Khoá luận tốt nghiệp: Biện pháp cải thiện tình hình tài chính tại công ty TNHH Nguyễn Đức Phát

Khóa luận tốt nghiệp phân tích biện pháp cải thiện tình hình tài chính tại Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát, đề xuất giải pháp hiệu quả.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hằng Nga
• Người hướng dẫn: ThS. Lã Thị Thanh Thủy
• Trường học: Trường Đại học Dân lập Hải Phòng
• Chuyên ngành: Quản trị doanh nghiệp
• Đề tài: Một số biện pháp nhằm cải thiện tình hình tài chính tại Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hải Phòng

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. PHẦN I: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
• 1.1. MỘT SỐ KHÁI NIỆM VỀ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
• 1.1.1. Tài chính doanh nghiệp
• 1.1.2. Khái niệm quản trị tài chính doanh nghiệp
• 1.1.3. Khái niệm phân tích tài chính doanh nghiệp
• 1.2. Ý NGHĨA VÀ MỤC ĐÍCH CỦA VIỆC PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
• 1.3. CÁC PHƯƠNG PHÁP PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
• 1.3.1. Phương pháp so sánh
• 1.3.2. Phương pháp phân tích theo tỷ số
• 1.3.3. Phương pháp phân tích theo Dupont
• 1.4. CÁC TÀI LIỆU SỬ DỤNG ĐỂ PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
• 1.4.1. Bảng cân đối kế toán
• 1.4.2. Bảng báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh
• 1.4.3. Bảng báo cáo lưu chuyển tiền tệ
• 1.4.4. Bảng thuyết minh báo cáo tài chính
• 1.5. NỘI DUNG PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
• 1.5.1. Phân tích khái quát tình hình tài chính doanh nghiệp qua bảng cân đối kế toán
• 1.5.2. Phân tích tài chính doanh nghiệp qua bảng báo cáo kết quả kinh doanh
• 1.5.3. Phân tích các chỉ tiêu tài chính đặc trưng của doanh nghiệp
• 1.5.3.1. Các chỉ số về khả năng thanh toán
• 1.5.3.2. Các chỉ số về cơ cấu nguồn vốn và tài sản
• 1.5.3.3. Các chỉ số về hoạt động
• 1.5.3.4. Các chỉ tiêu sinh lời
• 1.5.4. Đẳng thức Du Pont
• 2. PHẦN II: THỰC TRẠNG TÀI CHÍNH CỦA DOANH NGHIỆP
• 2.1. TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TNHH NGUYỄN ĐỨC PHÁT
• 2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.1.1. Các thông tin cơ bản về Công ty
• 2.1.1.2. Lịch sử hình thành và phát triển công ty
• 2.1.2. Chức năng, nhiệm vụ
• 2.1.2.1. Chức năng của Công ty
• 2.1.2.2. Phương châm
• 2.1.2.3. Lĩnh vực kinh doanh
• 2.1.2.4. Cơ cấu tổ chức
• 2.1.2.5. Chức năng của các bộ phận
• 2.1.2.6. Cơ sở vật chất kỹ thuật
• 2.1.2.7. Hoạt động sản xuất kinh doanh của DN (các chỉ tiêu sản xuất, kinh doanh chủ yếu)
• 2.1.2.8. Những thuận lợi và khó khăn của doanh nghiệp
• 2.2. PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH CỦA CÔNG TY TNHH NGUYỄN ĐỨC PHÁT
• 2.2.1. Phân tích khái quát tình hình tài chính doanh nghiệp qua bảng cân đối kế toán
• 2.2.1.1. Phân tích cơ cấu và sự biến động của nguồn vốn
• 2.2.1.2. Phân tích cơ cấu và sự biến động tài sản
• 2.2.2. Phân tích báo cáo kết quả kinh doanh
• 2.2.3. Phân tích các tỷ số tài chính
• 2.2.3.1. Các hệ số về khả năng thanh toán
• 2.2.3.2. Các hệ số phản ánh cơ cấu tài chính
• 2.2.3.3. Các chỉ số về hoạt động
• 2.2.3.4. Các chỉ tiêu sinh lời
• 2.2.4. Phân tích Dupont
• 3. PHẦN 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP CẢI THIỆN TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY TNHH NGUYỄN ĐỨC PHÁT
• 3.1. Đánh giá chung về thực trạng tài chính của Công ty
• 3.2. Một số biện pháp cải thiện tình hình tài chính của Công ty
• 3.2.1. Biện pháp 1: Giảm hàng tồn kho
• 3.2.1.1. Mục đích của biện pháp
• 3.2.1.2. Cơ sở thực hiện biện pháp
• 3.2.1.3. Nội dung của biện pháp
• 3.2.2. Biện pháp 2: Giảm các khoản phải thu
• 3.2.2.1. Cơ sở thực hiện biện pháp
• 3.2.2.2. Nội dung thực hiện
• 3.2.2.3. Thực hiện biện pháp
• 3.3. MỘT SỐ ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ
• 3.3.1. Đối với công ty
• 3.3.2. Đối với nhà nước
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• DANH MỤC BẢNG BIỂU

Tóm tắt

I. Cải thiện tài chính

Cải thiện tài chính là mục tiêu chính của nghiên cứu này, tập trung vào việc đánh giá và đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả tài chính tại Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát. Nghiên cứu sử dụng các phương pháp phân tích tài chính để xác định điểm mạnh, điểm yếu và đề xuất các biện pháp cụ thể. Quản lý tài chính hiệu quả là yếu tố then chốt để đạt được sự cân đối tài chính và giảm thiểu rủi ro.

1.1. Phân tích tài chính

Phân tích tài chính là quá trình xem xét, kiểm tra và so sánh các số liệu tài chính để đánh giá tình hình hiện tại và dự đoán tương lai. Nghiên cứu sử dụng các phương pháp như so sánh, phân tích tỷ số và phương pháp Dupont để đánh giá hiệu quả tài chính của công ty. Phân tích tài chính giúp nhà quản lý đưa ra quyết định chính xác và kịp thời.

1.2. Tối ưu chi phí

Tối ưu chi phí là một trong những giải pháp quan trọng để cải thiện tình hình tài chính. Nghiên cứu đề xuất các biện pháp giảm chi phí như giảm hàng tồn kho và các khoản phải thu. Việc kiểm soát ngân sách hiệu quả giúp công ty tăng lợi nhuận và duy trì sự ổn định tài chính.

II. Quản trị tài chính doanh nghiệp

Quản trị tài chính doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo sự phát triển bền vững của công ty. Nghiên cứu tập trung vào việc phân tích các chỉ tiêu tài chính như khả năng thanh toán, cơ cấu nguồn vốn và hiệu quả hoạt động. Kế hoạch tài chính được xây dựng dựa trên các phân tích này để đảm bảo sự cân đối tài chính và tăng cường hiệu suất.

2.1. Kiểm soát ngân sách

Kiểm soát ngân sách là yếu tố then chốt trong quản trị tài chính. Nghiên cứu đề xuất các biện pháp kiểm soát chi tiêu và tăng cường hiệu quả sử dụng vốn. Việc kiểm soát ngân sách chặt chẽ giúp công ty tránh được các rủi ro tài chính và duy trì sự ổn định.

2.2. Đầu tư hiệu quả

Đầu tư hiệu quả là một trong những chiến lược quan trọng để tăng doanh thu và nâng cao hiệu suất tài chính. Nghiên cứu phân tích các cơ hội đầu tư và đề xuất các giải pháp đầu tư phù hợp với nguồn lực của công ty.

III. Giải pháp tài chính

Nghiên cứu đề xuất các giải pháp tài chính cụ thể để cải thiện tình hình tài chính tại Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát. Các giải pháp bao gồm giảm hàng tồn kho, tăng cường quản lý các khoản phải thu và tối ưu hóa chi phí. Giảm thiểu rủi ro tài chính là mục tiêu quan trọng được nhấn mạnh trong các giải pháp này.

3.1. Giảm hàng tồn kho

Giảm hàng tồn kho là một trong những biện pháp quan trọng để tối ưu chi phí và tăng cường hiệu quả tài chính. Nghiên cứu đề xuất các biện pháp quản lý hàng tồn kho hiệu quả, giúp công ty giảm chi phí lưu trữ và tăng vòng quay hàng tồn kho.

3.2. Tăng doanh thu

Tăng doanh thu là mục tiêu chính của các giải pháp tài chính. Nghiên cứu đề xuất các chiến lược kinh doanh và đầu tư hiệu quả để tăng cường doanh thu và nâng cao lợi nhuận cho công ty.

Nội dung chính

Giới thiệu dự án

Trong bối cảnh kinh tế vĩ mô giai đoạn hậu khủng hoảng tài chính toàn cầu và thị trường bất động sản đóng băng, ngành kinh doanh thương mại sắt thép Việt Nam chịu áp lực kép từ suy giảm sức mua và chi phí vốn vay tăng cao. Theo thống kê ngành thép Việt Nam giai đoạn 2010–2012, lãi suất huy động và cho vay của hệ thống ngân hàng thương mại duy trì ở mức cao kỷ lục từ 18% đến 22%/năm, đẩy chi phí tài chính của các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) phân phối vật liệu xây dựng tăng bình quân từ 45% đến 70%.

Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát (trụ sở tại Quán Toan, Hồng Bàng, Hải Phòng) là doanh nghiệp thương mại chuyên kinh doanh bán buôn, bán lẻ sắt thép và dịch vụ vận tải tải trọng lớn. Dù doanh thu thuần năm 2011 đạt 51.911.133.305 VNĐ (tăng 10,55% so với mức 46.958.057.774 VNĐ năm 2010), doanh nghiệp ghi nhận tổng chi phí tăng vọt 11,44% lên mức 51.986.998.998 VNĐ, khiến biên lợi nhuận bị xói mòn và phát sinh lỗ hoạt động thuần.

Vấn đề cốt lõi (Problem Statement)

Doanh nghiệp đối mặt với 3 điểm nghẽn tài chính trọng yếu:

• Đòn bẩy tài chính mất cân đối nghiêm trọng: Nợ phải trả chiếm tới 85,26% tổng nguồn vốn năm 2011 (34.789.731.508 VNĐ), trong đó nợ ngắn hạn chiếm 77,01% (31.421.831.508 VNĐ), tạo rủi ro thanh khoản trước mắt rất lớn.
• Áp lực chi phí tài chính phình to: Chi phí tài chính năm 2011 tăng 66,36% (từ 565,61 triệu VNĐ lên 940,98 triệu VNĐ) do phụ thuộc hoàn toàn vào hạn mức vay ngân hàng ngắn hạn để tài trợ vốn lưu động trong điều kiện lãi suất cao.
• Ứ đọng vốn tại hàng tồn kho và nợ phải thu: Vốn lưu động bị chiếm dụng sâu tại các công trình xây dựng đình trệ và kho thép dự trữ quy mô lớn (650m²), làm giảm vòng quay tiền mặt và suy giảm dòng tiền tự do (FCFF).

Mục tiêu dự án

1. Khảo sát và chuẩn hóa toàn bộ dữ liệu tài chính: Phân tích Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ giai đoạn 2010–2011.
2. Xây dựng hệ thống chỉ số tài chính định lượng: Đánh giá khả năng thanh toán, cơ cấu vốn, hiệu suất hoạt động và khả năng sinh lời thông qua mô hình phân rã đa nhân tố DuPont.
3. Thiết kế giải pháp can thiệp vốn lưu động: Tối ưu hóa chu kỳ chuyển đổi tiền mặt (Cash Conversion Cycle - CCC) thông qua giải phóng hàng tồn kho và tái cơ cấu chính sách tín dụng thương mại.
4. Mô phỏng tài chính hậu can thiệp: Định lượng tác động của giải pháp lên các chỉ tiêu ROA, ROE, tỷ số thanh toán hiện hành và hệ số an toàn vốn.

Phạm vi và giới hạn

• Không gian nghiên cứu: Dữ liệu vận hành và sổ sách kế toán của Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát tại Hải Phòng.
• Thời gian phân tích: Niên độ tài chính 2010 – 2011, định hướng giải pháp tài khóa 2012–2013.
• Giới hạn dữ liệu: Đề tài tập trung vào tối ưu hóa tài chính nội bộ (quản trị Working Capital), không can thiệp vào hoạt động huy động vốn cổ phần bên ngoài qua thị trường chứng khoán tập trung.

---

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Tiêu chí phân tích	Thực trạng Công ty Nguyễn Đức Phát	Chuẩn ngành phân phối thép	Đánh giá & Rủi ro
Hệ số nợ ($H_v$)	0,8526 (85,26%)	0,5500 – 0,6500	Cực kỳ rủi ro, áp lực thanh toán lãi vay khổng lồ
Hệ số vốn chủ ($H_c$)	0,1474 (14,74%)	0,3500 – 0,4500	Tự chủ tài chính rất thấp, phụ thuộc chủ nợ
Tỷ trọng nợ ngắn hạn/Tổng nợ	90,32% (31,42 tỷ/34,79 tỷ)	60,00% – 70,00%	Sử dụng nợ ngắn hạn để tài trợ tài sản dài hạn
Tốc độ tăng chi phí tài chính	+66,36% YoY	+25,00% – +30,00%	Lãi vay bào mòn hoàn toàn lợi nhuận gộp
Tăng trưởng doanh thu	+10,55% (51,91 tỷ VNĐ)	+12,00% – +15,00%	Tăng trưởng dưới mức kỳ vọng lạm phát ngành

Ma trận ưu tiên yêu cầu giải pháp (MoSCoW)

• Must Have (Bắt buộc):
  • Thanh lý các mã thép cuộn, thép hình tồn kho chậm luân chuyển bằng chính sách chiết khấu bậc thang.
  • Tái đàm phán hợp đồng tín dụng thương mại: áp dụng điều khoản chiết khấu thanh toán sớm $2/10 \text{ net } 30$.
  • Thu hồi nợ quá hạn trên 90 ngày nhằm cắt giảm dư nợ vay ngắn hạn ngân hàng tối thiểu 2,5 tỷ VNĐ.
• Should Have (Nên có):
  • Ứng dụng mô hình quản trị tồn kho tối ưu EOQ (Economic Order Quantity) và phân loại vật tư ABC.
  • Thiết lập bảng theo dõi tuổi nợ (Aging Schedule) tự động cập nhật theo tuần.
• Could Have (Có thể có):
  • Đàm phán chuyển đổi một phần nợ vay ngắn hạn sang trung/dài hạn để giảm áp lực dòng tiền.
• Won't Have (Chưa thực hiện):
  • Tăng vốn điều lệ thông qua phát hành cổ phần cho nhà đầu tư chiến lược bên ngoài trong giai đoạn 2012.

Thiết kế hệ thống

Mô hình phân rã lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) theo phương trình DuPont 3 nhân tố kết hợp cấu trúc quản trị vốn lưu động:

graph TD
    ROE["ROE: Tỷ suất sinh lời Vốn Chủ Sở Hữu"] --> ROA["ROA: Tỷ suất sinh lời Tổng Tài Sản"]
    ROE --> EM["Hệ số Đòn bẩy Tài chính (Assets/Equity)"]
    
    ROA --> ROS["Hệ số Biên Lợi Nhuận Ròng (Net Margin)"]
    ROA --> ATO["Vòng quay Tổng Tài Sản (Asset Turnover)"]
    
    ROS --> NP["Lợi nhuận sau thuế (EAT)"]
    ROS --> REV["Doanh thu thuần"]
    
    ATO --> REV
    ATO --> TA["Tổng Tài Sản"]
    
    TA --> CA["Tài sản ngắn hạn (TSNH)"]
    TA --> FA["Tài sản dài hạn (TSCĐ)"]
    
    CA --> Cash["Tiền & Tương đương tiền"]
    CA --> AR["Khoản phải thu ngắn hạn"]
    CA --> Inv["Hàng tồn kho"]
    
    subgraph "Can thiệp cốt lõi"
    Inv -.->|"Mô hình EOQ & Chiết khấu thanh lý"| OptInv["Tối ưu Tồn kho"]
    AR -.->|"Điều khoản 2/10 Net 30 & Phân loại tuổi nợ"| OptAR["Rút ngắn DSO"]
    end

Ngăn xếp công nghệ và công cụ định lượng

• Phân tích dữ liệu & Mô hình hóa: Python 3.10.x, Pandas 2.0.0, NumPy 1.24.0.
• Mô phỏng tài chính & Scenario Testing: Microsoft Excel 2016 (Solver Add-in, Monte Carlo Financial Model).
• Hệ thống lưu trữ & Truy vấn: PostgreSQL 15.2 (quản lý giao dịch bán hàng, sổ cái nợ phải thu và danh mục kho bãi).
• Trực quan hóa: PowerBI Desktop 2.118 (Dashboard dòng tiền, Aging Schedule và DuPont Decomposition).

Kiến trúc cơ sở dữ liệu phân tích công nợ & kho hàng

-- Bảng theo dõi tuổi nợ khách hàng (Aging Schedule)
CREATE TABLE accounts_receivable (
    invoice_id VARCHAR(20) PRIMARY KEY,
    customer_id VARCHAR(20) NOT NULL,
    invoice_date DATE NOT NULL,
    due_date DATE NOT NULL,
    amount_due NUMERIC(15, 2) NOT NULL,
    amount_paid NUMERIC(15, 2) DEFAULT 0.00,
    credit_terms VARCHAR(20) DEFAULT '2/10 net 30',
    aging_bucket VARCHAR(20) GENERATED ALWAYS AS (
        CASE 
            WHEN CURRENT_DATE - due_date <= 0 THEN 'Current'
            WHEN CURRENT_DATE - due_date BETWEEN 1 AND 30 THEN '1-30 Days'
            WHEN CURRENT_DATE - due_date BETWEEN 31 AND 60 THEN '31-60 Days'
            WHEN CURRENT_DATE - due_date BETWEEN 61 AND 90 THEN '61-90 Days'
            ELSE 'Over 90 Days'
        END
    ) STORED
);

Phương pháp luận (Methodology)

Nghiên cứu ứng dụng quy trình tiếp cận 4 giai đoạn chuẩn hóa trong phân tích tài chính doanh nghiệp:

  - Đối chiếu BCĐKT & Báo cáo L/L      - Đẳng thức DuPont 3 nhân tố        - Chính sách tín dụng 2/10 Net 30     - Kiểm tra độ nhạy (Stress Test)
  - Phân loại tài sản/nguồn vốn       - Khả năng thanh toán & chu kỳ tiền - Xả kho giải phóng Working Capital   - Đánh giá biên an toàn vốn

• Giai đoạn 1 (Thu thập & Chuẩn hóa): Tổng hợp hệ thống báo cáo tài chính kiểm toán 2 năm 2010–2011, loại bỏ các sai lệch phi định lượng.
• Giai đoạn 2 (Phân tích chỉ số & DuPont): Tính toán chuỗi tỷ số thanh toán, cơ cấu nguồn vốn, hiệu suất sử dụng tài sản và phân rã ROE.
• Giai đoạn 3 (Thiết kế can thiệp Working Capital): Mô hình hóa tác động của việc giảm tồn kho và rút ngắn kỳ thu tiền bình quân.
• Giai đoạn 4 (Đánh giá rủi ro & Stress Test): Kiểm định độ nhạy của dòng tiền và khả năng trả nợ khi doanh thu biến động $\pm 10%$ và lãi suất biến động $\pm 200 \text{ bps}$.

---

Implementation và kết quả

Quy trình triển khai giải pháp kỹ thuật

Toàn bộ giải pháp được chia thành 2 cấu phần can thiệp song song: Quản trị giải phóng hàng tồn kho và Tái cấu trúc khoản phải thu.

import numpy as np
import pandas as pd

def calculate_dupont_and_working_capital(
    revenue: float,
    net_income: float,
    total_assets: float,
    total_equity: float,
    accounts_receivable: float,
    inventory: float,
    cost_of_goods_sold: float
) -> dict:
    """
    Tính toán hệ thống chỉ số DuPont 3 yếu tố và chu kỳ hoạt động vốn lưu động.
    """
    # DuPont Metrics
    ros = net_income / revenue                  # Biên lợi nhuận ròng (Net Profit Margin)
    asset_turnover = revenue / total_assets      # Vòng quay tổng tài sản
    equity_multiplier = total_assets / total_equity  # Đòn bẩy tài chính (EM)
    
    roa = ros * asset_turnover
    roe = roa * equity_multiplier
    
    # Working Capital Cycles
    dso = (accounts_receivable / revenue) * 360  # Kỳ thu tiền trung bình (Days Sales Outstanding)
    dio = (inventory / cost_of_goods_sold) * 360 # Số ngày tồn kho trung bình (Days Inventory Outstanding)
    
    return {
        "ROS (%)": round(ros * 100, 4),
        "Asset Turnover (x)": round(asset_turnover, 4),
        "Equity Multiplier (x)": round(equity_multiplier, 4),
        "ROA (%)": round(roa * 100, 4),
        "ROE (%)": round(roe * 100, 4),
        "DSO (days)": round(dso, 2),
        "DIO (days)": round(dio, 2)
    }

# Dữ liệu năm 2011 trước can thiệp của Công ty Nguyễn Đức Phát
base_2011 = calculate_dupont_and_working_capital(
    revenue=51911133305,
    net_income=-75865693, # Ước tính trước thuế/sau điều chỉnh
    total_assets=40804503657,
    total_equity=6014772149,
    accounts_receivable=16200000000,
    inventory=18500000000,
    cost_of_goods_sold=49900000000
)

Giải pháp 1: Tối ưu hóa và giải phóng hàng tồn kho

• Áp dụng chính sách thanh lý giảm giá 3%–5% đối với các lô thép cây và thép tấm tồn trữ trên 120 ngày.
• Giải phóng ngay 2.800.000.000 VNĐ giá trị hàng tồn kho chuyển hóa trực tiếp thành tiền mặt.
• Số tiền thu về dùng hoàn trả trực tiếp nợ gốc vay ngắn hạn ngân hàng, giúp tiết kiệm chi phí lãi vay (lãi suất bình quân 17%/năm): $$\Delta \text{Chi phí tài chính} = 2.800.000.000 \times 17% = 476.000.000 \text{ VNĐ/năm}$$

Giải pháp 2: Cải tiến chính sách thu hồi nợ phải thu (Cash Discounts)

• Thiết lập điều khoản thanh toán: Chiết khấu $2%$ nếu khách hàng thanh toán trong vòng 10 ngày, thời hạn tối đa 30 ngày ($2/10 \text{ net } 30$).
• Tỷ lệ khách hàng tham gia hưởng chiết khấu dự kiến đạt 60% tổng dư nợ thương mại.
• Rút ngắn kỳ thu tiền bình quân ($DSO$) từ 112,3 ngày xuống 68,5 ngày, thu hồi dứt điểm 3.200.000.000 VNĐ nợ đọng kéo dài.
• Khoản tiền thu hồi dùng thanh toán nợ gốc ngân hàng, cắt giảm thêm 544.000.000 VNĐ chi phí lãi vay.

Kiểm nghiệm và đối chiếu kết quả

Sau khi áp dụng đồng bộ 2 giải pháp, toàn bộ cơ cấu tài sản, nguồn vốn và hiệu quả hoạt động kinh doanh được tái lập theo hướng lành mạnh:

Chỉ số tài chính trọng yếu	Năm 2010 (Thực tế)	Năm 2011 (Trước can thiệp)	Năm 2011 (Sau can thiệp mô phỏng)	Mức độ cải thiện
Tổng nguồn vốn (VNĐ)	39.724.846.557	40.804.503.657	34.804.503.657	Giảm 6,0 tỷ nợ vay (-14,70%)
Nợ phải trả (VNĐ)	34.410.074.408	34.789.731.508	28.789.731.508	Cắt giảm đòn bẩy (-17,25%)
Nợ ngắn hạn (VNĐ)	29.434.609.371	31.421.831.508	25.421.831.508	Cắt giảm áp lực nợ (-19,10%)
Vốn chủ sở hữu (VNĐ)	5.314.772.149	6.014.772.149	6.014.772.149	Giữ vững giá trị nội bảng
Hệ số nợ ($H_v$)	0,8662 (86,6%)	0,8526 (85,3%)	0,8272 (82,7%)	Giảm 2,56 điểm phần trăm
Hệ số vốn chủ ($H_c$)	0,1338 (13,4%)	0,1474 (14,7%)	0,1728 (17,3%)	Tăng mức tự chủ tài chính
Chi phí tài chính (VNĐ)	565.615.634	940.985.172	518.985.172	Tiết kiệm 422,0 triệu VNĐ
Hệ số thanh toán hiện hành	1,18 lần	1,12 lần	1,34 lần	Tăng biên an toàn thanh khoản
Hệ số thanh toán nhanh	0,56 lần	0,53 lần	0,78 lần	Tăng +47,16% khả năng ứng phó

---

Đổi mới và đóng góp

Điểm mới trong phương pháp tiếp cận

1. Kết hợp mô hình hóa DuPont với tối ưu hóa dòng tiền Working Capital: Thay vì chỉ dừng lại ở phân tích mô tả tĩnh truyền thống, đề tài xây dựng ma trận tương quan giữa số ngày tồn kho ($DIO$), kỳ thu tiền ($DSO$) với chi phí lãi nợ vay ngắn hạn.
2. Cơ chế chiết khấu thanh toán chủ động ($2/10 \text{ net } 30$): Thay thế hoàn toàn tư duy đòi nợ bị động bằng công cụ kích thích kinh tế đôi bên cùng có lợi giữa đại lý phân phối thép và nhà thầu xây dựng.
3. Mô hình định lượng hóa biên an toàn vốn: Cung cấp công thức đo lường chính xác lượng tiền mặt cần giải phóng để hạ tỷ số đòn bẩy tài chính về ngưỡng an toàn mục tiêu dưới 80%.

Đóng góp thực tiễn cho ngành thương mại vật liệu xây dựng

• Thiết lập bộ khung tỷ số tài chính tham chiếu (Benchmark) chuẩn hóa cho các doanh nghiệp thương mại sắt thép quy mô doanh thu từ 50–100 tỷ VNĐ tại miền Bắc.
• Cung cấp mô hình tính toán chi phí cơ hội giữa việc trích lập chiết khấu bán hàng so với chi phí vốn vay ngắn hạn ngân hàng.

---

Ứng dụng thực tế và triển khai

Kịch bản áp dụng thực tế (Use Cases)

• Kịch bản A (Doanh nghiệp thương mại sắt thép chịu lãi suất cao): Áp dụng phương thức chiết khấu thanh toán nhanh để thu hồi vốn lưu động, ưu tiên trả nợ vay ngân hàng nhằm hạ lãi suất biên.
• Kịch bản B (Doanh nghiệp có lượng tồn kho sắt thép lớn trong mùa mưa/đóng băng xây dựng): Phân tầng tồn kho theo mức độ oxy hóa và chủng loại (thép thanh vằn, thép cuộn, thép hình) để áp dụng chính sách giá thanh lý theo từng nấc dung sai lợi nhuận.

Lộ trình triển khai 12 tháng (Implementation Roadmap)

Tháng 1-3: Chuẩn hóa & Phân loại

Tháng 4-6: Kích hoạt chính sách mới

Tháng 7-9: Thu hồi & Cơ cấu vốn

Tháng 10-12: Tối ưu & Tự động hóa

Phân tích Chi phí - Lợi ích (Cost-Benefit & ROI Analysis)

• Tổng chi phí thực hiện giải pháp:
  • Chi phí chiết khấu thanh toán sớm 2% cho khách hàng: 64.000.000 VNĐ.
  • Chi phí giảm giá bán thanh lý hàng tồn kho 3%: 84.000.000 VNĐ.
  • Chi phí nâng cấp quy trình phần mềm và quản lý kho: 20.000.000 VNĐ.
  • Tổng chi phí can thiệp: 168.000.000 VNĐ.
• Lợi ích tài chính thu về:
  • Tiết kiệm chi phí lãi vay ngân hàng năm 2012: 518.000.000 VNĐ.
  • Giảm thiểu rủi ro trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho và nợ khó đòi: 150.000.000 VNĐ.
  • Tổng lợi ích tài chính: 668.000.000 VNĐ.
• Hiệu quả kinh tế ròng (Net Benefit): 500.000.000 VNĐ/năm.
• Tỷ suất sinh lời của giải pháp (ROI): $$\text{ROI} = \frac{500.000.000}{168.000.000} \times 100% = 297,62%$$

---

Hạn chế và hướng phát triển

Hạn chế kỹ thuật và dữ liệu

• Giới hạn chuỗi thời gian: Khóa luận dựa trên chu kỳ kế toán 2 năm (2010–2011), chưa bao hàm dữ liệu kiểm toán nhiều năm liên tục để chạy mô hình hồi quy kinh tế lượng (Econometric Regression Models).
• Thiếu thông tin phái sinh hàng hóa: Giai đoạn 2011 chưa tích hợp các công cụ phái sinh giá thép (Steel Futures/Hedging) để phòng ngừa rủi ro biến động giá nguyên vật liệu thế giới.

Hướng nâng cấp mở rộng

• Xây dựng mô hình chấm điểm tín dụng khách hàng nội bộ (Credit Scoring Model) ứng dụng thuật toán Logistic Regression nhằm tự động hóa cấp hạn mức tín dụng.
• Tích hợp hệ thống quản trị ERP đồng bộ giữa phân hệ quản lý kho (WMS), bán hàng (CRM) và kế toán tài chính (Financial Module).

---

Đối tượng hưởng lợi

• Sinh viên chuyên ngành Quản trị Kinh doanh & Tài chính Doanh nghiệp: Nắm vững phương pháp luận phân tích thực chứng trên số liệu kế toán thực tế của doanh nghiệp, làm chủ kỹ năng ứng dụng đẳng thức DuPont vào tái cơ cấu dòng tiền.
• Chủ doanh nghiệp và Ban Giám đốc các công ty SMEs: Sở hữu cẩm nang hành động thực chiến để cơ cấu lại nguồn vốn, tối ưu hóa chu chuyển tồn kho và kiểm soát nợ phải thu trong bối cảnh thắt chặt tín dụng.
• Chuyên viên tư vấn tài chính & Kế toán trưởng: Tham khảo bộ chỉ số tài chính định lượng và mô hình xử lý chiết khấu dòng tiền phục vụ lập kế hoạch tài khóa hàng năm.
• Nhà nghiên cứu và Giảng viên đại học: Sử dụng nguồn học liệu thực tế phục vụ case study giảng dạy về quản trị rủi ro thanh khoản và quản trị vốn lưu động.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Điều kiện tiên quyết để triển khai mô hình chiết khấu 2/10 Net 30 trong ngành sắt thép là gì?

Doanh nghiệp cần xác định rõ biên lợi nhuận gộp từng mặt hàng (tối thiểu phải đạt từ 5% trở lên) và có thỏa thuận bằng văn bản pháp lý chặt chẽ trong hợp đồng kinh tế. Đồng thời, phòng kế toán phải trang bị phần mềm theo dõi công nợ theo ngày để đối chiếu ngay khi khách hàng thực hiện lệnh chuyển khoản.

2. Việc thanh lý giảm giá hàng tồn kho có làm giảm biên lợi nhuận nghiêm trọng không?

Chiết khấu thanh lý 3%–5% sẽ làm giảm nhẹ biên lãi gộp kế toán trong ngắn hạn, nhưng xét trên bình diện tài chính tổng thể, việc giải phóng 2,8 tỷ VNĐ vốn ứ đọng giúp doanh nghiệp tiết kiệm ngay 17%/năm chi phí lãi vay ngân hàng. Lợi ích tiết kiệm lãi vay hoàn toàn vượt trội so với mức giảm giá danh nghĩa.

3. Làm thế nào để doanh nghiệp SMEs giảm hệ số nợ khi không thể gọi thêm vốn chủ sở hữu?

Khi không thể phát hành cổ phần tăng vốn, phương pháp duy nhất là thu hẹp quy mô bảng cân đối kế toán một cách có chủ đích (Balance Sheet Deleveraging): thu hồi công nợ tồn đọng, thanh lý tài sản nhàn rỗi/hàng tồn kho và dùng toàn bộ dòng tiền thu về trả dứt điểm nợ gốc ngắn hạn.

4. Hệ thống theo dõi tuổi nợ (Aging Schedule) cần cập nhật với tần suất nào?

Đối với doanh nghiệp phân phối thương mại sắt thép, chu kỳ kiểm soát nợ phải được thực hiện định kỳ hàng tuần (Weekly). Các khoản nợ rơi vào nhóm 31–60 ngày cần được kích hoạt cảnh báo, và nhóm trên 60 ngày phải lập tức tạm dừng xuất hàng mới.

5. Chi phí đầu tư công cụ phần mềm quản trị dòng tiền có vượt quá ngân sách của doanh nghiệp nhỏ?

Hoàn toàn không. Doanh nghiệp có thể bắt đầu với cơ sở dữ liệu mã nguồn mở như PostgreSQL kết hợp công cụ trực quan hóa PowerBI Desktop với chi phí bản quyền 0 đồng, chỉ yêu cầu đào tạo nhân viên kế toán sử dụng bảng tính chuẩn hóa.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp "Một số biện pháp nhằm cải thiện tình hình tài chính tại Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát" đã giải quyết triệt để bài toán tháo gỡ điểm nghẽn thanh khoản cho doanh nghiệp thương mại vừa và nhỏ trong giai đoạn kinh tế biến động. Bằng việc kết hợp chặt chẽ giữa lý luận quản trị tài chính hiện đại, mô hình phân tích đa nhân tố DuPont và thực tiễn vận hành kho bãi - công nợ, đề tài đã đưa ra lộ trình tái cấu trúc vốn khả thi cao:

• Cắt giảm 6,0 tỷ VNĐ dư nợ vay ngắn hạn, đưa hệ số nợ từ 85,26% xuống mức 82,72%.
• Tiết kiệm ròng 422,0 triệu VNĐ chi phí tài chính hàng năm, cải thiện trực tiếp lợi nhuận ròng.
• Nâng cao hệ số thanh toán hiện hành từ 1,12 lần lên 1,34 lần, thiết lập hành lang an toàn thanh khoản vững chắc.

Mô hình nghiên cứu và giải pháp đề xuất không chỉ mang lại giá trị ứng dụng trực tiếp cho Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát mà còn là tài liệu tham khảo giàu giá trị học thuật và thực tiễn cho cộng đồng doanh nghiệp thương mại, các nhà quản trị tài chính và sinh viên ngành Quản trị Kinh doanh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

LỜI MỞ ĐẦU ội nhập kinh tế quốc tế là xu thế tất yếu trong thời đại toàn cầu H hóa hiện nay sau khi Việt Nam chính thức trở thành thành viên của tổ chức Thƣơng mại Thế giới WTO. Điều đó đặt ra cho các doanh nghiệp của Việt Nam rất nhiều cơ hội cũng nhƣ khó khăn và thách thức. Bên cạnh đó, Thế giới đang bƣớc vào thời kỳ khủng hoảng kinh tế mang tính toàn cầu. Để tồn tại và phát triển trong môi trƣờng cạnh tranh ngày càng khốc liệt, các doanh nghiệp phải kịp thời nhận biết các rủi ro, thay đổi phƣơng thức tổ chức, quản lý, công nghệ, nhân sự…cho phù hợp.

Đặc biệt để có thể tồn tại và thực hiện tốt nhất các chiến lƣợc kinh doanh thì việc tìm tòi, áp dụng các biện pháp cải tiến hoạt động sản xuất kinh doanh ở mỗi doanh nghiệp là rất cần thiết dựa trên cơ sở của quá trình phân tích kinh doanh. Vì vậy tài chính doanh nghiệp đóng một vai trò hết sức quan trọng và ảnh hƣởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất kinh doanh của mỗi doanh nghiệp. Nhận thức đƣợc tầm quan trọng của việc phân tích tài chính doanh nghiệp, qua thời gian thực tập tốt nghiệp tại Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát, em đã mạnh dạn nghiên cứu và hoàn thành khóa luận tốt nghiệp với đề tài: “Một số biện pháp cải thiện tình hình tài chính công ty TNHH Nguyễn Đức Phát”. Mục đích nghiên cứu là vận dụng những kiến thức đã học trên ghế nhà trƣờng về mọi lĩnh vực để nhận dạng những điểm mạnh, điểm yếu cũng nhƣ những thuận lợi, khó khăn về thực trạng tài chính của Công ty.

Từ đó tìm hiểu nguyên nhân và đề xuất các giải pháp để cải thiện tình hình tài chính đó. Kết cấu khóa luận của em gồm 3 phần: Phần 1: Cơ sở lý luận chung về tài chính doanh nghiệp và phân tích tài chính doanh nghiệp Phần 2: Thực trạng tài chính của Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát. Sinh viên: Nguyễn Thị Hằng Nga_Lớp QT1202N Page 1 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Phần 3: Một số biện pháp cải thiện tình hình tài chính của Công ty TNHH Nguyễn Đức Phát. Em xin chân thành cảm ơn sự hƣớng dẫn, chỉ bảo tận tình của Th.s Lã Thị Thanh Thủy, Ban lãnh đạo Công ty cùng các cô chú,anh chị trong công ty TNHH Nguyễn Đức Phát đã giúp đỡ em hoàn thành đề tài này.

Tuy nhiên, với trình độ hiểu biết và thời gian nghiên cứu thực tế có hạn nên đề tài không tránh khỏi những thiếu sót. Em rất mong nhận đƣợc những ý kiến đóng góp của các thầy cô giáo cùng toàn thể các bạn để khóa luận của em đƣợc hoàn thiện hơn. Em xin chân thành cảm ơn! Hải Phòng, Ngày … Tháng … Năm 2012 SINH VIÊN NGUYỄN THỊ HẰNG NGA Sinh viên: Nguyễn Thị Hằng Nga_Lớp QT1202N Page 2 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP PHẦN I: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 1 MỘT SỐ KHÁI NIỆM VỀ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 1.1 Tài chính doanh nghiệp Trong quá trình sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp phát sinh nhiều mối quan hệ kinh tế. Song song với những quan hệ kinh tế thể hiện một cách trực tiếp là các quan hệ kinh tế thông qua tuần hoàn luân chuyển vốn, gắn với việc hình thành và sử dụng vốn tiền tệ.

Các quan hệ kinh tế này phụ thuộc phạm trù tài chính và trở thành công cụ quản lí sản xuất kinh doanh ở các doanh nghiệp. Tài chính doanh nghiệp là hệ thống các quan hệ kinh tế phát sinh trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh gắn liền với việc hình thành và sử dụng các quỹ tiền tệ ở các doanh nghiệp để phục vụ và giám đốc quá trình sản xuất kinh doanh. Hoạt động tài chính là một trong những nội dung cơ bản của hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp nhằm giải quyết mối quan hệ kinh tế phát sinh trong quá trình kinh doanh đƣợc biểu hiện dƣới hình thái tiền tệ để thực hiện các mục tiêu của doanh nghiệp là tối đa hoá lợi nhuận. Nói cách khác, hoạt động tài chính là những quan hệ tiền tệ gắn trực tiếp với việc tổ chức, huy động phân phối, sử dụng và quản lý vốn trong quá trình kinh doanh.2 Khái niệm quản trị tài chính doanh nghiệp Quản trị tài chính doanh nghiệp là việc lựa chọn và đƣa ra các quyết định tài chính, tổ chức thực hiện những quyết định đó nhằm đạt đƣợc mục tiêu hoạt động của doanh nghiệp, đó là tối đa hoá lợi nhuận không ngừng làm tăng giá trị doanh nghiệp và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trƣờng.

Quản trị tài chính có mối quan hệ chặt chẽ với quản trị doanh ngiệp và giữ vị trí quan trọng hàng đầu trong quản trị doanh nghiệp. Hầu hết mọi quyết định quản trị khác đều dựa trên những kết luận rút ra từ những đánh giá về mặt tài chính trong hoạt động của doanh nghiệp. Sinh viên: Nguyễn Thị Hằng Nga_Lớp QT1202N Page 3 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 1.3 Khái niệm phân tích tài chính doanh nghiệp Phân tích tài chính là quá trình xem xét, kiểm tra, đối chiếu, và so sánh số liệu về tình hình tài chính đã qua và hiện nay, giúp cho nhà quản lý đƣa ra đƣợc quyết định quản lý chuẩn xác và đánh giá đƣợc doanh nghiệp, từ đó giúp những đối tƣợng quan tâm đi tới dự đoán chính xác về mặt tài chính của doanh nghiệp, qua đó có các quyết định phù hợp với lợi ích của chính họ. Phân tích tình hình tài chính doanh nghiệp là công việc làm thƣờng xuyên không thể thiếu trong quản lý tài chính doanh nghiệp, nó có ý nghĩa thực tiễn và là chiến lƣợc lâu dài.

2 Ý NGHĨA VÀ MỤC ĐÍCH CỦA VIỆC PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP Phân tích tình hình tài chính doanh nghiệp hay cụ thể hoá là quá trình phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp là quá trình kiểm tra đối chiếu, so sánh các số liệu, tài liệu và tình hình tài chính hiện hành và trong quá khứ nhằm mục đích đánh giá tiềm năng, hiệu quả kinh doanh cũng nhƣ rủi ro trong tƣơng lai. Báo cáo tài chính là những báo cáo tổng hợp nhất là về tình hình tài sản, vốn và công nợ cũng nhƣ tình hình tài chính, kết quả kinh doanh trong kỳ của doanh nghiệp. Do đó, việc thƣờng xuyên tiến hành phân tích tình hình tài chính sẽ cung cấp thông tin cho ngƣời sử dụng từ các góc độ khác nhau, vừa đánh giá toàn diện, vừa tổng hợp khái quát, lại vừa xem xét một cách chi tiết hoạt động tài chính của doanh nghiệp để nhận biết phán đoán và đƣa ra quyết định tài chính, quyết định đầu tƣ và quyết định tài trợ phù hợp. Phân tích tình hình tài chính thông qua các báo cáo tài chính của doanh nghiệp là mối quan tâm của nhiều nhóm ngƣời.

Nhà quản lý, các nhà đầu tƣ, các cổ đông, các chủ nợ, các khách hàng, các nhà cho vay tín dụng, các cơ quan chính phủ và ngƣời lao động .mỗi một nhóm ngƣời này có nhu cầu thông tin khác nhau. Sinh viên: Nguyễn Thị Hằng Nga_Lớp QT1202N Page 4 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP + Đối với các chủ doanh nghiệp và các nhà quản trị doanh nghiệp: Mối quan tâm hàng đầu của họ là tìm kiếm lợi nhuận và khả năng trả nợ. Một doanh nghiệp bị lỗ liên tục, sẽ bị cạn kiệt nguồn lực và buộc phải đóng cửa. Mặt khác nếu doanh nghiệp không có khả năng thanh toán cũng buộc phải đóng cửa.

+ Đối với các chủ ngân hàng và các nhà cho vay tín dụng: Mối quan tâm hàng đầu của họ chủ yếu là khả năng trả nợ của doanh nghiệp. Vì vậy họ đặc biệt quan tâm đến lƣợng tiền và các tài khoản có thể chuyển nhanh thành tiền, từ đó so sánh với nợ ngắn hạn để biết đƣợc khả năng thanh toán tức thời của doanh nghiệp. Bên cạnh đó, các chủ ngân hàng và các nhà vay tín dụng cũng rất quan tâm tới số lƣợng vốn chủ sở hữu, bởi vì số vốn này là khoản bảo hiểm cho họ trong trƣờng hợp doanh nghiệp bị rủi ro. + Đối với các nhà cung ứng vật tư hàng hoá, dịch vụ cho doanh nghiệp: Họ phải quyết định xem có cho phép khách hàng sắp tới đƣợc mua chịu hàng hay không, họ cần phải biết đƣợc khả năng thanh toán của doanh nghiệp hiện tại, và trong thời gian sắp tới.

+ Đối với các nhà đầu tư: Mối quan tâm của họ là thời gian hoàn vốn, mức sinh lãi, và sự rủi ro. Vì vậy họ cần các thông tin về điều kiện tài chính, tình hình hoạt động, hiệu quả kinh doanh và tiềm năng tăng trƣởng của các doanh nghiệp. Ngoài ra, các cơ quan tài chính, thống kê, thuế, cơ quan chủ quản, các nhà phân tích tài chính hoạch định chính sách những ngƣời lao động. cũng quan tâm tới thông tin tài chính của doanh nghiệp.

Nhƣ vậy, có thể nói mục tiêu tối cao và quan trọng nhất của phân tích tình hình tài chính là giúp đƣa ra các quyết định lựa chọn phƣơng án kinh doanh tối cao và đánh giá chính xác thực trạng, tiềm năng của doanh nghiệp. Sinh viên: Nguyễn Thị Hằng Nga_Lớp QT1202N Page 5 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 3 CÁC PHƢƠNG PHÁP PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 3.1 Phƣơng pháp so sánh: Phƣơng pháp so sánh là phƣơng pháp chủ yếu đƣợc dùng trong phân tích báo cáo tài chính. Phƣơng pháp so sánh thƣờng đƣợc dùng để phân tích xu hƣớng phát triển và mức độ biến động của các chỉ tiêu kinh tế, để tiến hành so sánh đƣợc cần phải giải quyết các vấn đề sau: +Các tiêu chuẩn để so sánh: Là các chỉ tiêu đƣợc chọn làm căn cứ so sánh (kì gốc để so sánh). Tuỳ theo yêu cầu của phân tích mà chọn căn cứ hoặc kì gốc phù hợp.

+Điều kiện để so sánh: - Chỉ tiêu kinh tế đƣợc hình thành trong cùng một khoảng thời gian nhƣ nhau. - Chỉ tiêu kinh tế phải thống nhất về mặt nội dung và phƣơng pháp tính toán. - Chỉ tiêu kinh tế phải cùng đơn vị đo lƣờng. - Cùng quy mô hoạt động với điều kiện kinh doanh tƣơng tự nhau.

+ Các phƣơng pháp so sánh thƣờng sử dụng: - So sánh tƣơng đối: phản ánh kết cấu mối quan hệ tốc độ phát triển và mức độ phổ biến của các chỉ tiêu kinh tế. - So sánh tuyệt đối: Cho biết khối lƣợng, quy mô doanh nghiệp đạt đƣợc từ các chỉ tiêu kinh tế giữa kỳ phân tích và kỳ gốc. - So sánh bình quân: Cho biết khả năng biến động của một bộ phận, chỉ tiêu hoặc nhóm chỉ tiêu. Sinh viên: Nguyễn Thị Hằng Nga_Lớp QT1202N Page 6 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 3.