Chương I MỘT SỐ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUẬT VE CHIA TÀI SAN CHUNG LÀ NHÀ Ở CUA VO CHONG. Khái quát chia tài sản chung của vợ chong 1⁄11. Đặc điểm, nguyên tắc của việc chia tài sản chung là nhà ở. Khoản 1, Điểu 33 Luật HN&GĐ năm 2014 quy định khái niêm về “ải sản clung của vợ chẳng ” như sau: “Tai sản chung của vợ chồng gồm tải sản do vợ, chẳng tao ra, thu nhập do lao đồng, hoạt động sẵn xuất, kinh doanh, hoa lợi, lợi tức phát sinh tử tải sản siéng va thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân, trừ trường hợp được quy định tai khoản 1 Diéu 40 cia Luất nay, tai sản mà vợ chồng được thừa kế chung hoặc được tăng cho chung và tài sản khác mà vợ chồng thỏa thuận là tải sẵn chung” Tài sản clung là nhà 6 của vợ chỗng " không có quy định khái niêm cụ thể, theo tôi “nha ở” la một loại “tai sản đặc biết”, liên quan đến nhu cầu thiết yên cia vơ, chồng, con và tắt cả các thảnh viên khác trong gia đình.
No đáp ứng nhu cẩu “8” là môt trong ba nhu câu thiết yêu nhất của con người (ăn, mặc, ở). Tai sẵn là nhà ở được Nhà nước quản lý chặt chế hơn các loại tai sản khác, quyền sở hữu nhà thường gắn liên với quyền sử dung dat! Quyén và nghĩa vụ về tài sản của vợ chong về tài sản trong hôn nhân. được quy định tại Điều 24, 28, 29, 30, 31, 37 Luật HN&GD 2014 Tài sản chung của vợ chồng thuộc sở hữu chung hợp nhất Tài sản chung của vợ chồng gồm tai sẵn do vơ, chẳng tạo ra, thu nhập do lao đồng, hoạt động sẵn xuất, kinh doanh, hoa lợi, lợi tức phát sinh tử tải sản iêng và thu nhập hợp pháp khác trong thời ky hôn nhân. Quyên sử dụng đất ma vợ, chồng có được sau khi kết hôn.
patap Tài săn ma vơ chẳng được thừa kế chung hoặc được tăng cho chung va những tai sản khác mả vợ chồng thoả thuận lá tải sản chung, ‘Vo, chẳng có thé ủy quyền cho nhau zác lập, thực hiện vả chấm đứt giao. địch mà theo quy định pháp luật và phải có sự đồng ý của cả hai vợ chồng theo khoăn 2 Điều 24. ‘Vo chẳng co quyền lựa chon áp dụng chế độ tai sản theo luật định hoặc chế độ tải sẵn theo thöa thuân theo khoăn 1 Điền 28 ‘Vo, chồng bình đẳng với nhau về quyền, nghĩa vụ trong việc tao lập, chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung, không phân biệt giữa lao đông. trong gia định va lao động có thu nhập.
Đỏng thời, vợ chẳng có nghĩa vu bảo đâm điều kiên để dap ứng nhu câu thiết yêu của gia đính căn cứ theo Điều 29. ‘Vo, chẳng có quyền, nghĩa vụ thực hiện giao dịch nhằm đáp ứng nhu câu. thiết yếu của gia đính” Trong trường hợp vo chẳng không có tai sản chung. hoặc tải sin chung không đủ để đáp ting nhu câu thiết yếu của gia đình thi vo, chồng có nghĩa vụ đóng góp tải sản riêng theo khả năng kinh tế của mỗi bên căn cử theo Điều 30 'Việc sắc lập, thực hiện, chấm đứt các giao dich liên quan dén nhà la nơi @ duy nhất của vợ chẳng phải có sự théa thuận của vợ chồng, Trong trường hợp nhà ở thuộc sở hữu riếng cia vợ hoặc chồng thi chủ sở hữu có quyền xác lập, thực hiện, chấm đút giao dich liên quan đến tải sản đó nhưng phải bão đăm.
chỗ ở cho vợ chồng căn cứ theo Điều 31. ‘Vo chồng có trách nhiệm liên đói với các ngiấa vụ chung vẻ tai sản theo quy định tạiĐiều 37 Luật HN&GĐ năm 2014 Quyên đối với tải sin chung là nha ở của vợ chủng đã được quy định cụ thể tại Điều 35 Luật HN&GĐ 2014, theo đó vo chẳng có quyển chiêm hữu, định đoạt va sử dung tai sản chung là nha 6; cing với đó Điều 10 Luật nhà ở p—¬ 10 2014 cũng quy định rõ quyển của chủ sở hữu nha ỡ va người sử dụng nhả ỡ. Ngiĩa vụ đối với tải sản chung là nhà ở của vợ chẳng được quy đính tại Điều 37 Luật HN&GĐ 2014 va Điểu 11 Luật nhà ở 2 014. Căn cử các quy định pháp luật có liên quan hiện hanh, kết luận được là: đối với tài sản chung lả nhà ỡ, vợ và chẳng có aug in và ngiữa vụ ngang nhau đối với tai sẵn này Khi vợ chẳng có nhu cau chia tài sản chung là nha ở, có thé tự thỏa thuan chia, thöa thuận nay bắt buộc phải lập thành văn ban va được công chứng, sau đó làm các thủ tục đăng ký, sang tên và yêu câu Téa án công nhân théa thuận.
theo quy định của pháp luật Nếu vợ chẳng không thể tự théa thuận chia tải sản chung là nha ở, có thể Jam đơn yêu cầu toa án xét xử, chia tai sản. Khi chia tải sin chung là nhà 6, Tòa án sẽ sác định vợ chồng có quyển sở hữu hợp pháp đối với nha ở đó không, có phãi lả tai sản chung hợp nhất không? Trong thực tế nhiều trường. ‘hop nha ở chưa được cấp giầy chứng nhận quyền sở hữu, do đó để chia tai sản. chung là nba 6 của vợ chẳng, Téa án cân phải sắc định rõ các căn cứu pháp lý về quyển sỡ hữu của vo chồng đối với căn nha đó.
Néu đã zác định được căn nha đáp ứng đủ các quy định của pháp luật để chia, Tòa án sẽ căn cứ vào công sức đóng góp của vợ, chồng; có thé la xác định sổ tiền góp vao mua/sây nha, công sức bô ra của mỗi bên trong việc xây dựng., xác định nguồn gốc của nhả ở, nguồn gốc hình thành. và tiên hành chia nha ở. Nguyén tắc chia là chia đôi, tuy nhiên do nha ở là một loại "tải sản đặc biệt” như để nói ở trên niên Tòa án khi chia luôn wu tiên chia bang hiện vật trước, nếu không thể mới chia theo giá ti căn nha, ví dụ: một căn nha ở vi tí A (là chỗ ỡ duy nhất) có diện tích 60m’ có thé chia đôi mỗi người 30m”, nhưng một căn nha B (1a chỗ ở duy nhất) có diện tích 20m? quá nhõ để chia đối, thì sẽ chia theo giả trị căn. Việc chia phải dam bao nhu cau ăn ở, sinh hoạt của cả hai bến vợ chẳng.
‘va những người khác có liên quan phụ thuộc” Một điểm đặc biệt nữa của việc chia tai sản chung là nha ở là khí chia có áp dụng “nguyên tắc wu tiên bão vệ quyển phụ nữ và trẻ em”, đây là mốt trong những nguyên tắc chung của Luật HN&GD 2014 va được hướng dan thi ‘hanh cu thể tại Thông tư liên tịch số 01/2016/TTLT-TANDTC-VKSNDTC- BTP. Cụ thé tại khoản 6 va điểm b, khoản 4, Điều 7 của thông tư có quy định: khi chia tài sản khi ly hôn, Tòa án phải xem xét dé bao vệ quyên, lợi ích hợp pháp của vợ, cơn chưa thành niên, con bi hạn chế hoặc mắt năng lực hảnh vi dân sự nhên hiên vật và thanh toản gia tri tương ứng với phan tải sản được chia cho người chẳng hoặc vợ nêu người vợ hoặc chẳng có yêu câu. Người vợ hoặc chẳng ở nha chăm sóc con, gia đình ma không đi lam được tinh là lao đông có thu nhập tương đương với thu nhập cia chồng hoặc vợ di làm Bên có công sức đóng góp nhiêu hơn sẽ được chia nhiễu hơn. Các trường hợp chia tai sản chung là nhà ở cia vợ chồng, Khoản 1, Điểu 33 Luật HN&GB năm 2014 quy định về "tải sản chung của vợ chéng” như sau: “Tài sản cing của vợ chồng gồm tài sản do vo, chẳng tạo ra, tìm nhập do lao động, hoat động sẵn xuất, kinh doanh, hoa lợi, lot tức phát sinh từtài sẵn riêng và thu nhập hop pháp khác trong thời Rỳ hin nhân, trừ trường hợp được quy định tại Khoản 1 Điều 40 cũa Luật này; tài sản mà vợ chỗng được thiea ké clung hoặc được tăng cho clung và tài sản khác mà vo chẳng théa thuận ia tài sản chang”.
Trong khi đó, việc chia tải sản chung của vợ chồng không được định nghĩa cu thé trong các văn ban pháp Tut. Theo tôi, có thé đưa ra định nghĩa như sau: “chia tat sđn chung ctia vo vợ chồng là việc chuyễn toàn bộ hoặc một phần tài sẵn mộc số hữu chung của vợ chéng thành các tài sản thuộc sở hữu riêng của chồng hoặc vợ, hoặc ‘Ngo Vin Cừ, hàn Thị Had (016), ‘Binh hận Whoa học Bộ hit din se 2015", Công matin din 12 số lim chung theo phần cia chồng vợ theo pháp luật hoặc theo thôa thun của vợ chông ”. Chế định chia tai sản chung của vợ chẳng chỉ có thể tồn tại khi pháp luật ghi nhận su bình đẳng về quyền và nghĩa vụ của cả vợ và chồng. Nếu không ghi nhân quyền bình đẳng về quyền và nghia vu của vợ chồng thi vợ chẳng sẽ không được bình đẳng trong việc chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tải sản.
Mục đích khi chia tải sin chung của vợ chồng la để cho vợ, chồng, hoặc cả hai được tự do định đoạt với các tải sản được chia ‘Theo Luật HN&GD năm 2014, vợ chồng thực hiện việc chia tai sản chung đương nhiên phải gắn với việc théa thuận hai bén hoặc yêu cầu Tòa án chia tải sản chung, Vợ chẳng có thể tiến hảnh việc chia tải sản chung trong các trường hợp sau: Chia tai sản chung trong thời kỳ hôn nhân, -Chia tải sẵn chung của vợ chẳng khi một bên vợ, chẳng chết hoặc có quyết định của Tòa án tuyên bổ vợ, chẳng đã chỉ - Chia tai sản chung cia vợ chồng khi ly hôn Điều 33 quy định vẻ tai sản chung của vợ chồng. Tài sản chung của vợ chẳng gém tài sản do vợ, chỗng tao ra, thu nhập do lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoa lợi, lợi tức phát sinh Từ tài sẵn riêng và im nhập hop pháp Khác trong thôi i hôn nhân, trừ trường hợp được quy dinh tại khoản 1 Điều 40 của Luật này: tài sản mà vợ chông được thừa ké ciuung hoặc được tặng cho chung và tài sản khác ma vợ chong Thôa thiên là tài sẵn clung, Quyén sử dưng đất mà vo, chẳng có được sam khi Rết hôn là tài sẵn chung của vợ chồng. trừ trường hợp vợ hoặc chồng được thừa ké riêng, được tặng cho riêng hoặc có được thông qua giao dich bằng tài sản riêng. Tài sản cinmg của vợ chồng thuộc sở hit clang hợp nhất, được ding đỗ bão đảm nim cầu của gia đình, thực hiện nghia vu chung của vợ chông.
Trong trường hop không có căn cứ dé chứng minh tài sản ma vợ, chông.