Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về chiến lược phát triển thị trường Chương 2: Phương pháp nghiên cứu Chương 3: Thực trạng chiến lược phát triển thị trường của Công ty SOLARBK Chương 4: Một số giải pháp, kiến nghị nhằm hoàn thiện chiến lược phát triển thị trường của Công ty SOLARBK 5 CHƢƠNG 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHIẾN LỰỢC PHÁT TRIỂN THỊ TRƢỜNG 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Tính đến thời điểm hiện tại, trên thế giới và tại Việt nam đã có rất nhiều công trình nghiên cứu về chiến lược phát triển thị trường, tác giả có một số các tóm tắt tổng quan như sau: 1. Tình hình nghiên cứu ngoài nước Nghiên cứu về chiến lược phát triển thị trường đã từ lâu là đề tài mà nhiều học giả, những nhà kinh tế học trên thế giới đào sâu.
Trong đó, nhiều nghiên cứu đã trở thành cẩm nang, thành những kiến thức đại cương cho thế hệ kinh tế học sau này. Trong những nghiên cứu đó thì có 2 cuốn sách nổi tiếng nhất là: - Fred David, (2006). Khái luận quản trị chiến lược. NXB Thống Kê.
Cuốn sách này trình bày hệ thống các vấn đề chiến lược, đưa ra những cái nhìn tổng quát về chiến lược. Quản trị marketing. NXB Thống Kê. Cuốn sách này tập trung vào những quyết định chủ yếu mà những nhà quản trị và ban lãnh đạo tối cao về hoạt động marketing của doanh nghiệp.
Ngoài ra còn có những cuốn sách như: - David A. Aaker (1998), Strategic Market Management. Nhà xuất bản John Wiley& Son. Đây là cuốn sách kinh điển về chiến lược quản lý thị trường.
Cuốn sách có 16 chương, đưa ra đầy đủ những nội dung nghiên cứu cơ bản về chiến lược quản lý thị trường. Trong đó, có thể kể tới những nội dung quan trọng như: Phân tích thị trường, môi trường kinh doanh, đối thủ cạnh tranh; Thực hiện các chiến lược xây dựng và quản lý doanh nghiệp, xây dựng thương hiệu, cạnh tranh và phát triển. - Bên cạnh những nghiên cứu này thì thời gian gần đây, với đề tài nghiên cứu chiến lược phát triển thị trường, trên thế giới còn có một số nghiên cứu như: - Peter F. Quản trị trong thời khủng hoảng.
Nhà xuất bản Lao động – Xã hội biên dịch và xuất bản. Cuốn sách đưa ra cái nhìn sâu sắc và cặn cẽ 6 những vấn đề của các nhà quản lý trước những biến động của thị trường (ở cả trong và ngoài nước). Crossing the chasm - Bí mật Marketing trong thị trường High – tech. Bằng cách nhận diện những “người tân thời” và những “người lạc hậu”, và cả nhóm người ở giữa 2 thái cực này, tác giả Geoffrey Moore đã vẽ ra một lộ trình phát triển các thị trường mới.
Mặc dù Moore tập trung nói về marketing trong lĩnh vực công nghệ cao, nhưng những bài học và ví dụ mà tác giả đưa ra trong cuốn sách marketing này có thể áp dụng cho nhiều ngành và lĩnh vực khác. - Thompson & Strickland (2004); Strategic Management: Concepts and Cases, NXB McGraw - Hill. Tác phẩm đã trình bày những nguyên lý cơ bản về quản trị chiến lược, các mô hình hoạch định, thực thi và kiểm soát chiến lược của doanh nghiệp. Tác phẩm cũng đưa ra những trường hợp cụ thể để người đọc có thể hình dung đễ dàng việc quản trị chiến lược trong doanh nghiệp mình.
- Hill & Jones (2008); Strategic Management: An integrated approach, NXB Boston: Houghton Mifflin. Tác phẩm đã trình bày sự phức tạp của chiến lược hàng đầu thông qua những học thuật và cả thực hành. Hai tác giả đã tích hợp những nghiên cứu tiên tiến về các chủ để bao gồm cả hoạt động của doanh nghiệp, quản trị, lãnh đạo chiến lược, công nghệ, và đạo đức kinh doanh. Tác phẩm cũng có sự nhấn mạnh về việc nền kinh tế toàn cầu đang thay đổi và vai trò của nó trong quản lý chiến lược.
Aaker (2004); Strategic Market Management - McGraw - Hill. Điểm đặc biệt trong tác phẩm này, tác giả D.Aaker đã đưa ra nội dung và quy trình phát triển thị trường đối với một doanh nghiệp nói chung. Chiến lược thị trường trong tác phẩm được hoạch định dựa trên cơ sở tạo lập lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp. Tác phẩm tập trung vào khía cạch chiến lược thị trường; bao gồm cả thâm nhập và phát triển thị trường/sản phẩm.
Chiến lược thị trường trong tác phẩm được hoạch định dựa trên cơ sở tạo lập lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp. Đây là tác phẩm được tác giả tham khảo nhiều nhất về phần lý thuyết trong luận văn.Chan Kim - Nenée Mauborgne - Blue Ocean Strategic (2007). Tác giả cuốn sách đã tổng kết các nghiên cứu của họ về một chiến lược phát triển và mở 7 rộng một thị trường trong đó không có cạnh tranh hoặc, sự cạnh tranh là không cần thiết mà các doanh nghiệp có thể khám phá và khai thác. Họ đặt tên cho những khoảng trống thị trường chưa được khai phá, đầy giá trị tiềm năng này là "những đại dương xanh".
Theo tác giả, đại dương xanh là những thị trường còn vô số cơ hội phát triển hứa hẹn lợi nhuận cao. Đây là cuốn sách có lối tư duy rất mới mẻ về cạnh tranh và phát triển thị trường.Tình hình nghiên cứu trong nước Trong quá trình nghiên cứu và phân tích đề tài, tác giả đã tìm hiểu và tham khảo các tài liệu liên quan đến vấn đề mình lựa chọn phân tích. Một số các tài liệu đó là các bài luận văn, bài báo hoặc các đề tài nghiên cứu khoa học liên quan đến vấn đề chiến lược phát triển thị trường của doanh nghiệp. Nhờ những tài liệu đó mà tác giả có cái nhìn khái quát hơn về lý luận cũng như những định hướng phát triển cho đề tài của mình.
Có thể kể đến như một số các tài liệu liên quan trong nước như sau: Trần Thị Hạnh (2013). Chiến lược phát triển thị trường sản phẩm thép xây dựng của các công ty kinh doanh thép thuộc khu công nghiệp Mả Ông trên thị trường các tỉnh phía Bắc nước ta”. Luận văn thạc sỹ. Luận văn được tiếp cận dưới góc độ của các doanh nghiệp kinh doanh thép tại khu công nghiệp Mả Ông tại các tỉnh phía Bắc hoạch định và thực hiện triển khai chiến lược phát triển thị trường sản phẩm thép xây dựng.
Luận văn đề cập nhiều tới cơ sở lý thuyết về chiến lược, mô hình chiến lược phát triển thị trường sản phẩm thép xây dựng, phương thức phân tích môi trường. Tác giả phân tích tình hình kinh doanh thép xây dựng, những yếu tố môi trường ảnh hưởng tới chiến lược phát triển thị trường. Sau đó, tác giả lựa chọn những doanh nghiệp điển hình tại khu công nghiệp Mả Ông để phân tích thực trạng triển khai chiến lược phát triển thị trường sản phẩm thép xây dựng. Phần cuối là các giải pháp hoàn thiện chiến lược phát triển thị trường áp dụng chung cho các doanh nghiệp kinh doanh thép trên địa bàn các tỉnh phía Bắc nước ta.
Đỗ Thanh Trường (2015). Hoàn thiện chiến lược phát triển thị trường vận tải nội địa ven biển giai đoạn 2015-2020 của Tổng công ty Tân cảng Sài Gòn”. Luận văn này được tiếp cận dưới góc độ cụ thể là một doanh nghiệp, khác hẳn với luận văn trên. Tác giả Đỗ Thanh Trường khi nghiên cứu luận văn này đề cập 8 nhiều tới vấn đề lý thuyết về thị trường theo hướng tiếp cận của Marketing.
Luận văn phân tích thực trạng chiến lược phát triển thị trường vận tải nội địa ven biển. Đây là một ngành dịch vụ đặc thù, những chiến lược phát triển thị trường được tác giả phân tích khá sâu. Tuy nhiên, việc đánh giá môi trường kinh doanh của Tổng công ty Tân cảng Sài Gòn chưa được tác giả thực hiện đầy đủ, cùng với việc không phân tích việc triển khai phân bổ nguồn lực cho chiến lược làm luận văn thiếu đi sự thuyết phục, các giải pháp đưa ra chưa được sát với thực tế và có tính hiệu quả cao. Trần Thị Lan Anh (2015).
Chiến lược phát triển thị trường của Công ty Du lịch Quốc tế Đại Việt”. Luận văn thạc sỹ. Cũng giống như nghiên cứu của tác giả Thanh Trường, đề tài cũng được tiếp cận dưới góc độ một doanh nghiệp cụ thể với loại hình kinh doanh dịch vụ. Nhưng đề tài này đã phần nào khắc phục được những hạn chế của đề tài trên khi mà việc đánh giá môi trường kinh doanh dịch vụ du lịch được tác giả triển khai rất sát thực tế.
Phần phân tích các chiến lược phát triển thị trường được tác giả phân tích sâu sắc, gắn với tình hình thực tiễn của công ty. Tuy nhiên, phần giải pháp đóng góp cho công ty du lịch Quốc tế Đại Việt trong việc triển khai chiến lược phát triển thị trường chưa được tác giả làm rõ, các giải pháp vẫn chưa cụ thể mà còn chung chung. Đoàn Thị Hương (2013). Chiến lược phát triển thị trường các sản phẩm từ sữa của Công ty cổ phần Sữa Quốc tế.
Luận văn thạc sỹ. Luận văn của tác giả Đoàn Hương có phương hướng nghiên cứu rõ ràng. Những phân tích và lập luận khá chặt chẽ về thị trường các sản phẩm từ sữa cũng như thực trạng triển khai chiến lược phát triển thị trường của công ty CP Sữa quốc tế. Giải pháp mà luận văn đưa ra có tính ứng dụng cao với doanh nghiệp.
Sau khi tổng quan các nghiên cứu trước đây, tác giả nhận thấy còn có khoảng trống nghiên cứu. Trong các luận văn tốt nghiệp thạc sĩ, luận án tiến sĩ, bài viết đăng trên các tạp chí khoa học mà cao học viên đã nghiên cứu, tham khảo hầu hết các tác giả đều khái quát lại hệ thống cơ sở lý luận về chiến lược phát triển thị trường, các tài liệu đều nêu bật vấn đề cấp thiết của chiến lược phát triển thị trường của doanh nghiệp đồng thời cũng đưa ra được những giải pháp và hướng phát triển cho các doanh nghiệp. 9 Tuy nhiên, các nghiên cứu mới giải quyết được một số khía cạnh nhất định trong phân tích, đánh giá thực hiện chiến lược phát triển thị trường về các lĩnh vực vận tải, du lịch, sản xuất sản phẩm tiêu dùng phổ thông còn một số khoảng trống nghiên cứu cụ thể như sau: Thứ nhất, các công trình phân tích thực trạng chiến lược phát triển của thị trường nhưng chưa thực sự đi sâu vào việc phân tích triển khai chiến lược phát triển thị trường theo chiều rộng, chiều sâu và nguồn lực triển khai chiến lược phát triển thị trường. Thứ hai, các công trình hầu như chưa phân tích, đánh giá đầy đủ các bước trong quy trình triển khai chiến lược phát triển thị trường.