Đặt vấn đề Trong thế giới hội nhập ngày nay, việc cải tiến khoa học kỹ thuật nông nghiệp là rất cần thiết, đặc biệt với một quốc gia có tỷ lệ nông nghiệp chiếm đến 70% nhƣ Việt Nam. Với mong muốn học hỏi đƣợc nền khoa học kỹ thuật hiện đại nhất, và ý chí kiên cƣờng từ ngƣời dân Israel, để tìm hiểu tại vì sao, một quốc gia nhỏ bé nhƣ vậy, diện tích chủ yếu là sa mạc, lại có thể trồng nông nghiệp và với sản lƣợng nhiều nhƣ vậy. Chính vì sự tò mò, cũng nhƣ ham học hỏi và muốn góp một phần nhỏ bé của bản thân trong công cuộc phát triển đất nƣớc, nên bản thân em, đã đăng ký tham gia chƣơng trình thực tập sinh do Trƣờng Đại học Nông Lâm Thái Nguyên tổ chức. Em chọn đề tài: “Đánh giá công tác thu gom và xử lý rác thải nông nghiệp tại Farm 35, Moshav Erin Yahav, Arava, Israel’’vì thấy ở Việt Nam chúng ta, vấn đề xử lí rác thải nông nghiệp của nƣớc ta có nhiều tiến bộ, cố gắng nhƣng chƣa ngang tầm với nhu cầu đòi hỏi.
Ở các khu nông thôn, rác thải hầu nhƣ không đƣợc thu gom, những địa điểm vứt rác còn tràn ngập khắp nơi. Để bắt kịp nhịp phát triển với thế giới, Nhà nƣớc ta đã đầu tƣ vào phát triển khoa học kỹ thuật, phát triển tri thức con ngƣời đất nƣớc Việt Nam, bên cạnh đó luôn luôn sẵn sàng học hỏi, tiếp thu văn minh của bạn bè trên toàn thế giới. Là một trƣờng đại học kỹ thuật đào tạo đại học và sau đại học các ngành thuộc lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, tài nguyên, môi trƣờng và các ngành phát triển nông thôn, trƣờng Đại học Nông lâm – Đại học Thái Nguyên liên kết với nhiều nƣớc trên thế giới nhằm nâng cao chất lƣợng dạy và học của cán bộ nhân viên nhà trƣờng cũng nhƣ sinh viên học tập tại trƣờng. Trƣờng cũng cung cấp các chƣơng trình học và tiến hành thực tập tốt n 2 nghiệp tại nƣớc ngoài, nhằm tạo điều kiện cho sinh viên trƣờng đƣợc giao lƣu, học hỏi các công nghệ tiên tiến, hiện đại tại các nƣớc, đặc biệt là ngành nông nghiệp.
Là một sinh viên sắp tốt nghiệp tại trƣờng Đại học Nông lâm – Đại học Thái Nguyên, em và các bạn đƣợc nhà trƣờng và các giáo viên hƣớng dẫn và tham gia chƣơng trình thực tập tốt nghiệp tại nƣớc ngoài. Đƣợc tiến hành thực tập tại đất nƣớc Israel – đất nƣớc sa mạc – nhƣng cũng là một đất nƣớc có nền nông nghiệp hiện đại và phát triển nhất. Qua thời gian học tập và thực tập tại Israel, đƣợc sự đồng ý của Ban giám hiệu nhà trƣờng và Ban Chủ nhiệm khoa Môi trƣờng, đƣợc sự hƣớng dẫn và giúp đỡ của các giáo viên Khoa Môi trƣờng, đặc biệt là thầy giáo Ths. Hà Đình Nghiêm, em tiến hành thực hiện đề tài “Đánh giá công tác thu gom và xử lý rác thải nông nghiệp tại Farm 35, Moshav Ein Yahav, vùng Arava, Israel”.
Mục tiêu của đề tài 1. Mục tiêu chung Đánh giá hiệu quả của công tác thu gom và xử lý toàn bộ lƣợng rác thải sản xuất phát sinh trong quá trình hoạt động của Farm 35 trong suốt thời gian tiến hành thực hiện đề tài. Mục tiêu cụ thể - Công tác thu gom rác thải phát sinh trong quá trình hoạt động của Farm 35: + Lƣợng rác thải phát sinh; + Biện pháp thu gom đối với tùng loại rác thải; + Đánh giá hiệu quả của các biện pháp thu gom rác thải phát sinh. - Công tác xử lý rác thải phát sinh: n 3 + Biện pháp xử lý đối với từng loại rác thải phát sinh trong quá trình hoạt động của Farm 35; + Đánh giá hiệu quả của từng biện pháp xử lý rác thải.
Ý nghĩa của đề tài Đề tài là tài liệu để tham khảo vào học tập. Số liệu của đề tài là cơ sở để thiết kế mô hình thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải phát sinh từ hoạt động sản xuất của Farm 35; Phát hiện những khó khăn bất cập còn thiếu sót trong công tác thu gom, quản lý và xử lý rác. Yêu cầu của đề tài - Đánh giá đƣợc khối lƣợng rác thải phát sinh, hiện trạng thu gom, xử lý, vận chuyển rác thải. - Số liệu thu thập đƣợc phải khách quan, trung thực, chính xác.
n 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở khoa học 2. Khái niệm về chất thải -Chất thải là sản phẩm đƣợc phát sinh ra trong quá trình sinh hoạt của con ngƣời, sản xuất công nghiệp, nông nghiệp, thƣơng mại dịch vụ,giao thông vận tải, sinh hoạt tại các gia đình, trƣờng học, các khu dân cƣ, nhà hàng, khách sạn. Ngoài ra còn phát sinh trong giao thông vận tải nhƣ khí thải của các phƣơng tiện giao thông đƣờng bộ đƣờng thủy.
Chất thải là kim loại,hóa chất và từ các vật liệu khác (Nguyễn Xuân Nguyên và cs, 2004).[5] - Chất thải là vật chất đƣợc thải ra từ sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, sinh hoạt hoặc các hoạt động khác. - Tất cả những gì con ngƣời đã sử dụng, không còn dùng đƣợc nữa (hoặc không muốn dùng nữa) nên vứt bỏ. Các chất thải khác trong sinh hoạt và từ các ngành công nghiệp. Khái niệm về chất thải rắn - Chất thải rắn: là chất thải ở thể rắn đƣợc thải ra từ quá trình sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, sinh hoạt hoặc các hoạt động khác.
- Chất thải rắn sinh hoạt: là chất thải rắn phát sinh ra trong quá trình sinh hoạt cá nhân, hộ gia đình, nơi công cộng. - Chất thải rắn công nghiệp: là CTR phát sinh từ hoạt động sản xuất công nghiệp, làng nghề, kinh doanh, dịch vụ hoặc một số hoạt động khác. - Phế liệu: là sản phẩm, vật liệu trong quá trình sản xuất hoặc tiêu dùng đƣợc thu hồi để tái chế, tái sử dụng làm nguyên liệu cho quá trình sản xuất sản phẩm khác. n 5 - Thu gom chất thải rắn: là hoạt động tập hợp, phân loại, đóng gói và lƣu giữ tạm thời CTR tại nhiều điểm thu gom tới thời điểm hoặc đƣợc cơ quan nhà nƣớc có thẩm quyền chấp nhận.
- Lƣu giữ chất thải rắn: là việc giữ CTR trong một khoảng thời gian nhất định ở nơi cơ quan thẩm quyền chấp nhận truớc khi chuyển đên cơ sở xử lý - Vận chuyển chất thải rắn: là quá trình chuyên chở CTR từ nơi phát sinh, thu gom, lƣu giữ, trung chuyển đến nơi xử lý, tái chế, tái sử dụng hoặc chôn lấp cuối cùng. - Xử lý chất thải rắn: là quá trình sử dụng các giải pháp công nghệ, kỹ thuật làm giảm, loại bỏ, tiêu hủy các thành phần có hại hoặc không có ích trong CTR; thu hồi, tái chế, tái sử dụng lại các thành phần có ích trong CTR. Hoạt động quản lý chất thải rắn Hoạt động quản lý CTR: Bao gồm các hoạt động quy hoạch quản lý, đầu tƣ xây dựng cơ sở quản lý CTR, các hoạt động phân loại, thu gom, lƣu giữ, vận chuyển, tái sử dụng, tái chế và xử lý chất thải rắn nhằm ngăn ngừa, giảm thiểu những tác động có hại đối với môi trƣờng và sức khỏe con ngƣời. Hiện trạng quản lý và xử lý rác thải nông nghiệp trên thế giới và Israel 2.
Hiện trạng quản lý và xử lý rác thải nông nghiệp trên thế giới 2. Tình hình chung Hiện nay vấn đề quản lý, xử lý rác ở các nƣớc trên thế giới ngày càng đƣợc quan tâm. Đặc biệt là các nƣớc phát triển, công việc này đƣợc tiến hành chặt chẽ, từ ý thức thải bỏ rác của ngƣời dân, quá trình phân loại tại nguồn, thu gom, tập kết rác thải tới các trang thiết bị thu gom, vận chuyển theo từng loại. Quy định đối với việc thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải đƣợc quy định chặt chẽ, rõ rang, đầy đủ trang thiết bị phù hợp, hiện đại.
Một khác biệt trong n 6 công tác quản lý, xử lý rác thải của các nƣớc phát triển có sự tham gia của cộng đồng + Tại Đức: có thể nói, ngành tái chế rác ở Đức đang dẫn đầu thế giới hiện nay. Việc phân loại rác đã đƣợc thực hiện nghiêm túc ở Đức từ năm 1991. Rác bao bì gồm hộp đựng thức ăn, nƣớc hoa quả, máy móc bằng nhựa, kim loại hay carton đƣợc gom vào thùng màu vàng, thùng xanh dƣơng giấy, thùng xanh lá cây cho rác sinh học, thùng đen cho thủy tinh. Những lò đốt rác hiện đại của nƣớc Đức hầu nhƣ không thải khí độc 10 ra môi trƣờng.
Das Duele System Deutschland (DSD) - “Hệ thống hai chiều của nƣớc Đức” - đƣợc các nhà máy tái chế sử dụng để xử lý các loại rác thải, các nhà máy này đã chi khoản phí khoảng 1,2 tỷ USD để sử dụng công nghệ trên. Tại các dây truyền phân loại, các camera hồng ngoại hoạt động với tốc độ 300.000km/s để phân loại 10 tấn vật liệu mỗi giờ. Ống hơi nén đƣợc điều khiển bàng máy tính đặt ở các băng chuyền có nhiệm vụ tách riêng từng loại vật liệu. Sau đó rác sẽ đƣợc rửa sạch, nghiền nhỏ và nấu chảy.
Quá trình trên sẽ cho ra granulat, granulat là một nguyên liệu thay thế dầu thô trong công nghiệp hoặc làm chất phụ gia. - Giáo dục ý thức BVMT cho trẻ nhỏ bắt đầu từ việc phân loại rác là một trong những phƣơng pháp mà những nhà quản lý tại Đức đã áp dụng. Rác đƣợc phân loại triệt để là điều kiện để tái chế, xử lý rác trở nên dễ dàng. Từ đó, khái niệm về rác thải dần đƣợc thay thế bằng nguồn tài sản tiềm năng, mang lại lợn nhuận đáng kể với những ai biết đầu tƣ vào việc cải tiến công nghệ.
+ Tại Nhật Bản, chuyển từ hệ thống quản lý chất thải truyền thốngvới dòng nguyên liệu xử lý theo một hƣớng sang xã hội có chu trình xử lý nguyên liệu theo Ngƣời tiêu dùng Chính quyền địa phƣơng Đốt rác chôn lấp Hệ thống tái chế chất thải Các công ty sản suất và bán Tái dùng 11 mô hình 3R n 7 (Reduce, Reuse, Recycle).