Luận văn thạc sĩ đánh giá thực hiện phương án quy hoạch nông thôn mới ở xã phú đô huyện phú lương tỉnh thái nguyên giai đoạn 2011 2015

Luận văn thạc sĩ đánh giá thực hiện phương án quy hoạch nông thôn mới tại xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2011-2015.

• Tác giả: Lâm Văn Quân
• Người hướng dẫn: Th.S Nguyễn Đình Thi
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý Đất đai
• Đề tài: Đánh Giá Thực Hiện Quy Hoạch Nông Thôn Mới Tại Xã Phú Đô, Huyện Phú Lương, Tỉnh Thái Nguyên Giai Đoạn 2011-2015
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• MỤC LỤC
• 1. PHẦN 1: ĐẶT VẤN ĐỀ
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Yêu cầu của đề tài
• 1.4. Ý nghĩa nghiên cứu
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở lý luận của đề tài
• 2.1.1. Các khái niệm
• 2.1.2. Mục tiêu xây dựng nông thôn mới
• 2.1.3. Đặc trưng của nông thôn mới trong thời kì công nghiệp hóa hiện đại hóa
• 2.1.4. Nguyên tắc xây dựng nông thôn mới
• 2.1.5. Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới
• 2.2. Cơ sở thực tiễn của đề tài
• 2.2.1. Xây dựng nông thôn mới ở một số nước trên thế giới
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4.1. Phương pháp thu thập thông tin
• 3.4.2. Phương pháp phân tích số liệu
• 3.4.3. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Điều kiện tự nhiên - kinh tế - xã hội
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 4.2. Tóm tắt nội dung phương án Quy hoạch nông thôn mới của xã giai đoạn 2011 - 2020
• 4.3. Hoàn chỉnh quy hoạch xây dựng nông thôn mới
• 4.4. Phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn
• 4.5. Chuyển dịch cơ cấu phát triển kinh tế nâng cao thu nhập
• 4.6. Giảm nghèo và an sinh xã hội
• 4.7. Đổi mới phát triển các hình thức tổ chức sản xuất có hiệu quả ở nông thôn
• 4.8. Phát triển giáo dục và đào tạo ở nông thôn
• 4.9. Phát triển y tế chăm sóc sức khỏe của nhân dân
• 4.10. Xây dựng đời sống văn hóa thông tin và truyền thông nông thôn
• 4.11. Cấp nước sạch và vệ sinh môi trường
• 4.12. Nâng cao chất lượng tổ chức Đảng chính quyền đoàn thể chính trị xã hội trên địa bàn
• 4.13. Giữ vững an ninh trật tự xã hội nông thôn
• 4.14. Kết quả thực hiện xây dựng nông thôn mới trên địa bàn xã
• 4.15. Tiến độ thực hiện các tiêu chí xây dựng nông thôn mới
• 4.16. Kết quả thực hiện các nhóm tiêu chí xây dựng nông thôn mới
• 4.17. Nhận xét về tác động của quá trình xây dựng nông thôn mới trên địa bàn xã Phú Đô
• 4.17.1. Tác động đến kinh tế
• 4.17.2. Tác động đến văn hóa - xã hội
• 4.17.3. Tác động đến môi trường
• 4.18. Những hạn chế, tồn tại chủ yếu và nguyên nhân
• 4.19. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện phương án Quy hoạch nông thôn mới
• 4.19.1. Công tác tập huấn, tuyên truyền
• 4.19.2. Phát triển sản xuất, xây dựng cơ sở hạ tầng thiết yếu
• 4.19.3. Văn hóa, xã hội, môi trường
• 4.19.4. Huy động nguồn lực chung tay xây dựng nông thôn mới
• 4.19.5. Giữ vững an ninh trật tự an toàn xã hội
• 4.19.6. Thực hiện tốt công tác thi đua khen thưởng và kiểm tra, giám sát
• 5. KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quy hoạch nông thôn mới tại xã Phú Đô

Quy hoạch nông thôn mới là một chính sách quan trọng của Việt Nam nhằm cải thiện đời sống người dân nông thôn. Tại xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên, chương trình này được triển khai từ năm 2011 đến 2015. Mục tiêu chính là phát triển cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng cuộc sống, và thúc đẩy kinh tế xã hội. Giai đoạn 2011-2015 đánh dấu sự chuyển biến tích cực trong việc thực hiện các tiêu chí nông thôn mới, từ cải thiện hạ tầng đến phát triển kinh tế địa phương.

1.1. Bối cảnh và mục tiêu

Xã Phú Đô là một trong những địa phương tiên phong trong việc thực hiện chương trình nông thôn mới. Mục tiêu chính là xây dựng một nông thôn hiện đại, bền vững, với cơ sở hạ tầng đồng bộ và chất lượng cuộc sống được nâng cao. Giai đoạn 2011-2015 tập trung vào việc hoàn thiện các tiêu chí quốc gia về nông thôn mới, bao gồm phát triển kinh tế, cải thiện hạ tầng, và bảo vệ môi trường.

1.2. Các tiêu chí thực hiện

Theo Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới, xã Phú Đô đã thực hiện 19 tiêu chí, bao gồm quy hoạch, hạ tầng kinh tế - xã hội, và phát triển văn hóa. Các tiêu chí như cải thiện hạ tầng, phát triển kinh tế xã hội, và nâng cao chất lượng cuộc sống được ưu tiên hàng đầu. Kết quả là nhiều công trình hạ tầng được xây dựng, đời sống người dân được cải thiện rõ rệt.

II. Kết quả thực hiện quy hoạch nông thôn mới

Đánh giá thực hiện quy hoạch nông thôn mới tại xã Phú Đô cho thấy nhiều kết quả tích cực. Cơ sở hạ tầng được cải thiện đáng kể, kinh tế địa phương phát triển, và chất lượng cuộc sống người dân được nâng cao. Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế cần khắc phục để đạt được mục tiêu bền vững.

2.1. Cải thiện hạ tầng

Trong giai đoạn 2011-2015, xã Phú Đô đã đầu tư mạnh vào việc cải thiện hạ tầng. Các công trình như đường giao thông, hệ thống thủy lợi, và trường học được xây dựng và nâng cấp. Điều này giúp người dân tiếp cận các dịch vụ cơ bản dễ dàng hơn, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

2.2. Phát triển kinh tế xã hội

Phát triển kinh tế xã hội là một trong những thành tựu nổi bật của xã Phú Đô. Các chính sách hỗ trợ sản xuất nông nghiệp, phát triển ngành nghề phi nông nghiệp đã giúp tăng thu nhập cho người dân. Tỷ lệ hộ nghèo giảm đáng kể, đời sống vật chất và tinh thần của người dân được cải thiện rõ rệt.

III. Những hạn chế và giải pháp

Mặc dù đạt được nhiều kết quả tích cực, việc thực hiện quy hoạch nông thôn mới tại xã Phú Đô vẫn còn một số hạn chế. Cần có các giải pháp cụ thể để khắc phục những tồn tại này, đảm bảo sự phát triển bền vững của địa phương.

3.1. Những hạn chế

Một số hạn chế trong quá trình thực hiện bao gồm thiếu nguồn lực tài chính, sự tham gia chưa đồng đều của cộng đồng nông thôn, và việc quản lý các công trình hạ tầng chưa hiệu quả. Những vấn đề này cần được giải quyết để đảm bảo tính bền vững của chương trình.

3.2. Giải pháp đề xuất

Để khắc phục những hạn chế, cần tăng cường đầu tư nông thôn, nâng cao nhận thức của người dân, và cải thiện công tác quản lý. Các giải pháp cụ thể bao gồm huy động nguồn lực từ nhiều phía, tăng cường đào tạo, và xây dựng cơ chế giám sát hiệu quả.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ 1. Tính cấp thiết của đề tài Sau hơn 20 năm thực hiện đường lối đổi mới, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nông nghiệp, nông dân, nông thôn nước ta đã đạt nhiều thành tựu to lớn. Nông nghiệp phát triển ổn định và có xu hướng tái sản xuất theo chiều sâu, đời sống vật chất, tinh thần của người nông dân được cải thiện, bộ mặt nông thôn thay đổi theo chiều hướng lành mạnh hoá các quan hệ kinh tế - xã hội, góp phần quan trọng vào sự ổn định của đất nước, tạo cơ sở cho sự phát triển bền vững. Tuy nhiên nhiều thành tựu đạt được chưa tương xứng với tiềm năng và lợi thế của xã.

Nông nghiệp phát triển còn kém bền vững, sức cạnh tranh thấp, chuyển giao khoa học - công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực còn hạn chế.Mặt khác, nông nghiệp, nông thôn phát triển thiếu quy hoạch, kết cấu hạ tầng như giao thông, thủy lợi, trường học, trạm y tế, cấp nước…còn yếu kém, môi trường ngày càng ô nhiễm. Đời sống vật chất, tinh thần của người nông dân còn thấp, tỷ lệ hộ nghèo cao, chênh lệch giàu nghèo giữa nông thôn và thành thị còn lớn đã phát sinh nhiều vấn đề xã hội bức xúc. Do vậy xây dựng xã nông thôn mới là một vấn đề cần thiết. Mục tiêu nông thôn mới hướng đến là không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của dân cư nông thôn, nâng cao dân trí, đào tạo nông dân có trình độ sản xuất cao, có nhận thức chính trị đúng đắn, đóng vai trò làm chủ nông thôn mới.

Xây dựng một nền nông nghiệp phát triển bền vững theo hướng hiện đại với sản phẩm nông nghiệp đạt năng suất, chất lượng và hiệu quả cao. Bên cạnh đó, xã nông thôn mới hướng đến kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội đồng bộ và hiện đại, hệ thống chính trị bền vững, phát triển toàn diện mọi mặt của nông thôn đồng thời giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc và bảo vệ môi trường.Quá trình xây dựng n 2 nông thôn mới bước đầu đã làm thay đổi bộ mặt nông thôn, thu hẹp dần khoảng cách giữa nông thôn và thành thị, ổn định và nâng cao cuộc sống cho người dân. Xã Phú Đô, huyện Phú Lương là một trong nhiều địa phương của tỉnhThái Nguyên đã và đang triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới vào năm 2011. Để thực hiện mục tiêu này xã Phú Đô đã tiến hành xây dựng cơ sở hạ tầng nông thôn, có cơ cấu kinh tế hợp lý, từng bước mở rộng ngành nghề kinh doanh, hỗ trợ đắc lực cho việc phát triển kinh tế hộ gia đình.

Nhờ vậy sau gần 5 năm thực hiện, nền kinh tế - xã hội của xã Phú Đô ngày càng phát triển, đời sống người dân ngày càng được nâng cao. Tuy nhiên để tiếp tục tạo ra các tiền đề mới cho xã Phú Đô trở thành một xã nông thôn mới vào năm 2019, cần thiết phải có những đánh giá xác thực về các kết quả đã đạt được và những vấn đề đang còn hạn chế trong việc thực hiện phương án Quy hoạch nông thôn mới của xã. Xuất phát từ vấn đề đó, được sự đồng ý của ban giám hiệu nhà trường, ban chủ nhiệm khoa Quản Lý Tài Nguyên trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, dưới sự giúp đỡ và hướng dẫn của thầy giáo Ths. Nguyễn Đình Thi, em đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Đánh giá thực hiện phương án quy hoạch nông thôn mới ở xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2011-2015”.

Mục tiêu nghiên cứu 1. Mục tiêu tổng quát - Đánh giá được kết quả của quá trình thực hiện phương án Quy hoạch nông thôn mới của xã Phú Đô, huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên trong giai đoạn 2011-2015. Mục tiêu cụ thể - Nghiên cứu về điều kiện tự nhiên – kinh tế xã hội của vùng, từ đó chỉ ra những mặt thuận lợi và khó khăn. n 3 - So sánh 19 tiêu chí trong xây dựng nông thôn của bộ tiêu chí quốc gia với các tiêu chí đang thực hiện trên địa bàn xã, từ đó nhận xét làm rõ những thuận lợi và khó khăn trong việc hoàn thành các tiêu chí đó.

- Nghiên cứu những tác động tích cực và tiêu cực của việc thực hiện phương án xây dựng nông thôn mới đến kinh tế - văn hóa - xã hội- môi trường của địa phương. - Đề xuất những giải pháp nhằm góp phần đẩy nhanh quá trình hoàn thiện xây dựng nông thôn mới trên địa bàn xã. Yêu cầu của đề tài - Đề tài nghiên cứu trên cơ sở các thông tin, số liệu, tài liệu điều tra phải trung thực, chính xác, đảm bảo độ tin cậy và phản ánh đúng thực trạng xây dựng nông thôn mới trên địa bàn nghiên cứu. - Đánh giá đúng thực trạng và đề xuất giải pháp xây dựng nông thôn mới phù hợp với điều kiện cụ thể của địa phương, định hướng phát triển kinh tế - xã hội và chính sách của nhà nước.

- Các đề nghị, kiến nghị phải có tính khả thi. Ý nghĩa nghiên cứu - Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học : Giúp sinh viên vận dụng được những kiến thức đã học vào thực tế. Củng cố lý thuyết giúp sinh viên làm quen vơi thực tiễn. - Ý nghĩa trong thực tiễn: + Nâng cao hiểu biết về lĩnh vực quản lý đất đai nói chung và công tác xây dựng nông thôn mới nói riêng.

+ Tích lũy kinh nghiệm cho công việc sau khi ra trường. + Bổ sung tư liệu cho học tập. + Làm cơ sở tham khảo đưa ra các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác xây dựng nông thôn mới. n 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.

Cơ sở lý luận của đề tài 2. Các khái niệm  Khái niệm nông thôn: Đến nay, khái niêm nông thôn được thống nhất với quy định tại Theo Thông tư số 54/2009/TT-BNNPTNT ngày 21-8-2009 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, cụ thể [7]: "Nông thôn là phần lãnh thổ không thuộc nội thành, nội thị các thành phố, thị xã, thị trấn được quản lý bởi cấp hành chính cơ sở là ủy ban nhân dân xã".  Khái niệm nông thôn mới: - Là nông thôn mà trong đời sống vật chất, văn hoá, tinh thần của người dân không ngừng được nâng cao, giảm dần sự cách biệt giữa nông thôn và thành thị. Nông dân được đào tạo, tiếp thu các tiến bộ kỹ thuật tiên tiến, có bản lĩnh chính trị vững vàng, đóng vai trò làm chủ nông thôn mới.

- Nông thôn mới có kinh tế phát triển toàn diện, bền vững, cơ sở hạ tầng được xây dựng đồng bộ, hiện đại, phát triển theo quy hoạch, gắn kết hợp lý giữa nông nghiệp với công nghiệp, dịch vụ và đô thị. Nông thôn ổn định, giàu bản sắc văn hoá dân tộc, môi trường sinh thái được bảo vệ. Sức mạnh của hệ thống chính trị được nâng cao, đảm bảo giữ vững an ninh chính trị và trật tự xã hội [2].  Xây dựng nông thôn mới: Xây dựng nông thôn mới là cuộc cách mạng và cuộc vận động lớn để cộng đồng dân cư ở nông thôn đồng lòng xây dựng thôn, xã, gia đình của mình khang trang, sạch đẹp; phát triển sản xuất toàn diện (nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ); có nếp sống văn hoá, môi trường và an ninh nông thôn được đảm bảo; thu nhập, đời sống vật chất, tinh thần của người dân được nâng cao.

n 5 Xây dựng nông thôn mới là sự nghiệp cách mạng của toàn Đảng, toàn dân, của cả hệ thống chính trị. Nông thôn mới không chỉ là vấn đề kinh tế - xã hội, mà là vấn đề kinh tế - chính trị tổng hợp. Xây dựng nông thôn mới giúp cho nông dân có niềm tin, trở nên tích cực, chăm chỉ, đoàn kết giúp đỡ nhau xây dựng nông thôn phát triển giàu đẹp, dân chủ, văn minh. Mục tiêu xây dựng nông thôn mới Xây dựng xã nông thôn mới nhằm đạt được được những mục tiêu cơ bản như sau: - Không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của dân cư nông thôn; Nâng cao dân trí, đào tạo nông dân có trình độ sản xuất cao, có nhận thức chính trị đúng đắn, đóng vai trò làm chủ nông thôn mới.

- Xây dựng nền nông nghiệp phát triển bền vững theo hướng hiện đại. Nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả trong sản xuất. Sản phẩm nông nghiệp có sức cạnh tranh cao. - Xây dựng nông thôn mới có kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội đồng bộ và hiện đại, nhất là đường giao thông, thủy lợi, trường học, trạm y tế, khu dân cư,…; xây dựng xã hội nông thôn dân chủ, ổn định, văn minh, giàu đẹp, bảo vệ môi trường sinh thái, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc; an ninh trật tự được giữ vững theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

- Hệ thống chính trị ở nông thôn dưới sự lãnh đạo của Đảng được tăng cường, xây dựng giai cấp nông dân, củng cố liên minh công nhân - nông dân - trí thức [2]. Đặc trưng của nông thôn mới trong thời kì công nghiệp hóa hiện đại hóa Theo cuốn “Sổ tay hướng dẫn xây dựng nông thôn mới” (Nhà xuất bản Lao động 2010), đặc trưng của Nông thôn mới thời kỳ CNH –HĐH, giai đoạn 2010-2020, bao gổm: n 6 - Kinh tế phát triển, đời sống vật chất và tinh thần của cư dân nông thôn được nâng cao; - Nông thôn phát triển theo quy hoạch, có kết cấu hạ tầng kinh tế, xã hội hiện đại, môi trường sinh thái được bảo vệ; - Dân trí được nâng cao, bản sắc văn hóa dân tộc được giữ gìn và phát huy; - An ninh tốt, quản lý dân chủ. - Chất lương hệ thống chính trị được nâng cao. Nguyên tắc xây dựng nông thôn mới - Nội dung xây dựng nông thôn mới hướng tới thực hiện Bộ tiêu chí Quốc gia được qui định tại Quyết định 491/QĐ-TTg ngày 16/4/2009 của Thủ tướng Chính phủ.

- Xây dựng nông thôn mới theo phương châm phát huy vai trò chủ thể của cộng đồng dân cư địa phương là chính, Nhà nước đóng vai trò định hướng, ban hành các tiêu chí, quy chuẩn, xã đặt ra các chính sách, cơ chế hỗ trợ và hướng dẫn. Các hoạt động cụ thể do chính cộng đồng người dân ở thôn, xã bàn bạc dân chủ để quyết định và tổ chức thực hiện.