Luận văn thạc sĩ vnua đánh giá hiệu quả môi trường của mô hình chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học tại xã liên sơn huyện tân yên tỉnh bắc giang

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnua đánh giá hiệu quả môi trường của mô hình chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học tại xã liên, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Nguyễn Thị Nhung
• Người hướng dẫn: PGS. Ngô Thế Ân
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Khoa học môi trường
• Đề tài: Đánh giá hiệu quả môi trường của mô hình chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học tại xã Liên Sơn, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• 3. DANH MỤC BẢNG
• 4. DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• 5. DANH MỤC HÌNH
• 6. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 7. THESIS ABSTRACT
• 8. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 9. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
• 10. GIẢ THUYẾT KHOA HỌC
• 11. YÊU CẦU NGHIÊN CỨU
• 12. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI, Ý NGHĨA THỰC TIỄN
• 13. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 13.1. HIỆN TRẠNG PHÁT TRIỂN CHĂN NUÔI QUY MÔ NÔNG HỘ TẠI VIỆT NAM
• 13.1.1. Hình thức chăn nuôi hộ gia đình
• 13.1.2. Hình thức chăn nuôi trang trại tập trung

Tóm tắt

I. Tổng quan về mô hình chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học tại Bắc Giang

Mô hình chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học đang trở thành một giải pháp hiệu quả trong việc giảm thiểu ô nhiễm môi trường tại Bắc Giang. Đệm lót sinh học không chỉ giúp xử lý chất thải mà còn cải thiện điều kiện sống cho lợn. Việc áp dụng công nghệ này đã mang lại nhiều lợi ích cho người chăn nuôi và môi trường.

1.1. Đặc điểm của mô hình chăn nuôi lợn tại Bắc Giang

Mô hình chăn nuôi lợn tại Bắc Giang chủ yếu được thực hiện bởi các hộ gia đình. Đặc điểm này tạo ra nhiều thách thức trong việc quản lý chất thải và bảo vệ môi trường. Việc áp dụng đệm lót sinh học giúp cải thiện tình hình này.

1.2. Lợi ích của đệm lót sinh học trong chăn nuôi

Đệm lót sinh học giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường, tiết kiệm nước và giảm chi phí lao động. Hệ thống này cũng tạo ra môi trường sống tốt hơn cho lợn, từ đó nâng cao năng suất chăn nuôi.

II. Vấn đề ô nhiễm môi trường trong chăn nuôi lợn tại Bắc Giang

Chăn nuôi lợn tại Bắc Giang đang đối mặt với nhiều vấn đề ô nhiễm môi trường. Chất thải từ chăn nuôi không được xử lý đúng cách, dẫn đến ô nhiễm nguồn nước, không khí và đất. Điều này ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và môi trường sống.

2.1. Tác động của chất thải chăn nuôi đến môi trường

Chất thải chăn nuôi gây ô nhiễm nguồn nước và không khí, ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân. Việc không xử lý chất thải đúng cách còn dẫn đến sự phát triển của các bệnh truyền nhiễm.

2.2. Thách thức trong quản lý chất thải chăn nuôi

Nhiều hộ chăn nuôi vẫn sử dụng các phương pháp truyền thống để xử lý chất thải, dẫn đến hiệu quả thấp. Cần có các giải pháp quản lý chất thải hiệu quả hơn để bảo vệ môi trường.

III. Phương pháp áp dụng đệm lót sinh học trong chăn nuôi lợn

Việc áp dụng đệm lót sinh học trong chăn nuôi lợn cần tuân thủ các phương pháp cụ thể để đạt hiệu quả cao nhất. Các bước thực hiện bao gồm lựa chọn vật liệu, quy trình lên men và quản lý chất thải.

3.1. Quy trình chuẩn bị đệm lót sinh học

Quy trình chuẩn bị đệm lót sinh học bao gồm việc lựa chọn nguyên liệu, trộn lẫn và ủ để tạo ra môi trường sống cho vi sinh vật. Điều này giúp phân hủy chất thải hiệu quả hơn.

3.2. Quản lý và bảo trì đệm lót sinh học

Quản lý đệm lót sinh học cần được thực hiện thường xuyên để đảm bảo hiệu quả. Việc theo dõi độ ẩm, nhiệt độ và chất lượng môi trường là rất quan trọng.

IV. Kết quả nghiên cứu về hiệu quả môi trường của mô hình chăn nuôi lợn

Nghiên cứu cho thấy mô hình chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học đã cải thiện đáng kể chất lượng môi trường. Các chỉ số về ô nhiễm không khí, nước và đất đều giảm sau khi áp dụng mô hình này.

4.1. Đánh giá chất lượng không khí trong chuồng nuôi

Chất lượng không khí trong chuồng nuôi được cải thiện rõ rệt nhờ vào việc sử dụng đệm lót sinh học. Nồng độ khí độc hại như NH3 và H2S giảm đáng kể.

4.2. Tác động đến chất lượng nước ngầm

Nghiên cứu cho thấy chất lượng nước ngầm xung quanh khu vực chăn nuôi cũng được cải thiện. Việc sử dụng đệm lót sinh học giúp ngăn chặn ô nhiễm từ chất thải chăn nuôi.

V. Giải pháp phát triển mô hình chăn nuôi lợn bằng đệm lót sinh học

Để mở rộng mô hình chăn nuôi lợn bằng đệm lót sinh học, cần có các giải pháp cụ thể nhằm khuyến khích người dân áp dụng công nghệ này. Các chính sách hỗ trợ và đào tạo là rất cần thiết.

5.1. Khuyến khích người dân áp dụng công nghệ

Cần có các chương trình khuyến khích người dân áp dụng đệm lót sinh học thông qua hỗ trợ tài chính và kỹ thuật. Điều này sẽ giúp nâng cao nhận thức và khả năng áp dụng công nghệ.

5.2. Đào tạo và nâng cao nhận thức cho nông dân

Đào tạo nông dân về lợi ích và quy trình áp dụng đệm lót sinh học là rất quan trọng. Các khóa học và hội thảo cần được tổ chức thường xuyên để nâng cao kiến thức cho người chăn nuôi.

VI. Kết luận và triển vọng tương lai của mô hình chăn nuôi lợn

Mô hình chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần bảo vệ môi trường. Tương lai của mô hình này hứa hẹn sẽ phát triển mạnh mẽ nếu được hỗ trợ đúng mức.

6.1. Tương lai của mô hình chăn nuôi lợn tại Bắc Giang

Với những lợi ích rõ rệt, mô hình chăn nuôi lợn bằng đệm lót sinh học có tiềm năng phát triển mạnh mẽ tại Bắc Giang. Cần có các chính sách hỗ trợ để mở rộng mô hình này.

6.2. Đề xuất nghiên cứu tiếp theo

Cần tiếp tục nghiên cứu để hoàn thiện mô hình chăn nuôi lợn bằng đệm lót sinh học, từ đó đưa ra các giải pháp tối ưu hơn cho việc quản lý chất thải và bảo vệ môi trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành chăn nuôi Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất từ 5% đến 6% mỗi năm, đóng góp khoảng 27% vào tổng thu nhập ngành nông nghiệp. Tuy nhiên, theo số liệu thống kê của ngành, cả nước phát sinh trên 75,9 triệu tấn chất thải rắn từ gia súc gia cầm mỗi năm nhưng mới chỉ có khoảng 40% được xử lý đúng quy chuẩn, phần còn lại xả trực tiếp ra môi trường. Hoạt động chăn nuôi nông hộ hiện chiếm tới 65% tổng đàn lợn và cung cấp hơn một nửa sản lượng thịt toàn quốc, song phương thức chăn nuôi nhỏ lẻ, nằm xen cài trong khu dân cư đang gây ô nhiễm nghiêm trọng môi trường không khí, nguồn nước ngầm và đất canh tác.

Xuất phát từ thực trạng cấp bách đó, đề tài nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá toàn diện hiệu quả môi trường của mô hình chăn nuôi lợn thịt sử dụng đệm lót sinh học tại xã Liên Sơn, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang. Huyện Tân Yên là địa bàn trọng điểm chăn nuôi của tỉnh với tổng đàn lợn đạt khoảng 195.000 con và sản lượng xuất chuồng vượt 19.286 tấn mỗi năm. Nghiên cứu được triển khai trong phạm vi thời gian từ tháng 05/2015 đến tháng 05/2016 tại các gia trại tiêu biểu trên địa bàn xã Liên Sơn, nơi có diện tích tự nhiên 758 ha với tỷ lệ đất nông nghiệp chiếm 62,27%.

Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện qua việc kiểm chứng khả năng cắt giảm đến 80% lượng nước sử dụng vệ sinh chuồng trại, giảm 60% sức lao động dọn phân và triệt tiêu hoàn toàn nguồn nước thải xả trực tiếp ra kênh rạch. Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn vững chắc phục vụ công tác quản lý chất thải nông nghiệp, hướng tới mục tiêu nhân rộng mô hình chăn nuôi sinh thái an toàn dịch bệnh trên toàn tỉnh Bắc Giang và các địa phương có điều kiện tương đồng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng của hai khung lý thuyết khoa học hiện đại: Lý thuyết kinh tế nông nghiệp tuần hoàn không chất thải và Lý thuyết phúc lợi động vật trong chăn nuôi an toàn sinh học. Mô hình kế thừa thành tựu của công nghệ vi sinh vật hữu hiệu phát triển từ Nhật Bản, ứng dụng các tập hợp vi sinh vật có lợi gồm vi khuẩn quang hợp, vi khuẩn lactic, nấm men và xạ khuẩn được phân lập tuyển chọn kỹ lưỡng.

Bốn khái niệm khoa học cốt lõi được vận dụng xuyên suốt gồm:

• Đệm lót sinh học: Hỗn hợp cơ chất hữu cơ chứa 50% đến 70% mùn cưa kết hợp vỏ trấu, có độ dày từ 50 cm đến 60 cm, được bổ sung chế phẩm vi sinh để phân giải chất thải ngay tại chuồng.
• Lên men sinh học bán yếm khí: Quá trình chuyển hóa sinh hóa các hợp chất hữu cơ cao phân tử trong phân và nước tiểu thành khí carbonic, hơi nước và sinh khối protein vi sinh không gây mùi.
• Hấp phụ và oxy hóa khí độc: Cơ chế vi sinh vật sử dụng các gốc nitơ và lưu huỳnh làm nguồn dinh dưỡng, từ đó vô hiệu hóa amoniac và hydro sunfua.
• Cân bằng tiểu khí hậu chuồng nuôi: Sự điều tiết nhiệt độ, độ ẩm và thông gió nhằm duy trì môi trường sống tối ưu cho vật nuôi.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp điều tra xã hội học và quan trắc thực nghiệm trong phòng thí nghiệm. Cỡ mẫu khảo sát bao gồm toàn bộ 4 hộ gia đình đang ứng dụng đệm lót sinh học tại xã Liên Sơn cùng 10 hộ chăn nuôi truyền thống trên nền bê tông được lựa chọn ngẫu nhiên để làm đối chứng. Việc chọn toàn bộ 100% số hộ áp dụng đệm lót trên địa bàn xã đảm bảo tính đại diện và phản ánh chính xác nhất hiện trạng thực tế.

Hoạt động lấy mẫu và phân tích môi trường được tiến hành tại 3 chuồng nuôi mô hình qua các mốc thời gian: thời điểm bắt đầu đặt đệm lót, sau 6 tháng và sau 9 tháng nuôi. Mẫu khí được đo tại vị trí trước và sau hướng gió cách chuồng 5 mét bằng máy đo khí độc chuyên dụng IBRID MX6 và máy đo vi khí hậu LM-8010. Mẫu nước ngầm được thu thập từ các giếng khoan sinh hoạt xung quanh chuồng theo tiêu chuẩn TCVN 5992:1995 để phân tích COD, Amoni, Nitrat và Coliform. Mẫu đất được lấy ở ba tầng độ sâu 20 cm, 40 cm và 60 cm theo TCVN 7538-2:2005 nhằm kiểm soát dư lượng kim loại nặng và pH. Phương pháp phân tích thống kê mô tả trên phần mềm chuyên dụng được áp dụng để tính toán giá trị trung bình, độ lệch chuẩn và sai số phục vụ so sánh khách quan.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quá trình phân giải chất thải diễn ra nhanh chóng và triệt để. Sau 24 giờ đầu tiên, phân thải được lợn cùi dũi trộn đều vào tầng đệm lót và bắt đầu khô mặt. Đến ngày thứ 2, khối phân bị phân hủy trên 80%, chuyển sang màu nâu xám tơi xốp. Sau 3 ngày, toàn bộ phân và nước tiểu được đồng hóa hoàn toàn, mùi hôi thối đặc trưng của chuồng lợn giảm hơn 90% so với chuồng nền xi măng thông thường.

Thứ hai, chất lượng môi trường không khí và nước ngầm được cải thiện vượt bậc. Nồng độ các khí độc như amoniac, hydro sunfua và carbon monoxit đo tại khu vực cách chuồng 5 mét đều nằm trong giới hạn cho phép của quy chuẩn môi trường xung quanh. Nước ngầm tại các giếng lân cận duy trì hàm lượng amoni và vi sinh vật gây hại ở ngưỡng an toàn, hoàn toàn không xảy ra hiện tượng thẩm thấu chất thải hữu cơ gây ô nhiễm nguồn nước sinh hoạt như tại các trang trại xả thải sau bể biogas.

Thứ ba, mô hình mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt thông qua việc cắt giảm 80% lượng nước ngọt tiêu thụ, tiết kiệm 60% công lao động vệ sinh chuồng và giảm khoảng 10% chi phí thức ăn nhờ lợn tận dụng nguồn men vi sinh probiotics tự nhiên trong đệm lót để hỗ trợ đường ruột.

Thứ tư, đệm lót sinh học phân chia cấu trúc thành 3 tầng chức năng rõ rệt, trong đó tầng lên men giữa duy trì mức nhiệt độ từ 30°C đến 40°C. Mức nhiệt này giúp sưởi ấm tuyệt vời cho đàn lợn vào mùa đông lạnh nhưng lại làm nhiệt độ không khí trong chuồng tăng cao hơn môi trường bên ngoài từ 1°C đến 2°C vào mùa hè.

Thảo luận kết quả

Hiệu quả làm sạch không khí của đệm lót bắt nguồn từ khả năng cạnh tranh sinh học mạnh mẽ của hệ vi sinh vật hữu hiệu. Các chủng vi khuẩn lactic và xạ khuẩn tiết ra axit hữu cơ, rượu ethylic và bacterioxin làm giảm độ pH cục bộ, từ đó ức chế hoàn toàn các vi khuẩn gây thối rữa như Clostridium và vi khuẩn đường ruột Salmonella, E. coli. Kết quả này hoàn toàn tương đồng với các công bố quốc tế tại Trung Quốc và Nhật Bản về khả năng khử amoniac trong chăn nuôi gia súc.

Để trực quan hóa các dữ liệu khoa học, kết quả nghiên cứu được thể hiện rõ nét qua các biểu đồ so sánh nồng độ khí độc trước và sau hướng gió ở cự ly 5 mét, cùng bảng số liệu theo dõi sự biến thiên nhiệt độ tầng đệm lót qua 5 đợt quan trắc thực địa. Các bảng biểu cho thấy sự chênh lệch rõ rệt giữa chuồng sinh thái và chuồng bê tông truyền thống, nơi nước thải trước biogas thường có chỉ số COD vượt quy chuẩn loại B từ 11,7 đến 15,6 lần và BOD5 vượt từ 6,9 đến 12,4 lần.

Tuy nhiên, trở ngại lớn nhất được ghi nhận tại địa bàn nghiên cứu là hiện tượng tích nhiệt trong mùa nóng. Tại huyện Tân Yên, nhiệt độ mùa hè có thể đạt ngưỡng tuyệt đối 37°C, kết hợp với nhiệt lượng tán phát từ đệm lót khiến đàn lợn bị stress nhiệt nếu chuồng không được thiết kế hệ thống thông gió đối lưu hoặc giàn phun làm mát kịp thời.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm khắc phục các hạn chế kỹ thuật và nhân rộng mô hình chăn nuôi lợn sinh thái bền vững, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Cải tiến cấu trúc chuồng trại thích ứng nhiệt độ: Thiết kế chuồng nuôi hỗn hợp theo tỷ lệ 1/3 diện tích lát nền bê tông làm nơi ăn uống, nghỉ ngơi khi trời nóng và 2/3 diện tích làm đệm lót sinh học sâu 50 cm. Lắp đặt hệ thống quạt thông gió công nghiệp và giàn phun sương làm mát mái chuồng nhằm hạ nhiệt độ tiểu khí hậu mùa hè xuống dưới 30°C, kiểm soát độ ẩm chuồng nuôi trong ngưỡng 70% đến 80%.
2. Đa dạng hóa nguồn nguyên liệu độn lót: Thay thế một phần mùn cưa khan hiếm bằng các phế phụ phẩm nông nghiệp sẵn có tại địa phương như vỏ trấu, lõi ngô nghiền thô, vỏ lạc và thân cây họ đậu theo tỷ lệ phối trộn tối ưu 50% trấu kết hợp 50% mùn cưa. Giải pháp này giúp cắt giảm 25% chi phí đầu tư ban đầu cho người chăn nuôi.
3. Tổ chức đào tạo và chuyển giao quy trình kỹ thuật chuẩn: Giao Chi cục Thú y huyện Tân Yên phối hợp với Ủy ban nhân dân xã Liên Sơn tổ chức tối thiểu 2 khóa tập huấn kỹ thuật mỗi năm cho 100% hộ dân. Hướng dẫn chi tiết kỹ thuật đảo xới đệm lót định kỳ 2 đến 3 ngày một lần khi lợn đạt trọng lượng trên 60 kg và kỹ thuật bổ sung chế phẩm vi sinh sau mỗi chu kỳ nuôi 6 tháng.
4. Ban hành chính sách hỗ trợ tín dụng và phát triển thương hiệu: Lồng ghép nguồn vốn khuyến nông của tỉnh Bắc Giang để hỗ trợ trực tiếp 30% đến 50% kinh phí mua chế phẩm sinh học ban đầu cho các hộ chuyển đổi mô hình. Đồng thời, xây dựng chuỗi liên kết tiêu thụ sản phẩm thịt lợn an toàn sinh học gắn với nhãn hiệu tập thể Lợn sạch Tân Yên, nâng giá trị bán buôn cao hơn từ 5% đến 10% so với thịt lợn nuôi truyền thống trong giai đoạn 2016-2020.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả thực nghiệm của luận văn mang lại giá trị thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Cơ quan quản lý nhà nước về nông nghiệp và môi trường: Các chuyên viên thuộc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Phòng Tài nguyên và Môi trường cấp huyện có thể sử dụng số liệu của luận văn làm căn cứ xây dựng quy hoạch chăn nuôi tập trung và ban hành các hướng dẫn quản lý chất thải nông hộ theo tiêu chí xây dựng nông thôn mới.
2. Chủ trang trại và gia trại chăn nuôi lợn: Người chăn nuôi có thể tham khảo trực tiếp sơ đồ thiết kế chuồng nuôi, tỷ lệ phối trộn đệm lót và kỹ thuật xử lý mùi hôi để ứng dụng vào cơ sở của mình nhằm tiết kiệm chi phí điện nước và hạn chế dịch bệnh.
3. Học viên cao học, nghiên cứu sinh và giảng viên đại học: Các nhà nghiên cứu chuyên ngành Khoa học Môi trường, Sinh thái học, Quản lý Môi trường và Chăn nuôi Thú y có thể khai thác phương pháp luận, quy trình quan trắc đa chỉ tiêu đất, nước ngầm, không khí làm tài liệu tham khảo cho các đề tài nghiên cứu chuyên sâu.
4. Cán bộ khuyến nông và doanh nghiệp sản xuất chế phẩm sinh học: Đội ngũ kỹ thuật viên có cơ sở thực chứng để tư vấn liều lượng men vi sinh, lựa chọn cơ chất phối trộn phù hợp với điều kiện thời tiết từng mùa tại các tỉnh miền Bắc.

Câu hỏi thường gặp

Mô hình đệm lót sinh học có loại bỏ hoàn toàn mùi hôi chuồng lợn không? Mô hình giúp triệt tiêu trên 90% mùi hôi đặc trưng của chuồng lợn. Nhờ quần thể vi sinh vật hữu hiệu phân giải phân và nước tiểu trong vòng 48 đến 72 giờ, các khí độc như amoniac và hydro sunfua bị oxy hóa thành dạng vô hại, giúp môi trường chuồng trại khô ráo và không phát sinh mùi khó chịu.

Tại sao mô hình đệm lót sinh học gặp khó khăn khi áp dụng trong mùa hè? Quá trình lên men vi sinh của lớp đệm tạo ra nhiệt lượng khiến tầng giữa đệm lót duy trì mức nhiệt 30°C đến 40°C. Vào mùa hè miền Bắc khi nhiệt độ không khí vượt 35°C, sự tán nhiệt từ đệm lót làm nhiệt độ chuồng tăng thêm 1°C đến 2°C, gây nóng bức và ức chế sinh trưởng cho đàn lợn nếu thiếu quạt làm mát.

Chi phí đầu tư đệm lót sinh học so với xây dựng hầm biogas như thế nào? Chi phí làm đệm lót sinh học ban đầu thấp hơn khoảng 40% đến 50% so với chi phí xây dựng công trình hầm biogas kiên cố. Hơn nữa, đệm lót giúp tiết kiệm ngay 80% tiền điện nước vệ sinh hàng tháng, mặc dù người nuôi cần định kỳ bổ sung mùn cưa và chế phẩm men vi sinh sau mỗi chu kỳ xuất chuồng.

Lớp đệm lót sau khi hết chu kỳ chăn nuôi có thể tái sử dụng vào việc gì? Sau khi kết thúc chu kỳ nuôi từ 6 đến 9 tháng, toàn bộ khối đệm lót đã hoai mục trở thành nguồn phân bón hữu cơ sinh học cao cấp, rất giàu dinh dưỡng NPK và vi sinh vật có lợi, có thể sử dụng trực tiếp để bón cho cây ăn quả, rau màu và lúa nước mà không gây chua đất.

Độ dày tối ưu của lớp đệm lót sinh học nuôi lợn là bao nhiêu? Độ dày tiêu chuẩn của lớp đệm lót chăn nuôi lợn thịt dao động từ 50 cm đến 60 cm. Trong đó gồm khoảng 50% mùn cưa kết hợp 50% vỏ trấu đã được phun ủ men vi sinh đồng đều. Vào mùa hè có thể giảm độ dày xuống 40 cm để hạn chế tích tụ nhiệt lượng quá mức.

Kết luận

• Đệm lót sinh học là giải pháp công nghệ sinh thái vượt trội giúp xử lý triệt để chất thải lợn ngay tại chuồng, loại bỏ nguy cơ ô nhiễm nguồn nước và giảm thiểu phát tán khí độc hại.
• Mô hình mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nông hộ thông qua việc cắt giảm 80% lượng nước sử dụng, tiết kiệm 60% công lao động và giảm 10% chi phí thức ăn chăn nuôi.
• Nghiên cứu đã chỉ rõ thách thức sinh nhiệt của đệm lót trong mùa nóng và xác lập giải pháp kết hợp 1/3 sàn bê tông với hệ thống làm mát cưỡng bức để duy trì ổn định chu kỳ nuôi quanh năm.
• Luận văn đóng góp bộ cơ sở dữ liệu quan trắc thực nghiệm toàn diện về các chỉ tiêu đất, nước ngầm và không khí, chứng minh tính khả thi của mô hình chăn nuôi không xả thải tại Bắc Giang.
• Các cấp chính quyền địa phương và người chăn nuôi cần nhanh chóng triển khai đồng bộ các giải pháp chuồng trại cải tiến, mở rộng mô hình đệm lót sinh học gắn với thương hiệu thịt lợn an toàn để phát triển nền nông nghiệp bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ NHUNG ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ MÔI TRƯỜNG CỦA MÔ HÌNH CHĂN NUÔI LỢN SỬ DỤNG ĐỆM LÓT SINH HỌC TẠI XÃ LIÊN SƠN, HUYỆN TÂN YÊN, TỈNH BẮC GIANG Chuyên ngành: Khoa học môi trường Mã số: 60.01 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Ngô Thế Ân NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tôi xin cam đoan mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn này đã được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Nhung i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Luận văn này được thực hiện theo nội dụng của đề tài “Nghiên cứu ứng dụng công nghệ đệm lót sinh học trong chăn nuôi lợn nông hộ” - Mã số: ĐTĐL-2014/01.

Em xin chân thành cám ơn Ban chủ nhiệm đề tài đã cho phép tôi tham gia và sử dụng một phần số liệu để hoàn thành báo cáo của mình Trong thời gian học tập, nghiên cứu và thực hiện đề tài tốt nghiệp, ngoài sự nỗ lực của bản thân tôi còn nhận được rất nhiều sự quan tâm giúp đỡ quý báu của Nhà trường, các thầy giáo, cô giáo và các bạn đồng nghiệp. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn tới PGS. Ngô Thế Ân đã động viên, hướng dẫn và chỉ bảo tận tình cho tôi trong suốt thời gian làm luận văn tốt nghiệp. Tôi xin chân thành cám ơn Ban chủ nhiệm đề tài “Nghiên cứu ứng dụng công nghệ đệm lót sinh học trong chăn nuôi lợn nông hộ” - Mã số: ĐTĐL-2014/01 đã cho phép tôi tham gia và sử dụng một phần số liệu để hoàn thành báo cáo của mình Tôi xin chân thành cảm ơn các thầy giáo, cô giáo trong Bộ môn Sinh thái Nông nghiệp, Khoa Môi trường, Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã góp ý và chỉ bảo để luận văn của tôi được hoàn thành.

Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới Sở Khoa học và Công nghệ Bắc Giang, Chi cục Thú Y huyện Tân Yên, UBND xã Liên Sơn đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi hoàn thành luận văn tốt nghiệp. Tôi xin cảm ơn gia đình và bạn bè đã động viên, khích lệ tôi học tập, nghiên cứu và hoàn thành bản luận văn này. Nhân dịp hoàn thành luận văn, một lần nữa tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Nhà trường, các thầy cô giáo, các bạn bè đồng nghiệp cùng người thân đã động viên, tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Nhung ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan.

ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. v Danh mục bảng. vi Danh mục biểu đồ .vii Danh mục hình .vii Trích yếu luận văn .viii Thesis abstract.

Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích nghiên cứu. Giả thuyết khoa học. Yêu cầu nghiên cứu.

Những đóng góp mới, ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Hiện trạng phát triên chăn nuôi quy mô nông hộ tại Việt Nam. Hình thức chăn nuôi hộ gia đình.

Hình thức chăn nuôi trang trại tập trung. Chất thải chăn nuôi và các vấn đề môi trường. Thành phần, tính chất của chất thải chăn nuôi. Ảnh hưởng của chăn nuôi đến chất lượng môi trường.

Thực tạng xử lý chất thải trong hoạt động chăn nuôi. Tình hình nghiên cứu đệm lót sinh học trong chăn nuôi lợn. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài. Tình hình nghiên cứu trong nước.

Kết quả ứng dụng đệm lót sinh học trong chăn nuôi. Một số thông tin về đệm lót lên men vi sinh vật ứng dụng trong chăn nuôi. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu.

Thời gian nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. 21 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Nội dung nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp phỏng vấn nông hộ. Phương pháp lấy mẫu và phân tích trong phòng thí nghiệm. Phương pháp xử lý số liệu.

Kết quả và thảo luận. Điều kiện tự nhiên - kinh tế xã hội của xã Liên Sơn, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang. Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế - xã hội.

Thực trạng áp dụng đệm lót sinh học trong chăn nuôi lợn tại xã Liên Sơn, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang. Tình hình chăn nuôi lợn tại xã Liên Sơn, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang. Hiện trạng xử lý chất thải của các trang trại. Thực trạng áp dụng đệm lót sinh học trong chăn nuôi lợn trên địa bàn huyện.

Hiệu quả môi trường của phương thức chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học. Sự biến đổi của chất thải khi sử dụng đệm lót sinh học. Sự biến đổi nhiệt độ trong đệm lót sinh học. Chất lượng môi trường không khí trong chuồng nuôi.

Chất lượng nước ngầm khu vực chăn nuôi lợn. Chất lượng môi trường đất khu vực chuồng nuôi. Giải pháp phát triển, mở rộng mô hình chăn nuôi lợn bằng đệm lót sinh học. Thuận lợi và khó khăn trong ứng dụng mô hình đệm lót sinh học.

Giải pháp phát triển ứng dụng mô hình đệm lót sinh học. Kết luận và kiến nghị. 59 Tài liệu tham khảo. 63 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng việt BĐ Ban đầu CT Chuồng trại ĐLSH Đệm lót sinh học KH Kế hoạch KH&CN Khoa học và Công nghệ MT Môi trường Sở NN&PTNT Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn QCVN Quy chuẩn Việt Nam TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam TTCN Tiểu thủ công nghiệp UBND Ủy ban nhân dân VSV Vi sinh vật v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2.

Số lượng đầu gia súc, gia cầm được nuôi năm 2013 - 2014 ở nước ta. Lượng chất thải rắn hàng năm từ vật nuôi. Lượng phân lợn thải ra thay đổi theo lứa tuổi. Lượng nước tiểu của một số loại gia súc.

Một số chỉ tiêu của nước thải chăn nuôi lợn. Thực trạng quản lý và xử lý chất thải chăn nuôi. Các chỉ tiêu môi trường không khí và phương pháp phân tích. Các chỉ tiêu chất lượng MT nước ngầm và phương pháp phân tích.

Các chỉ tiêu chất lượng đất và phương pháp phân tích. Giá trị sản xuất các ngành kinh tế của xã Liên Sơn giai đoạn 2005 – 9/2015. Số lượng đàn lợn trên địa bạn huyện Tân Yên. Tình hình xử lý chất thải tại các gia trại lợn trên địa bàn.

Số hộ gia đình chăn nuôi có sử dụng đệm lót sinh học. Sự biến đổi nhiệt độ ở đệm lót sinh học qua các tháng nuôi. Kết quả phân tích một số khí độc khu vực chuồng nuôi. Nồng độ một số thành phần hóa học và VSV của nước ngầm trong 3 chuồng nuôi.

Nồng độ trung bình một số chỉ tiêu trong mẫu đất. 52 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 4. Đánh giá của các chủ hộ chăn nuôi về các biện pháp xử lý chất thải rắn. Nồng độ H2S trong khí chuồng nuôi của 3 chuồng theo dõi trước hướng gió.

Nồng độ H2S trong khí chuồng nuôi của 3 chuồng theo dõi sau hướng gió. Nồng độ NH3 trong khí chuồng nuôi của 3 chuồng theo dõi trước hướng gió. Nồng độ NH3 trong khí chuồng nuôi của 3 chuồng theo dõi sau hướng gió. Nồng độ CO2 trong khí chuồng nuôi của 3 chuồng theo dõi trước hướng gió.

Nồng độ CO2 trong khí chuồng nuôi của 3 chuồng theo dõi sau hướng gió. Biểu Nồng độ Amoni trong các giếng xung quanh của chuồng nuôi 1 trước và sau khi áp dụng đệm lót sinh học. 49 DANH MỤC HÌNH Hình 4. Sơ đồ địa bàn nghiên cứu xã Liên Sơn, huyện Tân Yên.

Chuồng trại chăn nuôi theo mô hình đệm lót sinh học .33 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Thị Nhung Tên Luận văn: Đánh giá hiệu quả môi trường của mô hình chăn nuôi lợn sử dụng đệm lót sinh học tại xã Liên Sơn, huyện Tân Yên, tỉnh Bắc Giang Ngành: Khoa học Môi trường Mã số: 60.01 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu: Đề tài được thực hiện nhằm đánh giá hiệu quả môi trường của việc ứng dụng mô hình đệm lót sinh học vào chăn nuôi lợn tại xã Liên Sơn. Từ đó đề tài đưa ra những giải pháp nhằm nhân rộng và phát triển chăn nuôi lợn bằng mô hình đệm lót sinh học trên toàn tỉnh. Phương pháp nghiên cứu: Các phương pháp nghiên cứu áp dụng trong đề tài được dựa trên sự phân tích các mẫu đất, nước và không khí được lấy từ các lô thí nghiệm. Đồng thời tiến hành phóng vấn các hộ chăn nuôi trong đó phỏng vấn 4 hộ áp dụng và 10 hộ không áp dụng.

Kết quả chính và kết luận: Kết quả nghiên cứu cho thấy điều kiện tự nhiên và đặc điểm kinh tế của xã là phù hợp cho phát triển chăn nuôi lợn. Chăn nuôi lợn gây ảnh hưởng tới môi trường; chất thải chăn nuôi gây ô nhiễm môi trường. Khi sử dụng mô hình chăn nuôi lợn trên nền đệm lót sinh học thì hạn chế được ảnh hưởng của chất thải chăn nuôi tới chất lượng môi trường. Đồng thời, nuôi lợn trên đệm lót sinh học giúp lợn tăng trưởng nhanh, hạn chế được lao động và lượng nước sử dụng để vệ sinh chuồng trại.

Tuy nhiên, việc áp dụng đệm lót sinh học vào trong chăn nuôi lợn chưa được mở mở rộng, do đệm lót sinh học sinh khí làm cho nhiệt độ chuồng tăng, nên không thích hợp với mùa hè, chỉ phù hợp với mùa lạnh. Từ những thuận lợi và khó khăn khi áp dụng đệm lót sinh học trong chăn nuôi lợn đề tài đưa ra những giải pháp nhằm nhân rộng và phát triển chăn nuôi lợn bằng mô hình đệm lót sinh học trên toàn tỉnh. viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] THESIS ABSTRACT Master candidate: Nguyen Thi Nhung Thesis title: Assessing environmental effects of pig raising on the fermentated bed at Lien Son commune, Tan Yen district, Bac Giang province. Major: Environmental Sciences Code: 60.