Luận văn: Giải pháp phát triển BHXH tự nguyện tại TP. Việt Trì, tỉnh Phú Thọ

Luận văn thạc sĩ phân tích thực trạng, đề xuất các giải pháp nhằm phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ.

• Tác giả: Quyền Thị Lan Phương
• Người hướng dẫn: TS. Quyền Đình Hà
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Giải pháp phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• Lời cam đoan
• Danh mục chữ viết tắt
• Danh mục bảng
• Danh mục sơ đồ, biểu đồ
• Danh mục hộp
• Trích yếu luận văn
• Thesis abstract
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu chung
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Phạm vi nội dung
• 1.4.2. Phạm vi không gian
• 1.4.3. Phạm vi thời gian
• 1.5. Ý nghĩa khoa học của đề tài
• 1.5.1. Về thực tiễn
• 2. Cơ sở lý luận và thực tiễn
• 2.1. Cơ sở lý luận về phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện
• 2.1.1. Một số khái niệm cơ bản
• 2.1.2. Đặc điểm, vai trò của bảo hiểm xã hội tự nguyện
• 2.1.3. Tính chất của bảo hiểm xã hội tự nguyện
• 2.1.4. Nội dung phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện
• 2.1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện
• 2.1.6. Một số điểm mới về bảo hiểm xã hội tự nguyện quy định tại Luật bảo hiểm xã hội bổ sung năm 2016
• 2.2. Cơ sở thực tiễn
• 2.2.1. Kinh nghiệm của một số quốc gia trên thế giới
• 2.2.2. Kinh nghiệm ở một số địa phương về phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện
• 2.2.3. Bài học rút ra từ nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế và trong nước
• 2.3. Những công trình nghiên cứu có liên quan
• 3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 3.1.1. Điều kiện tự nhiên, dân số xã hội
• 3.1.2. Khái quát về Bảo hiểm xã hội thành phố Việt Trì
• 3.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
• 3.2.2. Phương pháp thu thập thông tin
• 3.2.3. Phương pháp xử lý thông tin
• 3.2.4. Phương pháp phân tích thông tin
• 3.2.5. Một số chỉ tiêu phản ánh tình hình phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện
• 4. Kết quả nghiên cứu và thảo luận
• 4.1. Thực trạng phát triển BHXH tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• 4.1.1. Thực trạng phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện tại thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• 4.1.2. Thực trạng phát triển số thu bảo hiểm xã hội tự nguyện tại thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• 4.1.3. Thực trạng phát triển hệ thống cung ứng dịch vụ, tổ chức thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện tại thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• 4.1.4. Thực trạng nâng cao chất lượng dịch vụ
• 4.1.5. Đánh giá chung về công tác phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện tại địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• 4.1.6. Đánh giá của các bên liên quan về vấn đề phát triển BHXH tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì
• 4.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển BHXH tự nguyện tại địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• 4.2.1. Ảnh hưởng của chính sách BHXH tự nguyện đến sự phát triển BHXH tự nguyện
• 4.2.2. Yếu tố thông tin, tuyên truyền
• 4.2.3. Yếu tố thuộc về người dân
• 4.2.4. Yếu tố tổ chức bộ máy và cán bộ
• 4.2.5. Điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức (SWOT) của phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì
• 4.3. Một số giải pháp hoàn thiện nhằm phát triển BHXH tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• 4.3.1. Căn cứ xác định giải pháp
• 4.3.2. Nâng cao nhận thức về bảo hiểm xã hội tự nguyện cho người dân
• 4.3.3. Tăng cường công tác tuyên truyền bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì
• 4.3.4. Mở rộng các chế độ bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì
• 4.3.5. Nâng cao chất lượng hệ thống cung ứng dịch vụ, tổ chức thực hiện bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì
• 5. Kết luận và kiến nghị
• 5.1. Kiến nghị với Bảo hiểm xã hội Việt Nam
• 5.2. Kiến nghị với Bảo hiểm xã hội tỉnh Phú Thọ
• 5.3. Kiến nghị với Bảo hiểm xã hội thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Toàn cảnh BHXH tự nguyện tại Việt Trì Cơ hội Thách thức

Bảo hiểm xã hội (BHXH) tự nguyện là một chính sách trụ cột trong hệ thống an sinh xã hội Việt Trì, mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Chính sách này mở ra cơ hội cho người lao động tự do và các đối tượng không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc được tiếp cận với chế độ hưu trí, đảm bảo thu nhập khi hết tuổi lao động. Tại thành phố Việt Trì, trung tâm kinh tế - chính trị của tỉnh Phú Thọ, việc phát triển BHXH tự nguyện không chỉ là nhiệm vụ của ngành bảo hiểm mà còn là giải pháp chiến lược để ổn định xã hội, giảm gánh nặng cho ngân sách nhà nước trong tương lai. Theo nghiên cứu của Quyền Thị Lan Phương (2019), nhu cầu tham gia của người dân là rất lớn, cho thấy tiềm năng phát triển đối tượng là vô cùng rộng mở. Tuy nhiên, hành trình đưa chính sách vào cuộc sống vẫn còn nhiều rào cản. Thực trạng BHXH tự nguyện Việt Trì cho thấy tỷ lệ người tham gia còn khiêm tốn so với tổng lực lượng lao động trong khu vực phi chính thức. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có những giải pháp phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện tại Việt Trì một cách đồng bộ, toàn diện, từ hoàn thiện chính sách, đẩy mạnh truyền thông đến nâng cao chất lượng dịch vụ. Việc phân tích kỹ lưỡng các yếu tố ảnh hưởng và học hỏi kinh nghiệm từ các địa phương khác sẽ là chìa khóa để BHXH thành phố Việt Trì đạt được mục tiêu bao phủ, góp phần vào sự phát triển bền vững của địa phương.

1.1. Vai trò của chính sách BHXH tự nguyện với an sinh xã hội

Chính sách BHXH tự nguyện đóng vai trò là một tấm lưới an sinh quan trọng, đặc biệt đối với nhóm người lao động tự do, nông dân, và những người có thu nhập không ổn định. Mục tiêu cốt lõi của chính sách là đảm bảo một phần thu nhập thay thế khi người lao động hết tuổi lao động, thông qua việc hưởng lương hưu hàng tháng. Điều này không chỉ giúp ổn định cuộc sống cho người cao tuổi mà còn thể hiện truyền thống "tương thân tương ái", chia sẻ rủi ro trong cộng đồng. Theo Luật Bảo hiểm xã hội, khi tham gia, người dân được lựa chọn mức đóng BHXH tự nguyện và phương thức đóng linh hoạt, phù hợp với khả năng tài chính của mình. Hơn nữa, từ năm 2018, nhà nước đã có chính sách hỗ trợ mức đóng cho người tham gia, thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước trong việc khuyến khích người dân tự lo cho tương lai của mình, qua đó giảm áp lực chi trả trợ cấp xã hội từ ngân sách nhà nước.

1.2. Tổng quan tình hình tham gia BHXH tại thành phố Việt Trì

Thành phố Việt Trì, với vai trò là trung tâm kinh tế của BHXH tỉnh Phú Thọ, có lực lượng lao động dồi dào, bao gồm cả khu vực chính thức và phi chính thức. Trong những năm qua, công tác phát triển đối tượng tham gia BHXH đã đạt được những kết quả nhất định. Tuy nhiên, theo báo cáo của BHXH thành phố Việt Trì, số người tham gia BHXH tự nguyện còn rất thấp so với tiềm năng. Nghiên cứu của Quyền Thị Lan Phương (2019) chỉ ra rằng, đến hết năm 2018, thành phố chỉ có 2.880 người tham gia, chiếm một tỷ lệ rất nhỏ (5,46%) trong tổng số người chưa tham gia BHXH. Đáng chú ý, phần lớn đối tượng tham gia là những người đã có thời gian đóng BHXH bắt buộc, nay đóng tiếp để đủ điều kiện hưởng lương hưu. Điều này cho thấy việc phát triển đối tượng tham gia mới, đặc biệt là lao động tự do thuần túy, vẫn là một thách thức lớn.

II. Phân tích thực trạng BHXH tự nguyện Việt Trì giai đoạn 2016 2018

Giai đoạn 2016-2018 ghi nhận sự nỗ lực của BHXH thành phố Việt Trì trong việc triển khai chính sách BHXH tự nguyện. Số lượng người tham gia có xu hướng tăng qua các năm, tuy nhiên tốc độ tăng trưởng chưa tương xứng với tiềm năng thực tế của một đô thị loại I. Thực trạng BHXH tự nguyện Việt Trì cho thấy nhiều điểm nghẽn cần được tháo gỡ. Theo số liệu từ luận văn của Quyền Thị Lan Phương (2019), tỷ lệ người tham gia BHXH tự nguyện trên tổng số người tham gia BHXH chung vẫn còn ở mức rất thấp, chỉ đạt 4,11% vào năm 2018. Nguyên nhân của tình trạng này đến từ nhiều yếu tố phức hợp. Về mặt chủ quan, nhận thức của một bộ phận người dân, đặc biệt là người lao động tự do, về lợi ích lâu dài của chính sách còn hạn chế. Họ thường ưu tiên cho các nhu cầu chi tiêu trước mắt hơn là tích lũy cho tuổi già. Về mặt khách quan, thu nhập của nhiều người lao động còn bấp bênh, khiến việc trích một khoản tiền hàng tháng để đóng bảo hiểm trở thành gánh nặng. Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền chính sách bảo hiểm tuy đã được triển khai nhưng chưa thực sự đi vào chiều sâu, thiếu linh hoạt và chưa tiếp cận hiệu quả đúng nhóm đối tượng mục tiêu. Hoạt động của hệ thống đại lý thu BHXH dù là "cánh tay nối dài" quan trọng nhưng vẫn còn một số khó khăn trong quá trình vận hành.

2.1. Tỷ lệ bao phủ BHXH tự nguyện còn khiêm tốn so với tiềm năng

Dù số người tham gia tăng dần qua các năm, nhưng so sánh với tổng số lực lượng lao động thuộc diện tiềm năng tại Việt Trì, con số 2.880 người tham gia vào cuối năm 2018 là rất khiêm tốn. Nghiên cứu chỉ ra rằng đối tượng tham gia chủ yếu tập trung ở nhóm đã gần đến tuổi nghỉ hưu và cần đóng thêm vài năm để đủ điều kiện hưởng lương hưu. Việc phát triển đối tượng tham gia mới hoàn toàn từ nhóm lao động trẻ, lao động tự do gặp nhiều khó khăn. Điều này phản ánh một khoảng cách lớn giữa mục tiêu chính sách và kết quả thực tiễn, đòi hỏi cần có các giải pháp đột phá để nâng cao tỷ lệ tham gia BHXH trong thời gian tới.

2.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia của người lao động

Quyết định tham gia BHXH tự nguyện của người dân bị chi phối bởi nhiều yếu tố. Nghiên cứu tại Việt Trì đã chỉ ra bốn nhóm yếu tố chính: (i) Hệ thống pháp luật và chính sách (mức đóng, quyền lợi BHXH tự nguyện); (ii) Nhận thức của người dân về lợi ích của chính sách; (iii) Yếu tố thu nhập và khả năng tài chính; (iv) Chất lượng tổ chức thực hiện của cơ quan BHXH, bao gồm cả thủ tục đăng ký BHXH tự nguyện và thái độ phục vụ. Trong đó, yếu tố thu nhập và nhận thức được xem là hai rào cản lớn nhất. Nhiều người có thu nhập thấp và không ổn định cho rằng mức đóng BHXH tự nguyện hiện tại vẫn còn cao so với khả năng chi trả của họ, dù đã có sự hỗ trợ từ nhà nước.

2.3. Hạn chế trong công tác tuyên truyền và hệ thống đại lý thu

Công tác tuyên truyền chính sách bảo hiểm đã được thực hiện nhưng còn dàn trải, chưa tập trung vào đúng đối tượng và thiếu các hình thức sáng tạo, hấp dẫn. Thông điệp truyền thông đôi khi phức tạp, khó hiểu đối với người dân có trình độ học vấn hạn chế. Bên cạnh đó, hệ thống đại lý thu BHXH tuy đã được mở rộng nhưng chất lượng hoạt động chưa đồng đều. Một số đại lý còn thiếu kỹ năng tư vấn, thuyết phục và chưa thực sự chủ động trong việc tiếp cận, khai thác đối tượng tiềm năng. Việc xây dựng và duy trì một mạng lưới đại lý chuyên nghiệp, am hiểu chính sách và nhiệt huyết là yêu cầu cấp thiết để cải thiện tình hình.

III. 04 giải pháp đột phá để phát triển BHXH tự nguyện tại Việt Trì

Để giải quyết những thách thức đang tồn tại và khai thác hiệu quả tiềm năng, việc triển khai đồng bộ các giải pháp phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện tại Việt Trì là yêu cầu bắt buộc. Dựa trên phân tích thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng, nghiên cứu của Quyền Thị Lan Phương (2019) đã đề xuất một nhóm các giải pháp toàn diện. Trọng tâm của các giải pháp này là tác động vào cả phía "cung" và "cầu". Về phía "cầu", cần tập trung nâng cao nhận thức và tạo động lực để người dân tự nguyện tham gia. Điều này đòi hỏi phải đổi mới mạnh mẽ công tác tuyên truyền chính sách bảo hiểm, làm cho người dân hiểu rõ quyền lợi BHXH tự nguyện không phải là một khoản chi phí, mà là một khoản đầu tư an toàn cho tương lai. Về phía "cung", cần hoàn thiện chính sách và nâng cao chất lượng dịch vụ của BHXH thành phố Việt Trì. Việc đơn giản hóa thủ tục đăng ký BHXH tự nguyện, đa dạng hóa các gói sản phẩm và chuyên nghiệp hóa đội ngũ cán bộ, đại lý thu BHXH sẽ tạo ra sự thuận tiện và tin tưởng cho người dân. Sự kết hợp hài hòa giữa các giải pháp này sẽ tạo ra một cú hích mạnh mẽ, góp phần nâng cao tỷ lệ tham gia BHXH một cách bền vững.

3.1. Đẩy mạnh và đa dạng hóa hoạt động tuyên truyền chính sách

Tuyên truyền được xác định là khâu đột phá. Thay vì các phương pháp truyền thống, cần áp dụng các hình thức đa dạng, hiện đại, dễ tiếp cận như truyền thông qua mạng xã hội, các video ngắn giải thích chính sách, tổ chức các buổi đối thoại trực tiếp tại khu dân cư, chợ, làng nghề. Nội dung tuyên truyền cần được xây dựng theo hướng "cầm tay chỉ việc", sử dụng ngôn ngữ bình dân, dễ hiểu, tập trung vào các ví dụ thực tế về lợi ích khi về già có lương hưu hàng tháng. Cần phân loại đối tượng tham gia BHXH tự nguyện tiềm năng (nông dân, tiểu thương, lao động tự do) để có cách tiếp cận và thông điệp phù hợp nhất, giúp họ thấy rõ lợi ích thiết thực cho bản thân và gia đình.

3.2. Hoàn thiện chính sách và mở rộng quyền lợi người tham gia

Để chính sách hấp dẫn hơn, cần nghiên cứu, đề xuất với cấp có thẩm quyền việc mở rộng các chế độ hưởng. Hiện nay, người tham gia chỉ được hưởng hai chế độ là hưu trí và tử tuất. Việc xem xét bổ sung các chế độ ngắn hạn như ốm đau, thai sản (với mức đóng góp phù hợp) sẽ làm tăng tính hấp dẫn của chính sách, đặc biệt với lao động nữ. Bên cạnh đó, cần tiếp tục kiến nghị tăng mức hỗ trợ mức đóng từ ngân sách nhà nước, nhất là cho các nhóm yếu thế. Việc có nhiều gói tham gia linh hoạt về mức đóng BHXH tự nguyện và thời gian đóng sẽ giúp người lao động có thu nhập thấp dễ dàng tiếp cận hơn.

3.3. Nâng cao chất lượng dịch vụ và cải cách thủ tục hành chính

Chất lượng dịch vụ là yếu tố giữ chân và thu hút người tham gia. BHXH thành phố Việt Trì cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, đơn giản hóa tối đa thủ tục đăng ký BHXH tự nguyện. Ứng dụng công nghệ thông tin, cho phép đăng ký, đóng tiền và tra cứu thông tin trực tuyến sẽ mang lại sự thuận tiện tối đa. Đồng thời, cần nâng cao tinh thần, thái độ phục vụ của đội ngũ cán bộ, xây dựng văn hóa phục vụ chuyên nghiệp, tận tình, xem người dân là khách hàng. Sự hài lòng của người tham gia chính là kênh quảng bá hiệu quả nhất cho chính sách.

3.4. Phát triển và chuyên nghiệp hóa mạng lưới đại lý thu BHXH

Mạng lưới đại lý thu BHXH là lực lượng nòng cốt trong việc tiếp cận và vận động người dân. Cần mở rộng mạng lưới đại lý qua các tổ chức như Hội Phụ nữ, Hội Nông dân, Bưu điện, đồng thời chú trọng vào chất lượng. BHXH tỉnh Phú Thọ và thành phố Việt Trì cần thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn, đào tạo chuyên sâu về chính sách và kỹ năng giao tiếp, tư vấn cho nhân viên đại lý. Xây dựng cơ chế hoa hồng, khen thưởng hợp lý để tạo động lực, khuyến khích các đại lý hoạt động hiệu quả, tích cực phát triển đối tượng tham gia mới, góp phần hoàn thành chỉ tiêu được giao.

IV. Bài học kinh nghiệm và kiến nghị phát triển BHXH tự nguyện

Việc phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện tại Việt Trì không phải là một bài toán riêng lẻ mà có thể học hỏi từ kinh nghiệm của nhiều quốc gia và các địa phương thành công trong nước. Nghiên cứu của Quyền Thị Lan Phương (2019) đã chỉ ra những bài học quý báu từ mô hình của Trung Quốc, Ba Lan cũng như các tỉnh đi đầu trong nước như Hải Dương, Cao Bằng. Điểm chung của các mô hình thành công là sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, sự linh hoạt trong chính sách và đặc biệt là công tác truyền thông, vận động được thực hiện bài bản, sâu rộng theo phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà". Phân tích SWOT (Điểm mạnh - Điểm yếu - Cơ hội - Thách thức) cũng cho thấy Việt Trì có nhiều cơ hội để bứt phá, như sự quan tâm của chính quyền, kinh tế phát triển, và nhận thức người dân dần được nâng cao. Tuy nhiên, thách thức từ thu nhập bấp bênh của người lao động và tâm lý "ăn chắc mặc bền" vẫn còn lớn. Từ những phân tích này, các kiến nghị cụ thể được đưa ra không chỉ cho BHXH thành phố Việt Trì mà còn cho các cấp cao hơn như BHXH tỉnh Phú Thọ và BHXH Việt Nam, nhằm tạo ra một khung chính sách và cơ chế thực thi thuận lợi nhất, hướng tới mục tiêu an sinh xã hội bền vững cho mọi người dân.

4.1. Bài học thành công từ các địa phương như Hải Dương Cao Bằng

Thành công của Hải Dương và Cao Bằng trong việc nâng cao tỷ lệ tham gia BHXH tự nguyện mang lại nhiều bài học giá trị. Thứ nhất, đó là việc giao chỉ tiêu phát triển đối tượng cụ thể đến từng cán bộ, từng đại lý thu BHXH, tạo áp lực và động lực thi đua. Thứ hai, họ phát huy tối đa vai trò của hệ thống đại lý thu, coi đây là "cánh tay nối dài" thực sự, với chính sách đãi ngộ tốt và đào tạo nghiệp vụ thường xuyên. Thứ ba, phương châm "bám làng, bám dân", trực tiếp gặp gỡ, tư vấn đã tạo dựng được lòng tin và sự lan tỏa chính sách trong cộng đồng. Việt Trì hoàn toàn có thể áp dụng những cách làm sáng tạo này vào điều kiện thực tế của địa phương.

4.2. Phân tích SWOT Cơ hội và thách thức trong giai đoạn mới

Phân tích SWOT cho thấy các yếu tố nội tại và bên ngoài tác động đến việc phát triển BHXH tự nguyện tại Việt Trì. Điểm mạnh là có sự chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền và đội ngũ cán bộ có năng lực. Cơ hội đến từ sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố và chính sách hỗ trợ của nhà nước ngày càng tốt hơn. Tuy nhiên, điểm yếu là nhận thức của người dân chưa đồng đều, công tác tuyên truyền còn hạn chế. Thách thức lớn nhất là thu nhập của một bộ phận lớn người lao động tự do còn thấp và không ổn định, cùng với sự cạnh tranh từ các sản phẩm bảo hiểm thương mại. Việc nhận diện rõ các yếu tố này giúp xây dựng chiến lược phù hợp, phát huy điểm mạnh, tận dụng cơ hội và khắc phục điểm yếu, vượt qua thách thức.

4.3. Kiến nghị hoàn thiện chính sách với BHXH Việt Nam và tỉnh Phú Thọ

Để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho cấp cơ sở, nghiên cứu đề xuất một số kiến nghị. Với BHXH Việt Nam, cần tiếp tục nghiên cứu sửa đổi Luật BHXH theo hướng mở rộng quyền lợi, giảm điều kiện về thời gian đóng tối thiểu để hưởng chế độ hưu trí (có thể xuống 15 năm thay vì 20 năm), và tăng mức hỗ trợ từ trung ương. Với BHXH tỉnh Phú Thọ, cần có cơ chế chỉ đạo, giám sát và hỗ trợ đặc thù cho các địa bàn trọng điểm như Việt Trì; đồng thời xây dựng chính sách khen thưởng, động viên kịp thời cho các cá nhân, tập thể có thành tích xuất sắc trong công tác phát triển đối tượng tham gia, tạo ra phong trào thi đua sâu rộng trong toàn ngành.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM QUYỀN THỊ LAN PHƯƠNG GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN BẢO HIỂM XÃ HỘI TỰ NGUYỆN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ VIỆT TRÌ, TỈNH PHÚ THỌ Ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 8340410 Người hướng dẫn khoa học: TS. Quyền Đình Hà NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2019 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan bản luận văn này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của riêng tôi. Các số liệu sử dụng phân tích trong luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng, đã công bố theo đúng quy định. Các kết quả nghiên cứu trong luận văn do tôi tự tìm hiểu, phân tích một cách trung thực, khách quan và phù hợp với thực tiễn của thành phố Việt Trì.

Hà Nội, ngày 7 tháng 6 năm 2019 Tác giả luận văn Quyền Thị Lan Phương i LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tâ ̣p và hoàn thành Luâ ̣n văn này, em đã nhâ ̣n được sự hướng dẫn, giúp đỡ quý báu của các thầ y cô; các anh, chị, em và các ba ̣n. Với lòng kı́nh tro ̣ng và biế t ơn sâu sắ c, em xin đươ ̣c bày tỏ lời cảm ơn chân thành tới: Ban Giám đốc, Ban chủ nhiệm Khoa kinh tế và phát triển nông thôn, Ban quản lý đào tạo sau đa ̣i ho ̣c, quý Thầy giáo, Cô giảng dạy của Học viện nông nghiệp Việt Nam đã ta ̣o mọi điề u kiêṇ thuâ ̣n lơ ̣i giúp đỡ, truyền thụ những kiến thức quý báu cho em trong suốt quá trình học tập và hoàn thành Luâ ̣n văn. Đặc biệt là TS. Quyền Đình Hà đã dành nhiều thời gian nhiệt tình hướng dẫn nghiên cứu và giúp đỡ để em hoàn thành Luâ ̣n văn này.

Ban lãnh đạo và anh em đồng nghiệp trong đơn vị đã tạo điều kiện thuận lợi cho em trong quá trình làm việc, trong thời gian học tập, thu thập số liệu để em có thể hoàn thành Luận văn tốt nghiệp này. Do điều kiện về năng lực bản thân còn hạn chế, luận văn chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót. Kính mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các thầy cô giáo trong hội đồng khoa học, bạn bè và đồng nghiệp để luận văn của em được hoàn thiện hơn. Hà Nội, ngày 7 tháng 6 năm 2019 Tác giả luận văn Quyền Thị Lan Phương ii MỤC LỤC Lời cam đoan.

ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng .vii Danh mục sơ đồ, biểu đồ. ix Danh mục hộp.

x Trích yếu luận văn. xi Thesis abstract. Tính cấp thiết. Mục tiêu nghiên cứu.

Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu.

Phạm vi nội dung. Phạm vi không gian. Phạm vi thời gian. Ý nghĩa khoa học của đề tài.

Về thực tiễn. Cơ sở lý luận và thực tiễn. Cơ sở lý luận về phát triển bảo hểm xã hội tự nguyện. Một số khái niệm cơ bản.

Đặc điểm, vai trò của bảo hiểm xã hội tự nguyện. Tính chất của bảo hiểm xã hội tự nguyện. Nội dung phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Một số điểm mới về bảo hiểm xã hội tự nguyện quy định tại Luật bảo hiểm xã hội bổ sung năm 2016. Cơ sở thực tiễn. Kinh nghiê ̣m của mô ̣t số quố c gia trên thế giới. Kinh nghiệm ở một số địa phương về phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Bài học rút ra từ nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế và trong nước. Những công trình nghiên cứu có liên quan. Phương pháp nghiên cứu. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu.

Điều kiện tự nhiên, dân số xã hội. Khái quát về Bảo hiểm xã hội thành phố Việt Trì. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu.

Phương pháp thu thập thông tin. Phương pháp xử lý thông tin. Phương pháp phân tích thông tin. Một số chỉ tiêu phản ánh tình hình phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Thực trạng phát triển BHXH tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Thực trạng phát triển đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện tại thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Thực trạng phát triển số thu bảo hiểm xã hội tự nguyện tại thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ.

Thực trạng phát triển hệ thống cung ứng dịch vụ, tổ chức thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện tại thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Thực trạng nâng cao chất lượng dịch vụ. Đánh giá chung về công tác phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện tại địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Đánh giá của các bên liên quan về vấn đề phát triển BHXH tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì.

Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển BHXH tự nguyện tại địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Ảnh hưởng của chính sách BHXH tự nguyện đến sự phát triển BHXH tự nguyện. Yếu tố thông tin, tuyên truyền. Yếu tố thuộc về người dân.

Yếu tố tổ chức bộ máy và cán bộ. Điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức (SWOT) của phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì. Một số giải pháp hoàn thiện nhằm phát triển BHXH tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ. Căn cứ xác định giải pháp.

Nâng cao nhận thức về bảo hiểm xã hội tự nguyện cho người dân. Tăng cường công tác tuyên truyền bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì. Mở rộng các chế độ bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì. Nâng cao chất lượng hệ thống cung ứng dịch vụ, tổ chức thực hiện bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì.

Kết luận và kiến nghị. Kiến nghị với Bảo hiểm xã hội Việt Nam. Kiến nghị với Bảo hiểm xã hội tỉnh Phú Thọ. Kiến nghị với Bảo hiểm xã hội thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ.

94 Tài liệu tham khảo. 97 v DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt ASXH An sinh xã hội BHXH Bảo hiểm xã hội BHXH BB Bảo hiểm xã hội bắt buộc BHXH TN Bảo hiểm xã hội tự nguyện BHYT Bảo hiểm y tế HĐND Hội đồng nhân dân NLĐ Người lao động NSNN Ngân sách Nhà nước UBND Ủy ban nhân dân vi DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Số người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện trong tổng số người tham gia bảo hiểm xã hội tại thành phố Việt Trì giai đoạn 2016 - 2018. Mức đóng BHXH tự nguyện phân theo đối tượng tham gia trên địa bàn thành phố Việt Trì năm 2018.

Tình hình thực hiện kế hoạch thu bảo hiểm xã hội tự nguyện của bảo hiểm xã hội Thành phố Việt Trì giai đoạn 2016 - 2018. Lương hưu và trợ cấp do quỹ Bảo hiểm xã hội tự nguyện chi trả trên địa bàn thành phố Việt Trì giai đoạn 2016 – 2018. Bảng tổng hợp mức chi thù lao đại lý thu Bảo hiểm xã hội tự nguyện, giai đoạn 2016 - 2018. Tổng hợp hoạt động tuyên bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì giai đoạn 2016- 2018.

Bảng tổng hợp đánh giá công tác phục vụ của cơ quan Bảo hiểm xã hội thành phố Việt Trì. Mô tả mẫu điều tra về đối tượng đang tham gia BHXH tự nguyện. Mức đóng phí bảo hiểm xã hội tự nguyện phù hợp. Đối tượng Nhà nước nên hỗ trợ đóng BHXH tự nguyện.

Đánh giá về mức độ đơn giản/phức tạp của Hồ sơ kê khai thông tin, Quy trình các bước thực hiện đăng ký và các giấy tờ kèm theo khi đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện. Mức độ hài lòng của người lao động về thái độ phục vụ của viên chức bảo hiểm xã hội thành phố Việt Trì. Hiểu biết về chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện của Người lao động chưa tham gia BHXH tự nguyện. Mức độ hiểu biết về chính sách của người lao động chưa tham gia BHXH tự nguyện.

Ảnh hưởng của mức độ hiểu biết về chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện và kết quả thực hiện bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì. Bảng đánh giá mức độ thường xuyên của công tác tuyên truyền. Ảnh hưởng của trình độ học vấn và quyết định tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì. Đánh giá về thủ tục tham gia và thủ tục giải quyết bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì.

Điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức (SWOT) của quản lý bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì. 81 viii DANH MỤC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ Sơ đồ 3. Bản đồ hành chính thành phố Việt Trì. Sơ đồ tổ chức bộ máy của bảo hiểm xã hội thành phố Việt Trì.

Biểu đồ so sánh số người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện và bảo hiểm xã hội bắt buộc từ năm 2016 - 2018. Biểu đồ so sánh số người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện phân theo mức đóng từ năm 2016 - 2018. Cơ cấu người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện theo phương thức đóng trên địa bàn thành phố Việt Trì từ năm 2016 - 2018. Kết quả thực hiện kế hoạch thu bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn Thành phố Việt Trì giai đoạn 2016 - 2018.

Ý kiến của khách hàng về mức đóng phí BHXH tự nguyện. Ý kiến khách hàng về phương thức đóng phí BHXH tự nguyện. Mức độ hiểu biết về chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện. Nguồn thông tin về bảo hiểm xã hội tư nguyện mà người dân có được.

Ảnh hưởng của thu nhập bình quân hàng tháng và quyết định tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì. 76 ix DANH MỤC HỘP Hộp 4. Sẽ có chính sách mở rộng các chế độ BHXH tự nguyện. Không biết có chính sách BHXH tự nguyện .3 Tại sao không tham gia.

76 x TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Quyền Thị Lan Phương Tên Luận văn: Giải pháp phát triển bảo hiểm xã hội tự nguyện trên địa bàn thành phố Việt Trì, tỉnh Phú Thọ.