CHƯƠNG 1: ĐẶC ĐIỂM VÀ TÍNH CHẤT QUẢN LÝ CHI PHÍ SẢN XUẤT, GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG VÀ THƯƠNG MẠI MIỀN BẮC 1. Đặc điểm sản xuất sản phẩm và quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc 1. Đặc điểm sản xuất sản phẩm 1.1 Danh mục sản phẩm Do đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty là bên lĩnh vực xây dựng do đó mà sản phẩm của công ty là các sản phẩm xây lắp, các công trình và hạng mục công trình. Sau đây là danh mục sản phẩm của công ty.1: Danh mục sản phẩm sản xuất của Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc TT Tên Ngành Kí Hiệu Mã Số 1 Tư vấn xây dựng, dân dụng CN 1800 2 Xây dựng công trình giao thông, thủy lợi GT 1900 3 Cung cấp, lắp điện nước cho các công trình CĐ 1500 4 Tư vấn thiết kế các công trình xây dựng dân dụng TV 1604 công nghiệp, giao thông thủy lợi 5 Tư vấn đấu thầu, thẩm tra thẩm định, thiết kế dự TV 1606 toán, quản lý dự án các công trình xây dựng dân dụng, công nghiệp, giao thông, thủy lợi.
6 Kinh doanh vận tải bằng ô tô VT 1701 7 Đại lý mua bán, ký gửi hàng hóa ĐL 1801. Tiêu chuẩn chất lượng Công trình xây lắp là sản phẩm đặc biệt bởi nó có giá trị lớn, ảnh hưởng tới cuộc sống của con người về giá trị thẩm mỹ cũng như giá trị vật chất của nó. Chính vì vậy mục tiêu là lợi nhuận thì bất kỳ một công ty xây lắp nào cũng phải đảm bảo SV: Nguyễn Trung Hiếu 2 Lớp: Kế toán - K43 Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa về mỹ thuật, chất lượng của công trình. Do đó tiêu chuẩn chất lượng của sản phẩm xây lắp có ý nghĩa rất quan trọng đối với không chỉ khách hàng, các chủ đầu tư mà còn rất quan trọng đối với uy tín của công ty.
Do nó có ý nghĩa quan trọng như vậy mà công ty đã áp dụng những tiêu chuẩn chất lượng do Bộ xây dựng quy định làm thước đo chất lượng cho các công trình, hạng mục công trình của công ty mình, cụ thể là một số tiêu chuẩn sau: Biểu mẫu 1.2: Tiêu chuẩn chất lượng sản phẩm của Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc TT Tiêu chuẩn chất lượng Ký hiệu 1 Tiêu chuẩn thiết kế công trình xây dựng TCXDVN_338_2005 2 Hệ thống chỉ tiêu chất lượng sản phẩm xây dựng. TCVN 4057_85 3 Đánh giá chất lượng công tác xây lắp TCVN 5638 : 1991 4 Tiêu chuẩn bê tông và cấu kiện bê tông TCXDVN_356_2005 5 Tiêu chuẩn kết cấu thép TCVN 4613_88 6 Tiêu chuẩn thi công và nghiệm thu công trình TCVN5674 : 1992 7 Tiêu chuẩn phòng chống cháy nổ công trình và TCXDVN_6160_1996 an toán xây dựng 1. Tính chất của sản phẩm Sản phẩm xây lắp của Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc là những công trình xây dựng, vật kiến trúc có quy mô lớn, kết cấu phức tạp, mang tính đơn chiếc. Do đó mà việc tổ chức quản lý và hạch toán sản phẩm xây lắp nhất thiết phải được lập dự toán, lấy dự toán để làm thước đo hạn chế những chi phí không cần thiết cho công trình.
Loại hình sản xuất trong lĩnh vực xây lắp của Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc Do Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc hoạt động trong lĩnh vực xây lắp, sản phẩm là các công trình và hạng mục công trình không như sản phẩm công nghiệp có thể sản xuất ra hàng loạt để tiêu thụ trên thị trường mà phải có các đơn đặt hàng từ trước, do vậy mà loại hình sản xuất của công ty là sản xuất theo SV: Nguyễn Trung Hiếu 3 Lớp: Kế toán - K43 Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa đơn đặt hàng, do bắt nguồn từ đặc điểm của sản phẩm xây lắp có đặc điểm kỹ, mỹ thuật khác nhau do đó mà chi phí của mỗi đơn đặt hàng là khác nhau. Do vậy chi phí sản xuất phát sinh được tập hợp cho từng đơn đặt hàng tương ứng. Khi có chứng từ chứng minh đơn đặt hàng đã hoàn thành, kế toán thực hiện tính giá thành bằng cách cộng lũy kế chi phí từ kỳ bắt đầu thi công đến khi đơn đặt hàng hoàn thành ngay trên bảng tính giá thành của đơn đặt hàng đó. Đối với các đơn đặt hàng chưa hoàn thành cộng chi phí lũy kế từ kỳ bắt đầu thi công đến thời điểm xác định chính là giá trị sản phẩm xây lắp dở dang.
Bởi vậy bảng tính giá thành các đơn đặt hàng chưa xong được coi là các báo cáo chi phí sản xuất xây lắp dở dang. Thời gian sản xuất Do các công trình mà Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc nhận thầu hầu như các công trình lớn mang tầm cỡ quốc gia do đó mà thời gian thi công của các công trình này thường kéo dài từ một năm đến vài năm, do đó mỗi một công trình sẽ chia ra thành nhiều các giai đoạn như giai đoạn trắc địa, giai đoạn thi công phần thô, giai đoạn hoàn thiện.việc chia ra các giai đoạn thi công như vậy giúp cho việc giám sát, quản lý CP SX được chặt chẽ hơn tránh lãng phí những CP không cần thiết. Đặc điểm quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm Cũng như các công ty xây lắp khác, do đặc điểm của ngành xây dựng cơ bản là sản phẩm của xây dựng mang tính đơn chiếc, kết cấu khác nhau, thời gian thi công dài. nên quy trình sản xuất kinh doanh có đặc điểm riêng.
Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc được được khái quát qua sơ đồ (Sơ đồ 1.1) như sau: SV: Nguyễn Trung Hiếu 4 Lớp: Kế toán - K43 Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa Sơ đồ 1. Sơ đồ khái quát quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm của Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc Tổ chức hồ Thông báo sơ dự thầu Thông báo trúng thầu nhận thầu Chỉ định thầu Bảo vệ phương án và Lập phương án tổ Thành lập ban chỉ biện pháp thi công chức thi công huy công trường Tiến hành tổ chức thi công Tổ chức nghiệm thu khối lượng theo thiết kế được duyệt và chất lượng công trình Công trình hoàn thành, làm quyết toán Lập bảng nghiệm thu thanh bàn giao công trình cho chủ thầu toán công trình Các giai đoạn đầu tư xây dựng công trình : * Giai đoạn chuẩn bị đầu tư: Để nhận được phép đầu tư xây dựng một công trình thì Phòng thị trường kết hợp cùng Giám đốc và các phòng ban trong đơn vị từ sự nắm rõ các thông tin đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng trong và ngoài nước mà tham gia dự thầu. Khi nhận được hồ sơ thầu, Phòng kế hoạch, Phòng kỹ thuật, Phòng quản lý thiết bị, phòng thị trường cùng hỗ trợ nhau lập dự án thi công và dự toán cho công trình. Hồ sơ thầu được gửi đi tham gia đấu thầu Nếu Công ty thắng thầu bắt đầu chuẩn bị cho giai đoạn thực hiện đầu tư.
SV: Nguyễn Trung Hiếu 5 Lớp: Kế toán - K43 Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa * Giai đoạn thực hiện đầu tư: Tiếp xúc thăm dò thị trường trong nước hoặc ngoài nước để tìm nguồn cung ứng vật tư, thiết bị từ cát, đá, xi măng, thép …, tìm hiểu khả năng có thể huy động nguồn vốn để đầu tư mà chủ yếu là vay ngân hàng để lựa chọn hình thức đầu tư phù hợp với từng công trình. Điều tra khảo sát địa điểm mà chủ đầu tư xây dựng. Lập dự án đầu tư. Gửi hồ sơ dự án và các văn bản liên quan đến giám đốc công ty, chủ đầu tư, UBND quận (huyện), phường (xã) nơi đặt địa điểm công trình tổ chức cho vay vốn đầu tư và cơ quan thẩm định dự án.
Các đội cử nhân công san lấp mặt bằng, chuẩn bị điện, nước, công xưởng kho tàng, bến cảng, đường xá, lán trại và công trình tạm phục vụ thi công, chuẩn bị vật liệu xây dựng … Tiến hành thi công xây lắp công trình theo đúng thiết kế, dự toán và tổng tiến độ được duyệt. * Giai đoạn kết thúc đưa công trình vào khai thác sử dụng : Công ty đạt được thành tựu và uy tín như hiện nay là các công trình do Công ty đầu tư xây dựng đều hoàn thành và đưa vào sử dụng đồng bộ, hoàn chỉnh, đúng thời hạn quy định theo tổng tiến độ, đảm bảo chất lượng và hạ giá thành xây lắp. Khi hoàn thành công trình chủ đầu tư đến nghiệm thu, Công ty bàn giao công trình, thực hiện việc kết thúc xây dựng, vận hành công trình và hướng dẫn sử dụng công trình cho chủ thầu, chủ đầu tư giữ lại tỷ lệ % giá trị hợp đồng để bảo hành công trình, quyết toán vốn đầu tư, phê duyệt quyết toán. Nghĩa vụ thực hiện hợp đồng xây dựng chấm dứt hoàn toàn khi hết thời hạn bảo hành công trình.
Đặc điểm chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm và tổ chức quản lý chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại miền bắc 1. Đặc điểm chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm Sản phẩm xây lắp từ khi khởi công cho đến khi hoàn thành công trình bàn giao đưa vào sử dụng thường kéo dài. Nó phụ thuộc vào quy mô, tính phức tạp về SV: Nguyễn Trung Hiếu 6 Lớp: Kế toán - K43 Chuyên đề thực tập chuyên ngành GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa kỹ thuật của từng công trình. Quá trình thi công được chia thành nhiều giai đoạn, mỗi giai đoạn lại chia thành nhiều công việc khác nhau, các công việc thường diễn ra ngoài trời chịu tác động rất lớn của các nhân tố môi trường như nắng, mưa, lũ lụt.Đặc điểm này đòi hỏi việc tổ chức quản lý, giám sát chặt chẽ sao cho bảo đảm chất lượng công trình đúng như thiết kế, dự toán từ các bộ phận, phòng ban cho tới các tổ đội thi công tại công trường.