Bà GIÁO DĀC VÀ ĐÀO T¾O TR¯äNG Đ¾I HâC TH¯¡NG M¾I NGUYÄN MINH ĐĄC Đ¾Y M¾NH XUÂT KH¾U M¾T HÀNG G¾O SANG THà TR¯äNG ĐÔNG NAM Á ĐÀ ÁN TÞT NGHIÞP TH¾C SĨ HÀ NàI - 2024 Bà GIÁO DĀC VÀ ĐÀO T¾O TR¯äNG Đ¾I HâC TH¯¡NG M¾I NGUYÄN MINH ĐĄC Đ¾Y M¾NH XUÂT KH¾U M¾T HÀNG G¾O SANG THà TR¯äNG ĐÔNG NAM Á Chuyên Ngành: QuÁn Lý Kinh T¿ Mã sß: 8310110 ĐÀ ÁN TÞT NGHIÞP TH¾C SĨ Ng°åi h°ãng d¿n khoa hãc: TS. Phan Thu Trang HÀ NàI - 2024 i LäI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng đây là công trình nghiên cứu căa tôi, có sā hß trÿ từ Giáo viên h°ãng d¿n là TS. Phan Thu Trang Các nái dung nghiên cứu và kÃt quÁ trong đÅ tài này là trung thāc và ch°a từng đ°ÿc ai công bố trong bÃt cứ công trình nghiên cứu nào tr°ãc đây. Nhÿng số liËu trong các bÁng biÇu phāc vā cho viËc phân tích, nhÁn xét, đánh giá đ°ÿc chính tác giÁ thu thÁp từ các nguồn khác nhau có ghi trong phÅn tài liËu tham khÁo.
NÃu phát hiËn có bÃt kỳ sā gian lÁn nào tôi xin hoàn toàn cháu trách nhiËm tr°ãc Hái đồng cũng nh° kÃt quÁ luÁn văn căa mình. ii LäI CÀM ¡N Tr°ãc tiên vãi tình cÁm sâu sÃc và chân thành nhÃt, cho phép em đ°ÿc bày tỏ lòng biÃt ¢n đÃn tÃt cÁ thÅy cô và nhà tr°ång đã t¿o điÅu kiËn hß trÿ, giúp đỡ em trong suốt quá trình học tÁp và hoàn thiËn báo cáo thāc tà này. Trong suốt thåi gian từ khi bÃt đÅu học tÁp t¿i tr°ång đÃn nay, em đã nhÁn đ°ÿc rÃt nhiÅu sā quan tâm, giúp đỡ căa quý thÅy cô và b¿n bè. Vãi lòng biÃt ¢n sâu sÃc nhÃt, em xin gửi đÃn quý thÅy cô ç tr°ång Đ¿i học Th°¢ng m¿i đã truyÅn đ¿t vốn kiÃn thức quý báu cho chúng em trong suốt thåi gian học tÁp t¿i tr°ång.
Nhå có nhÿng låi h°ãng d¿n, d¿y bÁo căa các thÅy cô nên em mãi có thÇ hoàn thiËn báo cáo mát cách tốt đẹp. Mát lÅn nÿa, em xin chân thành cÁm ¢n thÅy TS. Phan Thu Trang - ng°åi đã trāc tiÃp giúp đỡ, quan tâm, h°ãng d¿n em hoàn thành tốt bài báo cáo này trong thåi gian qua. Vì thåi gian và kiÃn thức còn h¿n hẹp nên đÅ án không thÇ tránh khỏi nhÿng thiÃu sót, rÃt mong sā góp ý căa quý thÅy cô đÇ em rút kinh nghiËm và hoàn thành tốt h¢n.
Em xin chân thành cÁm ¢n! iii MĀC LĀC LäI CAM ĐOAN. ii DANH MĀC BÀNG BIÆU, HÌNH VÀ. Tính cÃp thiÃt căa vÃn đÅ nghiên cứu. Tình hình nghiên cứu.
Māc tiêu nghiên cứu. NhiËm vā nghiên cứu. Đối t°ÿng, ph¿m vi nghiên cứu. Ph°¢ng pháp nghiên cứu .5 CH¯¡NG 1: LÝ LUÀN CHUNG VÀ THĀC TIÈN VÄ ĐÆY M¾NH XUÂT KHÆU.
Nhÿng vÃn đÅ chung vÅ xuÃt khÇu. Khái niËm xuÃt khÇu. Vai trò căa xuÃt khÇu. Các hình thức xuÃt khÇu.
C¢ sç lý luÁn đÇy m¿nh xuÃt khÇu. Khái niËm vÅ đÇy m¿nh xuÃt khÇu. Nhÿng biËn pháp đÇy m¿nh xuÃt khÇu. Các chß tiêu đánh giá kÃt quÁ đÇy m¿nh xuÃt khÇu.
Tổng kim ng¿ch xuÃt khÇu hàng năm. Tốc đá tăng tr°çng kim ng¿ch xuÃt khÇu. Tỷ trọng các hình thức xuÃt khÇu. Tỷ trọng gia tăng thá phÅn trên thá tr°ång xuÃt khÇu.
Tốc đá tăng số l°ÿng sÁn phÇm. Các nhân tố Ánh h°çng đÃn ho¿t đáng đÇy m¿nh xuÃt khÇu. Nhân tố bên ngoài. Nhân tố bên trong.
Kinh nghiËm đÇy m¿nh xuÃt khÇu căa mát số n°ãc trên thà giãi. Kinh nghiËm căa Thái Lan. Kinh nghiËm căa Campuchia. Bài học kinh nghiËm căa ViËt Nam .27 CH¯¡NG 2: THĀC TR¾NG ĐÆY M¾NH XUÂT KHÆU G¾O CĂA VIÊT NAM SANG THà TR¯äNG ĐÔNG NAM Á.
Tình hình xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam. Thāc tr¿ng đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang thá tr°ång Đông Nam Á giai đo¿n 2020 – 2022. Các biËn pháp ViËt Nam sử dāng đÇ đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o sang thá tr°ång Đông Nam Á giai đo¿n 2020 – 2022. Phân tích các chß tiêu đánh giá viËc đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang thá tr°ång Đông Nam Á giai đo¿n 2020 – 2022.
Các nhân tố Ánh h°çng đÃn viËc đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang thá tr°ång Đông Nam Á. Các nhân tố bên ngoài. Các yÃu tố thuác môi tr°ång bên trong. Đánh giá ho¿t đáng đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang thá tr°ång Đông Nam Á .61 v CH¯¡NG 3: ĐàNH H¯âNG VÀ GIÀI PHÁP THÚC ĐÆY XUÂT KHÆU G¾O CĂA VIÊT NAM SANG THà TR¯äNG ĐÔNG NAM Á .1 Đánh h°ãng và māc tiêu xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang thá tr°ång Đông Nam Á.
GiÁi pháp đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang thá tr°ång Đông Nam Á. Nhóm biËn pháp tăng sÁn l°ÿng và kim ng¿ch xuÃt khÇu. Nhóm biËn pháp đÇy m¿nh ho¿t đáng marketing xuÃt khÇu. Nhóm giÁi pháp khác .85 DANH MĀC TÀI LIÊU THAM KHÀO vi DANH MĀC BÀNG BIÂU, HÌNH VẼ BÁng 2.1: C¢ cÃu mặt hàng g¿o xuÃt khÇu căa ViËt Nam năm 2020 - 2022.
Tình hình xuÃt khÇu t¿i các thá tr°ång xuÃt khÇu t¿i ASEAN. C¢ cÃu chăng lo¿i g¿o xuÃt khÇu (%). Doanh thu xuÃt khÇu g¿o sang các n°ãc Đông Nam Á .4: Số l°ÿng và kim ng¿ch xuÃt khÇu g¿o từ năm 2020 – 2022. Số l°ÿng và kim ng¿ch xuÃt khÇu g¿o từ năm 2020 – 2022 .5: XuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam qua các thá tr°ång năm 2020-2022.
SÁn l°ÿng xuÃt khÇu qua hai hình thức xuÃt khÇu. SÁn l°ÿng xuÃt khÇu qua hai hình thức xuÃt khÇu .7: XuÃt khÇu hàng g¿o ViËt Nam, Thái Lan và các n°ãc ASEAN sang thá tr°ång các n°ãc ASEAN giai đo¿n 2020-2022 .8: Số l°ÿng mặt hàng g¿o xuÃt khÇu căa ViËt Nam sang thá tr°ång các n°ãc ASEAN (2020 - 2022) .50 vii TÓM TÂT Ch°¢ng 1 xác đánh lý luÁn chung vÅ đÇy m¿nh xuÃt khÇu từ sÁn xuÃt trong n°ãc, thāc chÃt đây chính là ho¿t đáng xuÃt khÇu vãi hai hình thức chính là xuÃt khÇu trāc tiÃp và xuÃt khÇu gián tiÃp. Vãi các nái dung đÇy m¿nh xuÃt khÇu gồm: biËn pháp tăng sÁn l°ÿng và kim ng¿ch xuÃt khÇu và biËn pháp đÇy m¿nh ho¿t đáng marketing xuÃt khÇu cùng các chß tiêu đánh giá kÃt quÁ đÇy m¿nh xuÃt khÇu. ĐÇ ho¿t đáng xuÃt khÇu mang l¿i hiËu quÁ, đòi hỏi ta phÁi nghiên cứu kỹ các hình thức và nái dung này và đồng thåi cÅn xác đánh đ°ÿc các yÃu tố căa môi tr°ång bên trong l¿n bên ngoài Ánh h°çng đÃn chúng.
Ch°¢ng 2 đã phân tích tình hình xuÃt khÇu g¿o ViËt Nam và đ°a ra thāc tr¿ng xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang Thá tr°ång Đông Nam Á thåi gian qua thông qua các biËn pháp ViËt Nam sử dāng đÇ đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o sang thá tr°ång Đông Nam Á giai đo¿n 2020 – 2022. Tác giÁ cũng đã kÃt hÿp vãi mát số phân tích các chß tiêu đánh giá viËc đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang thá tr°ång Đông Nam Á giai đo¿n 2020 – 2022 đÇ từ đó đ°a ra nhÿng đánh giá vÅ điÇm m¿nh, điÇm yÃu khi thâm nhÁp vào thá tr°ång đÅy tiÅm năng nh°ng cũng còn nhiÅu biÃn đáng này. Qua đó, tác giÁ nhÁn thÃy rằng trong giai đo¿n tr°ãc mÃt, muốn đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o sang Thá tr°ång Đông Nam Á thì các doanh nghiËp phÁi khÃc phāc ngay các điÇm yÃu c¢ bÁn sau đây: - ViËt Nam v¿n ch°a xúc tiÃn thÁt hiËu quÁ viËc tăng c°ång ngo¿i giao vãi các n°ãc ASEAN nhằm xây dāng khung pháp lý vÿng chÃc cho ho¿t đáng th°¢ng m¿i. - Thông tin vÅ thá tr°ång các n°ãc ASEAN v¿n còn thiÃu và ch°a cÁp nhÁt th°ång xuyên.
- Vãi viËc sử dāng hình thức xuÃt khÇu cũng nh° thanh toán qua trung gian, doanh nghiËp phÁi hoàn toàn lË thuác vào bên thứ ba này, do đó giá g¿o đÃn tay ng°åi tiêu thā cao, hiËu quÁ xuÃt khÇu giÁm. - Vì vÁy, sức c¿nh tranh mặt hàng g¿o ViËt Nam còn kém so vãi các đối thă trong khu vāc. - Mặc dù xuÃt khÇu g¿o hàng đÅu trong khu vāc, nh°ng hiËn t¿i ViËt Nam v¿n ch°a có th°¢ng hiËu đặc tr°ng cho g¿o xuÃt khÇu căa mình. viii - HiËn v¿n còn nhiÅu doanh nghiËp xuÃt khÇu g¿o vừa và nhỏ vãi nguồn lāc tài chính yÃu nên khÁ năng thāc hiËn các hÿp đồng lãn còn h¿n chÃ.
XuÃt phát từ các điÇm yÃu trên, tác giÁ sÁ đÅ xuÃt các nhóm giÁi pháp nhằm đÇy m¿nh ho¿t đáng xuÃt khÇu g¿o ViËt Nam sang thá tr°ång Thá tr°ång Đông Nam Á. Thông qua viËc đánh giá thāc tr¿ng ho¿t đáng xuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam sang thá tr°ång Thá tr°ång Đông Nam Á thåi gian qua và đặc biËt là dāa trên nhÿng māc tiêu và ph°¢ng h°ãng đ°a ra cho các doanh nghiËp ViËt Nam, tác giÁ đã đÅ xuÃt các nhóm giÁi pháp và mát số kiÃn nghá nhằm đÇy m¿nh xuÃt khÇu g¿o sang Thá tr°ång Đông Nam Á. Nhÿng giÁi pháp này cÅn đ°ÿc các doanh nghiËp xuÃt khÇu g¿o ViËt Nam và các c¢ quan hÿu quan nghiên cứu vÁn dāng cho thích ứng vãi tình hình thāc tà và phÁi phù hÿp vãi các cam kÃt căa ViËt Nam đối vãi WTO, nhằm mang l¿i hiËu quÁ cao nhÃt khi kinh doanh ç thá tr°ång còn rÃt nhiÅu tiÅm năng nh°ng cũng nhiÅu răi ro nh° thá tr°ång Đông Nam Á. Tính cÃp thi¿t căa vÃn đÁ nghiên cąu ViËt Nam là mát trong nhÿng n°ãc xuÃt khÇu nông sÁn lãn trong khu vāc và thà giãi.
Trong đó, g¿o là mát trong nhÿng mặt hàng nông sÁn xuÃt khÇu chă lāc căa ViËt Nam và là mát trong số các mặt hàng nông sÁn xuÃt khÇu có kim ng¿ch xuÃt khÇu tăng tr°çng m¿nh trong thåi gian qua. Khối l°ÿng g¿o xuÃt khÇu năm 2021 đ¿t 6,2 triËu tÃn vãi giá trá đ¿t 3,2 tỷ USD, giá xuÃt khÇu bình quân là 526 USD/tÃn. XuÃt khÇu g¿o căa ViËt Nam chiÃm khoÁng 12,5 % thá phÅn xuÃt khÇu g¿o thà giãi, đứng sau Ân Đá và Thái Lan. Mặt hàng g¿o căa ViËt Nam đã xuÃt khÇu sang 28 thá tr°ång các n°ãc (năm 2021), trong đó châu Á v¿n là khu vāc thá tr°ång trọng điÇm, chiÃm trên 60% tổng kim ng¿ch xuÃt khÇu g¿o; tiÃp theo là ASEAN 19%; châu Âu 2%.
Thá tr°ång g¿o xuÃt khÇu nhÿng năm qua do Ánh h°çng căa đ¿i dách Covid nên có nhiÅu biÃn đáng, cùng vãi diÉn biÃn thåi tiÃt không thuÁn lÿi nh°ng giá g¿o xuÃt khÇu tăng do nhÿng năm gÅn đây xuÃt khÇu các lo¿i g¿o chÃt l°ÿng cao và giÁm dÅn tỷ trọng các lo¿i g¿o chÃt l°ÿng trung bình và thÃp.