Chương 1 NHUNG VAN DE LÝ LUẬN VÀ PHÁP LUAT VE XỬ PHẠT VI PHẠM HANH CHÍNH TRONG LĨNH VUC ĐẮT DAI 111. Vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất dai 1. Nhận thức chung về đất đai và quản lý nhà mước về đất đai Đất dai là tai nguyên quốc gia vô cùng quý giá, là tư liệu sản xuất đặc tiệt, là thành phan quan trong hang đâu của môi trường sông, là dia bản phân. bồ các khu dân cư, xây dựng các cơ sở kinh té, văn hoá, xế hôi, an ninh va quốc phong? Điểu 53 Hiển pháp 2013 quy định “Dat dai, tài nguyên nước, tai nguyên khoáng san, nguôn lợi ở ving biển, ving trời, tải nguyên thiên nhiên.
khác và các tải sản do Nhà nước đâu tư, quản lý là tải sản công fimộc sở mi toàn đân do Nhà nước đại điện chủ sở hit và thẳng nhất quấn i.” Điều 54 Hiển pháp 2013 quy định về các quyển trong hoạt động quản lý đất dai của Nhà nước: “1, Đất đai là tải nguyên đặc biệt của quốc gia, nguồn lực quan trong phat triển đất nước, được quan ly theo pháp luật. Tổ chức, cá nhãn được Nhà nước giao đất, cho thuê dat, công nhận quyển. sử dung đất Người sử dụng dat được chuyển quyền sử dung dat, thực hiện các quyển và ngiĩa vu theo quy định của luật. Quyển sử dung đất được pháp uất bao hộ 3.
Nba nước thu hồi dat do tổ chức, cả nhân dang sử dụng trong trường hop thất cân thiết do luật định vì muc dich quốc phòng, an tính, phát triển kinh tế „38 Hãi*ì ett ube Bias CÔN cones Vike thu RAL đốt phai tông RRR Hư. ‘bach va được béi thưởng theo quy định cia pháp luật. `Y¡dấn LnậtĐắt ai 1893, 4. Nhà nước trưng dung đất trong trường hợp that cn thiết do luất định để thực hiện nhiêm vụ quốc phòng, an ninh hoặc trong tinh trang chiến tranh, tình trạng khẩn cấp, phòng, chồng thiên tai.” 'Vẻ chế độ si hữu đất đai, Điều4 Luật đất đai 2013 cũng đẳng nhất với quy định trong Hiển pháp, theo đó.
“Dat đai thuộc sé hữu toản dén do Nha nước đại điện chủ sỡ hữu va ig nhất quản lý. Nhà nước trao quyền sử đụng đất cho người sử dung đất theo quy định của Luật nay.” Người sử dụng đất được Nhà nước giao dat, cho thuê dat, công nhân quyên sử dụng dat, nhận chuyển quyền. sử dụng đất theo quy đính của pháp luật (Điều 5 Luật đất đai 2013) Đất dai được sử dụng theo những nguyên tắc nhất định nhằm đảm bảo khai thác đúng và hiệu quả nguồn tải nguyên có hạn này, Việc sử dụng đất sẽ được đưa vào quy hoạch, kế hoạch cụ thể, tuân theo chủ trương, đường lối của Đăng và chính sách của Nhà nước nói chung cũng như tùy thuộc vào tình hình kinh tế - chính trị, sã hội riêng của từng địa phương nhất định. Theo Luật đất đai 2013, căn cứ vào mục đích sử dụng, đất đai được.
phân loại như sau: * Nhóm đất nông nghiệp bao gồm: - Đất trồng cây hang năm gồm đất tring lua và đất trồng cây hàng năm khác, - Dat trồng cây lâu năm, - Đắt rừng sản xuất, - Bat rừng phòng hộ, - Dat rừng đặc dung, - Bat nuôi trồng thủy sẵn, - Dat làm mudi, - Bat nông nghiệp khác gồm dat sử dung để xây dựng nha kính va các loại nhà khác phục vụ mục đích trồng trọt, kể cả các hình thức trồng trot không trực tiếp trên đất, xây dung chuồng trai chăn nuôi gia súc, gia cam va các loại đông vat khác được pháp luật cho phép đất trồng trot, chăn nuôi, ‘mudi trồng thủy sin cho muc đích học tap, nghiên cứu thí nghiệm; đắt wom tao cây giống, con giống va dat trong hoa, cây cảnh. * Nhóm dat phi nông nghiệp bao gồm: ~ Đất ở gồm đất ở tại nông thôn, đất ở tại đô thi - Đất xây dựng trụ sở cơ quan, ~ Dat sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh, - Bat xây dựng công trình sự nghiệp gồm đất xây dựng trụ sỡ của tổ chức su nghiệp, đất xây dưng cơ sở văn hóa, xã hội, y tế, giáo duc và dio tạo, thể dục thé thao, khoa hoc và công nghề, ngoai giao va công trình sw nghiệp khác, ~ Đất sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp gồm đất khu công nghiện, cum công nghiệp, khu chế xuất, dat thương mai, dich vụ, dit cơ sỡ sản xuất phi nông nghiệp, đắt sir dụng cho hoạt động khoáng sản, đất sin xuất vật liệu xây dựng, làm đỏ gồm, - Bat sử dụng vao mục đích công công gồm đất giao thông (gồm cảng hàng không, sén bay, căng đường thủy nội địa, căng hang hãi, hệ thông đường st, hệ thống đường bô va công trình giao thông khác), thủy lợi, đất có di tích lich sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh; dat sinh hoạt công đồng, khu vui chơi, giải trí công công, đắt công trình năng lượng, dat công trình bưu chính, viễn thông, đất cho; đất bãi thải, xử lý chất thải và đắt công trình công công khác, - Dat cơ sỡ tôn giáo, tín ngưỡng, ~ Đất lam nghĩa trang, nghĩa dia, nha tang lễ, nhà höa táng, ~ Dat sông, ngi, kênh, rach, suối vả mat mước chuyên ding: - Dat phi nông nghiệp khác gồm đất làm nhà nghĩ, lan, trại cho người lao đông trong cơ sỡ sản xuất, đất xy dựng kho và nha để chứa nông sản, thuốc bão vệ thực vật, phân bón, máy móc, công cụ phục vu cho sẵn xuất ul nông nghiệp vả đất xây dựng công tình khác của người sử dung đất không nhằm mục dich kinh doanh mà công trình đó không gắn liễn với đất ở Con lại là nhóm đất chưa sử dụng gồm các loại đất chưa xác định mục đích sử dụng Để đất dai được quản lý một cách có hiệu quả, đảm bao sit dụng tiết kiêm, đúng mục dich, đúng quy hoạch, kế hoạch, Nha nước dai điên toàn dân. thực hiện một số quyền nhất định. Nhà nước có quyển quyết định quy hoạch, kế hoạch sử dung dat, quy định han mức giao dat nông nghiệp, hạn mức giao đất 6, hạn mức công nhân quyển sử dung đất ở và hạn mức nhân chuyển quyền sử dụng đất nông nghiệp, quy định thời han sử dụng, trao quyền sử dung đất cho người sử dung đất thông qua các hình thức giao dat, cho thuê đất ‘va công nhận quyền sử dụng đắt, quyết định thu hồi đất để sử đụng vao các mục đích quốc phòng, an ninh, phát triển kanh tế - x4 hội vì lợi ích quốc gia, công công.
Đồng thời, Nha nước cũng là chủ thể trong việc quyết định trưng dụng đất trong trường hợp đấc biết cân thiết để thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh hoặc trong tinh trang chiến tranh, tinh trạng khẩn cấp, phòng, chống thiên tai Nhằm thực hiện các quyên trên một cách có hệ thông, nằm trong một khuôn khổ, Nhà nước đặt ra một khung pháp lý cụ thé va chất chế quản ly ‘moi hoạt đông liên quan đến khai thác va sử dung đất dai thông qua việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật như Luật đất đai và các văn bản liên quan khác. Việc quan lý này bao gồm những chức năng, nhiềm vụ liên quan. đến việc sac lap và thực thi các quy tắc cho việc quản lý, sử dung va phát triển đất đai cing với những loi nhuận thu được từ đất (thông qua thu hổi, giao, cho thuê đất, chuyển nhượng quyên sử dụng đất,.) vả giải quyết những tranh chap, khiếu nại, tổ cáo,. liên quan đến quyén sử đụng đất.
Các chức năng nói trên không được thực hiện trực tiếp béi Nha nước mả thông 12 qua hệ thống các cơ quan nha nước do Nh nước thánh lập ra và thông qua các tổ chức, cá nhân sử dụng đất theo những quy định vả theo sự giảm sát của Nhà nước. "Từ những phân tích trên, cỏ thé rút ra được khái niêm quản lý nha nước về đất đai là tổng hợp các hoat động của các cơ quan nhả nước có thẩm quyền. để thực hiện va bảo vệ quyển sở hữu của Nha nước doi với dat đai, đó là các hoạt động nắm chắc tình hình sử dung đất, phân phối và phân phối lại quỹ đất đai theo quy hoach, kế hoạch, kiểm tra giám sát qua trình quản lý và sử dung đất, điều tiết các nguồn lợi từ đất dai? Quin lý nhà nước vẻ đất đại nhằm các mục dich như: bảo vệ quyển sở hữu nha nước đối với đất đai, bảo vê quyển và lợi ích hợp pháp cia người sit dụng đất, dim bao sử dung hop lý quỹ dat đai của quốc gia, tăng cường hiệu quả sử dung đất va bảo vệ đất, cdi tao đất, bao vệ môi trường Nha nước quản lý đất đai thông qua các công cu: pháp luật vẻ đắt dai; quy hoạch, kể hoạch sử dung đất và các công cu tải chính Pháp luật vẻ đất đai là một khuôn khổ được đặt ra để các cơ quan nha nước có thẩm quyền. được lập ra và hoạt động dua trên khuôn khô đó.
Pháp luật cũng duy trì sự ổn. định của các quan hệ zã hội trong lĩnh vực đất đai. Dat dai là nguồn tải nguyên hữu han và quý gia, có vai trỏ quan trong mang lại những lợi ích cả vẻ vật chất va tinh than cho người sử dụng. Chỉnh vi thé, trong qua trình sử dung, các chủ thé sử dụng dat đai có thể thực hiện các hành vi nhằm chiếm.
đoạt thêm những lợi ích về cho mình va lam phát sinh những mâu thun, tranh chấp với các chủ thé sử dung dat khác Khi đó, cân thiết phải có mốt công cụ ‘mang tính mệnh lệnh nha nước như pháp luật để đăm bao cho các hành vi đó không vượt ra ngoải giới han, lam ảnh hưởng đến sự ôn định trong sử dụng đất đai cũng như mỗi quan hệ giữa các chủ thể trong xã hội. Bên cạnh đó, ‘guia Thắc Thal Sen (2007), Gao with quin ý Nh nước về ít đi, D. Mông nghp Hà Nội, Bà Nội 13 trong công tac quản lý nha nước về đất đai, công cu quy hoạch, kế hoạch sit dung đất 1a công cụ quản lý quan trong va là một nội dung không thé thiểu, đầm bão cho sự lãnh đạo, chỉ đao một cách thống nhất trong quản lý nha nước về dat đai. Bởi lẽ, khi đất đai được sử dung đúng theo như quy hoạch và kế hoạch đã được phê duyệt, moi sự thay đổi vẻ thực trang dat đai đều nằm trong tam kiểm soát, không để xảy ra tinh trang sử dụng dat sai mục dich, gây that thoát, lãng phi.