MỞ ĐẦU Ngành chăn nuôi không đóng vai trò then chốt trong nền kinh tế toàn cầu nhưng lại có nhiều ý nghĩa về chính trị- xã hội. Nó chiếm 40% tổng sản phẩm trong ngành nông nghiệp, giải quyết việc làm cho hơn 1,3 tỷ người lao động và sinh kế của hơn 1 tỷ người dân sống ở các nước nghèo. Đối với nước ta, chăn nuôi là một trong hai lĩnh vực kinh tế quan trọng trong ngành nông nghiệp (chăn nuôi và trồng trọt). Ngày nay, ngành chăn nuôi Việt Nam đang ngày càng có những chuyển biến mạnh mẽ về khoa học và công nghệ.
Đó là kết quả của mối giao lưu kinh tế ngày càng rộng rãi và sự chuyển giao công nghệ tiên tiến từ các nước phát triển. Với xu hướng công nghiệp hóa ngành chăn nuôi, nhu cầu về thức ăn tổng hợp trong chăn nuôi gia súc, gia cầm ngày càng tăng, thức ăn được coi như nguyên liệu cho sản xuất công nghiệp, là điều tất yếu trong lĩnh vực kinh doanh sản xuất chăn nuôi. Tuy nhiên, hoạt động phát triển của các nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi là một trong những tác động lớn đến môi trường. Xuất phát từ những vấn đề nhức nhối của ngành sản xuất thức ăn chăn nuôi đòi hỏi cần phải có những phương hướng và giải pháp thích hợp để cải thiện tình trạng này nhằm đưa Việt Nam hướng tới sự sản xuất và phát triển bền vững nên em đã lựa chọn đề tài nghiên cứu “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng” để làm rõ hiện trạng môi trường của nhà máy, từ đó đề xuất các giải pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường thiết thực.
Sinh viên: Lê Thị Phương 1 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”. Tổng quan chung về ngành sản xuất thức ăn chăn nuôi Ngành chế biến thức ăn gia súc ở Việt Nam phát triển nhanh và mạnh từ đầu thập kỷ 90 đặc biệt từ năm 1994 đến nay. Do tác động tích cực của chính sách đổi mới, khuyến khích đầu tư trong và ngoài nước nên các nhà kinh doanh đã đầu tư phát triển mạnh vào ngành công nghiệp này. Đến đầu thế kỷ 20, khoa học chế biến thức ăn chăn nuôi mới hình thành và phát triển một cách nhanh chóng cùng với sự phát triển không ngừng của khoa học kỹ thuật.
Mục tiêu của quá trình sản xuất là tạo ra những sản phẩm có chất lượng, đầy đủ chất dinh dưỡng cho vật nuôi mà thức ăn đơn không thể đáp ứng được. Mặt khác, mỗi loại vật nuôi trong từng giai đoạn phát triển sinh lý lại có nhu cầu dinh dưỡng khác nhau, chính vì thế mà ngành chế biến thức ăn chăn nuôi phải tạo ra được được nhiều loại sản phẩm phù hợp cho từng loại gia súc, phù hợp với từng thời kỳ phát triển sinh lý của vật nuôi.[8] Tổng sản lượng thức ăn chăn nuôi công nghiệp qua các năm tăng đáng kể. Cụ thể được thể hiện qua bảng sau: Bảng 1. Tổng sản lượng thức ăn chăn nuôi công nghiệp STT Năm Tổng sản lượng thức ăn chăn nuôi (tấn) 1 1992 65.000 Sinh viên: Lê Thị Phương 2 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”.720 (Nguồn từ Báo cáo thức ăn chăn nuôi Việt Nam) Như vậy, tiềm năng phát triển ngành thức ăn chăn nuôi công nghiệp là rất lớn.
Những năm qua ngành này đã phát triển mạnh cả về số lượng nhà máy cũng như chủng loại thức ăn. Theo thống kê của Bộ Nông Nghiệp- Phát triển nông thôn, hiện cả nước có 240 nhà máy chế biến thức ăn chăn nuôi, trong đó 180 nhà máy của các doanh nghiệp trong nước, số còn lại thuộc doanh nghiệp liên doanh và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI). Số lượng nhà máy liên doanh và FDI không nhiều nhưng đang chiếm 60-65% tổng sản lượng thức ăn chăn nuôi sản xuất ra. Nhìn chung trong gần 20 năm mở cửa, nền công nghiệp thức ăn chăn nuôi Việt Nam được khởi sắc, tiếp cận nền khoa học, sản xuất, kinh doanh của thế giới góp phần đáng kể đưa năng suất, chất lượng vật nuôi lên cao, giảm giá thành sản xuất.
Tuy nhiên còn những tồn tại cần nhìn thẳng sự thật để khắc phục trong thời gian tới mới có thể xây dựng nền chăn nuôi bền vững. Tổng quan về nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng Nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng là chi nhánh của Công ty TNHH Newhope Hà Nội (là doanh nghiệp 100% vốn đầu tư nước ngoài được thành lập theo giấy phép đầu tư số 12/GP-KCN-HN ngày 21/4/2000 do Ban Quản lí các Khu công nghiệp và chế xuất Hà Nội cấp với mục tiêu hoạt động là sản xuất các loại thức ăn cho gia súc, gia cầm và vật nuôi thủy sản phục vụ sản xuất nông nghiệp tại Việt Nam). Sinh viên: Lê Thị Phương 3 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”. Năm 2005, Công ty TNHH Newhope Hà Nội đã đầu tư xây dựng Nhà máy sản xuất các loại thức ăn chăn nuôi cho gia súc, gia cầm tại Hải Phòng và thành lập Công ty TNHH Newhope Hà Nội- Chi nhánh Hải Phòng là đơn vị trức tiếp quản lý, điều hành mọi hoạt động của nhà máy.
Nhà máy có địa điểm tại Lô CN2.2A, KCN Đình Vũ, phường Đông Hải 2, quận Hải An, thành phố Hải Phòng. Nhà máy sản xuất các loại thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ chính thức đi vào hoạt động từ tháng 07/2007 với công suất 160.000 tấn thức ăn gia súc, gia cầm các loại /năm. Do nhu cầu về thức ăn tổng hợp trong chăn nuôi gia súc, gia cầm ngày càng tăng nên năm 2017, Công ty TNHH Newhope Hà Nội đã quyết định nâng công suất hoạt động của Nhà máy sản xuất các loại thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ lên 200.000 tấn /năm bằng cách lắp đặt thêm dây chuyền sản xuất cám cá công suất 40. (Nguồn từ nhà máy NewHope) Ranh giới tiếp giáp của nhà máy như sau: - Phía Tây Bắc giáp Công ty TNHH Nakashima Việt Nam.
- Phía Đông Bắc giáp Công ty Cổ phần Tiến Hưng. - Phía Đông Nam giáp đường nội bộ của KCN Đình Vũ. - Phía Tây Nam giáp đường nội bộ của KCN Đình Vũ. Vị trí địa lý của nhà máy sản xuất các loại thức ăn chăn nuôi NewHope Đình Vũ: Sinh viên: Lê Thị Phương 4 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”.
NEW HOPE Hình 1. Sơ đồ vị trí địa lí của Nhà máy sản xuất các loại thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng. Sinh viên: Lê Thị Phương 5 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”. Các hạng mục công trình của nhà máy Bảng 1.
Các hạng mục công trình của nhà máy STT Tên công trình Đơn vị Số lượng Quy mô (m2) 1 Kho nguyên liệu Cái 01 7.200 2 Kho thành phẩm Cái 01 5.070 Nhà sản xuất thức ăn gia súc, 3 Cái 01 1.464 gia cầm Nhà sản xuất thức ăn cho cá 4 Cái 01 2.025 dạng nổi 5 Nhà văn phòng Cái 01 1.026 6 Xưởng sửa chữa cơ khí Cái 01 442,6 7 Nhà ăn nhân viên Cái 01 208,56 8 Nhà nồi hơi Cái 02 320,7 9 Nhà vệ sinh, nhà tắm Cái 01 57,3 10 Nhà tủ điện Cái 01 198 11 Nhà để xe máy Cái 01 198 12 Nhà bảo vệ Cái 01 12 Sinh viên: Lê Thị Phương 6 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”. 13 Nhà cân Cái 01 13,08 14 Bể nước cứu hỏa 140 m3 Bể 01 140 15 Téc nước 15 m3 Cái 01 10 16 Bồn Silo Cái 04 1.000 17 Bàn cân 18 tấn Hệ thống 01 40 18 Đường nội bộ Cái 01 6.376 20 Tháp sản xuất cám cá Hệ thống 01 1.500 21 Nhà trạm bơm Nhà 01 225 Tổng 36.2 Nhu cầu sử dụng nguyên, nhiên vật liệu của nhà máy a. Nhu cầu nguyên liệu Nhu cầu nguyên liệu phục vụ cho hoạt động sản xuất của nhà máy được liệt kê tại bảng sau: Sinh viên: Lê Thị Phương 7 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”. Nhu cầu sử dụng nguyên liệu của nhà máy STT Tên nguyên liệu Khối lượng (tấn/năm) 1 Ngô 105.500 5 Các nguyên tố vi lượng 340 6 Các axit amin 360 7 Bột cá 8.
Nhu cầu sử dụng hóa chất Dây chuyền sản xuất các loại thức ăn của nhà máy không sử dụng hóa chất, tuy nhiên, hoạt động thử nghiệm, kiểm tra thành phần, chất lượng của nguyên liệu và sản phẩm của nhà máy có sử dụng một số loại hóa chất. Danh mục hóa chất sử dụng được liệt kê tại bảng sau: Sinh viên: Lê Thị Phương 8 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”. Tổng khối lượng hóa chất sử dụng STT Tên hóa chất Đơn vị Khối lượng 1 NaOH (bột) Kg/năm 187,5 2 K2SO4 (bột) Kg/năm 15 3 HCl Lít/năm 15 4 H2SO4 Lít/năm 93,75 5 HNO3 Lít/năm 62,5 6 NH3/NH4OH Lít/năm 15 7 Etanol Lít/năm 15 8 H3BO3 Kg/năm 7,5 (Nguồn từ báo cáo của nhà máy NewHope) c. Nhu cầu nhiên liệu Hoạt động sản xuất của nhà máy sử dụng trấu để đốt lò hơi, ga cho nấu ăn, dầu diesel cho hoạt động của máy phát điện dự phòng và xe xúc, dầu bôi trơn cho hoạt động bảo dưỡng máy móc thiết bị.
Lượng nhiên liệu sử dụng được tổng hợp tại bảng sau: Sinh viên: Lê Thị Phương 9 Đề tài tốt nghiệp “Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường của nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi Newhope- Đình Vũ- Hải Phòng”.