Khóa luận: Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm

Bài viết đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân tại xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, Hà Nội.

• Tác giả: Trịnh Thị Thu Thảo
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Lợi
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân tại xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội giai đoạn 2014 - 2017
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• 1. Phần 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Ý nghĩa của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học
• 1.3.2. Ý nghĩa trong thực tiễn
• 2. Phần 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở khoa học của đề tài
• 2.2. Các nội dung quản lý Nhà nước về đất đai
• 2.3. Căn cứ pháp lý về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
• 2.3.1. Các văn bản pháp luật của trung ương
• 2.3.2. Các văn bản của thành phố Hà Nội
• 2.4. Một số quy định trong văn bản quy phạm pháp luật về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
• 3. Phần 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Địa điểm và thời gian thực hiện
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.3.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội
• 3.3.2. Hiện trạng sử dụng đất và tình hình quản lý đất đai của xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội
• 3.3.3. Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội
• 3.3.4. Đánh giá những thuận lợi, khó khăn và đề xuất một số giải pháp cho công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của xã Trung Mầu
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4.1. Phương pháp kế thừa các tài liệu liên quan
• 3.4.2. Phương pháp thống kê
• 3.4.3. Phương pháp phân tích, so sánh và tổng hợp số liệu
• 4. Phần 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 4.1.3. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của xã Trung Mầu
• 4.2. Hiện trạng sử dụng đất và công tác quản lý đất đai xã Trung Mầu
• 4.2.1. Hiện trạng sử dụng đất năm 2017
• 4.2.2. Tình hình quản lý Nhà nước về đất đai của xã Trung Mầu
• 4.3. Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình cá nhân của xã Trung Mầu giai đoạn 2014 – 2017
• 4.3.1. Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất qua các năm
• 4.3.2. Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân
• 4.3.3. Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho các loại đất
• 4.3.4. Kết quả đánh giá công tác cấp cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất qua ý kiến của người dân
• 4.4. Đánh giá những thuận lợi, khó khăn và đề xuất một số giải pháp cho công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của Trung Mầu
• 4.4.1. Một số giải pháp nhằm đẩy mạnh công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội
• 5. Phần 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu và cơ sở pháp lý

Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Trung Mầu, Gia Lâm, Hà Nội là một nghiên cứu quan trọng nhằm phân tích hiệu quả của quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trong giai đoạn 2014-2017. Nghiên cứu này dựa trên các văn bản pháp lý như Luật Đất đai 2013, Nghị định 43/2014/NĐ-CP, và các thông tư hướng dẫn của Bộ Tài nguyên và Môi trường. Các văn bản này là cơ sở pháp lý để đảm bảo tính thống nhất và minh bạch trong công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

1.1. Cơ sở pháp lý

Các văn bản pháp lý như Luật Đất đai 2013 và Nghị định 43/2014/NĐ-CP quy định chi tiết về quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Các văn bản này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đăng ký đất đai, lập hồ sơ địa chính, và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất để bảo vệ quyền lợi của người sử dụng đất. Đồng thời, các văn bản này cũng quy định các nghĩa vụ tài chính và pháp lý mà người sử dụng đất phải tuân thủ.

1.2. Mục tiêu nghiên cứu

Nghiên cứu nhằm đánh giá hiệu quả của công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Trung Mầu, Gia Lâm, Hà Nội trong giai đoạn 2014-2017. Mục tiêu cụ thể bao gồm phân tích tình hình quản lý đất đai, đánh giá quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, và đề xuất các giải pháp để cải thiện hiệu quả công tác này.

II. Hiện trạng và đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận

Hiện trạng sử dụng đất tại xã Trung Mầu được phân tích dựa trên các số liệu thống kê về diện tích đất nông nghiệp, đất ở, và các loại đất khác. Nghiên cứu chỉ ra rằng công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã đạt được một số kết quả tích cực, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều khó khăn, đặc biệt là trong việc giải quyết các tranh chấp đất đai và cập nhật thông tin đất đai.

2.1. Hiện trạng sử dụng đất

Theo số liệu thống kê, diện tích đất nông nghiệp tại xã Trung Mầu chiếm tỷ lệ lớn, trong khi diện tích đất ở và đất phi nông nghiệp có xu hướng tăng nhẹ. Công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã được thực hiện cho phần lớn các hộ gia đình và cá nhân, nhưng vẫn còn một số trường hợp chưa được giải quyết do thiếu hồ sơ địa chính hoặc thông tin không đầy đủ.

2.2. Đánh giá quy trình cấp giấy chứng nhận

Quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Trung Mầu được đánh giá là tuân thủ các quy định pháp lý, nhưng vẫn còn một số hạn chế. Cụ thể, việc giải quyết các tranh chấp đất đai và cập nhật thông tin đất đai còn chậm, dẫn đến tình trạng một số hộ gia đình chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất kịp thời.

III. Giải pháp và kết luận

Nghiên cứu đề xuất một số giải pháp để cải thiện công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Trung Mầu, bao gồm tăng cường công tác tuyên truyền pháp luật, cải thiện quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, và nâng cao năng lực của cán bộ quản lý đất đai. Những giải pháp này nhằm đảm bảo quyền lợi của người sử dụng đất và nâng cao hiệu quả quản lý đất đai.

3.1. Giải pháp cải thiện

Để cải thiện công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, cần tăng cường công tác tuyên truyền pháp luật về đất đai, đặc biệt là các quy định liên quan đến giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đồng thời, cần cải thiện quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bằng cách rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ và cập nhật thông tin đất đai kịp thời.

3.2. Kết luận

Nghiên cứu kết luận rằng công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Trung Mầu đã đạt được một số kết quả tích cực, nhưng vẫn còn nhiều khó khăn cần được giải quyết. Việc áp dụng các giải pháp đề xuất sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý đất đai và bảo vệ quyền lợi của người sử dụng đất.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp "Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân tại xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội giai đoạn 2014 - 2017" do sinh viên Trịnh Thị Thu Thảo thực hiện dưới sự hướng dẫn của TS. Nguyễn Thị Lợi thuộc chuyên ngành Quản lý đất đai, Khoa Quản lý Tài nguyên, Trường Đại học Nông Lâm – Đại học Thái Nguyên (khóa 2014 – 2018).

Về lý do chọn đề tài, tác giả chỉ ra rằng đất đai là tài nguyên quốc gia quý giá và là loại hàng hóa đặc biệt trong nền kinh tế thị trường. Tại Việt Nam, Nhà nước là đại diện chủ sở hữu toàn dân về đất đai và trao quyền sử dụng cho các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân thông qua chứng thư pháp lý là Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ). Cấp GCNQSDĐ vừa là nội dung cốt lõi của hoạt động quản lý nhà nước về đất đai, vừa là căn cứ để người sử dụng đất được bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp. Tuy nhiên, tại xã Trung Mầu (huyện Gia Lâm, TP. Hà Nội), tình trạng tranh chấp, lấn chiếm, khiếu nại, tố cáo về đất đai vẫn thường xuyên xảy ra. Việc xử lý các mâu thuẫn này gặp nhiều trở ngại do thiếu giấy tờ pháp lý, bản đồ và sổ sách địa chính đã quá cũ, không được cập nhật kịp thời. Do đó, việc nghiên cứu, đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ trên địa bàn là yêu cầu cấp thiết để người dân yên tâm đầu tư sản xuất và chính quyền địa phương siết chặt quản lý.

Mục tiêu nghiên cứu được xác định theo 4 nhiệm vụ cụ thể:

1. Tìm hiểu tình hình công tác quản lý đất đai tại xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội giai đoạn 2014 – 2017.
2. Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân tại xã Trung Mầu giai đoạn 2014 – 2017.
3. Đánh giá những thuận lợi và khó khăn trong công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn xã Trung Mầu.
4. Đề xuất các giải pháp đẩy nhanh tiến độ công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đảm bảo các quyền của người sử dụng đất và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai tại địa phương.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động và kết quả công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân.
• Phạm vi không gian: Địa bàn xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội.
• Phạm vi thời gian nghiên cứu số liệu: Giai đoạn 2014 – 2017.
• Thời gian và địa điểm thực hiện đề tài: Từ ngày 25/5/2018 đến ngày 15/9/2018 tại UBND xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội, có sự hỗ trợ chuyên môn của Công ty Cổ phần TNMT Phương Bắc.

Cơ sở lý luận, căn cứ pháp lý và phương pháp nghiên cứu

Về cơ sở khoa học, nghiên cứu viện dẫn 15 nội dung quản lý nhà nước về đất đai theo Điều 22 Luật Đất đai năm 2013. Tác giả nhấn mạnh hoạt động đăng ký đất đai, lập hồ sơ địa chính và cấp GCNQSDĐ là khâu then chốt, trực tiếp ràng buộc quyền lợi và nghĩa vụ tài chính của người dân, đồng thời là cơ sở pháp lý cao nhất để Nhà nước thiết lập trật tự quản lý, kiểm soát biến động và giải quyết khiếu nại, tranh chấp. Khóa luận phân tích chi tiết các nguyên tắc cấp GCN (Điều 98), đối tượng được cấp (Điều 99), điều kiện cấp đất có giấy tờ hoặc không có tranh chấp (Điều 100), thẩm quyền của UBND cấp huyện đối với hộ gia đình, cá nhân (Điều 105 Luật Đất đai 2013), các trường hợp không được cấp GCN theo Điều 19 Nghị định 43/2014/NĐ-CP và mẫu phôi GCN chuẩn 4 trang in hoa văn trống đồng theo Thông tư 23/2014/TT-BTNMT.

Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật được đề tài sử dụng làm căn cứ bao gồm:

• Văn bản Trung ương: Luật Đất đai năm 2013; các Nghị định số 43/2014/NĐ-CP (hướng dẫn thi hành Luật Đất đai), 44/2014/NĐ-CP (về giá đất), 45/2014/NĐ-CP (thu tiền sử dụng đất), 46/2014/NĐ-CP (thu tiền thuê đất), 47/2014/NĐ-CP (bồi thường, hỗ trợ, tái định cư), 01/2017/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung các nghị định thi hành Luật Đất đai); các Thông tư của Bộ Tài nguyên và Môi trường số 23/2014/TT-BTNMT (quy định về Giấy chứng nhận), 24/2014/TT-BTNMT (hồ sơ địa chính), 25/2014/TT-BTNMT (bản đồ địa chính), 28/2014/TT-BTNMT (thống kê, kiểm kê đất đai), 33/2017/TT-BTNMT; Quyết định số 1839/QĐ-BTNMT về trình tự, thủ tục đăng ký, cấp GCN lần đầu.
• Văn bản thành phố Hà Nội và huyện Gia Lâm: Quyết định số 22/2014/QĐ-UBND (hạn mức giao đất, công nhận quyền sử dụng đất, diện tích tách thửa tối thiểu); Quyết định số 6264/QĐ-UBND (phê duyệt dự án xây dựng tổng thể hồ sơ địa chính và CSDL đất đai Hà Nội); Quyết định số 96/2014/QĐ-UBND (bảng giá các loại đất áp dụng 2015 – 2019); Quyết định số 12/2017/QĐ-UBND (đăng ký, cấp GCN cho hộ gia đình, cá nhân và chuyển mục đích đất vườn, ao xen kẹt); Chỉ thị 09-CT/TU ngày 01/9/2016 của Thành ủy Hà Nội; Kế hoạch 191/KH-UBND ngày 11/10/2016; Văn bản số 246/UBND-TNMT ngày 04/3/2014 của UBND huyện Gia Lâm.

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả kết hợp 4 nhóm phương pháp:

1. Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp: Kế thừa và thu thập các báo cáo quản lý đất đai, số liệu kiểm kê, bản đồ địa chính từ Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Gia Lâm, Văn phòng Đăng ký QSDĐ huyện Gia Lâm và UBND xã Trung Mầu.
2. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp: Khảo sát, phỏng vấn trực tiếp bằng phiếu điều tra đối với 35 chủ hộ gia đình đại diện cho nhóm sản xuất nông nghiệp (SXNN) và sản xuất phi nông nghiệp (SXPNN) tại 6 thôn của xã Trung Mầu, phân bố theo các trình độ học vấn khác nhau.
3. Phương pháp thống kê: Ứng dụng phần mềm Microsoft Excel để nhập liệu, phân loại, tổng hợp số liệu biến động đất đai và kết quả cấp GCN.
4. Phương pháp phân tích, so sánh và tổng hợp: Đối chiếu tỷ lệ hoàn thành qua các năm 2014 – 2017, phân tích nhận thức pháp luật giữa cán bộ và nhân dân, từ đó đúc kết ưu điểm, hạn chế và xây dựng giải pháp khả thi.

Nội dung chính theo từng phần của khóa luận

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết xuất phát từ vai trò quản lý tài nguyên đất đai và nhu cầu cấp thiết bảo hộ quyền lợi công dân tại cơ sở. Nội dung phần này thiết lập 4 mục tiêu nghiên cứu cụ thể, phân định rõ ý nghĩa học thuật (bổ sung kỹ năng thực tiễn, nắm vững Luật Đất đai 2013 cùng các văn bản hướng dẫn) và ý nghĩa thực tiễn (cung cấp tài liệu tham khảo cho cơ quan chức năng địa phương trong việc giải quyết vướng mắc thủ tục hành chính đất đai).

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Phần tổng quan hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với đất đai, tiêu chuẩn kỹ thuật hồ sơ địa chính (gồm bản đồ địa chính, sổ địa chính, sổ mục kê, sổ theo dõi biến động), quy định thẩm quyền, trình tự tiếp nhận, thời hạn xử lý hồ sơ (tối đa 30 ngày làm việc theo Quyết định 1839/QĐ-BTNMT). Đồng thời, tác giả tổng hợp tình hình thực hiện trên các cấp:

• Cả nước: Đạt 41,6 triệu GCN với 22,9 triệu ha, đạt 94,8% diện tích cần cấp và 96,7% số trường hợp đủ điều kiện (riêng 5 loại đất chính đạt 94,6% diện tích).
• Thành phố Hà Nội: Đến ngày 10/3/2017, cấp được trên 1,3 triệu GCN cho hộ gia đình, cá nhân trong khu dân cư (đạt 90,4%, còn 252 nghìn thửa); cấp cho người mua nhà dự án đạt 82,3% (146,8 nghìn căn); cấp cho tổ chức đạt 71,3%.
• Huyện Gia Lâm: Tính đến hết tháng 2/2017, huyện cấp được gần 53.040 sổ đỏ và giấy xác nhận đăng ký đất đai trên tổng số gần 58.920 thửa đất ở (đạt gần 92%); cấp đổi sổ đỏ nông nghiệp sau dồn điền đổi thửa đạt trên 95% (gần 6.500/6.920 trường hợp). Huyện đã linh hoạt xử lý tồn đọng gần 10 nghìn sổ đỏ người dân chưa nhận trước đó.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Văn bản nêu cụ thể địa bàn triển khai tại UBND xã Trung Mầu trong khoảng thời gian từ ngày 25/5/2018 đến 15/9/2018. Khung nội dung tập trung vào 4 hợp phần: điều kiện tự nhiên - kinh tế - xã hội; hiện trạng và công tác quản lý đất đai; phân tích đánh giá kết quả cấp GCNQSDĐ giai đoạn 2014 – 2017 (theo thời gian, loại đất, ý kiến nhân dân qua 35 phiếu điều tra); đánh giá thuận lợi, khó khăn và đề xuất giải pháp. Quy trình điều tra mẫu sơ cấp được thiết kế đảm bảo bao quát 6 thôn và đa dạng đối tượng canh tác.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu

Đây là phần trọng tâm của khóa luận, cung cấp hệ thống số liệu toàn diện về xã Trung Mầu:

1. Điều kiện tự nhiên và tài nguyên: Xã nằm cách trung tâm huyện Gia Lâm 6 km về phía Nam, tiếp giáp tỉnh Bắc Ninh (phía Bắc, phía Đông), xã Lệ Chi (phía Đông) và xã Phù Đổng (phía Nam, phía Tây). Địa hình đồng bằng thấp dần theo dòng chảy sông Đuống. Khí hậu nhiệt đới gió mùa có nhiệt độ trung bình năm 23°C, số giờ nắng 1.640 giờ/năm (220 ngày nắng), lượng mưa bình quân 1.000 mm (cao nhất vào tháng 8 với 354 mm, thấp nhất tháng 1 với 0,4 mm), độ ẩm trung bình 85%, lượng bốc hơi 938 mm/năm. Thủy văn phụ thuộc sông Đuống với tổng lượng nước bình quân 31,6 tỷ m³, mực nước cao nhất tại bến Hồ là 9,64 m (cao hơn mặt ruộng 3 – 4 m), hàm lượng phù sa mùa mưa đạt 2,8 kg/m³. Về tài nguyên: diện tích tự nhiên 430,34 ha gồm đất phù sa cổ không bồi, phù sa glây; nước ngầm có 3 tầng không áp dày trung bình 12,5 m nhưng nhiễm sắt cao (5 – 10 mg/l); văn hóa có đền Tiên Nghè, đền Từ Vũ, chùa Hưng Long và 8 bia cổ khắc hai mặt.

2. Tình hình kinh tế - xã hội năm 2017: Tổng giá trị sản xuất toàn xã đạt 350,54 tỷ đồng; thu nhập bình quân đầu người đạt 38,124 triệu đồng/người/năm (tăng 40% so với năm 2016). Cơ cấu kinh tế phân theo ngành gồm:

• Nông, lâm nghiệp và thủy sản: Đạt 45,36 tỷ đồng (tăng 30,8% so với 2016). Diện tích gieo trồng 237,7 ha (bằng 74,74% cùng kỳ do thu hồi 13,3 ha đất lúa cho dự án Nhà máy nước mặt sông Đuống và đất bãi 5 thôn ngừng sản xuất để phục vụ dồn điền đổi thửa). Năng suất lúa đạt 53,1 tạ/ha trên diện tích 240,2 ha; ngô 15 ha đạt 50 tạ/ha; thủy sản thu 510 triệu đồng. Đàn lợn có 3.100 con (260 lợn nái), đàn trâu bò 600 con (290 bò sữa, 100 trâu), đàn gia cầm 9.000 con (500 vịt đẻ).
• Công nghiệp - TTCN và xây dựng: Đạt 44,58 tỷ đồng (tiểu thủ công nghiệp 4,8 tỷ đồng, xây dựng 39,78 tỷ đồng; tăng 9,4%).
• Thương mại, dịch vụ: Đạt 33 tỷ đồng (tăng 39,2%).

Về dân số và lao động, tính đến 31/12/2017 toàn xã có 5.800 nhân khẩu tại 6 thôn:

STT	Thôn	Số khẩu (người)	Số người trong độ tuổi lao động (người)	Cơ cấu so với dân số xã (%)
1	Thôn 1	997	365	6,3
2	Thôn 2	986	375	6,5
3	Thôn 3	1.010	408	7,0
4	Thôn 4	944	345	5,9
5	Thôn 5	939	322	5,6
6	Thôn Thịnh Liên	924	320	5,5
Tổng	Toàn xã	5.800	2.135	36,8

(Ghi chú: Toàn xã có 2.135 lao động trong độ tuổi, chiếm 36,8% dân số; ngoài ra có 354 lao động làm việc thời vụ, chiếm 6,1%).

Tình hình văn hóa - xã hội: Tỷ lệ đi học mầm non công lập đạt 56% (214 cháu); tiểu học 417 học sinh (tuyển mới 87 em lớp 1 đạt 100%); THCS có 310 học sinh (100% tốt nghiệp, 72,3% đỗ cấp 3 công lập). Khám chữa bệnh cho 1.271 lượt người; trẻ suy dinh dưỡng thể thấp còi còn 13,8%; tỷ lệ bao phủ BHYT đạt 86,72%. Về an ninh trật tự, trong năm 2017 xảy ra 11 vụ việc (2 vụ đánh nhau, 3 vụ trộm cắp, 2 vụ gây mất trật tự, 3 vụ tai nạn, 1 vụ đánh bạc); công tác quốc phòng tuyển chọn 5 thanh niên nhập ngũ (đạt 100%) và đăng ký nghĩa vụ quân sự tuổi 17 cho 26 nam công dân.

3. Hiện trạng sử dụng đất xã Trung Mầu năm 2017: Tổng diện tích tự nhiên của xã là 430,34 ha, cơ cấu phân bổ giữa hai nhóm đất chính như sau:

STT	Nhóm đất	Diện tích (ha)	Cơ cấu tỷ lệ (%)
1	Đất nông nghiệp	236,74	55,01
2	Đất phi nông nghiệp	193,60	44,99
Tổng	Tổng diện tích đất tự nhiên	430,34	100,00

4. Đánh giá công tác cấp GCNQSDĐ và ý kiến nhân dân: Khóa luận tổng hợp các kết quả cấp GCN giai đoạn 2014 – 2017 phân theo đất nông nghiệp, đất ở và kết quả khảo sát 35 chủ hộ đã được cấp giấy. Kết quả cho thấy tỷ lệ chủ động tưới tiêu đất sản xuất nông nghiệp đạt 79,70%, tạo thuận lợi cho thâm canh. Tuy nhiên, việc cấp GCN đối với đất bãi còn gặp trở ngại do tiến độ dồn điền đổi thửa chậm, hồ sơ địa chính chưa đồng bộ, ranh giới lịch sử phức tạp và sự biến động do thu hồi đất xây dựng hạ tầng kỹ thuật (như dự án Nhà máy nước mặt sông Đuống).

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Khóa luận tổng hợp các kết luận chính về hiện trạng công tác quản lý và cấp GCNQSDĐ tại xã Trung Mầu, khẳng định kết quả đạt được đã đóng góp vào ổn định trật tự an ninh nông thôn, đồng thời kiến nghị UBND huyện Gia Lâm và UBND xã Trung Mầu tháo gỡ các vướng mắc trong khâu đo đạc, giải quyết nghĩa vụ tài chính cho người dân.

Kết quả và đóng góp nghiên cứu

Kết quả chính của khóa luận được thể hiện qua các số liệu và đánh giá thực tiễn:

• Phản ánh trung thực bức tranh quản lý đất đai cấp xã: Năm 2017, xã Trung Mầu quản lý 430,34 ha đất tự nhiên (đất nông nghiệp chiếm 55,01%, đất phi nông nghiệp chiếm 44,99%). Tỷ lệ đất nông nghiệp có hệ thống thủy lợi chủ động đạt 79,70%.
• Làm rõ các khó khăn thực tiễn trong công tác cấp GCN: Tác giả chỉ ra nguyên nhân tiến độ cấp GCN đất nông nghiệp và đất ở tại địa phương còn tồn tại vướng mắc do nguồn gốc đất cha ông để lại qua nhiều thế hệ không có giấy tờ gốc; ranh giới sử dụng có sự chênh lệch giữa số liệu đo đạc thực tế với bản đồ địa chính cũ năm 1993; việc xác định nghĩa vụ tài chính phức tạp giữa các mốc thời điểm trước năm 1980, từ 1980 đến 1993 và sau 1993; tâm lý người dân e ngại nộp tiền sử dụng đất khi chưa có nhu cầu thế chấp vay vốn ngân hàng hay chuyển nhượng.
• Đóng góp khoa học và thực tiễn: Nghiên cứu cung cấp bộ dữ liệu điều tra thực tế gồm 35 phiếu khảo sát tại 6 thôn của xã Trung Mầu, tổng hợp chi tiết hiện trạng kinh tế - xã hội địa phương năm 2017. Các giải pháp đề xuất tập trung vào việc đẩy mạnh tuyên truyền quy định pháp luật đất đai, tăng cường cán bộ đo đạc kiểm tra hiện trường, hoàn thiện dự án xây dựng cơ sở dữ liệu hồ sơ địa chính tổng thể và đẩy nhanh công tác dồn điền đổi thửa vùng đất bãi.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đề tài:

• Quy mô mẫu điều tra xã hội học còn nhỏ: Cỡ mẫu điều tra sơ cấp chỉ dừng lại ở 35 phiếu khảo sát trên tổng dân số 5.800 người của toàn xã, do đó mức độ đại diện cho toàn bộ các nhóm đối tượng sử dụng đất trên địa bàn còn ở mức vừa phải.
• Giới hạn phạm vi đối tượng: Đề tài tập trung chủ yếu vào đối tượng hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất nông nghiệp và đất ở nông thôn; chưa đi sâu phân tích công tác cấp giấy chứng nhận cho các tổ chức kinh tế, cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng (dù địa bàn có nhiều di tích như đền Tiên Nghè, đền Từ Vũ, chùa Hưng Long).
• Khung thời gian thực địa: Dữ liệu thực nghiệm và điều tra phỏng vấn được thực hiện trong thời gian từ tháng 5/2018 đến tháng 9/2018, số liệu tổng kết quản lý hành chính lấy mốc kết thúc vào năm 2017.

Hướng nghiên cứu tiếp:

• Khảo sát biến động đất đai và tiến độ cấp đổi GCNQSDĐ tại xã Trung Mầu sau khi hoàn thành dồn điền đổi thửa tại khu vực đất bãi của 5 thôn và sau khi hoàn tất giải phóng mặt bằng Nhà máy nước mặt sông Đuống.
• Mở rộng phạm vi khảo sát điều tra xã hội học với cỡ mẫu lớn hơn tại nhiều xã thuộc vùng bãi ven sông Đuống của huyện Gia Lâm để đánh giá tác động của các chính sách tài chính đất đai đến tâm lý đăng ký đất đai của người dân.

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận là tài liệu tham khảo thiết thực cho:

• Sinh viên, học viên chuyên ngành Quản lý đất đai, Quản lý tài nguyên và môi trường, Địa chính môi trường: Cung cấp phương pháp xây dựng đề cương khóa luận tốt nghiệp thực địa, phương pháp thu thập và xử lý số liệu thứ cấp - sơ cấp tại UBND cấp xã, cách thức tra cứu và áp dụng hệ thống văn bản pháp luật đất đai từ cấp Trung ương, cấp thành phố (Hà Nội) đến cấp huyện (Gia Lâm).
• Cán bộ địa chính - xây dựng cấp xã, công chức Phòng Tài nguyên và Môi trường, viên chức Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai: Tham khảo mô hình phân tích điều kiện tự nhiên - kinh tế - xã hội gắn liền với quản lý quy hoạch sử dụng đất; nhận diện các vướng mắc điển hình trong xử lý hồ sơ đất đai có nguồn gốc phức tạp, đất không có giấy tờ hoặc đất nông nghiệp sau dồn điền đổi thửa.

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận sử dụng cỡ mẫu điều tra sơ cấp bao nhiêu và được bố trí khảo sát như thế nào? Tác giả đã tiến hành điều tra phỏng vấn trực tiếp người dân tại xã Trung Mầu với tổng số 35 phiếu điều tra. Cỡ mẫu này được phân bố đều tại 6 thôn của xã (Thôn 1, Thôn 2, Thôn 3, Thôn 4, Thôn 5, Thôn Thịnh Liên), lựa chọn đối tượng là các chủ hộ gia đình đại diện cho nhóm sản xuất nông nghiệp (SXNN) và sản xuất phi nông nghiệp (SXPNN) có trình độ học vấn khác nhau.

2. Tổng diện tích tự nhiên và hiện trạng cơ cấu các nhóm đất của xã Trung Mầu năm 2017 được ghi nhận ra sao? Theo số liệu thống kê đến 31/12/2017 trong khóa luận, tổng diện tích tự nhiên của xã Trung Mầu là 430,34 ha. Trong đó, nhóm đất nông nghiệp có diện tích 236,74 ha (chiếm tỷ lệ 55,01%) và nhóm đất phi nông nghiệp có diện tích 193,60 ha (chiếm tỷ lệ 44,99%).

3. Tại sao diện tích gieo trồng cây nông nghiệp của xã Trung Mầu năm 2017 lại giảm chỉ bằng 74,74% so với năm 2016? Văn bản giải thích nguyên nhân sụt giảm là do Nhà nước tiến hành thu hồi 13,3 ha đất trồng lúa để bàn giao mặt bằng phục vụ dự án xây dựng Nhà máy nước mặt sông Đuống; đồng thời, diện tích đất bãi của 5 thôn tạm ngừng tổ chức sản xuất để phục vụ công tác dồn điền đổi thửa.

4. Kết quả cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại huyện Gia Lâm tính đến đầu năm 2017 đạt tỷ lệ như thế nào? Theo số liệu tổng quan của huyện Gia Lâm được trích dẫn, tính đến hết tháng 2/2017, toàn huyện đã cấp được gần 53.040 sổ đỏ đất ở và giấy xác nhận đăng ký đất đai trên tổng số gần 58.920 thửa đất (đạt tỷ lệ gần 92%). Đối với việc cấp đổi sổ đỏ đất nông nghiệp sau dồn điền đổi thửa, huyện đã thực hiện được gần 6.500 trường hợp trên tổng số hơn 6.920 trường hợp (đạt trên 95%).

5. Vướng mắc lớn nhất trong công tác cấp sổ đỏ tại huyện Gia Lâm được cán bộ chuyên môn chỉ ra là gì? Theo chia sẻ của đại diện Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Gia Lâm trong khóa luận, vướng mắc lớn nhất là việc xác định nghĩa vụ tài chính khi có sự chênh lệch lớn giữa các thời điểm tạo lập đất trước và sau năm 1980, 1993, 2004 dẫn đến khó đánh giá chính xác; bên cạnh đó là sự thiếu vắng hướng dẫn cụ thể đối với đất có nguồn gốc là nhà ở cũ diện tự quản, nhà đã phá đi xây lại hoặc đất do cơ quan tự thanh lý, phân phối trước đây.

Kết luận

Khóa luận của tác giả Trịnh Thị Thu Thảo là công trình nghiên cứu thực tế, phản ánh bức tranh toàn diện về công tác quản lý đất đai và tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm trong giai đoạn 2014 – 2017. Bằng việc kết hợp chặt chẽ giữa hệ thống văn bản pháp lý hiện hành, số liệu lưu trữ hành chính và kết quả khảo sát 35 hộ dân tại 6 thôn, đề tài đã làm rõ thực trạng quản lý 430,34 ha đất tự nhiên của địa phương. Nghiên cứu chỉ ra các nút thắt cơ bản về nguồn gốc đất lịch sử, tiến độ dồn điền đổi thửa và nghĩa vụ tài chính, qua đó đóng góp cơ sở dữ liệu thực tiễn giúp chính quyền cơ sở hoàn thiện công tác cấp GCNQSDĐ trong các năm tiếp theo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Đất đai là tài nguyên vô cùng quý giá của mỗi quốc gia, nó có ý nghĩa quan trọn trong sản suất và trong đời sống. Trong cơ chế thị trường, đất đai được coi là một loại hàng hóa. Và coi đất đai là hàng hóa thì cần xác định cho nó một sự “sở hữu” nhất định để mỗi người dân cũng như cơ quan Nhà nước có thẩm quyền dễ dàng hơn trong việc sử dụng và quản lí đất đai.

Ở Việt Nam, Nhà nước là chủ sở hữu duy nhất đối với đất đai nhưng không trực tiếp khai thác, sử dụng đất mà trao quyền sử dụng cho các tổ chức, hộ gia đình cá nhân… Chứng thư pháp lí xác nhận mối quan hệ hợp pháp giữa Nhà nước với người sử dụng đất trong việc sử dụng đất là giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ).Vì vậy theo quy định của pháp luật đất đai, cấp GCNQSDĐ là một trong những nội dung của hoạt động quản lí Nhà nước về đất đai, đồng thời của là quyền đầu tiên mà bất kì người sử dụng đất hợp pháp nào cũng được hưởng. Để đảm bảo tính thống nhất trong công tác quản lý nhà nước về đất đai thì công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất phải được thực hiện đầy đủ, nghiêm túc, điều đó không chỉ đảm bảo sự thống nhất trong quản lý mà còn đảm bảo quyền lợi của người sử dụng đất, GCNQSDĐ là cơ sở để họ được Nhà nước bảo hộ quyền và lợi ích hợp pháp, là tiền đề để họ có thể thực hiện các quyền mà pháp luật đã trao cho người sử dụng đất.Trong những năm qua Nhà nước ta luôn chú trọng quan tâm đến hoạt động cấp GCNQSDĐ và đã ban hành rất nhiều quy định về cấp GCNQSDĐ cho cá hộ gia đình, cá nhân tuy nhiên với thực trạng sử dụng đất hiện nay những quy định vẫn phần nào chưa đáp ứng được nhu cầu thực tiễn đặt ra điển hình như tại địa bàn xã Trung Mầu – huyện Gia Lâm – thành phố Hà Nội việc tranh chấp, lấn chiếm, khiếu nại, tố cáo về đất đai vẫn thường xuyên xảy ra và việc giải quyết 2 các vấn đề này còn rất nan giải do thiếu các giấy tờ pháp lý như giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bản đồ, sổ sách … hoặc nếu có thì những tài liệu đã quá cũ, không được cập nhật bổ sung kịp thời. Vì vậy việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân trong xã để người sử dụng đất yên tâm đầu tư sản xuất kinh doanh nông nghiệp là hết sức cần thiết. Từ thực tế trên, được sự nhất trí của ban giám hiệu Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, sự phân công của khoa Quản lý Tài nguyên - Đại học Nông Lâm Thái Nguyên và dưới sự hướng dẫn của Khoa Quản lí Tài Nguyên cùng sự hướng dẫn tận tình của giảng viên TS Nguyễn Thị Lợi, tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình, cá nhân tại xã Trung Mầu, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội giai đoạn 2014 - 2017”.

Mục tiêu nghiên cứu - Tìm hiểu tình hình công tác quản lý đất đai xã Trung huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội giai đoạn 2014 – 2017. - Đánh giá công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình cá nhân của xã Trung Mầu giai đoạn 2014 – 2017. - Đánh giá những khó khăn thuận lợi trong công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn xã Trung Mầu. - Đề xuất các giải pháp đẩy nhanh tiến độ công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đảm bảo các quyền của người sử dụng đất, cũng như công tác quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn xã Trung Mầu.Ý nghĩa của đề tài 1.

Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học - Bổ sung hoàn thiện những kiến thức đã học trong nhà trường cho bản thân, đồng thời thấy được những thuận lợi và khó khăn trong công tác cấp GCN QSD đất, quyền sở hữu nhà ở và các tài sản khác gắn liền với đất trong thực tế. 3 - Nắm vững những quy định của Luật Đất đai và các văn bản dưới Luật về Đất đai của Trung ương và địa phương về cấp GCN QSD đất, quyền sở hữu nhà ở và các tài sản khác gắn liền với đất. Ý nghĩa trong thực tiễn Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể sử dụng làm tài liệu tham khảo cho các cơ quan có thẩm quyền trong công tác cấp GCNQSDĐ và từ kết quả nghiên cứu đó đưa ra một số giải pháp phù hợp với công tác cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và các tài sản khác gắn liền với đất nói riêng và công tác quản lý Nhà nước về đất đai nói chung được tốt hơn. 4 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.

Cơ sở khoa học của đề tài 2. Các nội dung quản lý Nhà nước về đất đai Tại điều 22, Luật Đất đai năm 2013 quy định nội dung quản lý nhà nước về đất đai, bao gồm:[10] - Ban hành văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử dụng đất đai và tổ chức thực hiện văn bản đó. - Xác định địa giới hành chính, lập và quản lý hồ sơ địa giới hành chính, lập bản đồ hành chính. - Khảo sát, đo đạc, lập bản đồ địa chính, bản đồ hiện trạng sử dụng đất và bản đồ quy hoạch sử dụng đất; điều tra, đánh giá tài nguyên đất; điều tra xây dựng giá đất.

- Quản lý quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. - Quản lý việc giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất. - Quản lý việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thu hồi đất. - Đăng ký đất đai, lập và quản lý hồ sơ địa chính, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.

- Thống kê, kiểm kê đất đai. - Xây dựng hệ thống thông tin đất đai. - Quản lý tài chính về đất đai và giá đất. - Quản lý, giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất.

- Thanh tra, kiểm tra, giám sát, theo dõi, đánh giá việc chấp hành quy định của pháp luật về đất đai và xử lý vi phạm pháp luật về đất đai. - Phổ biến, giáo dục pháp luật về đất đai. - Giải quyết tranh chấp về đất đai; giải quyết khiếu nại, tố cáo trong quản lý và sử dụng đất đai. 5 - Quản lý hoạt động dịch vụ về đất đai: * Dựa trên quy định trên thì người sử dụng đất được Nhà nước bảo vệ quyền sở hữu, sử dụng hợp pháp đối với quyền sử dụng đất của mình.

Các biện pháp bảo đảm của Nhà nước với người sử dụng đất bao gồm: - Bảo hộ quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất hợp pháp của người sử dụng đất. - Cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho người sử dụng đất khi có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật. - Khi Nhà nước thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng thì người sử dụng đất được Nhà nước bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo quy định của pháp luật. - Có chính sách tạo điều kiện cho người trực tiếp sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản, làm muối không có đất sản xuất do quá trình chuyển đổi cơ cấu sử dụng đất và chuyển đổi cơ cấu kinh tế được đào tạo nghề, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm.

- Nhà nước không thừa nhận việc đòi lại đất đã được giao theo quy định của Nhà nước cho người khác sử dụng trong quá trình thực hiện chính sách đất đai của Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Qua 15 nội dung quản lý nhà nước về đất đai như vậy ta thấy được sự chặt chẽ trong quản lý về đất đai có thể nắm bắt đầy đủ chính xác các thông tin về đất đai một cách khoa học. Đây cũng chính là cơ sở khoa học và là căn cứ pháp lý để có thể nắm chắc, quản lý chặt toàn bộ quỹ đất cũng như giải quyết các quan hệ phát sinh trong quá trình quản lý và sử dụng đất đai. Đồng thời bảo đảm quyền lợi và nghĩa vụ cho mọi công dân để có thể yên tâm đầu tư sản xuất, bồi bổ cho đất tạo nên hiệu quả kinh tế cao nhất.

Nhà nước quản 6 lý đất đai theo quy hoạch và kế hoạch đó phân bổ quỹ đất đai cho hợp lý nhằm tạo nên hiệu quả sử dụng cao nhất và các biện pháp bảo vệ môi trường. Trong 15 nội dung quản lý nhà nước về đất đai thì công tác đăng ký quyền sử dụng đất, lập và quản lý hồ sơ địa chính, cấp GCNQSDĐ là nội dung chính, nhằm liên quan trực tiếp đến nghĩa vụ và quyền lợi của người sử dụng đất, giúp cơ quan quản lý đất đai được chặt chẽ hơn. Nó là nội dung liên quan đến nhiều nội dung chủ yếu của công tác quản lý đất đai như: Ban hành các văn bản quy phạm pháp Luật về quản lý và sử dụng, điều tra đo đạc, phân hạng và định giá đất, công tác lập quy hoạch kế hoạch sử dụng đất, giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, giải quyết khiếu nại, tố cáo trong lĩnh vực đất đai…Đây là nội dung nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất. Chỉ khi chúng ta làm tốt công tác đăng ký, thống kê kiểm kê, lập hồ sơ địa chính, cấp GCNQSDĐ thì chúng ta mới có thể làm tốt công tác quản lý nhà nước về đất đai từ số lượng, chất lượng đến tình hình sử dụng toàn bộ quỹ đất.

Thông qua việc lập hồ sơ địa chính và cấp GCNQSDĐ đã quy định trách nhiệm pháp lý giữa cơ quan nhà nước về đất đai và nười sử dụng đất trong việc chấp hành pháp luật đất đai. Hồ sơ địa chính và GCNQSDĐ cung cấp đầy đủ thông tin nhất và là cơ sở pháp lý chặt chẽ để xác định các quyền của người sử dụng đất được bảo vệ khi có tranh chấp xảy ra, xác định nghĩa vụ mà người sử dụng đất phải tuân thủ theo pháp luật như: nghĩa vụ tài chính vì sử dụng đất, nghĩa vụ bảo vệ và sử dụng đất có hiệu quả.