Luận văn thạc sĩ hus nghiên cứu đề xuất giải pháp đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng ở các dự án phát triển công trình công cộng tại thành phố hà nội luận văn ths địa chính

Luận văn thạc sĩ phân tích hus nghiên cứu đề xuất giải pháp đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng ở các dự án phát triển công, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải

• Tác giả: Đỗ Lan Quỳnh
• Người hướng dẫn: PGS.TS Phạm Trọng Mạnh
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Tự Nhiên
• Chuyên ngành: Địa chính
• Đề tài: Nghiên cứu đề xuất giải pháp đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng ở các dự án phát triển công trình công cộng tại thành phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CÁM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CÁC CHỮ CÁI VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH ẢNH
• MỞ ĐẦU
• 0.1. Mục tiêu nghiên cứu
• 0.2. Nội dung nghiên cứu
• 0.3. Phạm vi nghiên cứu
• 0.4. Phương pháp nghiên cứu
• 0.5. Cơ sở tài liệu để thực hiện luận văn
• 0.6. Cấu trúc luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG DỰ ÁN PHÁT TRIỂN CÔNG TRÌNH CÔNG CỘNG
• 1.1. KHÁI NIỆM VỀ BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI KHI GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG
• 1.1.1. Bồi thường thiệt hại và giải phóng mặt bằng
• 1.1.2. Bồi thường thiệt hại khi Nhà nước thu hồi đất để sử dụng vào mục đích an ninh quốc phòng, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng
• 1.2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI ĐẤT, TÀI SẢN GẮN LIỀN VỚI ĐẤT VÀ CÁC GIẢI PHÁP HỖ TRỢ
• 1.2.1. Đối tượng và điều kiện được bồi thường
• 1.3. CƠ SỞ PHÁP LÝ VỀ CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT Ở VIỆT NAM
• 1.3.1. Chính sách của Nhà nước về bồi thường thiệt hại cho người bị thu hồi đất khi Nhà nước thu hồi đất để sử dụng vào mục đích an ninh quốc phòng, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng
• 1.3.2. Những vấn đề tồn tại cần được nghiên cứu về bồi thường giải phóng mặt bằng
• 1.3.3. CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI Ở MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI VÀ Ở MỘT SỐ THÀNH PHỐ TẠI VIỆT NAM
• 1.3.3.1. Các nước trên thế giới
• 1.3.3.2. Tình hình bồi thường giải phóng mặt bằng ở một số thành phố tại Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG CÁC DỰ ÁN PHÁT TRIỂN CÔNG TRÌNH CÔNG CỘNG TẠI HÀ NỘI
• 2.1. KHÁI QUÁT CÔNG TÁC GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG TẠI HÀ NỘI
• 2.2. Kết quả thực hiện
• 2.3. DỰ ÁN XÂY DỰNG CẦU NHẬT TÂN
• 2.3.1. Khái quát về dự án cầu Nhật Tân
• 2.3.2. Các văn bản pháp lý có liên quan đến dự án
• 2.3.3. Kết quả điều tra, xác định các đối tượng và điều kiện được bồi thường ở dự án đầu tư xây dựng cầu Nhật Tân
• 2.3.4. Các chính sách hỗ trợ và tái định cư
• 2.4. DỰ ÁN XÂY DỰNG CƠ SỞ 2 CỦA ĐÀI PHÁT THANH VÀ TRUYỀN HÌNH HÀ NỘI
• 2.4.1. Khái quát dự án
• 2.4.2. Các căn cứ pháp lý của dự án
• 2.4.3. Trình tự thực hiện và trách nhiệm của các cấp các ngành trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng
• 2.4.4. Kết quả thực hiện dự án
• 2.5. ĐÁNH GIÁ VIỆC THỰC HIỆN CÁC CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GPMB TẠI HÀ NỘI THÔNG QUA 02 DỰ ÁN NGHIÊN CỨU
• 2.5.1. Một số thành công
• 2.5.2. Một số hạn chế
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP GÓP PHẦN ĐẨY NHANH TIẾN ĐỘ GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG CÁC DỰ ÁN CÔNG CỘNG TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 3.1. Các giải pháp tổng thể
• 3.2. Các giải pháp về hoàn thiện thể chế
• 3.3. Các giải pháp về nâng cao hiệu quả tổ chức
• 3.4. Các giải pháp về kinh tế
• 3.5. Các giải pháp khác
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải phóng mặt bằng tại Hà Nội

Giải phóng mặt bằng (GPMB) là một trong những vấn đề quan trọng trong quá trình phát triển đô thị tại Hà Nội. Việc GPMB không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ của các dự án phát triển công trình công cộng mà còn tác động đến đời sống của người dân bị thu hồi đất. Trong bối cảnh Hà Nội đang phát triển nhanh chóng, việc tìm ra các giải pháp hiệu quả để đẩy nhanh tiến độ GPMB là rất cần thiết.

1.1. Khái niệm và vai trò của giải phóng mặt bằng

Giải phóng mặt bằng là quá trình thu hồi đất để phục vụ cho các dự án phát triển. Vai trò của GPMB là tạo điều kiện cho việc xây dựng cơ sở hạ tầng, góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố.

1.2. Tình hình giải phóng mặt bằng tại Hà Nội hiện nay

Tình hình GPMB tại Hà Nội hiện nay gặp nhiều khó khăn, bao gồm sự phản đối từ người dân, quy trình bồi thường chưa hợp lý và thiếu minh bạch. Những vấn đề này cần được giải quyết để đảm bảo tiến độ các dự án.

II. Vấn đề và thách thức trong giải phóng mặt bằng

Mặc dù đã có nhiều chính sách và quy định liên quan đến GPMB, nhưng thực tế vẫn tồn tại nhiều thách thức. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ dự án mà còn gây ra nhiều tranh chấp, khiếu kiện từ người dân.

2.1. Những khó khăn trong quy trình bồi thường

Quy trình bồi thường hiện tại còn nhiều bất cập, dẫn đến sự không hài lòng của người dân. Việc xác định giá trị bồi thường chưa phản ánh đúng giá trị thực tế của đất và tài sản gắn liền.

2.2. Sự thiếu minh bạch trong công tác GPMB

Thiếu minh bạch trong quy trình GPMB khiến người dân không tin tưởng vào các quyết định của cơ quan nhà nước. Điều này dẫn đến nhiều khiếu nại và tranh chấp kéo dài.

III. Phương pháp cải thiện tiến độ giải phóng mặt bằng

Để đẩy nhanh tiến độ GPMB, cần áp dụng các phương pháp cải thiện quy trình hiện tại. Những giải pháp này không chỉ giúp tăng tốc độ GPMB mà còn đảm bảo quyền lợi cho người dân.

3.1. Hoàn thiện chính sách bồi thường

Cần xem xét và điều chỉnh chính sách bồi thường để đảm bảo tính công bằng và hợp lý. Việc này sẽ giúp người dân cảm thấy hài lòng hơn với quyết định thu hồi đất.

3.2. Tăng cường công tác tuyên truyền

Tuyên truyền về quyền lợi và nghĩa vụ của người dân trong quá trình GPMB là rất quan trọng. Điều này giúp người dân hiểu rõ hơn về quy trình và giảm thiểu sự phản đối.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc áp dụng các giải pháp cải thiện trong GPMB có thể mang lại kết quả tích cực. Các dự án thí điểm cho thấy sự thay đổi trong quy trình bồi thường đã giúp giảm thiểu khiếu nại từ người dân.

4.1. Kết quả từ các dự án thí điểm

Các dự án thí điểm cho thấy việc cải thiện quy trình bồi thường đã giúp tăng cường sự đồng thuận từ người dân, giảm thiểu khiếu nại và tranh chấp.

4.2. Những bài học rút ra từ thực tiễn

Bài học từ các dự án thành công cho thấy rằng sự tham gia của người dân trong quá trình GPMB là rất quan trọng. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và người dân.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho giải phóng mặt bằng

Giải phóng mặt bằng là một vấn đề phức tạp nhưng cần thiết cho sự phát triển của Hà Nội. Việc tìm ra các giải pháp hiệu quả sẽ giúp đẩy nhanh tiến độ GPMB, từ đó thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội của thành phố.

5.1. Tầm quan trọng của giải pháp bền vững

Các giải pháp bền vững trong GPMB không chỉ giúp đẩy nhanh tiến độ mà còn đảm bảo quyền lợi cho người dân. Cần có sự cam kết từ các cơ quan chức năng để thực hiện.

5.2. Định hướng phát triển trong tương lai

Hà Nội cần có những định hướng phát triển rõ ràng trong công tác GPMB, từ đó tạo ra môi trường đầu tư thuận lợi và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về giải phóng mặt bằng dự án phát triển công trình công cộng 1. Khái niệm về bồi thƣờng thiệt hại khi GPMB 1. Cơ sở lý luận về bồi thƣờng thiệt hại đất, tài sản gắn liền với đất và các giải pháp hỗ trợ 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Cơ sở pháp lý về chính sách bồi thƣờng thiệt hại khi Nhà nƣớc thu hồi đất ở Việt Nam 1.

Chính sách bồi thƣờng thiệt hại ở một số nƣớc trên thế giới và một số thành phố ở Việt Nam Chƣơng 2: Thực trạng giải phóng mặt bằng các dự án phát triển công trình công cộng tại Hà Nội 2. Kết quả công tác GPMB tại Hà Nội 2. Dự án xây dựng Cầu Nhật Tân 2. Dự án xây dựng cơ sở 2 của Đài Phát thanh và Truyền hình Hà Nội 2.

Đánh giá việc thực hiện các chính sách bồi thƣờng GPMB tại Hà Nội thông qua 02 dự án nghiên cứu Chƣơng 3: Đề xuất một số giải pháp góp phần đẩy nhanh tiến độ GPMB các dự án tại thành phố Hà Nội 3. Các giải pháp tổng thể. Các giải pháp về hoàn thiện thể chế. Các giải pháp về nâng cao hiệu quả tổ chức.

Các giải pháp về kinh tế. Các giải pháp khác. Kết luận và kiến nghị 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ GIẢI PHÕNG MẶT BẰNG DỰ ÁN PHÁT TRIỂN CÔNG CỘNG 1.

KHÁI NIỆM VỀ BỒI THƢỜNG THIỆT HẠI KHI GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG 1. Bồi thƣờng thiệt hại và giải phóng mặt bằng - Bồi thƣờng là đền bù những tổn hại đã gây ra. Đền bù là trả lại tƣơng xứng với giá trị hoặc công lao. Nhƣ vậy, bồi thƣờng là trả lại tƣơng xứng với giá trị hoặc công lao cho một chủ thể nào đó bị thiệt hại vì hành vi của chủ thể khác [33].

Bồi thƣờng khi Nhà nƣớc thu hồi đất là việc Nhà nƣớc trả lại giá trị quyền sử dụng đất đối với diện tích đất bị thu hồi cho ngƣời bị thu hồi đất [20]. - Việc bồi thƣờng thiệt hại này có thể vô hình hoặc hữu hình (bồi thƣờng bằng tiền, bằng vật chất khác.) có thể do các quy định của pháp luật điều tiết, hoặc do thoả thuận giữa các chủ thể. - Trên thực tế, ngoài các khoản bồi thƣờng thiệt hại nói trên thì còn có một hình thức bồi thƣờng khác gọi là hỗ trợ, việc hỗ trợ tƣơng xứng với giá trị hoặc công lao cho một chủ thể nào đó bị thiệt hại vì một hành vi của chủ thể khác. - Hỗ trợ khi Nhà nƣớc thu hồi đất là việc Nhà nƣớc giúp đỡ ngƣời bị thu hồi đất thông qua đào tạo nghề mới, bố trí việc làm mới, cấp kinh phí để di dời đến địa điểm mới [26].

Bồi thƣờng thiệt hại khi Nhà nƣớc thu hồi đất để sử dụng vào mục đích an ninh quốc phòng, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng Bồi thƣờng thiệt hại khi Nhà nƣớc thu hồi đất để sử dụng vào mục đích an ninh, quốc phòng, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng là hành vi đƣợc Hiến pháp năm 1992 quy định, đồng thời tại Điều 27 của Luật Đất đai 1993, Luật Đất đai 2003 và các văn bản hƣớng dẫn nhƣ: Nghị định số 197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004 của Chính phủ về việc bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ khi nhà nƣớc thu hồi đất; Thông tƣ 166/2004/TT-BTC ngày 07/12/2004 của Bộ Tài chính hƣớng dẫn Nghị định số 197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004; Nghị định 84/2007/NĐ-CP ngày 25/5/2007 của Chính phủ quy định bổ sung về việc cấp 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, thu hồi đất, thực hiện quyền sử dụng đất, trình tự, thủ tục bồi thƣờng, hỗ trợ, tái định cƣ khi Nhà nƣớc thu hồi đất và giải quyết khiếu nại về đất đai; Nghị định số 69/2009/NĐ-CP ngày 13/8/2009 quy định bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ của Chính phủ [18,20,40]. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BỒI THƢỜNG THIỆT HẠI ĐẤT, TÀI SẢN GẮN LIỀN VỚI ĐẤT VÀ CÁC GIẢI PHÁP HỖ TRỢ 1. Đối tƣợng và điều kiện đƣợc bồi thƣờng Dƣới bất kỳ chế độ sở hữu ruộng đất nào, ngƣời sử dụng đất cũng đƣợc trả một khoản tiền bồi thƣờng khi bị thu hồi đất. Trong điều kiện sở hữu ruộng đất là sở hữu toàn dân do Nhà nƣớc đại diện chủ sở hữu thì việc ngƣời sử dụng đất đƣợc Nhà nƣớc trả tiền bồi thƣờng khi bị thu hồi đất là điều hiển nhiên, với điều kiện ngƣời sử dụng đất phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ của mình [22].

Để xây dựng các công trình vì lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng tất yếu dẫn đến việc Nhà nƣớc phải thu hồi đất. Vì vậy việc bồi thƣờng thiệt hại cho ngƣời bị thu hồi đất và các tài sản gắn liền với đất cũng là vấn đề tất yếu. Giải quyết mối quan hệ này là giải quyết mối quan hệ giữa ngƣời đƣợc giao quyền sử dụng đất mới và ngƣời sử dụng đất bị thu hồi [16]. Trong điều kiện Nhà nƣớc thu hồi đất cho mục đích công cộng, lợi ích quốc gia thì trƣờng hợp này giống nhƣ là hành vi chuyển quyền sử dụng đất và chuyển mục đích sử dụng đất nhƣng là hành vi chuyển quyền sử dụng đất đặc biệt, nó không phải là tự nguyện mà là một sự bắt buộc.

Bởi vậy, việc giải quyết thoả đáng lợi ích của ngƣời bị thu hồi đất là hết sức cần thiết và quan trọng, thể hiện ở việc bồi thƣờng thiệt hại về đất và tài sản trên đất bị thu hồi. Đây là vấn đề chủ yếu cần đƣợc xem xét nhằm giải quyết thoả đáng lợi ích cho ngƣời bị thu hồi đất. Tiền bồi thƣờng thiệt hại về đất và tài sản gắn liền với đất cho ngƣời có đất bị thu hồi đƣợc lấy từ ngƣời sử dụng đất mới. Khoản tiền mà ngƣời sử dụng đất mới phải trả ít nhất là bằng với số tiền bồi thƣờng cho ngƣời bị thu hồi cả về đất và tài sản gắn liền với đất.

12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Cơ sở và mức tính bồi thƣờng: theo lý luận địa tô của Các Mác thì độ phì nhiêu và vị trí của đất đai là cơ sở cho việc tính toán mức phải trả cho ngƣời sử dụng đất. Độ phì nhiêu và vị trí đất đai ở đây bao gồm cả các yếu tố tự nhiên và nhân tạo, tức là các chi phí đầu tƣ của con ngƣời làm thay đổi độ phì nhiêu và vị trí của mảnh đất đƣợc sử dụng cũng đƣợc tính đến. Bởi vậy, để tính mức đền bù cho ngƣời sử dụng đất bị thu hồi, nên căn cứ vào các yếu tố sau đây: - Loại đất bị thu hồi: dựa vào phân loại đất theo quy định của pháp luật hiện hành nhƣ đất nông nghiệp, đất ở, đất chuyên dùng. Cần lƣu ý tới yếu tố nhân tạo, tức là vai trò của con ngƣời tác động vào đất đai.

Ví dụ đối với đất nông nghiệp thì ngoài yếu tố độ phì tự nhiên, cần chú ý đến độ phì nhân tạo, tức là địa tô chênh lệch II. Với những yếu tố nhân tạo cần xem xét đến vai trò đầu tƣ của Nhà nƣớc cũng nhƣ của ngƣời sử dụng đất. - Căn cứ vào loại công trình: mức bồi thƣờng đƣợc tính toán phù hợp với giá trị công trình gắn liền với đất theo mục đích sử dụng đất đƣợc pháp luật quy định. Việc căn cứ vào loại công trình để tính toán mức bồi thƣờng thiệt hại phải trả cho ngƣời bị thu hồi đất sẽ làm cho các chủ dự án tính toán kỹ lƣỡng nhằm tiết kiệm chi phí.

Uỷ ban nhân dân các cấp và chủ dự án là những ngƣời trực tiếp xem xét các yếu tố, điều kiện liên quan tới việc quy định mức giá bồi thƣờng thiệt hại về đất và tài sản gắn liền với đất khi nhà nƣớc thu hồi đất [13]. Đối tƣợng và điều kiện đƣợc bồi thƣờng: theo Nghị định số 197/2004/NĐ- CP ngày 03/12/2004 của Chính phủ; Nghị định 84/2007/NĐ-CP ngày 25/5/2007; Thông tƣ 116/2004/TT-BTC ngày 07/12/2004 của Bộ Tài chính và Quyết định số 18/2008/QĐ-UBND ngày 29/9/2008 của UBND Thành Phố Hà Nội, ban hành quy định về bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ trên địa bàn Thành phố Hà Nội; Quyết định 108/2009/QĐ-UBND ngày 29/9/2009 của UBND Thành Phố Hà Nội, ban hành quy định về bồi thƣờng, hỗ trợ và tái định cƣ trên địa bàn Thành phố Hà Nội. Đối tượng được hưởng bồi thường và tái định cư gồm: - Tổ chức, cộng đồng dân cƣ, cơ sở tôn giáo; hộ gia đình, cá nhân trong nƣớc, 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ngƣời Việt Nam định cƣ ở nƣớc ngoài, tổ chức, cá nhân nƣớc ngoài, cơ quan thực hiện chức năng quản lý nhà nƣớc về đất đai và cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc quản lý đất đai đang sử dụng đất bị Nhà nƣớc thu hồi đất (sau đây gọi chung là ngƣời bị thu hồi đất) và có đủ điều kiện để đƣợc bồi thƣờng đất, tài sản thì đƣợc bồi thƣờng theo quy định; trƣờng hợp sau khi bị thu hồi đất mà không còn chỗ ở thì đƣợc bố trí tái định cƣ. - Ngƣời bị thu hồi đất, bị thiệt hại tài sản gắn liền với đất bị thu hồi, đƣợc bồi thƣờng đất, tài sản, đƣợc hỗ trợ và bố trí tái định cƣ theo quy định tại Nghị định 197/2004/NĐ-CP.

- Nhà nƣớc khuyến khích ngƣời có đất, tài sản thuộc phạm vi thu hồi đất để sử dụng vào các mục đích quy định tại khoản 1 Điều 1 của Nghị định 197/2004/NĐ-CP tự nguyên hiến, tặng một phần hoặc toàn bộ đất, tài sản cho Nhà nƣớc. Điều kiện để được bồi thường thiệt hại về đất: Ngƣời bị Nhà nƣớc thu hồi đất đƣợc bồi thƣờng phải có một trong các điều kiện sau đây: (đƣợc quy định rất rõ trong Quyết định 108/2009/NĐ-CP ngay 29/9/2009) - Có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai. - Có quyết định giao đất của cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về đất đai.