MỞ ĐẦU. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN.
TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU. CƠ SỞ LÝ LUẬN GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ ĐẤT ĐAI. Khiếu nại về đất đai. Giải quyết khiếu nại về đất đai.
CƠ SỞ PHÁP LÝ GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ ĐẤT ĐAI. Chủ trƣơng, chính sách về giải quyết khiếu nại về đất đai. Quy định của pháp luật về giải quyết khiếu nại về đất đai. CƠ SỞ THỰC TIỄN GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ ĐẤT ĐAI.
Kinh nghiệm giải quyết khiếu nại về đất đai tại một số nƣớc trên thế giới. Khái quát công tác giải quyết khiếu nại về đất đai tại Việt Nam và thành phố Hà Nội. ĐỐI TƢỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 37 2. ĐỐI TƢỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU.
Đối tƣợng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU. Đặc điểm điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội.
Tình hình quản lý, sử dụng đất tại huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội. Tình hình khiếu nại, giải quyết khiếu nại về đất đai tại huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội. Đánh giá công tác giải quyết khiếu nại về đất đai tại huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội. Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác giải quyết khiếu nại về đất đai tại huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội.
PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Phƣơng pháp thu thập tài liệu, số liệu. Phƣơng pháp điều tra xã hội học. Phƣơng pháp thống kê, xử lý số liệu.
Phƣơng pháp so sánh, phân tích và đánh giá. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. ĐẶC ĐIỂM ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI HUYỆN THẠCH THẤT, THÀNH PHỐ HÀ NỘI. Điều kiện tự nhiên.
Điều kiện kinh tế - xã hội. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội. TÌNH HÌNH QUẢN LÝ, SỬ DỤNG ĐẤT TẠI HUYỆN THẠCH THẤT, THÀNH PHỐ HÀ NỘI. Công tác quản lý Nhà nƣớc về đất đai trên địa bàn huyện Thạch Thất.
Biến động đất đai huyện Thạch Thất giai đoạn 2012 – 2017. TÌNH HÌNH KHIẾU NẠI, GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ ĐẤT ĐAI TẠI HUYỆN THẠCH THẤT, THÀNH PHỐ HÀ NỘI. Tình hình khiếu nại về đất đai tại huyện Thạch Thất. Tình hình giải quyết khiếu nại về đất đai tại huyện Thạch Thất.
ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ ĐẤT ĐAI TẠI HUYỆN tHẠCH THẤT, THÀNH PHỐ HÀ NỘI. Đánh giá của ngƣời dân về công tác giải quyết khiếu nại về đất đai. Đánh giá của cán bộ, công chức về công tác giải quyết khiếu nại về đất đai. Đánh giá chung về công tác giải quyết khiếu nại đất đai.
ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI VỀ ĐẤT ĐAI TẠI HUYỆN THẠCH THẤT, THÀNH PHỐ HÀ NỘI. 88 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ. 92 TÀI LIỆU THAM KHẢO. Error! Bookmark not defined.
vii THÔNG TIN LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Văn Duy Tên đề tài: Đánh giá công tác giải quyết khiếu nại về đất đai tại huyện Thạch Thất, thành phố Hà Nội Chuyên ngành: Quản lý đất đai Mã số: 8850103 Tên cơ sở đào tạo: Trƣờng Đại học Tài nguyên và Môi trƣờng Hà Nội Kết quả chính và kết luận Thạch Thất là huyện nằm phía Tây Bắc thành phố Hà Nội, có diện tích 18.744,18 ha, là huyện có nhiều tiềm năng để phát triển kinh tế, xã hội. Trong giai đoạn 2012-2017 tốc độ tăng trƣởng kinh tế trên địa bàn là khá cao, tốc độ tăng bình quân giá trị sản xuất đạt 13,5%/năm. Công tác quản lý Nhà nƣớc về đất đai luôn đƣợc các cấp chính quyền trên địa bàn huyện quan tâm chú trọng, thực hiện đúng quy định của pháp luật. Trong giai đoạn 2012-2017, tình hình khiếu nại về đất đai tại huyện Thạch Thất khá phức tạp, các cơ quan Nhà nƣớc trên địa bàn huyện phải giải quyết trổng số 175 đơn khiếu nại về đất đai trong đó chủ yếu nội dung khiếu nại về quyết định thu hồi, bồi thƣờng GPMB, về cấp GCNQSD đất, về giải quyết tranh chấp đất đai.
Cũng trong thời gian này chính quyền huyện Thạch Thất đã đạt đƣợc nhiều kết quả trong công tác giải quyết khiếu nại về đất đai, giải quyết đƣợc 168 đơn trên tổng số 175 đơn thuộc thẩm quyền giải quyết đạt tỷ lệ 96,00%; còn lại 7 trƣờng hợp đang trong quá trình xác minh vụ việc để giải quyết. Bên cạnh những kết quả đạt đƣợc vẫn còn những hạn chế, tồn tại trong công tác giải quyết khiếu nại về đất đai vì vậy trong thời gian tới cần khắc phục thông qua việc thực hiện các giải pháp: Tiếp tục xây dựng và hoàn thiện chính sách, pháp luật về đất đai, giải quyết khiếu nại về đất đai; Nâng cao hiểu biết pháp luật và ý thức chấp hành pháp luật của ngƣời khiếu nại; Nâng cao trách nhiệm, tăng cƣờng phối hợp giữa các cấp, các cơ quan hành chính Nhà nƣớc trong việc giải quyết khiếu nại về đất đai; Nâng cao chất lƣợng đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác quản lý đất đai và giải quyết khiếu nại về đất đai; Ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý đất đai, giải quyết khiếu nại về đất đai, hoàn thiện công tác lập, quản lý hồ sơ địa chính. viii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nghĩa tiếng Việt GPMB Giải phóng mặt bằng CBCC Cán bộ, công chức GCNQSD Giấy chứng nhận quyền sử dụng GQKN Giải quyết khiếu nại HVHC Hành vi hành chính KNTC Khiếu nại tố cáo QĐHC Quyết định hành chính UBND Ủy ban nhân dân ix DANH MỤC BẢNG Bảng 1.1: Danh mục các văn bản pháp luật quy định về khiếu nại, giải quyết khiếu nại về đất đai .1: Cơ cấu giá trị sản xuất các ngành kinh tế huyện Thạch Thất .2: Biến động sử dụng đất huyện Thạch Thất giai đoạn 2012 - 2017 .3: Tổng hợp kết quả tiếp nhận đơn thƣ của công dân huyện Thạch Thất giai đoạn 2012 - 2017 .4: Phân loại khiếu nại về đất đai trên địa bàn huyện Thạch Thất giai đoạn 2012 – 2017 .5: Kết quả giải quyết khiếu nại về đất đai tại huyện Thạch Thất giai đoạn 2012 – 2017 .6: Kết quả vụ việc khiếu nại đã giải quyết xong trên địa bàn huyện Thạch Thất giai đoạn 2012 – 2017 .7: Đánh giá công tác tiếp nhận đơn thƣ khiếu nại về đất đai của cán bộ, công chức .8: Đánh giá của công dân về thủ tục hành chính GQKN, việc chấp hành thực hiện trình tự, thời gian giải quyết khiếu nại về đất đai .9: Đánh giá về mức độ hài lòng về kết quả và cách giải quyết khiếu nại của ngƣời có thẩm quyền .10: Đánh giá về mức độ hiểu biết pháp luật và công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về khiếu nại và giải quyết khiếu nại ở địa phƣơng .11: Ý kiến của ngƣời dân để giải quyết khiếu nại về đất đai hiệu quả hơn .12: Đánh giá về trình độ, chuyên môn của cán bộ, công chức thực hiện giải quyết khiếu nại về đất đai.13: Đánh giá về mức độ quan tâm của cấp trên, sự hiểu biết của cán bộ, công chức về pháp luật đất đai và trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại về đất đai .14: Đánh giá về mức độ hiểu biết và thái độ của ngƣời dân trong quá trình giải quyết khiếu nại về đất đai.15: Đánh giá về nguồn nhân lực, cơ sở vật chất, kinh phí phục vụ giải quyết khiếu nại về đất đai .16: Đánh giá về thời hạn giải quyết và sự phối hợp của các cơ quan trong giải quyết khiếu nại về đất đai.17: Đánh giá về việc ra quyết định, công bố quyết định và việc chấp hành quyết định giải quyết khiếu nại .18: Đánh giá những tồn tại, bất cập các quy định pháp luật liên quan đến giải quyết khiếu nại về đất đai.19: Ý kiến nâng cao hiệu quả giải quyết khiếu nại về đất đai. 83 xi DANH MỤC HÌNH Hình 1.1: Sơ đồ về giải quyết khiếu nại các quyết định hành chính, hành vi hành chính đất đai .1: Vị trí huyện Thạch Thất trong thành phố Hà Nội.2: Hiện trạng sử dụng đất huyện Thạch Thất năm 2017 .3: Biến động sử dụng đất huyện Thạch Thất giai đoạn 2012-2017 .4: Nơi tiếp nhận hồ sơ, ý kiến của công dân tại ủy ban nhân dân huyện Thạch Thất .5: Bảng hƣớng dẫn thực hiện thủ tục hành chính.
TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Khiếu nại là quyền cơ bản của công dân đã đƣợc Hiến pháp ghi nhận, là phƣơng thức để nhân dân thực hiện quyền kiểm tra, giám sát của mình và thực hiện quyền làm chủ của nhân dân. Khiếu nại là công cụ pháp lý bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức và bảo đảm pháp luật đƣợc thực thi nghiêm minh, góp phần xây dựng nhà nƣớc pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Đất đai là tài nguyên đặc biệt của mỗi quốc gia, nguồn lực quan trọng phát triển đất nƣớc. Ở nƣớc ta đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nƣớc đại diện chủ sở hữu.
Với tƣ cách là chủ sở hữu của đất đai, Nhà nƣớc trao lại quyền sử dụng đất cho ngƣời dân thông qua hoạt động điều phối đất đai nhƣ vậy quyền sử dụng đất trở thành một loại tài sản đặc biệt. Xung quanh tài sản này đã và đang nảy sinh những vấn đề phức tạp, nổi bật là vấn đề khiếu nại, tố cáo liên quan đến đất đai. Đặc biệt khi nƣớc ta chuyển đổi sang nền kinh tế thị trƣờng, Nhà nƣớc thực hiện cơ chế quản lý mới bằng việc trả lại đất đai những giá trị vốn có thì những vấn đề liên quan tới đất đai nói chung và khiếu nại, tố cáo về đất đai nói riêng là một hiện tƣợng khách quan, thƣờng xuyên xảy ra trong xã hội. Những năm gần đây tình hình khiếu nại của ngƣời dân diễn ra gay gắt, ngày càng gia tăng về số lƣợng và tính chất phức tạp ở nhiều địa phƣơng trên cả nƣớc, chủ yếu là liên quan đến đất đai.
Theo số liệu thống kê của Thanh tra Chính phủ trong tổng số đơn khiếu nại, hàng năm các cơ quan hành chính Nhà nƣớc nhận đƣợc 60-70% có liên quan đến đất đai. Nhiều nơi, các thế lực thù địch đã lợi dụng tình hình khiếu nại để lôi kéo, kích động công dân tụ tập đông ngƣời hoặc có hành vi quá khích làm ảnh hƣởng đến an ninh, trật tự và tác động tiêu cực vào tâm lý của cán bộ, nhân dân.