Cải Cách Thủ Tục Hành Chính Tại Tỉnh Hưng Yên

Luận văn thạc sĩ phân tích cải cách thủ tục hành chính qua thực tiễn ở tỉnh hưng yên, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho thực tiễn.

• Tác giả: Nguyễn Thị Bích Anh
• Người hướng dẫn: GS.TSKH Đào Trí
• Trường học: Đại học quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật học
• Đề tài: Cải Cách Thủ Tục Hành Chính Tại Tỉnh Hưng Yên: Thực Trạng và Giải Pháp
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỦ TỤC HÀNH CHÍNH VÀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
• 1.1. Những vấn đề chung về thủ tục hành chính
• 1.1.1. Khái niệm thủ tục hành chính, vị trí, vai trò của thủ tục hành chính trong hệ thống hành chính nước ta
• 1.1.2. Đặc điểm của thủ tục hành chính
• 1.1.3. Các nguyên tắc xây dựng và thực hiện thủ tục hành chính
• 1.1.4. Chủ thể của thủ tục hành chính
• 1.1.5. Các loại thủ tục hành chính
• 1.1.6. Các giai đoạn của thủ tục hành chính
• 1.1.7. Những vấn đề chung về cải cách thủ tục hành chính
• 1.1.7.1. Mục tiêu, yêu cầu của cải cách thủ tục hành chính
• 1.1.7.2. Đường lối của Đảng và Nhà nước về công tác cải cách thủ tục hành chính trong thời gian qua
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUÁ TRÌNH CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH QUA THỰC TIỄN Ở TỈNH HƯNG YÊN
• 2.1. Đường lối, chủ trương của đảng bộ và chính quyền tỉnh Hưng Yên về cải cách thủ tục hành chính
• 2.2. Những thành tựu chủ yếu trong cải cách thủ tục hành chính ở tỉnh Hưng Yên
• 2.2.1. Bảo đảm tính thống nhất và công khai của các thủ tục hành chính
• 2.2.2. Bảo đảm tính đơn giản, dễ hiểu, dễ thực hiện tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp
• 2.2.3. Nâng cao năng lực làm việc và ý thức trách nhiệm của cán bộ công chức tiến hành thủ tục hành chính
• 2.2.4. Cải cách thủ tục hành chính góp phần đẩy mạnh thu hút đầu tư trong và ngoài nước
• 2.2.5. Đẩy mạnh hiện đại hóa nền hành chính nhà nước
• 2.3. Những hạn chế trong cải cách thủ tục hành chính ở Hưng Yên hiện nay
• 2.3.1. Hệ thống văn bản về thủ tục hành chính còn nhiều bất cập
• 2.3.2. Chất lượng thực hiện cơ chế "Một cửa" còn thấp và thiếu đồng bộ
• 2.3.3. Việc áp dụng cơ chế "Một cửa liên thông" còn chậm
• 2.3.4. Năng lực làm việc của các cơ quan quản lý nhà nước, các cán bộ, công chức nhà nước tiến hành thủ tục hành chính còn hạn chế, chưa đáp ứng được nhu cầu phát triển
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP TIẾP TỤC ĐẨY MẠNH CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH ĐÁP ỨNG YÊU CẦU XÂY DỰNG NHÀ NƯỚC PHÁP QUYỀN XÃ HỘI CHỦ NGHĨA
• 3.1. Những yếu tố đòi hỏi việc tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính
• 3.2. Quán triệt đường lối, chủ trương của Đảng và Nhà nước ta đối với công cuộc cải cách thủ tục hành chính
• 3.3. Đáp ứng nhu cầu xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa
• 3.4. Khắc phục những bất cập trong thủ tục hành chính ở nước ta
• 3.5. Đáp ứng nhu cầu của người dân về một nền hành chính dân chủ, trong sạch, chuyên nghiệp và hiện đại
• 3.6. Một số giải pháp nhằm tiếp tục cải cách thủ tục hành chính trong phạm vi quốc gia
• 3.6.1. Những giải pháp về thể chế
• 3.6.2. Những giải pháp về nguồn nhân lực
• 3.6.3. Những giải pháp về khoa học công nghệ
• 3.6.4. Tiếp tục nghiên cứu, vận dụng cơ chế cải cách thủ tục hành chính của các quốc gia tiên tiến
• 3.7. Một số giải pháp nhằm tiếp tục cải cách thủ tục hành chính trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Cải Cách Thủ Tục Hành Chính Hưng Yên

Phát triển và hội nhập toàn cầu là xu thế tất yếu. Trong tiến trình này, việc đẩy mạnh cải cách hành chính công, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước về kinh tế-xã hội là vấn đề cấp thiết. Nền hành chính có chức năng thực thi quyền hành pháp, tổ chức thi hành pháp luật và quản lý, điều hành mọi hoạt động trên các lĩnh vực đời sống xã hội. Cải cách thủ tục hành chính là khâu đột phá để tiến hành cải cách nền hành chính. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X chỉ rõ: Chính phủ tập trung vào việc hoạch định thể chế, chính sách, xây dựng giải pháp, cải cách thủ tục hành chính, tạo lập môi trường pháp lý thuận lợi cho các hoạt động kinh tế, xã hội. Nhận thức được vai trò quan trọng đó, thủ tục hành chính ở nước ta đã được Đảng và Nhà nước tiến hành cải cách, thay đổi nhiều lần sao cho phù hợp nhằm đảm bảo sự nhanh chóng, thuận tiện tránh gây phiền hà cho người dân.

1.1. Khái Niệm và Vai Trò của Thủ Tục Hành Chính

Thủ tục hành chính là trình tự thực hiện thẩm quyền của các cơ quan nhà nước trong việc giải quyết nhiệm vụ nhà nước và công việc liên quan đến công dân. Nó đảm bảo công việc đạt được mục đích đã định, phù hợp với thẩm quyền chức năng do luật quy định. Thủ tục hành chính trước hết do các cơ quan nhà nước xây dựng và công bố để thực hiện chức năng quản lý. Mác từng nói, thủ tục là hình thức sống của đạo luật. Vì vậy thủ tục ở đây được hiểu là trình tự và cách thức thực hiện những hành động nhất định nhằm đạt tới những hệ quả pháp lý mà phần quy định của quy phạm vật chất dự kiến trước.

1.2. Đặc Điểm Nổi Bật của Thủ Tục Hành Chính Hưng Yên

Thủ tục hành chính có các đặc điểm sau: Thứ nhất, thủ tục hành chính được luật hành chính quy định chặt chẽ. Thứ hai, thủ tục hành chính được thực hiện chủ yếu ngoài trình tự tòa án. Thứ ba, các quy phạm thủ tục hành chính không chỉ quy định thủ tục thực hiện quy phạm vật chất của ngành luật hành chính, mà cả quy phạm vật chất của hầu hết các ngành luật khác. Như vậy, thủ tục hành chính là phương tiện đưa luật vật chất không chỉ của ngành luật hành chính mà của hầu hết các ngành luật khác.

II. Thực Trạng Cải Cách Thủ Tục Hành Chính Tại Hưng Yên Hiện Nay

Cùng với các tỉnh, thành phố trong cả nước, tỉnh Hưng Yên đang tích cực tiến hành đổi mới, cải cách thủ tục hành chính theo chủ trương chính sách pháp luật của Đảng và Nhà nước sao cho phù hợp với tình hình thực tiễn ở địa phương. Tuy nhiên trên thực tế vấn đề thủ tục hành chính hiện nay trong phạm vi cả nước nói chung và trên địa bàn tỉnh Hưng Yên nói riêng vẫn còn nhiều bất cập, vướng mắc gây không ít khó khăn cho người dân đòi hỏi phải tiếp tục đẩy mạnh cải cách hơn nữa để thủ tục hành chính thật sự đơn giản góp phần xây dựng một nền hành chính dân chủ, chuyên nghiệp, hiệu quả và có hiệu suất cao.

2.1. Thành Tựu Đạt Được Trong Cải Cách Hành Chính Hưng Yên

Hưng Yên đã đạt được những thành tựu đáng kể trong việc đảm bảo tính thống nhất và công khai của các thủ tục hành chính. Tỉnh cũng chú trọng đến việc đơn giản hóa thủ tục, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Năng lực làm việc và ý thức trách nhiệm của cán bộ công chức cũng được nâng cao. Cải cách thủ tục hành chính góp phần đẩy mạnh thu hút đầu tư trong và ngoài nước. Tỉnh cũng đẩy mạnh hiện đại hóa nền hành chính nhà nước.

2.2. Hạn Chế Tồn Tại Trong Cải Cách Thủ Tục Hành Chính

Hệ thống văn bản về thủ tục hành chính còn nhiều bất cập. Chất lượng thực hiện cơ chế "Một cửa" còn thấp và thiếu đồng bộ. Việc áp dụng cơ chế "Một cửa liên thông" còn chậm. Năng lực làm việc của các cơ quan quản lý nhà nước, các cán bộ, công chức nhà nước tiến hành thủ tục hành chính còn hạn chế, chưa đáp ứng được nhu cầu phát triển.

2.3. Đánh Giá Chỉ Số Cải Cách Hành Chính Hưng Yên PAR INDEX

Việc đánh giá chỉ số cải cách hành chính (PAR INDEX) giúp Hưng Yên xác định rõ những điểm mạnh và điểm yếu trong quá trình cải cách. Từ đó, tỉnh có thể đưa ra các giải pháp phù hợp để nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy hành chính. Cần có những nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến PAR INDEX của tỉnh.

III. Giải Pháp Đột Phá Cải Cách Thủ Tục Hành Chính Tại Hưng Yên

Để tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, cần quán triệt đường lối, chủ trương của Đảng và Nhà nước. Cần đáp ứng nhu cầu xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Khắc phục những bất cập trong thủ tục hành chính. Đáp ứng nhu cầu của người dân về một nền hành chính dân chủ, trong sạch, chuyên nghiệp và hiện đại.

3.1. Giải Pháp Về Thể Chế Trong Cải Cách Hành Chính

Cần hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về thủ tục hành chính. Cần rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định không còn phù hợp. Cần tăng cường tính công khai, minh bạch của các thủ tục hành chính. Cần đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền trong giải quyết thủ tục hành chính.

3.2. Nâng Cao Chất Lượng Nguồn Nhân Lực Hành Chính

Cần nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ, công chức. Cần tăng cường đào tạo, bồi dưỡng về kỹ năng giải quyết thủ tục hành chính. Cần xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức có phẩm chất đạo đức tốt, tận tụy với công việc. Cần có cơ chế đánh giá, khen thưởng, kỷ luật cán bộ, công chức công bằng, minh bạch.

3.3. Ứng Dụng Khoa Học Công Nghệ Trong Hành Chính Hưng Yên

Cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào giải quyết thủ tục hành chính. Cần xây dựng hệ thống thông tin điện tử đồng bộ, hiện đại. Cần cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ cao. Cần đảm bảo an toàn, bảo mật thông tin trong quá trình ứng dụng công nghệ thông tin.

IV. Ứng Dụng Cơ Chế Một Cửa Liên Thông Tại Hưng Yên

Cơ chế một cửa liên thông là một giải pháp quan trọng trong cải cách thủ tục hành chính. Nó giúp giảm thiểu thời gian và chi phí cho người dân và doanh nghiệp khi thực hiện các thủ tục hành chính. Hưng Yên cần tiếp tục nghiên cứu, vận dụng cơ chế cải cách thủ tục hành chính của các quốc gia tiên tiến.

4.1. Lợi Ích của Cơ Chế Một Cửa Liên Thông

Cơ chế một cửa liên thông giúp giảm số lần đi lại của người dân và doanh nghiệp. Nó cũng giúp giảm thiểu tình trạng nhũng nhiễu, tiêu cực trong giải quyết thủ tục hành chính. Cơ chế này góp phần nâng cao tính minh bạch, công khai của hoạt động hành chính.

4.2. Triển Khai Cơ Chế Một Cửa Liên Thông Hiệu Quả

Để triển khai cơ chế một cửa liên thông hiệu quả, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan, đơn vị liên quan. Cần xây dựng quy trình giải quyết thủ tục hành chính rõ ràng, minh bạch. Cần đào tạo đội ngũ cán bộ, công chức có đủ năng lực để thực hiện cơ chế này.

V. Phát Triển Chính Quyền Điện Tử Chính Quyền Số Tại Hưng Yên

Xây dựng và phát triển chính quyền điện tử, chính quyền số là một xu hướng tất yếu trong bối cảnh hiện nay. Nó giúp nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy hành chính, cung cấp dịch vụ công tốt hơn cho người dân và doanh nghiệp. Hưng Yên cần có những bước đi cụ thể để thực hiện mục tiêu này.

5.1. Xây Dựng Hạ Tầng Công Nghệ Thông Tin Đồng Bộ

Cần đầu tư xây dựng hạ tầng công nghệ thông tin đồng bộ, hiện đại. Cần đảm bảo kết nối internet tốc độ cao đến tất cả các cơ quan, đơn vị. Cần xây dựng trung tâm dữ liệu tập trung để lưu trữ và quản lý thông tin.

5.2. Phát Triển Dịch Vụ Công Trực Tuyến Mức Độ Cao

Cần cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ cao cho người dân và doanh nghiệp. Cần đơn giản hóa quy trình thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến. Cần đảm bảo an toàn, bảo mật thông tin trong quá trình cung cấp dịch vụ công trực tuyến.

VI. Kết Luận và Tương Lai Của Cải Cách Hành Chính Hưng Yên

Việc nghiên cứu cải cách thủ tục hành chính được thực hiện tốt sẽ giúp đưa ra các giải pháp, kiến nghị phù hợp để thúc đẩy tiến trình cải cách đó, đáp ứng yêu cầu đổi mới trong quản lý nhà nước. Cải cách thủ tục hành chính sẽ không chỉ đơn thuần liên quan đến pháp luật, pháp chế xã hội chủ nghĩa của chúng ta mà còn liên quan đến sự phát triển chung của đất nước về các mặt chính trị, văn hóa, giáo dục và sự mở rộng giao lưu giữa nước ta với nước khác trong khu vực và trên thế giới.

6.1. Tầm Quan Trọng Của Cải Cách Hành Chính

Cải cách hành chính có vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh của tỉnh Hưng Yên. Nó cũng góp phần cải thiện môi trường đầu tư, thu hút các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Cải cách hành chính là một yếu tố quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

6.2. Định Hướng Phát Triển Hành Chính Trong Tương Lai

Trong tương lai, Hưng Yên cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp. Tỉnh cần tập trung vào việc xây dựng chính quyền điện tử, chính quyền số. Cần nâng cao chất lượng dịch vụ công, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dân và doanh nghiệp.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong tiến trình đổi mới và hội nhập quốc tế, cải cách nền hành chính quốc gia theo Chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2001 - 2010 được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu. Trong đó, cải cách thủ tục hành chính đóng vai trò là khâu đột phá then chốt nhằm giải phóng các nguồn lực phát triển kinh tế - xã hội. Trên phạm vi toàn quốc, Đề án 30 theo Quyết định số 30/2007/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ đã đặt ra mục tiêu rà soát trên 5.700 thủ tục hành chính và cắt giảm tối thiểu 30% chi phí tuân thủ của cá nhân, tổ chức, ước tính tiết kiệm hàng chục nghìn tỷ đồng mỗi năm cho ngân sách xã hội.

Tuy nhiên, tại nhiều địa phương, hệ thống thủ tục hành chính vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn: văn bản quy định còn phân tán, quy trình giải quyết thiếu tính đồng bộ, tình trạng phiền hà, sách nhiễu và đùn đẩy trách nhiệm vẫn xảy ra. Tỉnh Hưng Yên, với vị trí cửa ngõ phía Đông của thủ đô Hà Nội, bao gồm 10 đơn vị hành chính cấp huyện và 161 đơn vị hành chính cấp xã, đứng trước yêu cầu cấp thiết phải đổi mới phương thức làm việc của bộ máy công quyền nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh cấp tỉnh và thu hút đầu tư.

Mục tiêu cụ thể của luận văn là làm sáng tỏ cơ sở lý luận về thủ tục hành chính trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa; phân tích thực trạng triển khai cơ chế Một cửa, Một cửa liên thông và Đề án 30 trên địa bàn tỉnh Hưng Yên; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp toàn diện nhằm chuẩn hóa 1.723 thủ tục hành chính tại địa phương, nâng tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng hẹn lên trên 95% và hiện đại hóa nền hành chính phục vụ nhân dân.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý luận của hai học thuyết quản trị và pháp lý cơ bản:

Thứ nhất, Lý thuyết Quản trị công mới (New Public Management - NPM), nhấn mạnh sự chuyển dịch từ nền hành chính cai quản truyền thống sang nền hành chính phục vụ lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm. Học thuyết này đặt trọng tâm vào việc tối ưu hóa quy trình nghiệp vụ, giảm thiểu chi phí giao dịch xã hội và nâng cao trách nhiệm giải trình của đội ngũ công chức.

Thứ hai, Lý thuyết Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, đặt nền tảng trên Hiến pháp năm 1992 với nguyên tắc quản lý xã hội bằng pháp luật và bảo đảm tính pháp chế thống nhất. Thủ tục hành chính được xác định là hình thức sống của đạo luật vật chất, bảo đảm cho quyền và nghĩa vụ hợp pháp của công dân được thực thi minh bạch, công bằng.

Khung phân tích của đề tài vận hành thông qua hệ thống bốn khái niệm then chốt:

• Thủ tục hành chính: Trình tự, cách thức thực hiện, hồ sơ và yêu cầu, điều kiện do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định để giải quyết một công việc cụ thể liên quan đến cá nhân, tổ chức.
• Cơ chế Một cửa: Quy trình giải quyết công việc từ khâu tiếp nhận hồ sơ, chuyển giao xử lý nội bộ đến trả kết quả thông qua một đầu mối tập trung là Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả.
• Cơ chế Một cửa liên thông: Phương thức phối hợp xử lý giữa các cơ quan hành chính cùng cấp hoặc giữa các cấp chính quyền khác nhau nhằm giải quyết trọn gói hồ sơ cho tổ chức, công dân tại một điểm tiếp nhận duy nhất.
• Chi phí tuân thủ thủ tục hành chính: Toàn bộ gánh nặng về tài chính, thời gian và nguồn lực mà cá nhân, doanh nghiệp phải tiêu tốn để thực hiện xong một thủ tục hành chính theo quy định.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của nghiên cứu bao gồm hệ thống văn bản pháp lý quốc gia (Quyết định số 181/2003/QĐ-TTg, Quyết định số 93/2007/QĐ-TTg, Nghị quyết số 25/2010/NQ-CP, Nghị định số 63/2010/NĐ-CP), các báo cáo tổng kết cải cách hành chính giai đoạn 2001 - 2010 của Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên, cùng bộ dữ liệu thống kê từ 24 bộ thủ tục hành chính các cấp trên địa bàn tỉnh.

Phương pháp nghiên cứu chủ đạo gồm phương pháp so sánh luật học, phân tích - tổng hợp văn bản quy phạm pháp luật, phương pháp diễn dịch - quy nạp và phương pháp thống kê xã hội học.

Về cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu: Đề tài tiến hành khảo sát chọn mẫu điển hình nhiều tầng tại 30 cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh Hưng Yên. Cỡ mẫu bao gồm 22 sở, ban, ngành cấp tỉnh; 3 đơn vị hành chính cấp huyện đại diện cho các khu vực kinh tế (thành phố Hưng Yên, huyện Kim Động, huyện Phù Cừ); và 5 đơn vị hành chính cấp xã, thị trấn (xã Liên Phương, xã Đình Cao, xã Nghĩa Hiệp, xã Nhân Hòa và thị trấn Lương Bằng). Lý do lựa chọn phương pháp chọn mẫu phân tầng có chủ đích là nhằm bảo đảm tính đại diện toàn diện cho các nhóm ngành quản lý chuyên môn và đặc thù địa bàn từ đô thị đến nông thôn thuần túy, giúp đánh giá chính xác tính khả thi của các biểu mẫu thống kê trước khi chuẩn hóa trên toàn bộ 161 xã, phường, thị trấn trong tỉnh.

Timeline nghiên cứu được triển khai xuyên suốt từ tháng 8 năm 2008 đến tháng 10 năm 2010, bám sát các mốc thời gian hoàn thành giai đoạn thống kê và rà soát thủ tục hành chính của Đề án 30 tại địa phương.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo sát và phân tích thực tiễn công tác cải cách thủ tục hành chính tại tỉnh Hưng Yên đã chỉ ra 4 phát hiện căn bản:

Thứ nhất, tỉnh đã hoàn thành bao phủ 100% cơ chế Một cửa tại 22 trên tổng số 22 sở, ban, ngành cấp tỉnh; 10 trên 10 Ủy ban nhân dân huyện, thành phố; và 161 trên 161 Ủy ban nhân dân cấp xã. Đây là bước chuyển biến căn bản về phương thức tiếp nhận và giải quyết công việc cho người dân so với giai đoạn trước năm 2003.

Thứ hai, qua thực hiện giai đoạn 1 của Đề án 30, toàn tỉnh đã thống kê, chuẩn hóa và công bố 24 bộ thủ tục hành chính với tổng số 1.723 thủ tục và 1.639 mẫu đơn, mẫu tờ khai thuộc 157 lĩnh vực quản lý. Trong đó, số lượng thủ tục cấp sở là 1.394 thủ tục (chiếm khoảng 80,9% tổng lượng thủ tục toàn tỉnh), cấp huyện là 165 thủ tục thuộc 18 lĩnh vực, và cấp xã là 164 thủ tục thuộc 11 lĩnh vực theo Quyết định số 1205/QĐ-UBND và Quyết định số 1206/QĐ-UBND.

Thứ ba, sự phân bổ thủ tục hành chính giữa các ngành có sự chênh lệch lớn: Sở Kế hoạch và Đầu tư là đơn vị có số lượng thủ tục lớn nhất với 201 thủ tục thuộc 6 lĩnh vực, trong khi Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn quản lý phổ lĩnh vực rộng nhất với 12 lĩnh vực và 91 thủ tục hành chính. Sau quá trình rà soát đối chiếu, tỉnh đã kịp thời phát hiện và công bố bổ sung 138 thủ tục còn thiếu sót.

Thứ tư, việc thí điểm cơ chế Một cửa liên thông trong lĩnh vực đăng ký kinh doanh (kết nối liên ngành giữa Sở Kế hoạch và Đầu tư, Cục Thuế tỉnh và Công an tỉnh) để cấp đồng thời Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh, mã số thuế và con dấu doanh nghiệp đã rút ngắn khoảng 40% thời gian xử lý so với việc doanh nghiệp phải tự liên hệ từng cơ quan riêng lẻ như trước đây.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính giúp Hưng Yên đạt được các kết quả nổi bật xuất phát từ sự chỉ đạo tập trung của Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân tỉnh, đặc biệt là việc thành lập Tổ công tác Đề án 30 của tỉnh gồm 9 thành viên do Chánh Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh làm Tổ trưởng. Tổ công tác đã áp dụng hiệu quả phương châm hành động "Cầm tay chỉ việc", trực tiếp xuống 30 đơn vị điểm để hướng dẫn cán bộ hoàn thiện biểu mẫu nghiệp vụ.

Tuy nhiên, nghiên cứu cũng chỉ ra những hạn chế đáng kể: Hệ thống văn bản quy định thủ tục hành chính vẫn còn hiện tượng chồng chéo; việc triển khai cơ chế Một cửa liên thông tại cấp huyện và cấp xã còn chậm; năng lực của một bộ phận cán bộ cấp xã chưa đáp ứng được yêu cầu khi có tới khoảng 35% công chức cơ sở còn hạn chế về kỹ năng tin học văn phòng và xử lý quy trình điện tử.

So sánh với bức tranh chung trên toàn quốc, khi Chính phủ công bố Bộ cơ sở dữ liệu quốc gia với hơn 5.700 thủ tục hành chính và thông qua phương án đơn giản hóa 258 thủ tục ưu tiên theo Nghị quyết số 25/2010/NQ-CP (giúp tiết kiệm trên 5.700 tỷ đồng/năm), kết quả của Hưng Yên phản ánh sự đồng bộ cao với lộ trình cải cách quốc gia, thu gọn từ hàng nghìn bộ thủ tục phân tán về các bộ danh mục thống nhất.

Dữ liệu nghiên cứu về sự phân bổ 1.723 thủ tục hành chính trên địa bàn tỉnh Hưng Yên có thể được mô tả trực quan thông qua biểu đồ tròn biểu diễn tỷ lệ phân cấp thẩm quyền (cấp sở chiếm 80,9%, cấp huyện chiếm 9,6%, cấp xã chiếm 9,5%), kết hợp bảng ma trận so sánh thời gian và chi phí tuân thủ thủ tục cấp phép kinh doanh trước và sau khi áp dụng mô hình Một cửa liên thông để thấy rõ hiệu quả cắt giảm gánh nặng hành chính.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu, 4 nhóm giải pháp chiến lược được đề xuất nhằm tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính:

1. Rà soát, chuẩn hóa thể chế và cắt giảm gánh nặng quy định: Thực hiện rà soát định kỳ 100% các văn bản quy phạm pháp luật do Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành; kiên quyết loại bỏ các điều kiện kinh doanh và giấy phép con không còn phù hợp, hướng tới mục tiêu cắt giảm tối thiểu 30% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính cho người dân và tổ chức trong giai đoạn 2011 - 2015. Chủ thể thực hiện: Sở Tư pháp chủ trì, phối hợp với Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh và các sở, ban, ngành chuyên môn.

2. Mở rộng và chuẩn hóa quy trình Một cửa liên thông hiện đại: Nhân rộng mô hình liên thông sang các lĩnh vực phức tạp và có nhu cầu giao dịch cao như cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, giao đất, cho thuê đất và cấp phép xây dựng công trình; phấn đấu rút ngắn từ 30% đến 50% thời hạn xử lý hồ sơ liên thông so với tổng thời gian thực hiện từng bước đơn lẻ trước năm 2013. Chủ thể thực hiện: Sở Nội vụ chủ trì, phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường, Sở Xây dựng và Ủy ban nhân dân cấp huyện.

3. Nâng cao năng lực chuyên môn và đạo đức công vụ của đội ngũ cán bộ: Tổ chức định kỳ tối thiểu 2 khóa bồi dưỡng nghiệp vụ hành chính và văn hóa ứng xử mỗi năm cho 100% cán bộ, công chức làm việc tại Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả 3 cấp; gắn kết quả đánh giá mức độ hài lòng của người dân (phấn đấu đạt tỷ lệ hài lòng trên 90%) vào tiêu chí thi đua khen thưởng hàng năm. Chủ thể thực hiện: Sở Nội vụ phối hợp với Trường Chính trị tỉnh và Ủy ban nhân dân các cấp.

4. Hiện đại hóa công sở và đẩy mạnh chuyển đổi số hành chính: Đầu tư trang thiết bị công nghệ thông tin đồng bộ cho 100% Bộ phận Một cửa cấp huyện và cấp xã; nâng cấp Cổng thông tin điện tử của tỉnh nhằm cung cấp dịch vụ công trực tuyến mức độ 3 và mức độ 4 cho trên 50% số thủ tục hành chính phổ biến trong giai đoạn 2012 - 2015. Chủ thể thực hiện: Sở Thông tin và Truyền thông phối hợp với Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị học thuật và thực tiễn cao cho 4 nhóm đối tượng cụ thể:

1. Cán bộ lãnh đạo, công chức quản lý hành chính tại các sở, ban, ngành và Ủy ban nhân dân các cấp: Cung cấp khung phương pháp luận và cẩm nang thực tiễn về cách thức tổ chức Bộ phận Một cửa, quy trình thống kê, rà soát và đơn giản hóa biểu mẫu hành chính tại cơ quan, đơn vị.

2. Chuyên viên tham mưu chính sách và cơ quan kiểm soát thủ tục hành chính: Cung cấp cơ sở dữ liệu thực chứng từ hơn 1.723 thủ tục tại Hưng Yên để làm tài liệu đối chiếu khi xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật và triển khai các quy định kiểm soát thủ tục hành chính theo Nghị định số 63/2010/NĐ-CP.

3. Giảng viên, học viên cao học và sinh viên các chuyên ngành Luật học, Quản lý công, Hành chính học: Sử dụng luận văn như một tài liệu tham khảo giá trị về mối quan hệ giữa lý thuyết Nhà nước pháp quyền với thực tiễn thực thi pháp luật hành chính tại địa phương.

4. Các nhà đầu tư, hiệp hội doanh nghiệp và luật sư tư vấn đầu tư: Giúp hiểu rõ quy trình pháp lý, thời gian giải quyết và các đầu mối liên thông trong đăng ký kinh doanh, đất đai, cấp phép tại địa bàn tỉnh Hưng Yên nhằm tối ưu hóa chi phí chuẩn bị hồ sơ dự án.

Câu hỏi thường gặp

1. Mục tiêu cốt lõi của Đề án 30 theo Quyết định số 30/2007/QĐ-TTg là gì? Mục tiêu cốt lõi của Đề án 30 là đơn giản hóa toàn diện hệ thống thủ tục hành chính trên phạm vi cả nước giai đoạn 2007 - 2010, thiết lập Bộ cơ sở dữ liệu quốc gia với trên 5.700 thủ tục trên mạng Internet, đồng thời cắt giảm tối thiểu 30% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp.

2. Tỉnh Hưng Yên đã đạt được kết quả thống kê thủ tục hành chính cụ thể như thế nào? Kết thúc giai đoạn 1 của Đề án 30, tỉnh Hưng Yên đã hoàn thành thống kê và công bố 24 bộ thủ tục hành chính với 1.723 thủ tục thuộc 157 lĩnh vực và 1.639 mẫu đơn, mẫu tờ khai; trong đó cấp sở quản lý 1.394 thủ tục, cấp huyện quản lý 165 thủ tục và cấp xã quản lý 164 thủ tục.

3. Sự khác biệt cơ bản giữa cơ chế Một cửa và Một cửa liên thông là gì? Cơ chế Một cửa giải quyết các công việc thuộc thẩm quyền của một cơ quan duy nhất thông qua một đầu mối tiếp nhận và trả kết quả. Ngược lại, cơ chế Một cửa liên thông áp dụng cho các thủ tục phức tạp liên quan đến thẩm quyền của nhiều cơ quan cùng cấp hoặc nhiều cấp hành chính khác nhau.

4. Trở ngại lớn nhất khi triển khai cải cách thủ tục hành chính tại cấp xã ở Hưng Yên là gì? Trở ngại lớn nhất là năng lực ứng dụng công nghệ thông tin của cán bộ cơ sở chưa đồng đều, cơ sở vật chất phòng làm việc Một cửa còn thiếu thốn ở khoảng 35% đơn vị cấp xã, cùng với thói quen quản lý hành chính sự vụ phân tán chưa được khắc phục triệt để.

5. Nghị quyết số 25/2010/NQ-CP đóng vai trò như thế nào đối với việc cắt giảm chi phí hành chính? Nghị quyết số 25/2010/NQ-CP đã thông qua phương án đơn giản hóa 258 thủ tục hành chính ưu tiên trọng điểm, trực tiếp giúp cắt giảm trên 5.700 tỷ đồng mỗi năm chi phí tuân thủ cho cá nhân và tổ chức, tạo tiền đề cải cách sâu rộng 5.400 thủ tục còn lại.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về thủ tục hành chính và khẳng định cải cách thủ tục hành chính là khâu đột phá sống còn trong xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa tại Việt Nam.
• Thực tiễn tỉnh Hưng Yên đã chứng minh thành công của việc triển khai bao phủ 100% mô hình Một cửa tại 22 sở, 10 huyện và 161 xã, tạo lập môi trường giao dịch công khai, minh bạch cho nhân dân.
• Công trình đã phân tích sâu sắc kết quả chuẩn hóa 1.723 thủ tục hành chính và 1.639 biểu mẫu, chỉ ra các nút thắt cần tháo gỡ trong cơ chế phối hợp Một cửa liên thông và năng lực đội ngũ công chức cấp cơ sở.
• Hệ thống 4 nhóm giải pháp về thể chế, liên thông quy trình, đào tạo nhân lực và ứng dụng công nghệ thông tin đã vạch ra lộ trình khả thi để cắt giảm trên 30% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính trong giai đoạn tiếp theo.
• Công trình nghiên cứu là tài liệu tham khảo giá trị cho các nhà hoạch định chính sách, cán bộ quản lý và học viên nghiên cứu; khuyến khích các cơ quan quản lý nhà nước tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số và nâng cao chỉ số hài lòng của người dân trong giai đoạn phát triển mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Một số vấn đề lý luận về thủ tục hành chính và cải cách thủ tục hành chính ở Việt Nam hiện nay Chương 2: Thực trạng quá trình cải cách thủ tục hành chính qua thực tiễn ở tỉnh Hưng Yên Chương 3: Một số giải pháp nhằm tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. 3 z Chƣơng 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỦ TỤC HÀNH CHÍNH VÀ CẢI CÁCH THỦ TỤC HÀNH CHÍNH Ở VIỆT NAM HIỆN NAY 1. NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ THỦ TỤC HÀNH CHÍNH 1. Khái niệm thủ tục hành chính, vị trí, vai trò của thủ tục hành chính trong hệ thống hành chính nƣớc ta - Khái niệm thủ tục hành chính Một trong những đặc điểm cơ bản của nhà nước là tổ chức và hoạt động theo trật tự pháp lý, nghĩa là pháp luật quy định về cơ cấu tổ chức, thẩm quyền và trình tự thực hiện thẩm quyền của các cơ quan nhà nước, cán bộ, công chức nhà nước trong việc giải quyết công việc nội bộ của nhà nước và công việc liên quan đến cá nhân, tổ chức.

Hành chính nhà nước là hệ thống tổ chức và định chế của quyền hành pháp với các hình thức hoạt động đa dạng và được xác định bằng luật pháp. Quản lý nhà nước trong mọi trường hợp đều nhằm tổ chức và quản lý đời sống xã hội một cách hợp lý, hợp pháp. Thông qua cơ chế áp dụng quy phạm pháp luật các cơ quan nhà nước có thẩm quyền đưa ra các quyết định hành chính và thực hiện các hành vi hành chính trực tiếp, liên tục, thường xuyên hàng ngày để giải quyết công việc vì lợi ích của nhà nước và của cộng đồng. Hoạt động đó xảy ra trong từng đơn vị, lãnh thổ hành chính, từng ngày, từng lĩnh vực và có tính bắt buộc theo quy định của pháp luật.

Toàn bộ các quy tắc pháp lý quy định về trình tự, trật tự, thực hiện thẩm quyền của cơ quan nhà nước trong việc giải quyết nhiệm vụ nhà nước và công việc liên quan đến công dân tạo thành hệ thống quy phạm thủ tục, có tính bắt buộc các cơ quan nhà nước cũng như các công chức nhà nước phải tuân theo trong quá trình giải quyết công việc thuộc chức năng và thẩm quyền 4 z của mình. Nó nhằm đảm bảo cho công việc đạt được mục đích đã định, phù hợp với thẩm quyền chức năng do luật quy định cho các cơ quan trong hoạt động quản lý nhà nước. Bởi vậy có thể xem thủ tục được thực hiện bởi các cơ quan nhà nước là trình tự thực hiện thẩm quyền của các cơ quan nhà nước (hoặc của các cá nhân, tổ chức được ủy quyền) trong việc thực thi công vụ, trong việc giải quyết các kiến nghị, các yêu cầu của dân. Thủ tục hành chính trước hết là do các cơ quan nhà nước xây dựng và công bố để thực hiện chức năng quản lý của nền hành chính nhà nước và đòi hỏi các cơ quan hành chính nhà nước có trách nhiệm thực thi các thủ tục đó.

Khái niệm "thủ tục" trong khoa học pháp lý thường được áp dụng ở khía cạnh thực hiện quy phạm của luật vật chất.Mác, thủ tục là hình thức sống của đạo luật, và luật vật chất có hình thức, thủ tục riêng của nó. Vì vậy thủ tục ở đây được hiểu là trình tự và cách thức thực hiện những hành động nhất định nhằm đạt tới những hệ quả pháp lý mà phần quy định của quy phạm vật chất dự kiến trước.