vĩ mô của Nhà nước: Thông qua hệ thống ngân hàng, Nhà nước có thể kiểm soát được các giao dịch về tiền tệ, tạo cơ sở để quản lý thuế - nguồn thu chính yếu của Nhà nước Thẻ - đặc biệt là thẻ tín dụng là công cụ để kích cầu. Việc các ngân hàng cho phép chủ thẻ tiêu xài trước, thanh toán sau hay thanh toán một phần dư nợ, giúp chủ TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 5 thẻ có thể mở rộng năng lực tài chính của mình. Bằng cách nới lỏng các chính sách phát hành như giảm lãi suất và các tiêu chí xét duyệt hay kết hợp với các nhà cung cấp dịch vụ hàng hóa thực hiện những chương trình khuyến mãi dành cho khách hàng sử dụng dịch vụ thẻ thanh toán cũng góp phần vào việc kích cầu nền kinh tế.
Hội nhập với các quốc gia khác: Thẻ thanh toán là một phương tiện thanh toán hiện đại. Phát triển dịch vụ thẻ thanh toán tạo sự tiện lợi cho du khách, những người nước ngoài đến Việt Nam sinh sống và làm việc có thể thanh toán dễ dàng. Dịch vụ thẻ thanh toán phát triển là biểu hiện của một lối sống văn minh, hiện đại; tạo điều kiện cho sự hòa nhập quốc gia vào cộng đồng quốc tế, nâng cao hệ số an toàn xã hội trong lĩnh vực tiền tệ.2 Đối với chủ thẻ: Thanh toán an toàn: So với việc sử dụng tiền mặt, thẻ, séc… thì việc sử dụng thẻ thanh toán đảm bảo an toàn hơn hẳn. Khách hàng sẽ tự thiết lập mật mã cá nhân PIN cho thẻ của mình.
Ngân hàng còn hỗ trợ in hình và chữ ký lên thẻ đối với thẻ tín dụng. Khi khách hàng bị mất thẻ, người khác cũng khó lợi dụng để rút tiền hoặc thanh toán được. Thanh toán tiện lợi: Khi sử dụng thẻ thanh toán, khách hàng không cần phải mang theo một lượng lớn tiền mặt như trước nữa. Thẻ thanh toán đặc biệt tiện ích với người đi du lịch, hay công tác nước ngoài, họ không cần lo về vấn đề chuyển đổi tiền tệ, thẻ sẽ tự động chuyển đổi ngoại tệ và báo nợ về tài khoản thanh toán của bạn.
Hệ thống ATM với nhiều tiện ích, hoạt động 24/24, giúp khách hàng có thể chủ động giao dịch rút tiền, chuyển khoản, thanh toán hóa đơn… mà không cần phải đến ngân hàng. Mở rộng năng lực tài chính của chủ thẻ: Ngân hàng cấp hạn mức thẻ tín dụng hoặc thấu chi trên tài khoản tiền gửi, khách hàng được quyền tiêu xài trước thanh toán sau. Khách hàng có thể trả góp từng phần hoặc trả hết một lần không bị tính lãi nhờ chính sách ưu đãi 15-45 ngày không lãi của thẻ tín dụng. Điều này giúp mở rộng năng lực tài chính của chủ thẻ, giúp chủ thẻ có thể chủ động hơn trong kế hoạch chi tiêu.
TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.3 Đối với ngân hàng Đa dạng hóa dịch vụ ngân hàng: Dịch vụ thẻ thanh toán ra đời góp phần làm phong phú thêm dịch vụ ngân hàng, cung cấp cho khách hàng một phương tiện thanh toán tiện ích, an toàn, hiện đại. Tăng nguồn vốn cho ngân hàng: Việc phát triển dịch vụ thẻ thanh toán giúp ngân hàng thu hút được một nguồn vốn giá rẻ và tương đối ổn định khi khách hàng gửi tiền vào tài khoản nhưng chưa có nhu cầu thanh toán. Góp phần hiện đại hóa ngân hàng: Đây là một phương thức thanh toán hiện đại. Để triển khai dịch vụ thẻ thanh toán đòi hỏi ngân hàng phải đầu tư một hệ thống máy móc, trang thiết bị hiện đại như máy ATM, máy POS… đầu tư vào công nghệ đảm bảo cho việc rút tiền và giao dịch thông suốt 24/24… Những điều này góp phần làm hiện đại hóa ngân hàng.
Giờ đây ngân hàng không chỉ phục vụ gói gọn trong giờ làm việc như trước nữa mà bất cứ lúc nào, tại bất cứ đâu khách hàng đều có thể giao dịch bình thường. Tăng thu nhập cho ngân hàng: Với dịch vụ thẻ thanh toán, ngân hàng không chỉ thu lợi từ chi phí phát hành mà còn thu được từ dịch vụ trung gian thanh toán và các dịch vụ giá trị gia tăng đi kèm… góp phần cải thiện nguồn thu đáng kể cho ngân hàng.4 Đối với ĐVCNT Tăng doanh số bán hàng do tận dụng được lợi thế thanh toán tiện lợi và mở rộng năng lực tài chính của thẻ thanh toán. Đảm bảo chi trả, tăng vòng quay vốn, giảm thiểu phí kiểm đếm và tránh được rủi ro tiền giả. Hưởng những ưu đãi từ ngân hàng: những chương trình chăm sóc ĐVCNT, cung cấp trang thiết bị hiện đại phục vụ cho việc thanh toán thẻ.
Tăng khả năng cạnh tranh với những điểm bán hàng khác.4 Những rủi ro trong hoạt động kinh doanh thẻ thanh toán 1.1 Rủi ro đối với ngân hàng phát hành thẻ: TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 7 Thẻ giả mạo: Rủi ro phát sinh khi thẻ giả được sử dụng để thanh toán. Thẻ giả được làm dựa trên các thông tin từ viêc đánh cắp các dữ liệu của thẻ thật bằng nhiều thủ đoạn khách nhau. Loại thẻ giả mạo này thường liên quan đến tội phạm có tổ chức, tội phạm công nghệ cao. Các giao dịch giả mạo được thực hiện từ thẻ giả khó phát hiện và có thể được NHPH hoặc NHTT cấp phép chuẩn chi giao dịch.
NHPH chỉ phát hiện ra khi khách hàng khiếu nại về những giao dịch không được thực hiện. Chủ thẻ không nhận được thẻ NHPH gửi: Rủi ro xảy ra khi thẻ bị đánh cắp hoặc bị lợi dụng thực hiện giao dịch trong quá trình vận chuyển từ NHPH đến chủ thẻ, nguyên nhân có thể do nội bộ (cán bộ thẻ), vận chuyển (nhân viên bưu điện), hoặc có thể do gian lận. Rủi ro tín dụng: Là rủi ro khi chủ thẻ không thực hiện thanh toán hoặc không đủ khả năng thanh toán. Để khắc phục cần lưu ý khâu thẩm định thông tin và khả năng thanh toán của khách hàng.2 Rủi ro đối với ngân hàng thanh toán: Ngân hàng thanh toán đóng vai trò trung gian thanh toán giữa ĐVCNT và NHPH.
Rủi ro xảy ra khi: NHTT có sai sót trong việc cấp phép, như chuẩn chi với giá trị thanh toán lớn hơn giá trị cấp phép.