Luận văn thạc sĩ vnua đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường làng nghề triều khúc xã tân triều huyện thanh trì thành phố hà nội

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường làng nghề triều khúc xã, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất

• Tác giả: Đặng Trần Quân
• Người hướng dẫn: Pgs. Nguyễn Xuân Thành
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Khoa học môi trường
• Đề tài: Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường làng nghề Triều Khúc, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục chữ viết tắt
• 1.4. Danh mục bảng
• 1.5. Danh mục hình
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 1.7. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.8. Mục đích nghiên cứu
• 1.9. Yêu cầu của đề tài
• 1.10. Tổng quan tài liệu
• 1.11. Tình hình nghiên cứu về làng nghề Triều Khúc
• 1.12. Môi trường làng nghề tái chế nhựa và dệt nhuộm ở Việt Nam
• 1.13. Môi trường làng nghề Việt Nam
• 1.14. Môi trường làng nghề tái chế nhựa ở Việt Nam
• 1.15. Môi trường làng nghề dệt nhuộm ở Việt Nam
• 1.16. Phát triển và bảo vệ môi trường làng nghề
• 1.17. Kinh nghiệm về phát triển làng nghề và bảo vệ môi trường làng nghề trên thế giới
• 1.18. Phát triển và bảo vệ môi trường làng nghề ở Việt Nam
• 1.19. Tình hình phát triển làng nghề truyền thống và bảo vệ môi trường làng nghề của thành phố Hà Nội
• 1.20. Tình hình phát triển làng nghề truyền thống của thành phố Hà Nội
• 1.21. Thực trạng môi trường và công tác bảo vệ môi trường làng nghề của Hà Nội
• 1.22. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu
• 1.23. Đối tượng nghiên cứu
• 1.24. Phạm vi nghiên cứu
• 1.25. Nội dung nghiên cứu
• 1.26. Điều kiện tự nhiên – kinh tế xã hội làng nghề Triều Khúc, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội
• 1.27. Hoạt động sản xuất làng nghề Triều Khúc (dệt nhuộm, thu gom và tái chế nhựa)
• 1.28. Đánh giá hiện trạng môi trường làng nghề Triều Khúc
• 1.29. Ảnh hưởng của hoạt động sản xuất đến cảnh quan môi trường và sức khỏe cộng đồng
• 1.30. Đề xuất giải pháp nhằm tăng hiệu quả sản xuất và cải thiện chất lượng môi trường làng nghề Triều Khúc
• 1.31. Phương pháp nghiên cứu
• 1.32. Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp
• 1.33. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp
• 1.34. Phương pháp lấy mẫu và phân tích mẫu
• 1.35. Phương pháp xử lý số liệu và so sánh
• 1.36. Kết quả và thảo luận
• 1.37. Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội xã Tân Triều
• 1.38. Điều kiện tự nhiên
• 1.39. Kinh tế xã hội
• 1.40. Hoạt động sản xuất làng nghề Triều Khúc
• 1.41. Hoạt động dệt nhuộm
• 1.42. Hoạt động thu gom và tái chế nhựa
• 1.43. Đánh giá hiện trạng môi trường làng nghề
• 1.44. Đánh giá hiện trạng môi trường nước
• 1.45. Đánh giá hiện trạng môi trường không khí
• 1.46. Đánh giá hiện trạng chất thải rắn sản xuất
• 1.47. Ảnh hưởng của hoạt động sản xuất làng nghề đến cảnh quan môi trường và sức khỏe của con người
• 1.48. Ảnh hưởng đến cảnh quan môi trường
• 1.49. Ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng
• 1.50. Thực trạng công tác quản lý môi trường của địa phương
• 1.51. Đề xuất giải pháp tăng hiệu quả sản xuất và bảo vệ môi trường làng nghề
• 1.52. Giải pháp cơ chế, chính sách
• 1.53. Giải pháp quy hoạch
• 1.54. Giải pháp công nghệ xử lý
• 1.55. Sản xuất sạch hơn
• 1.56. Giải pháp tuyên truyền giáo dục cộng đồng
• 1.57. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng quan về ô nhiễm môi trường tại làng nghề Triều Khúc

Làng nghề Triều Khúc, nằm ở xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, Hà Nội, nổi tiếng với nghề dệt nhuộm và tái chế nhựa. Tuy nhiên, sự phát triển này đi kèm với những thách thức lớn về ô nhiễm môi trường. Các hoạt động sản xuất đã gây ra ô nhiễm không khí, nước và chất thải rắn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và chất lượng cuộc sống. Theo nghiên cứu của Đặng Trần Quân, ô nhiễm không khí tại đây chủ yếu do bụi và khí thải từ các cơ sở sản xuất. Nước thải từ hoạt động nhuộm và tái chế nhựa cũng chứa nhiều chất độc hại, vượt quá tiêu chuẩn cho phép.

1.1. Tình hình ô nhiễm không khí tại làng nghề

Ô nhiễm không khí tại làng nghề Triều Khúc chủ yếu do bụi và khí thải từ quá trình sản xuất. Theo báo cáo, nồng độ bụi trong không khí thường xuyên vượt mức cho phép, gây ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân. Các bệnh về đường hô hấp gia tăng, đặc biệt là ở những người làm việc trực tiếp trong các xưởng sản xuất.

1.2. Ô nhiễm nước và chất thải rắn

Nước thải từ hoạt động nhuộm và tái chế nhựa chứa nhiều chất độc hại như COD, BOD5 và coliform. Nhiều hộ gia đình không có hệ thống xử lý nước thải, dẫn đến việc xả thải trực tiếp ra môi trường. Chất thải rắn từ sản xuất cũng được đổ ra ngoài, gây ô nhiễm môi trường xung quanh.

II. Vấn đề và thách thức trong quản lý ô nhiễm môi trường

Quản lý ô nhiễm môi trường tại làng nghề Triều Khúc đang gặp nhiều khó khăn. Thiếu cơ chế chính sách rõ ràng và sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này. Hơn nữa, ý thức bảo vệ môi trường của người dân còn thấp, khiến cho các biện pháp bảo vệ môi trường chưa được thực hiện hiệu quả. Theo nghiên cứu, việc thiếu quy hoạch và công nghệ xử lý hiện đại cũng là một trong những thách thức lớn.

2.1. Thiếu cơ chế chính sách và quy hoạch

Hiện tại, làng nghề Triều Khúc chưa có quy hoạch cụ thể cho việc phát triển bền vững. Các chính sách bảo vệ môi trường chưa được thực thi nghiêm túc, dẫn đến tình trạng ô nhiễm ngày càng gia tăng.

2.2. Ý thức bảo vệ môi trường của cộng đồng

Người dân tại làng nghề chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường. Việc xả thải không qua xử lý và sử dụng nguyên liệu độc hại vẫn diễn ra phổ biến, gây ra ô nhiễm nghiêm trọng.

III. Giải pháp giảm ô nhiễm môi trường tại làng nghề Triều Khúc

Để giảm thiểu ô nhiễm môi trường tại làng nghề Triều Khúc, cần áp dụng các giải pháp đồng bộ. Các giải pháp này bao gồm cải tiến công nghệ sản xuất, nâng cao ý thức cộng đồng và xây dựng hệ thống xử lý nước thải hiệu quả. Theo Đặng Trần Quân, việc áp dụng công nghệ xanh và sản xuất sạch hơn sẽ giúp giảm thiểu ô nhiễm và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

3.1. Cải tiến công nghệ sản xuất

Cần áp dụng công nghệ xanh trong sản xuất để giảm thiểu ô nhiễm. Việc sử dụng nguyên liệu thân thiện với môi trường và quy trình sản xuất sạch sẽ giúp giảm thiểu chất thải và ô nhiễm.

3.2. Nâng cao ý thức cộng đồng

Tuyên truyền giáo dục cộng đồng về bảo vệ môi trường là rất cần thiết. Các hoạt động như hội thảo, lớp học về bảo vệ môi trường sẽ giúp nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người dân.

3.3. Xây dựng hệ thống xử lý nước thải

Cần đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung cho làng nghề. Hệ thống này sẽ giúp xử lý nước thải trước khi xả ra môi trường, giảm thiểu ô nhiễm nước.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Các giải pháp đã được áp dụng tại làng nghề Triều Khúc và đã đạt được một số kết quả tích cực. Việc cải tiến công nghệ sản xuất và nâng cao ý thức cộng đồng đã giúp giảm thiểu ô nhiễm. Theo báo cáo, nồng độ ô nhiễm không khí đã giảm đáng kể sau khi áp dụng các biện pháp này. Tuy nhiên, vẫn cần tiếp tục theo dõi và cải thiện để đạt được hiệu quả bền vững.

4.1. Kết quả cải thiện ô nhiễm không khí

Sau khi áp dụng công nghệ xanh, nồng độ bụi trong không khí đã giảm xuống dưới mức cho phép. Điều này đã cải thiện sức khỏe của người dân, giảm tỷ lệ mắc bệnh về đường hô hấp.

4.2. Tác động tích cực đến sức khỏe cộng đồng

Sự cải thiện trong chất lượng môi trường đã giúp nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Các bệnh liên quan đến ô nhiễm đã giảm, người dân cảm thấy an tâm hơn khi sinh sống và làm việc tại đây.

V. Kết luận và tương lai của làng nghề Triều Khúc

Làng nghề Triều Khúc đang đứng trước nhiều cơ hội và thách thức trong việc bảo vệ môi trường. Việc áp dụng các giải pháp giảm ô nhiễm môi trường là cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững. Tương lai của làng nghề phụ thuộc vào sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và ý thức của cộng đồng trong việc bảo vệ môi trường.

5.1. Tầm quan trọng của bảo vệ môi trường

Bảo vệ môi trường không chỉ là trách nhiệm của chính quyền mà còn là trách nhiệm của mỗi người dân. Sự tham gia tích cực của cộng đồng sẽ góp phần tạo ra một môi trường sống trong lành hơn.

5.2. Hướng đi bền vững cho làng nghề

Làng nghề Triều Khúc cần phát triển theo hướng bền vững, kết hợp giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường. Các chính sách hỗ trợ và khuyến khích sản xuất sạch sẽ là cần thiết để đạt được mục tiêu này.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Làng nghề truyền thống đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế và giải quyết việc làm tại khu vực nông thôn Việt Nam. Tại xã Tân Triều (huyện Thanh Trì, Hà Nội), hoạt động sản xuất công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp chiếm tỷ trọng vượt trội với 67,4% tổng giá trị sản xuất toàn xã, tương đương 453,8 tỷ đồng vào năm 2015. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của làng nghề Triều Khúc với hai ngành nghề đặc thù là dệt nhuộm và thu gom, tái chế nhựa đang đặt ra những thách thức nghiêm trọng về mặt môi trường sinh thái và sức khỏe cộng đồng.

Vấn đề cốt lõi của làng nghề Triều Khúc là hoạt động sản xuất diễn ra đan xen trong các khu dân cư đông đúc với 17.281 nhân khẩu. Lượng nước thải chưa qua xử lý lên tới hơn 800 m³/ngày cùng khối lượng phế liệu thu gom trên 40 tấn/ngày đã gây quá tải hệ thống hạ tầng kỹ thuật địa phương.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn tập trung vào:

• Đánh giá toàn diện thực trạng ô nhiễm môi trường nước, không khí và chất thải rắn phát sinh từ các hoạt động sản xuất tại làng nghề Triều Khúc.
• Xác định mức độ ảnh hưởng của ô nhiễm đến cảnh quan và sức khỏe của người dân địa phương.
• Đề xuất hệ thống các giải pháp quản lý, quy hoạch và công nghệ khả thi nhằm giảm thiểu áp lực ô nhiễm môi trường.

Phạm vi nghiên cứu được thực hiện tại làng Triều Khúc, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội trong giai đoạn từ tháng 5/2015 đến tháng 8/2016. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn to lớn khi cung cấp bộ dữ liệu quan trắc định lượng chuẩn xác, hỗ trợ chính quyền địa phương đưa ra các quyết sách bảo vệ môi trường, giảm thiểu tải lượng các chất ô nhiễm hữu cơ và khí độc hại, hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế bền vững cho địa bàn ven đô.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết phát triển bền vững của Ủy ban Môi trường và Phát triển Thế giới (WCED, 1987), bảo đảm sự cân bằng hài hòa giữa ba trụ cột: tăng trưởng kinh tế, công bằng xã hội và bảo vệ tài nguyên môi trường. Bên cạnh đó, luận văn áp dụng mô hình Sản xuất sạch hơn (Cleaner Production) và phương pháp quản lý nội vi (Good Housekeeping) nhằm tối ưu hóa việc sử dụng nguyên nhiên liệu, giảm thiểu dòng thải ngay tại nguồn phát sinh trong từng công đoạn công nghệ. Nguyên tắc "Người gây ô nhiễm phải trả tiền" (Polluter Pays Principle) cũng được lồng ghép để hoàn thiện khung quản trị môi trường cấp cơ sở.

Các khái niệm chính được làm rõ trong nghiên cứu bao gồm:

• Ô nhiễm môi trường làng nghề: Tình trạng suy giảm chất lượng môi trường do các chất thải từ hoạt động sản xuất tiểu thủ công nghiệp phân tán vượt quá quy chuẩn cho phép.
• Nhu cầu oxy hóa học (COD) và Nhu cầu oxy sinh học (BOD5): Các chỉ số biểu thị mức độ ô nhiễm của các hợp chất hữu cơ có trong nước thải dệt nhuộm và tái chế nhựa.
• Thuốc nhuộm phân tán (Disperse Dyes): Hợp chất hữu cơ thuộc nhóm azo và anthraquinone khó tan trong nước, có khả năng gây dị ứng và tổn thương hệ hô hấp.
• Bụi lơ lửng tổng số (TSP): Các hạt bụi phát sinh từ quá trình kéo sợi, giũ hồ và xay nghiền nhựa nhiệt dẻo.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp và thứ cấp:

• Cỡ mẫu và chọn mẫu xã hội học: Thực hiện điều tra ngẫu nhiên phân tầng với tổng quy mô 80 phiếu khảo sát, bao gồm 60 phiếu dành cho các chủ hộ sản xuất (chia đều 30 hộ dệt nhuộm và 30 hộ tái chế nhựa) và 20 phiếu dành cho các hộ dân cư sinh sống xung quanh. Phương pháp chọn mẫu này đảm bảo tính đại diện cho các nhóm đối tượng phát thải và thụ hưởng môi trường tại địa bàn.
• Phương pháp quan trắc và phân tích môi trường: Lấy mẫu định kỳ 2 đợt tương ứng với hai mùa đặc trưng là đợt 1 (tháng 12/2015 - mùa khô) và đợt 2 (tháng 6/2016 - mùa mưa). Quan trắc môi trường không khí tại 4 vị trí trọng điểm (từ KK1 đến KK4) đo các thông số nhiệt độ, độ ẩm, tốc độ gió, bụi TSP, độ ồn, CO, SO2, NO2. Lấy 8 điểm mẫu nước bao gồm nước mặt hồ/mương (NM1, NM2), nước thải dệt nhuộm (NTD1, NTD2), nước thải tái chế nhựa (NTN1, NTN2) và nước ngầm (NN1, NN2).
• Phương pháp chuẩn và đối sánh: Quy trình lấy mẫu và phân tích tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia (TCVN 5992:1995, TCVN 5993:1995, TCVN 6491-1999) và phương pháp chuẩn SMEWW. Dữ liệu thực nghiệm được so sánh đối chiếu với các quy chuẩn hiện hành: QCVN 05:2013/BTNMT (không khí xung quanh), QCVN 26:2010/BTNMT (tiếng ồn), QCVN 08:2008/BTNMT (nước mặt), QCVN 09:2008/BTNMT (nước ngầm), QCVN 40:2011/BTNMT (nước thải công nghiệp) và QCVN 13-MT:2015/BTNMT (nước thải dệt nhuộm).

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Môi trường nước bị ô nhiễm hữu cơ và vi sinh nghiêm trọng: Nước thải phát sinh từ 70 cơ sở nhuộm và hơn 300 hộ tái chế nhựa có nồng độ chất ô nhiễm rất cao. Nước thải dệt nhuộm có hàm lượng COD vượt quy chuẩn cho phép từ 10 đến 15 lần. Nước thải từ các công đoạn tẩy rửa và băm nghiền nhựa ghi nhận nồng độ COD trung bình 200 mg/L và BOD5 đạt 80 mg/L, vượt từ 2 đến 4 lần giới hạn xả thải. Môi trường nước mặt và nước ngầm tại khu vực dân cư đều có dấu hiệu nhiễm khuẩn với hàm lượng Coliform và amoni (NH4+) vượt tiêu chuẩn an toàn nhiều lần.

2. Chất lượng không khí suy giảm do bụi và khí độc: Nồng độ bụi tổng số TSP tại các điểm quan trắc dao động trong khoảng 0,45 - 1,33 mg/m³, vượt quy chuẩn kỹ thuật quốc gia từ 2 đến 4 lần. Quá trình gia nhiệt tạo hạt nhựa (đùn hạt ở nhiệt độ 150 - 200°C đối với PVC, 160 - 165°C đối với PP) phát sinh hàm lượng khí CO và hợp chất hữu cơ bay hơi THC vượt ngưỡng 1,3 lần. Tiếng ồn từ hoạt động của các máy dệt thoi và máy nghiền hạt nhựa dao động vượt quy chuẩn QCVN 26:2010/BTNMT từ 4 đến 14 dBA, cá biệt tại các khu vực tập trung xưởng dệt tiếng ồn vượt ngưỡng từ 10 đến 35 dBA.

3. Áp lực rác thải rắn sản xuất khổng lồ: Làng nghề thu gom hơn 40 tấn nhựa phế liệu mỗi ngày, bao gồm 1.200 tấn HDPE/năm, 700 tấn PP/năm, 650 tấn LDPE/năm và 600 tấn PS/PVC/PET/năm. Lượng tạp chất không thể tái chế phát sinh khoảng 350 tấn/năm. Do thiếu bãi tập kết tập trung, rác thải và nguyên liệu phế phẩm bị lấn chiếm ra lòng đường, gây cản trở giao thông và bốc mùi hôi thối nồng nặc.

4. Tác động tiêu cực đến sức khỏe cộng đồng: Kết quả khảo sát y tế cho thấy tỷ lệ người lao động và người dân tiếp xúc trực tiếp với môi trường sản xuất mắc các bệnh lý cao hơn đáng kể so với khu vực thuần nông. Các bệnh phổ biến nhất là bệnh đường hô hấp (viêm phế quản, viêm xoang), bệnh ngoài da (dị ứng, viêm da tiếp xúc do hóa chất nhuộm azo) và các bệnh về thị giác.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng ô nhiễm xuất phát từ việc công nghệ sản xuất còn ở mức độ thủ công, chắp vá với 60 - 70% máy móc thiết bị cũ kỹ, tiêu hao nhiều năng lượng. Toàn bộ các cơ sở dệt nhuộm và tái chế nhựa chưa đầu tư hệ thống xử lý nước thải và khí thải đạt chuẩn mà xả thải trực tiếp vào mương thoát nước chung dẫn ra sông Nhuệ.

Dữ liệu quan trắc có thể được mô hình hóa trực quan qua bảng tổng hợp dòng thải và biểu đồ so sánh biến thiên nồng độ COD, BOD5 giữa hai đợt đo tháng 12/2015 và tháng 6/2016. Sự sụt giảm chất lượng nguồn nước trong mùa khô rõ rệt hơn do lưu lượng dòng chảy tự nhiên thấp. Biểu đồ phân bố độ ồn và nồng độ khí CO cũng phản ánh chính xác các vị trí tập trung xưởng sản xuất có mật độ ô nhiễm cao hơn 40 - 60% so với khu vực rìa làng nghề. Kết quả này tương đồng với các nghiên cứu trước đây tại làng nghề dệt lụa Vạn Phúc và làng nghề nhựa Minh Khai, khẳng định tính quy luật của mô hình ô nhiễm làng nghề tiểu thủ công nghiệp tại miền Bắc.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện cơ chế chính sách và phân bổ nguồn lực tài chính: Ủy ban nhân dân huyện Thanh Trì và Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội cần phân bổ tối thiểu 10% tổng kinh phí sự nghiệp môi trường hàng năm để đầu tư hạ tầng xử lý chất thải làng nghề. Triển khai các gói vay vốn ưu đãi từ Quỹ Bảo vệ Môi trường với lãi suất thấp nhằm hỗ trợ 100% các cơ sở sản xuất đổi mới máy móc, thiết bị hiện đại giai đoạn 2016 - 2020. Áp dụng nghiêm mức xử phạt hành chính đối với các cơ sở cố tình xả thải trực tiếp không qua xử lý.

2. Quy hoạch và di dời cơ sở sản xuất vào cụm công nghiệp tập trung: Ủy ban nhân dân xã Tân Triều phối hợp cùng các phòng ban chức năng thực hiện quy hoạch di dời 200 cơ sở dệt nhuộm và hơn 300 hộ thu gom, tái chế nhựa ra khỏi khu dân cư vào Cụm công nghiệp làng nghề Tân Triều trước năm 2025. Đầu tư xây dựng trạm xử lý nước thải tập trung với công suất thiết kế 1.000 m³/ngày đêm, đảm bảo chất lượng nước sau xử lý đạt QCVN 40:2011/BTNMT trước khi xả ra môi trường tiếp nhận.

3. Ứng dụng giải pháp khoa học công nghệ và sản xuất sạch hơn (SXSH): Các cơ sở dệt nhuộm và tái chế nhựa cần chủ động lắp đặt hệ thống lọc bụi túi vải và tháp hấp phụ khí độc nhằm đạt hiệu suất xử lý khí thải trên 85%. Chuyển đổi công nghệ gia nhiệt bằng than sang sử dụng điện công nghiệp hoặc khí hóa lỏng. Thực hiện tuần hoàn 30 - 40% lượng nước giũ hồ và nước làm mát, giảm định mức tiêu thụ nước xuống dưới 25 m³/tấn sản phẩm hoàn thiện trong giai đoạn 2017 - 2022.

4. Tăng cường công tác tuyên truyền và giám sát cộng đồng: Hội Nông dân, Đoàn Thanh niên và Ban quản lý thôn Triều Khúc cần định kỳ tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật an toàn hóa chất, trang bị đầy đủ bảo hộ lao động cho 1.300 công nhân làng nghề. Thành lập tổ tự quản vệ sinh môi trường thực hiện kiểm tra, giám sát định kỳ 1 tháng/lần bắt đầu từ quý IV/2016, nâng cao ý thức giữ gìn vệ sinh chung trong cộng đồng dân cư.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cán bộ quản lý môi trường và cơ quan hoạch định chính sách: Các dữ liệu thực chứng và bộ chỉ số định lượng giúp các chuyên viên tại Chi cục Bảo vệ Môi trường Hà Nội, UBND huyện Thanh Trì xây dựng các đề án quy hoạch, phương án di dời và ban hành cơ chế hỗ trợ tài chính cho các làng nghề ven đô.
• Học viên cao học và nhà nghiên cứu chuyên ngành Khoa học Môi trường: Tài liệu cung cấp khung phương pháp luận chuẩn mực về khảo sát phân tầng xã hội học kết hợp quan trắc thực địa đa chỉ tiêu theo mùa, làm tài liệu tham khảo cho các công trình nghiên cứu về làng nghề tái chế và dệt may.
• Chủ cơ sở sản xuất, hợp tác xã và doanh nghiệp làng nghề: Nắm bắt quy trình công nghệ Sản xuất sạch hơn, định mức nguyên nhiên liệu chuẩn (1.006 kg sợi/tấn sản phẩm) và các mô hình xử lý dòng thải chi phí thấp để áp dụng trực tiếp vào xưởng sản xuất, giảm thiểu rủi ro pháp lý về môi trường.
• Các tổ chức phi chính phủ và đơn vị tư vấn công nghệ môi trường: Sử dụng số liệu thực trạng ô nhiễm (COD, BOD5, độ ồn, khí thải HCL) để thiết kế các module xử lý nước thải phân tán và hệ thống xử lý khí thải quy mô vừa và nhỏ phù hợp với điều kiện kinh tế của làng nghề Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Mức độ ô nhiễm nước thải tại làng nghề Triều Khúc nghiêm trọng như thế nào? Nước thải làng nghề phát sinh từ 70 cơ sở nhuộm và hơn 300 hộ tái chế nhựa với tổng lưu lượng trên 800 m³/ngày. Kết quả phân tích cho thấy chỉ số COD trong nước thải dệt nhuộm vượt quy chuẩn từ 10 đến 15 lần, trong khi nước thải tái chế nhựa có COD đạt 200 mg/L và BOD5 đạt 80 mg/L, vượt 2 đến 4 lần quy chuẩn hiện hành do xả thẳng không qua xử lý.

2. Nguồn phát sinh chính gây ô nhiễm không khí và tiếng ồn tại Triều Khúc là gì? Khí ô nhiễm sinh ra chủ yếu từ công đoạn gia nhiệt tạo hạt nhựa ở 150 - 200°C sinh khí HCL, CO và bụi bông xơ từ 130 cơ sở dệt. Nồng độ bụi TSP đo được từ 0,45 đến 1,33 mg/m³, vượt 2 đến 4 lần quy chuẩn. Tiếng ồn từ hơn 800 máy dệt thoi vận hành liên tục vượt quy chuẩn từ 4 đến 14 dBA, gây ảnh hưởng trực tiếp đến thính giác của người dân.

3. Ứng dụng giải pháp Sản xuất sạch hơn (SXSH) mang lại lợi ích gì cho hộ sản xuất? Áp dụng kỹ thuật quản lý nội vi và tuần hoàn dòng nước giúp cơ sở sản xuất giảm 30 - 40% lượng nước tiêu thụ trong khâu giũ hồ và nhuộm, tiết kiệm chi phí hóa chất và năng lượng. Việc kiểm soát nhiệt độ và nguyên liệu đầu vào giúp giảm 20 - 25% lượng phế phẩm, hạn chế phát sinh khí độc hại và giảm thiểu chi phí xử lý chất thải cuối đường ống.

4. Phương pháp nghiên cứu của luận văn bảo đảm tính khoa học và đại diện ra sao? Nghiên cứu tiến hành điều tra 80 phiếu phỏng vấn chia đều cho hộ dệt nhuộm, hộ tái chế nhựa và người dân xung quanh. Dữ liệu quan trắc được lấy 2 đợt đối chứng mùa khô (tháng 12/2015) và mùa mưa (tháng 6/2016) tại 4 điểm không khí và 8 điểm nước, tuân thủ đúng các quy trình TCVN và SMEWW, bảo đảm tính khách quan và độ tin cậy cao.

5. Giải pháp nào mang tính quyết định để giải quyết dứt điểm ô nhiễm tại Triều Khúc? Giải pháp cốt lõi là quy hoạch và di dời toàn bộ các cơ sở gây ô nhiễm vào Cụm công nghiệp làng nghề Tân Triều tập trung trước năm 2025, kết hợp xây dựng trạm xử lý nước thải đầu mối công suất 1.000 m³/ngày đêm. Song song đó, chính quyền cần trích tối thiểu 10% kinh phí môi trường để hỗ trợ công nghệ cho các hộ sản xuất.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích toàn diện hiện trạng ô nhiễm môi trường nước (COD vượt 10 - 15 lần), không khí (bụi vượt 2 - 4 lần) và tiếng ồn (vượt 4 - 14 dBA) tại làng nghề Triều Khúc.
• Xác định rõ nguyên nhân do công nghệ sản xuất lạc hậu và hạ tầng xử lý chất thải chưa đáp ứng được quy mô phát sinh trên 800 m³ nước thải/ngày và 40 tấn phế liệu/ngày.
• Xây dựng thành công hệ thống dữ liệu thực nghiệm qua 2 đợt quan trắc mùa khô và mùa mưa, cung cấp luận cứ khoa học tin cậy cho công tác quản trị môi trường.
• Đề xuất đồng bộ 5 nhóm giải pháp: cơ chế chính sách tài chính, quy hoạch cụm công nghiệp, công nghệ xử lý cuối đường ống, sản xuất sạch hơn và truyền thông cộng đồng.
• Định hình lộ trình hành động cụ thể giai đoạn 2016 - 2025, hướng tới việc di dời các cơ sở sản xuất và xây dựng trạm xử lý nước thải tập trung công suất 1.000 m³/ngày đêm.

Công trình nghiên cứu là tài liệu khoa học thiết thực cho các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và doanh nghiệp làng nghề. Hãy áp dụng ngay các giải pháp kỹ thuật và sản xuất sạch hơn nhằm bảo vệ nguồn tài nguyên môi trường và kiến tạo một mô hình làng nghề phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM ĐẶNG TRẦN QUÂN ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP GIẢM THIỂU Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG LÀNG NGHỀ TRIỀU KHÚC, XÃ TÂN TRIỀU, HUYỆN THANH TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI Chuyên ngành: Khoa học môi trường Mã số: 60.01 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Xuân Thành NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năM 2016 Tác giả luận văn Đặng Trần Quân i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc PGS. Nguyễn Xuân Thành đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới các thầy cô Tiểu ban 1, Khoa Môi Trường - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ UBND xã Tân Triều, Viện Địa Lý đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.

Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Đặng Trần Quân ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.

vi Danh mục bảng. vii Danh mục hình. viii Trích yếu luận văn. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục đích nghiên cứu. Yêu cầu của đề tài. Tổng quan tài liệu. Tình hình nghiên cứu về làng nghề Triều Khúc.

Môi trường làng nghề tái chế nhựa và dệt nhuộm ở việt nam. Môi trường làng nghề Việt Nam. Môi trường làng nghề tái chế nhựa ở Việt Nam. Môi trường làng nghề dệt nhuộm ở Việt Nam.

Phát triển và bảo vệ môi trường làng nghề. Kinh nghiệm về phát triển làng nghề và bảo vệ môi trường làng nghề trên thế giới. Phát triển và bảo vệ môi trường làng nghề ở Việt Nam. Tình hình phát triển làng nghề truyền thống và bảo vệ môi trường làng nghề của thành phố hà nội.

Tình hình phát triển làng nghề truyền thống của thành phố Hà Nội. Thực trạng môi trường và công tác bảo vệ môi trường làng nghề của Hà Nội. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. 25 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Điều kiện tự nhiên – kinh tế xã hội làng nghề Triều Khúc, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội.

Hoạt động sản xuất làng nghề Triều Khúc (dệt nhuộm, thu gom và tái chế nhựa). Đánh giá hiện trạng môi trường làng nghề Triều Khúc. Ảnh hưởng của hoạt động sản xuất đến cảnh quan môi trường và sức khỏe cộng đồng .5 Đề xuất giải pháp nhằm tăng hiệu quả sản xuất và cải thiện chất lượng môi trường làng nghề Triều Khúc. Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp. Phương pháp lấy mẫu và phân tích mẫu. Phương pháp xử lý số liệu và so sánh.

Kết quả và thảo luận. Điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội xã Tân Triều. Điều kiện tự nhiên. Kinh tế xã hội.

Hoạt động sản xuất làng nghề Triều Khúc. Hoạt động dệt nhuộm. Hoạt động thu gom và tái chế nhựa. Đánh giá hiện trạng môi trường làng nghề.

Đánh giá hiện trạng môi trường nước. Đánh giá hiện trạng môi trường không khí. Đánh giá hiện trạng chất thải rắn sản xuất. Ảnh hưởng của hoạt động sản xuất làng nghề đến cảnh quan môi trường và sức khỏe của con người.

Ảnh hưởng đến cảnh quan môi trường. Ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. Thực trạng công tác quản lý môi trường của địa phương. Đề xuất giải pháp tăng hiệu quả sản xuất và bảo vệ môi trường làng nghề.

Giải pháp cơ chế, chính sách. 55 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Giải pháp quy hoạch. Giải pháp công nghệ xử lý.

Sản xuất sạch hơn. Giải pháp tuyên truyền giáo dục cộng đồng. Kết luận và kiến nghị. 64 Tài liệu tham khảo.

65 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BTNMT Bộ tài nguyên môi trường BVMT Bảo vệ môi trường QCCP Quy chuẩn cho phép SXSH Sản xuất sạch hơn UBND Ủy ban nhân dân VSMT Vệ sinh môi trường vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Đặc trưng chất thải từ sản xuất của một số loại hình làng nghề. Thành phần và khối lượng nhựa thu gom tại các làng nghề. Đặc tính của các loại nhựa có thể tái chế .4 Nước thải tại một số làng nghề dệt nhuộm điển hình.

Danh mục các chỉ tiêu mẫu khí và phương pháp xác định. Vị trí quan trắc mẫu khí. Vị trí điểm lấy mẫu nước. Các phương pháp xác định thông số trong nước.

Cơ cấu các ngành sản xuất của xã Tân Triều năm 2015. Lao động nghành dệt nhuộm làng Triều Khúc. Định mức nguyên nhiên liệu quá trình nhuộm tơ sợi làng nghề Triều Khúc. Số hộ và lao động thu gom tái chế nhựa làng Triều Khúc.

Định mức nguyên nhiên liệu quá trình thu gom tái chế nhựa làng nghề Triều Khúc. Kết quả phân tích mẫu nước thải dệt nhuộm làng Triều Khúc. Kết quả phân tích mẫu nước thải tái chế nhựa làng Triều Khúc. Kết quả phân tích mẫu nước cống trong làng.

Kết quả phân tích mẫu nước mặt làng Triều Khúc. Kết quả phân tích mẫu ngầm làng Triều Khúc. Kết quả quan trắc mẫu khí làng nghề Triều Khúc tháng 12/2015. Kết quả quan trắc mẫu khí làng nghề Triều Khúc tháng 6/2016.

Kết quả chất thải rắn từ sản xuất của hộ thu gom và tái chế nhựa. Kết quả phỏng vấn người dân về ô nhiễm môi trường làng nghề. Kết quả điều tra về ảnh hưởng làng nghề đến một số loại bệnh tại địa điểm nghiên cứu. 54 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 2.

Sơ đồ quy trình tái chế nhựa của làng nghề. Sơ đồ công nghệ ươm tơ dệt lụa kèm dòng thải của làng nghề. Sơ đồ vị trí lấy mẫu tại làng nghề Triều Khúc. Quy trình nhuộm tơ sợi làng nghề Triều Khúc.

Quy trình thu gom tái chế nhựa làng nghề Triều Khúc. Biểu đồ độ ồn tháng 12/2015 và 6/2016 làng Triều Khúc. Biểu đồ hàm lượng CO tháng 12/2015 và tháng 6/2016. Hệ thống xử lý bụi đơn giản .58 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Đặng Trần Quân Tên Luận văn: Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường làng nghề Triều Khúc, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội.

Ngành: Môi Trường Mã số: 60440301 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu - Đánh giá thực trạng môi trường làng nghề Triều Khúc, xã Tân Triều, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội - Đề xuất giải pháp nhằm giảm ô nhiễm môi trường từ hoạt động sản xuất của làng nghề Triều Khúc. Phương pháp nghiên cứu Nội dung nghiên cứu: điều kiện tự nhiên kinh tế - xã hội, hoạt động sản xuất của làng nghề Triều Khúc; đánh giá hiện trạng môi trường làng nghề và đề xuất giải pháp. Sử dụng phương pháp điều tra khảo sát thực địa, kết hợp thu thập tài liệu. Áp dụng các phương pháp phân tích, thống kê, so sánh toán học, lấy mẫu, xử lý số liệu và đánh giá kết quả.

Kết quả chính và kết luận Làng nghề Triều Khúc có 2 ngành nghề chính là dệt nhuộm và thu gom, tái chế nhựa. Hoạt động sản xuất của làng nghề đã gây ô nhiễm môi trường. Môi trường làng nghề Triều Khúc đã bị ô nhiễm: - Ô nhiễm không khí: CO, bụi và độ ồn. - Ô nhiêm nước mặt: COD, BOD5 và NH4+, coliform.

- Ô nhiễm nước ngầm: NH4+, coliform và COD. - Chất thải rắn từ hoạt động sản xuất chủ yếu từ thu gom và tái chế nhựa. Tình trạng ô nhiễm môi trường ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Bệnh chủ yếu là bệnh ngoài da, bệnh hô hấp.

Công tác quản lý môi trường ở Triều Khúc chưa tốt. Các giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường làng nghề Triều Khúc: cơ chế chính sách, quy hoạch, công nghệ xử lý, sản xuất sạch hơn và tuyên truyền. ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] THESIS ABSTRACT Master candidate: Dang Tran Quan Thesis title: Assessing the environmental current status and proposing solutions to reduce environmental pollution in Trieu Khuc craft village, Tan Trieu Commune, Thanh Tri District, Hanoi city. Major: Environment Code: 60440301 Educational organization: Vietnam National University of Agriculture (VNUA) Research Objectives - Assessing the environmental current status in Trieu Khuc craft village, Tan Trieu Commune, Thanh Tri District, Hanoi city.

- Proposing solutions to reduce environmental pollution from productive activities of Trieu Khuc craft village. Materials and Methods Research Contents: The conditions natural economic - social, productive activities of Trieu Khuc craft village. Assessing the environmental current status and proposing solutions. Use survey methodology, field survey, documents collection.

Apply analytical methods, statistical, mathematical, comparisons, sampling, data processing and results evaluation. Main findings and conclusions Trieu Khuc craft village has textile dyeing craft and recycling plastic craft. Production activities caused environmental pollution in the craft village. Trieu Khuc craft village is environmental pollution: - Air pollution: CO, dust and noise.

- Surface water pollution: COD, BOD5 and NH4+, coliform. - Groundwater pollution: NH4+, coliform and COD. - Solid waste is from the collection and recycing plastic. Environmental pollution seriously affects health.

The diseases are skin diseases, respiratory diseases.