CHƯƠNG 1 : TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài Luận Án “ Nhìn chung, vấn đề thẩm dịnh DA ĐT vay vốn là đối tượng nghiên cứu của nhiều nhà kinh tế, nghiên cứu sinh trong và ngoài nước. Hàng trăm báo cáo, luận án, luạn văn và các công trình nghiên cứu đã được công bố. Có thể kể ra một số công trình nghiên cứu gần nhất có liên quan như : .” Luận văn thạc sỹ : “Giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định tài “ chính dự án đầu tư tại ngân hàng NN&PTNT Nam Hà Nội – Nguyễn Chí Tiến – 2015” Tác giả tập trung đánh giá công tác thẩm định khía cạch tài chính của dự án đầu tư tại Ngân Hàng NN&PTNT.
Theo tác giả, các dự án đầu tư thường đòi hỏi số vốn lớn, thời gian kéo dài và rủi ro rất cao. Để đi đến quyết định cho vay thì thẩm định về mặt tài chính là khâu quan trọng nhất, quyết định chất lượng cho vay theo dự án của ngân hàng .” Luận Văn thạc sỹ “Thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại VPBank – Trần Vân Anh – 2016” Tác giả tập trung vào nghiên cứu công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại VPBank từ 2010-2015 và đưa ra những giải pháp để nâng cao chất lượng thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại VPBank .” Luận văn thạc sỹ “Thực trạng và giải pháp hoàn thiện hoạt động thẩm định trong cho vay dự án đầu tư của ngân hàng VPBank – chi nhánh Hà Nội” – Nguyễn Thị Phương Thảo – 2017. Tác giả tập trung vào nghiên cứu chi tiết thực tế công tác thẩm định dự án trong hoạt động cho vay và đưa ra một số giải pháp để nâng cao chất lượng công tác thẩm định .” Các luận văn trên đều đã hệ thống hóa được một số vấn đề lý luận về “ công tác thẩm định tại các NHTM. Trên cở sở phân tích thực trạng công tác thẩm định trong hoạt động cho vay dự án đầu tư tại đơn vị và đưa ra được một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác thẩm định tại đơn vị nghiên cứu.
Tuy nhiên hiện tại chưa có luận văn nào thực hiện nghiên cứu công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại BIDV- Chi nhánh Hoàn Kiếm. Mục tiêu của đề tài. Mục tiêu của đề tài đặt ra ba vấn đề chính: 4 Hệ thống hóa một số vấn đề có liên quan đến công tác thẩm định dự án đầu tư Phân tích thực trạng công tác thẩm định các dự án đầu tư vay vốn tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam - chi nhánh Hoàn Kiếm. Đề xuất giải pháp thực tế nhằm hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam - chi nhánh Hoàn Kiếm.Phạm vi nghiên cứu của đề tài.
Về mặt không gian: Nghiên cứu tại ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam - chi nhánh Hoàn Kiếm. Về mặt thời gian: Thực trạng nghiên cứu công tác thẩm định tại BIDV – Chi nhánh hoàn kiếm từ 2013- 2017 và các giải pháp đến năm 2025 4. Phương pháp nghiên cứu. Luận văn sử dụng các phương pháp duy vật biện chứng, quan điểm duy vật lịch sử đồng thời sử dụng các phương pháp phân tích, thống kê.
Phương pháp nghiên cứu là thu thập, tổng hợp và phân tích số liệu, thông tin của ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát Triển Việt Nam – Chi nhánh Hoàn Kiếm để tìm hiểu thực trạng và đưa ra các giải pháp để tối ưu công tác thẩm định tại Ngân hàng .” Về thu thập dữ liệu: luận văn sử dụng hai nguồn dữ liệu đó là dữ liệu sơ cấp và dữ liệu thứ cấp. Dữ liệu sơ cấp: là những thông tin tìm hiểu được dựa trên bảng câu hỏi điều tra trắc nghiệm. Phương pháp sử dụng phiếu điều tra trắc nghiệm được tiến hành như sau: .” Bước 1: Thiết lập bảng câu hỏi điều tra trắc nghiệm cho đối tượng là các cán bộ thẩm định của BIDV- Chi Nhánh Hoàn Kiếm và hội sở, các câu hỏi điều tra có liên quan đến vấn đề thẩm định tài chính dự án đầu tư của khách hàng tại chi nhánh và quy trình thẩm định tín dụng đối với dự án đầu tư tại ngân hàng (Phiếu điều tra trắc nghiệm ở phần phụ lục ).” Bước 2: Tiến hành điều tra bằng câu hỏi trắc nghiệm cho cán bộ thẩm định vay vốn tại ngân hàng để thu thập thông tin. Bước 3: Tổng hợp sử dụng các phương pháp để xử lý dữ liệu bằng cách tính tỷ trọng các phương án mà người được khảo sát chọn.
Dựa vào các phương án có tỷ trọng cao nhất hay được nhiều cán bộ tín dụng lựa chọn nhất để đưa ra kết luận. Dữ liệu thứ cấp: được tìm kiếm từ hai nguồn .” Dữ liệu bên trong: dữ liệu thu thập được lấy từ nguồn nội bộ ngân hàng như: các báo cáo tài chính, báo cáo kết quả kinh doanh của ngân hàng, các hồ sơ thẩm định dự án đầu tư của khách hàng, văn bản hướng dẫn quy trình tín dụng của BIDV 5 – Chi Nhánh Hoàn Kiếm tại phòng kế toán doanh nghiệp và phòng dịch vụ khách hàng doanh nghiệp của BIDV- Chi nhánh Hoàn Kiếm .” Dữ liệu bên ngoài tham khảo các tài liệu cũng như website bên ngoài liên quan đến đề tài. Ý nghĩa của đề tài. Ý nghĩa khoa học: Hệ thống hóa các vấn đề lý luận có liên quan tới hoạt động thẩm định dự án đầu tư tại các ngân hàng thương mại Ý nghĩa thực tiễn: - Phân tích và đánh giá thực trạng công tác thẩm định dự án đầu tư tại BIDV- Chi Nhánh Hoàn Kiếm, từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thienj công tác thẩm dịnh dự án vay vốn tại Chi Nhánh - Luận văn cũng có thể được dùng làm tài liệu tham khảo trong hoạt động đào tạo, bồi dưỡng về nghiệp vụ thẩm định dự án đầu tư trong hệ thống Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam.
6 CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THẨM ĐỊNH DỰ ÁN ĐẦU TƯ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 2.1 Khái niệm, sự cần thiết và ý nghĩa của công tác thẩm định dự án đầu tư tại NHTM 2.1 Khái niệm về công tác thẩm định dự án đầu tư tại NHTM “Công tác thẩm định trong hoạt động cho vay dự án đầu tư là rà soát, đánh giá một cách khoa học và toàn diện mọi khía cạnh của dự án trên giác độ của nhà đầu tư: doanh nghiệp, các tổ chức kinh tế khác, các cá nhân. Nếu như Chính phủ, các cơ quan quản lý vĩ mô quan tâm nhiều hơn tới hiệu quả kinh tế xã hội của dự án thì các nhà đầu tư lại quan tâm nhiều hơn tới khả năng sinh lãi của dự án. Thẩm định dự án đầu tư tạo cơ sở cho việc xác định số tiền cho vay, thời gian cho vay, dự kiến tiến độ giải ngân, khả năng trả nợ, phương thức thu nợ hợp lý, các điều kiện cho vay từ đó tạo điều kiện cho khách hàng hoạt động có hiệu quả đồng thời đảm bảo mục tiêu lợi nhuận của ngân hàng.” “Dự án dù được chuẩn bị, phân tích kỹ lưỡng đến đâu vẫn khó tránh khỏi những khiếm khuyết. Do đó, để đảm bảo hiệu quả cũng như tính khả thi của dự án, các NHTM cần phải thẩm định lại dự án bằng việc xem xét nhiều nội dung khác nhau thẩm định tính pháp lý của dự án, thẩm định tài chính, thẩm định thị trường… .Dự án chỉ có khả năng trả nợ khi dự án đó được đánh giá là khả thi về mọi mặt.
Do đó, công tác thẩm định trong cho vay dự án đóng vai trò then chốt giúp ngân hàng đưa ra được những quyết định đúng đắn nhất, phù hợp với khả năng của mình, đảm bảo nguyên tắc an toàn và có lợi.” Như vậy, “Thẩm định dự án đầu tư trong hoạt động cho vay dự án là quá trình rà soát, đánh giá một cách khoa học và toàn diện mọi khía cạnh có liên quan đến khả năng thực hiện hiệu quả và khả năng trả nợ để tài trợ vốn cho dự án” 2.2 Sự cần thiết khách quan phải tiến hành thẩm định dự án đầu tư trong các NHTM Ngân hàng là một tổ chức trung gian tài chính thực hiện việc nhận tiền gửi và “ cho vay. Trong quá trình cho vay, không phải bất cứ một doanh nghiệp nào cũng được ngân hàng đáp ứng, ngân hàng chỉ cho vay khi đã biết chắc chắn vốn vay được sử dụng đúng mục đích, mang lại lợi ích cho cả doanh nghiệp và ngân hàng. Muốn vậy, ngân hàng sẽ yêu cầu người xin vay lập và nộp cho ngân hàng dự án đầu tư. Trên cơ sở đó, cùng với các nguồn thông tin khác ngân hàng sẽ tiến hành tổng hợp 7 và thẩm định dự án của chủ đầu tư một cách khách quan hơn.
Việc thẩm định dự án đầu tư còn là cơ sở để ngân hàng xác định số tiền vay, thời gian cho vay, mức thu nợ hợp lý, thời điểm bỏ vốn cho dự án và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp hoạt động có hiệu quả trong tương lai.” “ Tóm lại, đối với ngân hàng, công tác thẩm định dự án đầu tư là rất quan trọng, nó giúp cho ngân hàng ra quyết định có cho vay hay không? Nếu cho vay thì cho vay như thế nào? Mức độ cho vay là bao nhiêu? Điều này sẽ giúp ngân hàng đạt được những chỉ tiêu về an toàn và hiệu quả trong sử dụng vốn, giảm thiểu nợ quá hạn và nợ khó đòi, hạn chế những rủi ro có thể xảy đến với ngân hàng.” “Thẩm định dự án đầu tư là một công việc rất quan trọng, nó đề cập đến tất cả những vấn đề của bản thân dự án, và quan trọng hơn, qua quá trình thẩm định, dự án sẽ được tìm hiểu một cách sâu rộng hơn, chuyên môn hơn. Thẩm định dự án có những ý nghĩa vô cùng quan trọng sau đây : .” - Thông qua thẩm định dự án đầu tư có, với những kinh nghiệm và kiến thức của mình sẽ bổ sung thêm những giải pháp góp phần nâng cao tính khả thi của dự án .” - Thông qua thẩm định dự án đầu tư có cơ sở tương đối vững chắc để xác định kết quả đầu tư, thời gian hoàn vốn và trả nợ từ dự án của chủ đầu tư.” - Thông qua thẩm định dự án đầu tư sẽ rút ra được những kinh nghiệm để tiến hành thẩm định các dự án đầu tư sau tốt hơn.2 Căn cứ thẩm định 2.