lời mở đầu, mục lục, các danh mục bảng biểu, sơ đồ, hình vẽ, từ viết tắt, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn bao gồm 4 nội dung chính sau: - Phần I: “Tổng quan nghiên cứu đề tài”. Nêu tính cấp thiết nghiên cứu của đề tài, xác lập và tuyên bố vấn đề, đưa ra các mục tiêu và phạm vi nghiên cứu của luận văn. - Phần II: “Tóm lược một số vấn đề lý luận cơ bản về suy thoái kinh tế và ảnh hưởng của nó đến hoạt động nhập khẩu”. Khái quát các vấn đề liên quan đến hoạt động nhập khẩu, những lý luận cơ bản về suy thoái kinh tế và ảnh hưởng của nó đến hoạt động nhập khẩu.
- Phần III: “Phương pháp nghiên cứu và các kết quả phân tích ảnh hưởng của suy thoái kinh tế đến hoạt động nhập khẩu thiết bị y tế của công ty TNHH tư vấn thương mại Toàn Cầu”. Nêu phương pháp hệ nghiên cứu các vấn đề, đánh giá tổng quan tình hình và ảnh hưởng của các nhân tố môi trường đến hoạt động nhập khẩu thiết bị y tế của công ty TNHH tư vấn thương mại Toàn Cầu, tổng hợp các kết quả thông qua phỏng vấn chuyên gia, điều tra trắc nghiệm tại công ty và kết quả phân tích các dữ liệu thứ cấp. - Phần IV: “Các kết luận và đề xuất các giải pháp nhằm khắc phục sự ảnh hưởng của suy thoái kinh tế đến hoạt động nhập khẩu thiết bị y tế của công ty TNHH tư vấn thương mại Toàn Cầu”. Trần Văn Toàn 4 Lớp K42E5 Luan van Luận văn tốt nghiệp Khoa Thương mại Quốc tế Đưa ra các kết luận và phát hiện qua nghiên cứu về ảnh hưởng của suy thoái kinh tế đến hoạt động nhập khẩu thiết bị y tế của công ty, dự báo triển vọng và quan điểm giải quyết vấn đề, đề xuất các giải pháp, kiến nghị nhằm khắc phục những khó khăn đó và thúc đẩy hoạt động nhập khẩu của doanh nghiệp trong thời gian tới.
PHẦN II MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ SUY THOÁI KINH TẾ VÀ ẢNH HƯỞNG CỦA NÓ ĐẾN HOẠT ĐỘNG NHẬP KHẨU 2. Tổng quan về hoạt động nhập khẩu 2. Khái niệm hoạt động nhập khẩu Trong lý luận thương mại quốc tế,“Nhập khẩu là việc quốc gia này mua hàng hóa và dịch vụ từ quốc gia khác”(1). Hay nói cách khác, đây chính là việc nhà sản xuất nước ngoài cung cấp hàng hóa và dịch vụ cho người cư trú trong nước.
Theo quan điểm của các nhà ngôn ngữ học cho rằng,“Hoạt động nhập khẩu là hoạt động mua hàng hoá, dịch vụ từ nước ngoài nhằm phục vụ các nhu cầu trong nước chưa sản xuất được hoặc sản xuất nhưng chưa đáp ứng đủ nhu cầu” (2). Tuy nhiên, theo cách thức biên soạn cán cân thanh toán quốc tế của quỹ tiền tệ quốc tế (IMF), chỉ có việc mua các hàng hóa hữu hình mới được coi là nhập khẩu và đưa vào mục cán cân thương mại. Còn việc mua dịch vụ được tính vào mục cán cân phi thương mại. Như vậy, cũng như xuất khẩu, hoạt động nhập khẩu được diễn ra trong mọi lĩnh vực, mọi điều kiện kinh tế, từ nhập khẩu hàng hoá tiêu dùng đến nhập khẩu tư liệu sản xuất, máy móc thiết bị công nghệ kỹ thuật cao, từ hàng hoá hữu hình đến hàng hoá vô hình (dịch vụ).
Vai trò của hoạt động nhập khẩu Vai trò của nhập khẩu được thể hiện ở những điểm sau: Đối với nền kinh tế - Thứ nhất, nhập khẩu có tác động bổ sung các hàng hoá chưa sản xuất được ở trong nước, hoặc sản xuất không đáp ứng được đầy đủ nhu cầu trong nước, bổ sung Trần Văn Toàn 5 Lớp K42E5 Luan van Luận văn tốt nghiệp Khoa Thương mại Quốc tế kịp thời sự mất cân đối của nền kinh tế và đảm bảo phát triển kinh tế ổn định và cân đối, trong đó cân đối trực tiếp ba yếu tố của sản xuất là công cụ lao động, đối tượng lao động và sức lao động. (1) Trích dẫn từ địa chỉ: “http://vi. (2) “Kinh tế đối ngoại Việt Nam”-PGS. Nguyễn Văn Trình/NXB ĐHQG TP HCM/2006.
- Thứ hai, nhập khẩu còn có vai trò thay thế những hàng hoá mà việc sản xuất nó ở trong nước không có lợi bằng nhập khẩu chúng. - Thứ ba, nhập khẩu góp phần cải thiện, nâng cao mức sống của nhân dân. Nhập khẩu đã giúp cho người tiêu dùng có nhiều sự lựa chọn, hàng hoá và dịch vụ có chất lượng, giá cả phù hợp hơn. - Thứ tư, khi nhập khẩu thoả mãn nhu cầu trực tiếp của nhân dân về hàng tiêu dùng cũng sẽ có tác động gián tiếp đến sản xuất kinh doanh, làm cho nền sản xuất phát triển.
- Thứ năm, nhập khẩu có tác động tích cực thúc đẩy xuất khẩu, khi nhập khẩu những yếu tố đầu vào cho sản xuất hàng xuất khẩu như: Máy móc, thiết bị, công nghệ, nguyên vật liệu, nhiên phụ liệu,… - Thứ sáu, để lựa chọn nhập khẩu được hàng hoá có chất lượng cao, giá cả hợp lý, đáp ứng được nhu cầu của sản xuất và đời sống nhân dân, các quốc gia và doanh nghiệp phải mở rộng giao dịch với nhiều đối tác ở nhiều nước khác nhau. Cùng với xuất khẩu, hoạt động nhập khẩu chính là cơ sở vật chất quan trọng để mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế. Đối với doanh nghiệp - Thứ nhất, hoạt động nhập khẩu là một hướng kinh doanh tạo ra doanh thu và lợi nhuận cho các doanh nghiệp. - Thứ hai, hoạt động nhập khẩu cung cấp máy móc thiết bị, nguyên vật liệu, các yếu tố đầu vào phục vụ cho quá trình sản xuất của doanh nghiệp.
- Thứ ba, hoạt động nhập khẩu giúp cho các doanh nghiệp có cơ hội liên doanh, liên kết kinh tế với nước ngoài nhằm thu hút đầu tư vốn, công nghệ và trình độ quản lý cho các doanh nghiệp. Trần Văn Toàn 6 Lớp K42E5 Luan van Luận văn tốt nghiệp Khoa Thương mại Quốc tế 2. Các hình thức và nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động nhập khẩu Các loại hình nhập khẩu Hoạt động nhập khẩu bao gồm các hình thức sau: - Nhập khẩu trực tiếp (hay còn gọi là nhập khẩu thông thường): Là hình thức nhập khẩu độc lập của một doanh nghiệp thực hiện nhập khẩu trực tiếp hàng hoá và dịch vụ không qua một tổ chức trung gian nào. Doanh nghiệp phải chịu mọi chi phí, rủi ro và trách nhiệm pháp lý về hoạt động nhập khẩu đó.
- Nhập khẩu ủy thác: Là hoạt động hình thành giữa một doanh nghiệp có vốn và có nhu cầu nhập khẩu một số loại hàng hoá nhưng lại không có quyền tham gia nhập khẩu trực tiếp, nên phải ủy thác cho một doanh nghiệp có chức năng trực tiếp giao dịch tiến hành nhập khẩu theo yêu cầu của mình. Bên ủy thác sẽ tiến hành đàm phán với đối tác nước ngoài để nhập khẩu hàng hoá theo yêu cầu của bên đi ủy thác và nhận được nhận một khoản thù lao gọi là phí ủy thác. - Nhập khẩu liên doanh: Là hoạt động nhập khẩu hàng hoá trên cơ sở liên kết kinh tế một cách tự nguyện giữa các doanh nghiệp nhằm phối hợp kỹ năng để giao dịch và đề ra chủ trương, biện pháp có liên quan đến hoạt động nhập khẩu, thúc đẩy hoạt động này phát triển theo hướng có lợi nhất cho hai bên theo nguyên tắc lãi cùng chia lỗ cùng chịu. - Nhập khẩu đổi hàng: Là một phương pháp trao đổi hàng hoá, trong đó nhập khẩu kết hợp chặt chẽ với xuất khẩu, người bán cũng đồng thời là người mua, lượng hàng trao đi và lượng hàng nhận về có giá trị tương đương nhau.
Mục đích của hoạt động nhập khẩu đổi hàng là không chỉ có lợi nhuận từ hoạt động nhập khẩu mà còn để xuất khẩu hàng có lãi. - Nhập khẩu tái xuất: Là hoạt động nhập khẩu vào trong nước nhưng không phải để tiêu thụ trong nước mà để xuất sang một nước khác nhằm thu được lợi nhuận cao hơn, những hàng nhập khẩu này không qua chế biến ở nước tái xuất. Như vậy nhập khẩu tái xuất luôn thu hút ba nước tham gia đó là nước xuất khẩu, nước nhập khẩu và nước tái xuất. Trần Văn Toàn 7 Lớp K42E5 Luan van Luận văn tốt nghiệp Khoa Thương mại Quốc tế - Nhập khẩu theo đơn đặt hàng: Là hình thức đơn vị ngoại thương chịu mọi chi phí và rủi ro để nhập khẩu hàng hóa cho đơn vị đặt hàng trên cơ sở đơn đặt hàng của đơn vị đặt hàng có nghĩa vụ nhận hàng và trả tiền.
Đơn vị ngoại thương phải kí kết hợp đồng với đối tác nước ngoài theo đúng đơn đặt hàng về tên hàng, số lượng, quy cách, chất lượng và điều kiện, thời gian giao hàng. Những nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động nhập khẩu Hoạt động nhập khẩu luôn luôn hàm chứa các yếu tố quốc tế như: Giá cả, phương thức và phương tiện thanh toán, chủ thể tham gia,…Dưới đây là một số yếu tố tác động đến hoạt động nhập khẩu: - Tình hình kinh tế của quốc gia nhập khẩu: Tốc độ tăng trưởng kinh tế, cán cân thương mại, lạm phát,… - Nhập khẩu phụ thuộc vào thu nhập của người cư trú trong nước. Thu nhập của người dân trong nước càng cao, thì nhu cầu của hàng đối với hàng hóa và dịch vụ nhập khẩu càng cao. - Tỷ giá hối đoái, khi tỷ giá hối đoái tăng, thì giá hàng nhập khẩu tính bằng nội tệ trở nên cao hơn, do đó, nhu cầu nhập khẩu giảm đi.
- Nhân tố về chính trị - luật pháp, văn hoá - xã hội của quốc gia nhập khẩu. - Nhân tố kỹ thuật, công nghệ, cơ sở hạ tầng và các yếu tố tự nhiên. - Khả năng tài chính, tiềm lực về con người, cơ sở vật chất, kỹ thuật của doanh nghiệp. - Phụ thuộc vào các nhà xuất khẩu, nguồn cung cấp hàng hoá.
- Các yếu tố khác… 2. Những lý luận cơ bản về suy thoái kinh tế và ảnh hưởng của nó đến hoạt động nhập khẩu 2. Khái niệm suy thoái kinh tế Suy thoái kinh tế được hiểu theo nhiều quan điểm khác nhau: Trần Văn Toàn 8 Lớp K42E5 Luan van Luận văn tốt nghiệp Khoa Thương mại Quốc tế Trong kinh tế học vĩ mô, suy thoái kinh tế được định nghĩa: “Suy thoái kinh tế là sự suy giảm lượng GDP của một quốc gia, hoặc tăng trưởng âm trong vòng hai quý liên tiếp trở lên trong một năm”(1). Theo quan điểm của cơ quan nghiên cứu kinh tế quốc gia (NBER) (2) Hoa Kỳ cho rằng: “Suy thoái kinh tế là sự tụt giảm hoạt động kinh tế trên cả nước, kéo dài nhiều tháng”(3).
(1),(3) Trích dẫn từ địa chỉ: “http://vi. (2) NBER: Cơ quan nghiên cứu kinh tế quốc gia Hoa Kỳ.