Luận án TS: Hoạt động bảo trợ Mẹ đơn thân của GHCG tại TGP TP.HCM

Luận án tiến sĩ Xã hội học phân tích hoạt động bảo trợ của Giáo hội Công giáo cho nhóm mẹ đơn thân tại Tổng Giáo phận TP. Hồ Chí Minh.

Chuyên ngành

Xã hội học

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận án tiến sĩ

2023

188
0
0

Phí lưu trữ

45 Point

Tóm tắt

I. Giáo hội Công giáo TPHCM và sứ mệnh bảo trợ mẹ đơn thân

Giáo hội Công giáo tại Tổng Giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh đã ghi dấu ấn đặc biệt thông qua các hoạt động bảo trợ mẹ đơn thân (NMĐT). Với tinh thần phẩm giá con người và trách nhiệm xã hội, GHCG không chỉ cung cấp nơi trú ẩn mà còn tạo điều kiện để các mẹ đơn thân có thể khôi phục cuộc sống. Các Mái ấm được xây dựng dựa trên nền tảng tình thương và sự hy sinh, nhằm giúp những phụ nữ gặp khó khăn vượt qua giai đoạn mang thai khó nhất. Công tác này phản ánh đúng sứ mệnh bảo vệ sự sống mà Giáo hội đề cao.

1.1. Bối cảnh và ý nghĩa của hoạt động bảo trợ

Mẹ đơn thân là một nhóm yếu thế cần được chính sách xã hội quan tâm. Hoạt động bảo trợ của GHCG xuất phát từ nhận thức về nhu cầu xã hội và trách nhiệm đạo đức. Những Mái ấm như Mai Tiên, Mai Linh, Mai Tâm cung cấp hỗ trợ toàn diện, từ chăm sóc y tế đến tư vấn xã hội, giúp NMĐT có môi trường an toàn để chuẩn bị cho vai trò mẹ.

1.2. Tầm quan trọng của hỗ trợ toàn diện

Bảo trợ xã hội cho NMĐT không chỉ dừng lại ở vật chất mà còn bao gồm hỗ trợ tâm lý, giáo dụckỹ năng sống. Các hoạt động mục vụ trong Mái ấm tạo cộng đồng hỗ trợ lẫn nhau, giúp NMĐT cảm thấy không bị loại trừ. Đây là tiếp cận toàn diện về phát triển xã hội cho nhóm đặc biệt này.

II. Các Mái ấm bảo trợ mẹ đơn thân tại Tổng Giáo phận TPHCM

Tổng Giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh quản lý và điều hành nhiều Mái ấm chuyên biệt cho mẹ đơn thân, mỗi nơi đều có tổ chứcchính sách hỗ trợ riêng. Mái ấm Mai Tiên, Mai LinhMai Tâm là những cơ sở tiêu biểu, cung cấp dịch vụ chăm sóc y tế, tư vấn pháp luậthỗ trợ kinh tế. Ngoài ra, Nhà tình thương Giê ra đô cũng là một địa chỉ đáng tin cậy. Các Mái ấm này không chỉ là nơi trú ẩn tạm thời mà là trung tâm phục hồi xã hội hoàn chỉnh, giúp NMĐT chuẩn bị cho tương lai.

2.1. Các Mái ấm chính và dịch vụ cung cấp

Mái ấm Mai Tiên, Mai LinhMai Tâm cung cấp dịch vụ toàn diện bao gồm: chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ tâm lý, giáo dục kỹ năng sốnghỗ trợ kinh tế. Mỗi cơ sở có đội ngũ nhân viên được đào tạo chuyên biệt. Số liệu cho thấy hàng trăm NMĐT đã được bảo trợ thành công.

2.2. Phương thức hoạt động và quản lý

Sơ đồ tổ chức của các Mái ấm được thiết kế để phục vụ hiệu quả NMĐT. Công tác mục vụ được thực hiện song song với hỗ trợ xã hội, tạo nên một hệ thống bảo trợ toàn diện. Điều hành của TGP TPHCM đảm bảo chất lượng dịch vụtính liên tục của bảo trợ.

III. Những khó khăn của mẹ đơn thân và giải pháp bảo trợ

Mẹ đơn thân đối mặt với nhiều khó khăn từ trước khi vào Mái ấm: áp lực tâm lý, khó khăn kinh tế, cô lập xã hộilo lắng về tương lai con em. Dữ liệu nghiên cứu cho thấy các NMĐT gặp phải tình trạng sức khỏe kém, stress cao và thiếu hỗ trợ gia đình. Hoạt động bảo trợ của GHCG nhằm giải quyết những vấn đề này thông qua can thiệp xã hội, tư vấn pháp lý, hỗ trợ tài chínhxây dựng cộng đồng. Sau khi sinh con, NMĐT vẫn tiếp tục nhận hỗ trợ để tái hòa nhập xã hội.

3.1. Khó khăn trước khi vào Mái ấm

Trước khi vào Mái ấm, NMĐT thường gặp phải: cô lập gia đình, phân biệt đối xử xã hội, ngại ngùngkhông có kế hoạch rõ ràng. So sánh dữ liệu cho thấy cần can thiệp sớm để giảm áp lực tâm lý. Hoàn cảnh dẫn đến quyết định làm NMĐT rất đa dạng, nhưng sự thấu hiểu là chìa khóa.

3.2. Hỗ trợ và phục hồi trong Mái ấm

Trong Mái ấm, NMĐT nhận được bảo trợ y tế, tư vấn tâm lýđạo tạo kỹ năng. Những khó khăn khi vào Mái ấm dần giảm đi nhờ môi trường an toàncộng đồng hỗ trợ. Đánh giá sau sinh cho thấy cảm nhận tích cực về chất lượnghiệu quả của hoạt động bảo trợ.

IV. Tác động và triển vọng của bảo trợ mẹ đơn thân

Hoạt động bảo trợ NMĐT của GHCGtác động tích cực đáng kể đối với phát triển xã hội của Thành phố Hồ Chí Minh. Các Mái ấm không chỉ cung cấp lưu trú tạm thời mà còn tạo ra thay đổi tích cực trong cuộc sống NMĐT, giúp họ tái hòa nhập xã hội. Chính sách công nên tạo điều kiện cho những hoạt động nhân đạo này tiếp tục phát triển, vì chúng không mâu thuẫn với chính sách dân sốphát triển bền vững. Nhận thức xã hội cần thay đổi để loại bỏ kỳ thị, đón nhận NMĐT như những thành viên bình đẳng của cộng đồng.

4.1. Tác động tích cực của bảo trợ

Nghiên cứu cho thấy NMĐT được bảo trợsức khỏe tốt hơn, tâm lý ổn định hơnkhả năng chăm sóc con em tốt hơn. Cảm nhận của NMĐT về nhân viên Mái ấm, bạn emmôi trường đều tích cực. Tiếp cận xã hội này giúp phá vỡ những định kiến xã hội.

4.2. Đề xuất chính sách và phát triển tương lai

Nhà nước nên tạo điều kiện pháp lýhỗ trợ ngân sách cho hoạt động bảo trợ của tổ chức xã hội. Mở rộng mạng lưới các Mái ấm tại Đồng Naicác tỉnh khác là ưu tiên. Nên giáo dục xã hội để thay đổi tư duychấp nhận NMĐT.

18/12/2025

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIàN HÀN LÂM KHOA HâC Xà HàI VIàT NAM HâC VIÞN KHOA HâC Xà HàI Vi M¾NH QUÂN HO¾T ĐàNG BÀO TRê CîA GIÁO HàI CÔNG GIÁO CHO NHÓM NMĐT T¾I TêNG GIÁO PH¾N THÀNH PHæ Hè CHÍ MINH Chuyên ngành: Xà HàI HâC Mã sá: 9.01 LUÂN ÁN TIÀN S) Xà HàI HâC NG¯äI H¯âNG DÀN KHOA HâC: GS. TRàNH DUY LUÂN HÀ NàI - 2023 LäI CAM ĐOAN Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi. Các số liệu, kết quÁ nêu trong luận án là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tác giÁ lu¿n án Vj M¿nh Quân LäI TRI ÂN Ng°åi thāc hián xin chân thành tri ân:  GS.

Tránh Duy Luân, giÁng viên h°ãng dÁn luÃn án.  Quý giÁng viên phÁn bián luÃn án.  Quý giÁng viên Khoa Xã hái hãc, thuác Hãc vián Khoa hãc xã hái, Vián Hàn lâm Khoa hãc Xã hái Viát Nam.  Hái Dòng các S° Huynh Tr°ång Kitô.

 Quý Linh mÿc, Tu s* nam nÿ, bà con giáo dân và toàn thể anh chá em cáng tác viên đã tÃn tình giúp đé ng°åi thāc hián hoàn thành luÃn án tát nghiáp này. Ng°åi thāc hißn Vj M¿nh Quân DANH MìC CÁC Tò VI¾T TÀT ANTT An ninh trÃt tā BTXH BÁo trë xã hái BVSS BÁo vá sā sáng CN Công nhân CSC Chính sách công CSXH C¢ sç xã hái CH Cao hãc DCCT Dòng Chúa Cứu ThÁ DLXH D° luÃn xã hái ĐHY Đức Hồng y GHCG Giáo hái Công giáo HĐGMVN Hái đồng Giám mÿc Viát Nam HVKHXH Hãc vián Khoa hãc Xã hái KCN Khu công nghiáp KTX Ký túc xá KHXH&NV Khoa hãc Xã hái và Nhân vn NCS Nghiên cứu sinh NMĐT NMĐT PTTH Phổ thông Trung hãc TGP Tổng giáo phÃn TNXH Tá n¿n xã hái TPHCM Thành phá Hồ Chí Minh DANH MìC CÁC BÀNG BÁng 1. C¢ cấu mÁu nghiên cứu các nhóm xung quanh NMĐT. C¢ cấu mÁu khÁo sát mát sá đÁc điểm nhân kh¿u xã hái cāa NMĐT.

ĐÁc điểm nhân kh¿u – xã hái cāa nhóm NMĐT trong mÁu nghiên cứu. Nguyên do trç thành NMĐT. Nhÿng khó khn cāa NMĐT tr°ãc khi vào Mái ấm. Nhÿng khó khn khi vào Mái ấm.

ĐÁc điểm cāa 4 Mái ấm trong nghiên cứu. Sá liáu NMĐT đã đ°ëc bÁo trë. CÁm nhÃn về ng°åi phÿ trách Mái ấm. CÁm nhÃn về chính mình trong Mái ấm.

CÁm nhÃn về chá em t¿i Mái ấm. CÁm nhÃn trong thåi gian sáng t¿i Mái ấm. Đánh h°ãng sau khi sinh con và råi khßi Mái ấm. Nghe hoÁc biÁt về các ho¿t đáng bÁo trë NMĐT cāa GHCG.

Tác đáng tích cāc và tiêu cāc cāa DLXH. MÁu thm dò ý kiÁn các nhóm xung quanh NMĐT. 107 DANH MìC CÁC BIÂU Đè Biểu đồ 3. So sánh nhÿng khó khn gÁp phÁi tr°ãc khi và khi ç Mái ấm.

Nhÿng sā giúp đé dành cho NMĐT. Duy trì Mái ấm. Hiáu quÁ và chất l°ëng cāa các ho¿t đáng bÁo trë. Nhà n°ãc có nên t¿o điều kián cho ho¿t đáng bÁo trë cāa GHCG đái vãi NMĐT không?.

Các ho¿t đáng bÁo trë này có mâu thuÁn vãi chính sách dân sá và sā phát triển không?. NÁu có mát phÿ nÿ là ng°åi thân/quen mang thai khi ch°a kÁt hôn, l¿i bá gia đình, b¿n trai từ chái, quý vá s¿ khuyên hã làm gì?. NÁu biÁt mát NMĐT, quý vá có giãi thiáu ho¿t đáng bÁo trë này cāa GHCG cho hã không?. S¢ đồ tổ chức Mái ấm Mai TiÁn.

S¢ đồ tổ chức Mái ấm Mai Linh. S¢ đồ tổ chức Mái ấm Mai Tâm. S¢ đồ tổ chức Nhà tình th°¢ng Giê ra đô. T°¢ng tác biểu tr°ng.

NMĐT và các thiÁt chÁ xã hái. Tổ chức và điều hành Tổng Giáo phÃn Thành phá Hồ Chí Minh S¢ đồ 4. Công tác mÿc vÿ trong viác bÁo trë NMĐT cāa Mái ấm Mai TiÁn S¢ đồ 4. Công tác mÿc vÿ trong viác bÁo trë NMĐT cāa Mái ấm Mai Tâm S¢ đồ 4.

Công tác xã hái cho nhóm NMĐT S¢ đồ 4. Lý thuyÁt há tháng hành đáng S¢ đồ 4. Khung lý thuyÁt luÃn án mç ráng S¢ đồ 4. Công tác mÿc vÿ trong viác bÁo trë NMĐT cāa Mái ấm Mai Linh S¢ đồ 6.

M¿ng l°ãi các Mái ấm dành cho NMĐT t¿i TGP TPHCM S¢ đồ 6. M¿ng l°ãi các Mái ấm dành cho NMĐT t¿i tßnh Đồng Nai MìC LìC PHÄN Mæ ĐÄU. Lý do lāa chãn lĩnh vāc nghiên cñu. Míc tiêu, nhißm ví nghiên cñu.

Đçi t°ëng, khách thà và ph¿m vi nghiên cñu. Câu håi nghiên cñu và giÁ thuy¿t nghiên cñu. Ph°¢ng pháp lu¿n và ph°¢ng pháp nghiên cñu. Phương pháp luận.

Phương pháp nghiên cứu. Nhÿng đóng góp cïa lu¿n án. Ý nghĩa cïa đÁ tài nghiên cñu .13 CH¯¡NG 1 TêNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CðU ĐÀ TÀI. Nhÿng nghiên cñu quçc t¿.

Nhÿng nghiên cñu trong khu vāc. Nhÿng nghiên cñu trong n°ãc .24 TIÂU K¾T CH¯¡NG 1 .26 CH¯¡NG 2 C¡ Sæ LÝ LU¾N VÀ THĀC TIÄN NGHIÊN CðU ĐÀ TÀI. Mát sç khái nißm c¢ bÁn. NMĐT t¿i Mái ấm thuộc TGP TPHCM.

Ho¿t động bÁo trợ của GHCG. Ho¿t động bÁo trợ của GHCG cho NMĐT t¿i TGP TPHCM. Giáo hội Công giáo (GHCG). C¢ sç lý lu¿n và h°ãng ti¿p c¿n nghiên cñu.

Các nhóm y¿u th¿ và chính sách trë giúp xã hái ç Vißt Nam .40 TIÂU K¾T CH¯¡NG 2 .44 CH¯¡NG 3 THĀC TR¾NG CÁC HO¾T ĐàNG BÀO TRê CîA GHCG CHO NHÓM NMĐT T¾I TêNG GIÁO PH¾N THÀNH PHæ Hè CHÍ MINH. Đáa bàn nghiên cñu. Giáo hái vãi phẩm giá con ng°åi và sñ mßnh bÁo vß sā sçng. GHCG t¿i TGP TPHCM và các ho¿t đáng Bác ái xã hái.

Tëng quan các Mái Ãm đang bÁo trë cho NMĐT cïa GHCG t¿i TGP TPHCM. Xuất xứ và <xuất thân= đa d¿ng của những NMĐT. Lược sử bốn Mái ấm trong nghiên cứu. <Chân dung xã hái= cïa nhóm NMĐT - khách thà và là đçi t°ëng cïa các ho¿t đáng bÁo trë.

Đặc điểm cơ cấu mẫu nghiên cứu nhóm NMĐT. Hoàn cÁnh dẫn đến quyết định làm mẹ đơn thân. Những khó khăn trong quá trình mang thai trước khi vào Mái ấm. Những khó khăn trong quá trình mang thai khi sống trong Mái ấm.

Về những nguồn giúp đỡ NMĐT ngoài sự bÁo trợ của các Mái ấm. Các d¿ng thñc ho¿t đáng bÁo trë cho nhóm NMĐT. Chăm sóc thể chất, tinh thần và hỗ trợ kỹ năng sinh kế. Kết nối và tái hòa nhập cộng đồng.

82 TIÂU K¾T CH¯¡NG 3 .89 CH¯¡NG 4 THĀC TR¾NG NH¾N THðC VÀ HO¾T ĐàNG BÀO TRê CîA GIÁO HàI CÔNG GIÁO DÀNH CHO NHÓM NMĐT T¾I TêNG GIÁO PH¾N THÀNH PHæ Hè CHÍ MINH. Nh¿n thñc cïa GHCG t¿i TGP TPHCM vÁ ho¿t đáng bÁo trë dành cho NMĐT. Những ho¿t động khó khăn nhưng đầy ý nghĩa. Những ho¿t động hỗ trợ rất thiết thực đối với mỗi NMĐT.

Những ho¿t động kết nối mọi người trong h¿nh phúc. Nh¿n thñc cïa NMĐT vÁ ho¿t đáng cïa Mái Ãm. CÁm nhận của chị em về người phụ trách Mái ấm. CÁm nhận về bÁn thân, về bầu không khí chị em trong Mái ấm.

CÁm nhận của chị em về không gian sinh ho¿t trong Mái ấm. Định hướng của NMĐT sau khi sinh con và rời khỏi Mái ấm. Đánh giá cïa các bên liên quan vÁ ho¿t đáng bÁo trë cïa GHCG cho NMĐT. Sự nhận biết của công chúng về ho¿t động bÁo trợ NMĐT.

Thái độ của một số nhóm xã hội. Ý kiến từ đ¿i diện các bên liên quan. Thông tin từ truyền thông. Ý nghĩa xã hái và các vÃn đÁ liên quan đ¿n ho¿t đáng bÁo trë.

Một số đề xuất của các nhóm xã hội về ho¿t động bÁo trợ NMĐT. 128 TIÂU K¾T CH¯¡NG 4 .132 PHÄN K¾T LU¾N VÀ KHUY¾N NGHà.136 TÀI LIÞU THAM KHÀO. Lý do lāa chãn lĩnh vāc nghiên cñu Sau gần 50 nm thāc hián đ°ång lái đổi mãi, Viát Nam đã đ¿t đ°ëc nhÿng thành tāu đáng kể trong phát triển kinh tÁ - xã hái. Đất n°ãc từng b°ãc đ¿y m¿nh quá trình công nghiáp hóa và hián đ¿i hóa, tích cāc hái nhÃp, mç ráng quan há vãi cáng đồng quác tÁ, vãi nß lāc nâng cao toàn dián đåi sáng cho mßi gia đình, đồng thåi h¿n chÁ nhiều vấn đề và thách thức mãi do c¢ chÁ thá tr°ång và lái sáng thāc dÿng gây ra.

Nhÿng tác đáng tiêu cāc đó đã Ánh h°çng đÁn các giá trá truyền tháng tát đÃp, khiÁn không ít gia đình - mát thiÁt chÁ xã hái quan trãng - không còn là môi tr°ång an toàn và gÅn kÁt các thành viên, do các tá n¿n xã hái, b¿o lāc gia đình, xâm h¿i trÅ em, ng°åi già,. có chiều h°ãng gia tng vãi nhiều há lÿy khó l°ång. Mát trong nhÿng nguyên nhân cāa thāc tr¿ng xã hái nêu trên là tình tr¿ng ly thân, ly hôn, chung sáng không kÁt hôn, quan há tình dÿc tr°ãc hôn nhân, và đÁc biát là tình tr¿ng phÿ nÿ trÅ mang thai và sinh nç ngoài ý muán vì nhiều lý do khác nhau và hã buác phÁi nuôi con mát mình. Nhóm phÿ nÿ này đang đái mÁt vãi nhiều rāi ro và là mát trong nhÿng nhóm yÁu thÁ đÁc biát.

Trong khi đó, hã l¿i ch°a nhÃn đ°ëc sā quan tâm đúng mức, cũng nh° các giÁi pháp và chính sách hß trë cÿ thể từ các c¢ quan chức nng, các tổ chức xã hái chính thức nói riêng , các đoàn thể xã hái nói chung. giúp hã v°ët qua nhÿng thách thức tâm lý, tình cÁm và đánh kiÁn xã hái. H¢n thÁ nÿa, hã phÁi đái mÁt vãi sā kỳ thá từ truyền tháng gia đình, vn hóa cáng đồng, sā túng thiÁu tài chính, do khó khn sinh kÁ và hòa nhÃp xã hái khi quyÁt đánh sinh nç và chấp nhÃn nuôi con. Nhÿng phÿ nÿ này th°ång đ°ëc truyền thông gãi tên là nhÿng NMĐT (NMĐT).

Giáo hái Công giáo (GHCG) t¿i Tổng giáo phÃn Thành phá Hồ Chí Minh (TGP TPHCM) bên c¿nh các ho¿t đáng thián nguyán, đã và đang thāc hián đái vãi các nhóm xã hái yÁu thÁ nh° ng°åi nhißm HIV/AIDS, bánh nhân phong, ng°åi khuyÁt tÃt, trÅ mồ côi& cũng đÁc biát quan tâm và nhanh chóng dành sā hß trë nhóm NMĐT qua viác thiÁt lÃp nhiều mô hình <Mái ấm= trong TGP. Khi hành đáng nh° vÃy, GHCG t¿i TGP TPHCM đã nhìn nhÃn vấn đề này nh° thÁ nào? Đã có các ho¿t đáng hß trë cÿ thể nào cho nhóm yÁu thÁ này, qua các Mái ấm? Nhÿng ho¿t đáng này có ý ngh*a nh° thÁ nào vãi GHCG t¿i TGP TPHCM, vãi nhóm NMĐT cũng nh° vãi toàn xã hái ?

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ