CHƯƠNG 1 TONG QUAN VE DỰ ÁN VÀ ĐÁNH GIÁ HIỆU QUA DỰ AN DAU TƯ XÂY DỰNG HE THONG CAP NƯỚC 1-1 Tổng quan về dự án và hiệu qua của dự án đầu tư xây dựng I-1 Khái quát chung về dự án và dự ân đầu tự xây đựng “C6 nhiễu khái niệm kháe nhau về dự dn, theo nghiên cứu của Đỗ [1] như sau: 1.1 Dự ấn và dự án đầu tự Dự án hiểu theo nghĩa thông thường là “điều mà người ta có ý định làm "Theo “Cẩm. nang các kiến thức cơ bản về quản lý dự án” của Viện Nghiên cứu Quản lý dự án Quốc tế (PMI) thì: “Dy án là sự nỗ lực tạm thời được thực hiện để tạo ra một sản. phẩm hoặc dich vụ duy nhất Theo định nghĩa này, dự án có 2 đặc tính: a. Tạm thời (hay có thời hạn) - Nghi là mọi dự ấn đều có điểm bắt đầu và kết thúc xác định.
Dự án kết thúc khi mục tiêu dự án đạt được hoặc khi đã xác định được rõ ring là mye tiêu không chế đạt được và dự ấn được chm dức. Trong mọi trường hợp, dai của một dự án là xác định, dự án không phải là một cổ gắng liên tục, liên b. Duy nhất - Nghĩa là sản phẩm hoặc dịch vụ duy nhất đó khác biệt so với những. sản phim đã có hoặc dự án khác, Dự ân liên quan đến vie gi đồ chư tùng làm trước đây vả do vậy li duy nhất.
Theo định nghĩa của tổ chức quốc tế vé tiêu chuẩn ISO, trong tiêu chuẩn ISO 3000:2000 và theo tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN ISO 9000:2000) thì dự án là một quá trình đơn nhất, gồm một tập hợp các hoạt động có phối hợp và kiểm soát, có thời han bit đầu vào kết thúc, được tiền hành để dat được mục tiêu phù hop với các yêu cầu quy định, bao gồm cả các rằng buộc về thời gian, chỉ phí và nguồn lực, "Như vậy có nhiều cách hiểu khác nhau về dự án. nhưng các dự ân có nhiều đặc điểm chung như: - Các dr án đều được thực hiện bởi con người: ~ Bị rằng buge bởi các nguồn lực hạn ché: con người, ti nguyên; ~ Được hoạch định, được thực hiện và được kiểm soát Như vậy có thể biểu diễn dự án bằng công thức sau: DỰ ÁN án đầu tự là một tip hợp những đề xuất có liền quan đến việc bỏ vốn để tạo mới, mở rộng hoặc cải tạo những cơ sở vật chất nhất định nhằm đạt đựợc sự tăng trưởng. về số lượng hoặc duy tri, ei ign, ning cao chất lượng sản phẩm hoặc dịch vụ trong khoảng thời gian xác định. “Theo một quan diém khác thì dir ấn đầu tr là tổng thể các giải pháp nhằm sử dựng các nguồn tải nguyên hữu han sẵn có để tạo ra những lợi ích thiết thực cho nhà đầu tur và cho xã hội.
Dự án đầu từ có thể được xem xét dưới nhiều góc độ khác nhau: ~ Xét trên tổng thé chung của qué inh đầu tu: dự án đầu tư có thể được hiểu như là KẾ hoạch chỉ tết triển khai các hoạt động đầu tơ nhằm đạt được mục tiêu đã đỀ ra trong khoảng thời gian nhất định, hay đó là một công trình cụ thể thực hiện các hoạt động đầu tư ~ Xết v8 mặt hình thức: dự ân đầu tưlà một tập hd sơ tải liệu trình bảy một cách chỉ và có hệ thing các hoạt động và chỉ phi theo kế hoạch dé đạt được những qui và thực hiện những mye tiêu nhất định trong tương lai. ~ Xét trên gúc độ quản lý: dự án đầu tư là một công cụ hoạch định việc sử dụng vin, vã dư, lao động nhằm tạo ra những sản phẩm mới cho xã hội. - Xétinén gúc dé k hoach hóa: đụ ân đầu tư là kế hoạch ch tiết đề thực hiện chương trình đầu tr xây dựng nhằm phát tiễn kính té xã hội lim căn cứ cho việc ra quyết định đầu tư và sử dụng vốn đầu tư. - Xét trên gúc độ phân công lao động xã hội: dự ăn đầu tư thé hiện sự phân công, bố lực lượng lao động xã hội nhằm giải quyết mỗi quan hệ giữa các chủ thể kinh tế hắc nhau với xã hội trên cơ sở khai thie các yếu tổ tự nhiên.
= Xér về mặt nội dụng: dự ân đầu te là một tập hợp các hoạt động cụ thể, có mỗi liên hệ biện chứng, nhân quả với nhau để đạt được mục đích nhất định trong tương lai. Dự án đầu tư là công cụ để tiến hành các hoạt động đầu tư, do đó bên trong nó chứa các yếu tổ cơ bản của hoạt động đầu tư. Trước hét, dự ân đầu tư phải thể hiện rõ mục tiểu đầu ne là sỉ, có thé là mục tiêu dai hạn, trung hạn hay ngắn hạn hoặc là mục tiêu chiến lược hay mục tiêu trước mắt Mục tiêu trước mắt được biểu hiện thông qua các chỉ tigu kinh tế cụ thể như năng lực sản xuất, quy mô sản xuất hay hiệu quả kinh tế, Còn mục tiêu dai hạn có thé là các loch ảnh cho xã hội mà đự án đầu tơ phải mang lạ Hai là, nguần lực và cách thức để dat được mục tiêu. Né bao gồm các điều kiện và biện pháp vật chất để thực hiện như vốn, nhân lực, công nghệ: Ba là, với khoảng thời gian bao lâu thi các mục tiêu có thé đạt được và cuỗi cùng là ai có thể thực hiện hoạt động đầu tư này và kết quả của dự án.
Vay các đặc trưng chủ yếu của dự án đu tư đồ là = Xác định được mye tiêu, mye đích cụ th, - Xác định được hình thức tổ chức để thực hiện: ~ Xác định được nguồn tả chính để tiền hành hoạt động đầu tr; ~ Xác định được khoảng thời gian để thực hiện mục tiêu dự án.2 Dự án xây đựng Dự án xây dụng là cách gọi tt của dự án đầu tư xây dụng, được giải thích trong Luật Xây dựng Việt Nam ngày 18-6-2014 như sau “Ia tập hợp các đề xuất có liên quan đến việc sử dụng vốn để tiễn hành hoạt động xây dug để xây dựng mới, sa chữa, cải tạo công tình xây đựng nhằm phát tiễn, duy trì, ning cao chất lượng công trình hoặc sản phẩm, dịch vụ trong thời hạn và chỉ phí xác định, Ở giai đoạn chuẩn bị dự án đầu tr xây đựng, dự án được thé hiện thông qua Báo cáo nghiên cứu tiên khả thi đầu tư xây dựng, Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu ne xây dựng hoặc Báo cáo kinh t kỹ thuật tư xây dựng”. Như vậy có thể hiểu dự án xây dụng bao gồm hai nội dung là đầu sư và hoạt động xây dựng. Nhung do đặc điểm cúa các dự án xây dựng bao giờ cũng yêu cầu có một điện tích nhất định, ở một địa điểm nhất định (bao gdm đắt, khoảng không, mặt nước, mặt biển và thém lục địa) do đó có thé biểu diỄn dự án xây dựng như sau: CÔNG TRÌNH DY AN XÂY DỰNG XÂY DỰNG | = KẾ HOẠCH + TIÊN + THỜI GIAN + DAT —>.2 Dự án xây dựng Dra vào công thức trên có thể thấy đặc điềm, một dự án xây dựng bao gm các vin đề sau: a Kb hoạch inh kế hoạch được thé hiện rõ qua các mục đích được xác định, các mục dich nay phải được cụ thé hóa thành các mye và dự án chỉ hoàn thành khi các mục thể đã dạt được, "Đồ chính là ự bỏ vốn để xây dựng công trình. Nếu coi phin “Ké hoạch của dựái phần tinh thần, thì “Tiền” được coi là phần vật chất có tính quyết định sự thành công.
“Thời gian rắt cần thiết để thực hiện dự án, nhưng thời gian còn đồng nghĩa với cơ hội của dự án. Đây cũng là một đặc điểm rất quan trọng cần được quan tâm 4 Dir Đất cũng là một yếu tổ vật chất hết sức quan trọng. Đây là một tii nguyên đặc biệt ‘qui hiểm. Đắt ngoài các giá trị về địa chit, còn có giá trị về vị tr, địa lý, kinh tế, môi trường, xã hội.Vì vậy, quy hoạch, Khai thác và sử dụng đất cho các dự án xây dựng cô những đặc điểm và yêu cầu riên, cần hết sức ưu ÿ khi thực hiện dự án xây dụng Sinn phầm cia dự ân xây đựng có thd là: + Xây dụng công tình mới; ~ Cải tạo, sửa chữa công trình cũ; = M6 rộng, nâng cấp, ng trình cũ.
Nhằm mục đích phát tiển, duy ti hoặc nâng cao chit lượng công tình trong một thời han nhất định. Một đặc điểm cua sản phẩm dự án xây dựng là sin phẩm đứng cố. định và chiếm một diện ích đắt nhất định. Sản phẩm không đơn thuần là sự sở hữu cca chủ đầu tư mà nó có mộtÿ nghĩa xã hội sâu sắc.
Các công trình xây dựng có tác động rất lớn vào mỗi trường sinh thái và vào cuộc sống cộng đồng của din cư, các tác động về vật chat va tỉnh thần trong một thời gian rất dài. Vì vậy, cần đặc biệt lưu. ý kh thiết kế và thi công các công trình xây dụng 1L1.L-3 Công trình xây ding Cong trình xây dụng là sản phẩm của dự án đầu t xây dụng, được tạo thành bởi sức lao động của con người, vật iệu xây dụng, thiết bj lấp đặt vào công trình, được liên & định vị với ất, có thé bao gồm phần đưới mặt đắt, phần trên mặt đất, pl dưới mặt nước và phần trên mặt nước, được xây dựng theo thiết kế, Công trình xây dựng 10 bao gồm công trình xây đựng công cộng, nhi 6, công tỉnh công nghiệp, giao thông, thủy lợi, năng lượng và các công trình khác. Công trình xây dựng bao gồm một hạng mục hoặc nhiều hạng mục công trình, nằm.
trong dây chuyển công nghệ đồng bộ, hoàn chỉnh được nêu trong dự én, Như vậy công trình xây dựng la mục tiêu va lả mục đích của dự an, nó có một đặc điểm riêng a6 - Các công tinh xây dụng là mye dich của cuộc sống con người, khi nó là các công trình xây dựng dn dụng như: nha ở, khách sạn.; ~ Các công trình xây dựng là phương tiện của cuộc sống khi nó là các công trình xây ‘dung cơ sở để tạo ra các sản phẩm khác như: xây dựng công nghiệp, giao thông, thủy Một cách chung nhất có thể hiểu dự án là một lĩnh vực hoạt động đặc thù, một nhiệm vụ cụ th cin phải được thực hiện với phương pháp riêng, nguồn lực ring và theo một ké hoạch tiến độ xác định.