CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ DỰ ÁN VA NGUỒN NƯỚC CẤP 1. Thông tin dư an Vớ́i tổng diện tích 258.005m2, Khu dân cư Phú́ Xuân – Nhà̀ Bè̀ là̀ một khu đô thị mớ́i có cơ cấ́u tổ chức hiện đạ̣i, đồ̀ng bộ về hệ thống hạ̣ tầ̀ng kỹ thuậ̣t và̀ hạ̣ tầ̀ng xã hội, có tiêu chuẩn cao đá́p ứng được nhu cầ̀u về ở, sinh hoạ̣t là̀m việc và̀ nghỉ ngơi củ̉a người dân. Diện tích xây dự̣ng toà̀n khu chiế́m 60.889,2m2, tổng diện tích sà̀n xây dự̣ng là̀ 121.778m2 sẽ phụ̣c vụ̣ cho khoả̉ng 2.500 người dân. KDC Cotec Phú́ Xuân nằm ngay mặt tiền đường 15B Nguyễn Lương Bằng nối dà̀i lộ giớ́i 40m và̀ nằm bên cạ̣nh trụ̣c đường Huỳnh Tấ́n Phá́t.
KDC Cotec Phú́ Xuân còn sở hữu vị trí “cậ̣n giang” view hai con sông lớ́n là̀ sông Nhà̀ Bè̀ và̀ sông Mương Chuối.1 Vi tri khu dân cư Phú Xuân. SVTH: Trần Thành Nhân GVHD: Tôn Thât Lãng TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Thiết kế hệ thống xử lý nước cấp sử dụng nguồn nước mặt cho khu dân cư Phú Xuân dân sô 2500 người 1. Tâm quan trọng của nươc câp Nướ́c sạ̣ch không thể̉ thiế́u trong đời sống củ̉a con người, hà̀ng ngà̀y chú́ng ta sinh hoạ̣t đều phả̉i sử̉ dụ̣ng nguồ̀n nướ́c sạ̣ch từ̀ ăn uống, tắ́m rử̉a, giặt giũ, vệ sinh,… Ngoà̀i ra, việc sử̉ dụ̣ng nướ́c sạ̣ch trong sả̉n xuấ́t công nghiệp, nông nghiệp để̉ tạ̣o ra cá́c thự̣c phẩm sạ̣ch cũng là̀ yế́u tố quan trọ̣ng quyế́t định sức khỏe củ̉a con người. Hiện nay, tổ chức Liên Hiệp Quốc đã thống kê có một phầ̀n ba điể̉m dân cư trên thế́ giớ́i thiế́u nướ́c sạ̣ch sinh hoạ̣t, do đó người dân phả̉i dùng đế́n cá́c nguồ̀n nướ́c nhiễm bẩn.
Điều dẫn đế́n hà̀ng năm có 500 triệu người mắ́c bệnh và̀ 10 triệu người (chủ̉ yế́u là̀ trẻ em) bị chế́t, 80 % trường hợp mắ́c bệnh là̀ người dân ở cá́c nướ́c đang phá́t triể̉n có nguyên nhân từ̀ việc dùng nguồ̀n nướ́c bị ô nhiễm. Mỗi quốc gia đều có những tiêu chuẩn riêng về nướ́c cấ́p, trong đó cá́c chỉ tiêu cao thấ́p khá́c nhau nhưng nhì̀n chung cá́c chỉ tiêu nà̀y phả̉i đả̉m bả̉o an toà̀n vệ sinh về số lượng vi sinh có trong nướ́c, không có chấ́t độc hạ̣i là̀m ả̉nh hưởng đế́n sức khỏe con người, cá́c chỉ tiêu về pH, nồ̀ng độ oxy hòa tan, độ đụ̣c, độ mà̀u, hà̀m lượng cá́c kim loạ̣i hòa tan, độ cứng, mùi vị… Tiêu chuẩn chung nhấ́t là̀ củ̉a Tổ chức sức khỏe thế́ giớ́i WHO hay củ̉a cộng đồ̀ng châu Âu. Ngoà̀i ra nướ́c cấ́p cho công nghiệp bên cạ̣nh cá́c chỉ tiêu chung về nướ́c cấ́p thì̀ tùy thuộc từ̀ng mụ̣c đích mà̀ đặt ra những yêu cầ̀u riêng. Cá́c nguồ̀n nướ́c trong tự̣ nhiên ít khi đả̉m bả̉o cá́c tiêu chuẩn do tính chấ́t có sẵn củ̉a nguồ̀n nướ́c hay bị gây ô nhiễm nên tùy thuộc và̀o chấ́t lượng nguồ̀n nướ́c và̀ yêu cầ̀u về chấ́t lượng nướ́c mà̀ cầ̀n thiế́t phả̉i có quá́ trì̀nh xử̉ lý nướ́c thích hợp, đả̉m bả̉o cung cấ́p nướ́c có chấ́t lượng tốt và̀ ổn định.
Cac loại nguôn nươc sử dụng lam nươc câp Để̉ cung cấ́p nướ́c sạ̣ch, có thể̉ khai thá́c cá́c nguồ̀n nướ́c thiên nhiên (thường gọ̣i là̀ nướ́c thô) từ̀ nướ́c mặt, nướ́c ngầ̀m, nướ́c biể̉n. Theo địa hì̀nh và̀ cá́c điều kiện môi trường xung quanh mà̀ cá́c nguồ̀n nướ́c tự̣ nhiên có chấ́t lượng nướ́c khá́c nhau. Như ở những vùng nú́i đá́ vôi, điều kiện phong hóa mạ̣nh, nguồ̀n nướ́c sẽ chứa nhiều ion Ca2+, Mg2+, nướ́c có độ cứng cao, hà̀m lượng hòa tan lớ́n… 1. Nước mặ̣t Bao gồ̀m cá́c nguồ̀n nướ́c trong cá́c ao, đầ̀m, hồ̀ chứa, sông, suối.
Do kế́t hợp từ̀ dòng chả̉y trên bề mặt và̀ thường xuyên tiế́p xú́c vớ́i không khí nên cá́c đặc trưng củ̉a nướ́c mặt là̀: Chứa khí hoà̀ tan đặc biệt là̀ oxy. SVTH: Trần Thành Nhân GVHD: Tôn Thât Lãng TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Thiết kế hệ thống xử lý nước cấp sử dụng nguồn nước mặt cho khu dân cư Phú Xuân dân sô 2500 người Chứa nhiều chấ́t rắ́n lơ lử̉ng, riêng trường hợp nướ́c chứa trong cá́c ao đầ̀m, hồ̀ do xả̉y ra quá́ trì̀nh lắ́ng cặn nên chấ́t rắ́n lơ lử̉ng còn lạ̣i trong nướ́c có nồ̀ng độ tương đối thấ́p và̀ chủ̉ yế́u ở dạ̣ng keo. Có hà̀m lượng chấ́t hữu cơ cao. Có sự̣ hiện diện củ̉a nhiều loạ̣i tả̉o.
Chứa nhiều vi sinh vậ̣t. Nguồ̀n nướ́c mặt tiế́p nhậ̣n nướ́c thả̉i sinh hoạ̣t thường bị ô nhiễm bởi cá́c chấ́t hữu cơ và̀ vi khuẩn gây bệnh. Nguồ̀n nướ́c tiế́p nhậ̣n cá́c dòng thả̉i công nghiệp thường bị ô nhiễm bởi cá́c chấ́t độc hạ̣i như kim loạ̣i nặng, cá́c chấ́t hữu cơ và̀ cá́c chấ́t phóng xạ̣. Thà̀nh phầ̀n và̀ chấ́t lượng củ̉a nguồ̀n nướ́c mặt chịu ả̉nh hưởng củ̉a cá́c yế́u tố tự̣ nhiên, nguồ̀n gốc xuấ́t xứ và̀ tá́c động củ̉a con người trong quá́ trì̀nh khai thá́c và̀ sử̉ dụ̣ng.
Nướ́c mặt là̀ nguồ̀n nướ́c tự̣ nhiên mà̀ con người thường sử̉ dụ̣ng nhấ́t nhưng cũng là̀ nguồ̀n nướ́c rấ́t dễ bị ô nhiễm. Do đó nguồ̀n nướ́c mặt tự̣ nhiên khó đạ̣t yêu cầ̀u để̉ đưa và̀o trự̣c tiế́p sử̉ dụ̣ng trong sinh hoạ̣t hay phụ̣c vụ̣ sả̉n xuấ́t mà̀ không qua xử̉ lý. Hà̀m lượng cá́c chấ́t có hạ̣i cao và̀ nhiều vi sinh vât gây bệnh cho con người trong nguồ̀n nướ́c mặt nên nhấ́t thiế́t phả̉i có sự̣ quả̉n lý nguồ̀n nướ́c, giá́m định chấ́t lượng nướ́c, kiể̉m tra cá́c thà̀nh phầ̀n hóa họ̣c, lý họ̣c, mức độ nhiễm phóng xạ̣ thường xuyên.1 Thành phần các chất gây nhiễm bẩn nước mặ̣t [1] Chấ́t rắ́n lơ lử̉ng Cá́c chấ́t keo Cá́c chấ́t hòa tan d > 10-4 mm d = 10-4 10-6 mm d < 10-6 mm Đấ́t sét Đấ́t sét Cá́c ion K+, Na2+, Ca2+, Cá́t Protein Mg2+, Cl-, SO42+, PO43+ Keo Fe(OH)3 Silicat SiO2 Cá́c chấ́t khí CO2, O2, N CH4, H2S… Cá́c chấ́t thả̉i hữu Chấ́t thả̉i sinh hoạ̣t hữu cơ cơ, vi sinh vậ̣t Cao phân tử̉ hữu cơ Cá́c chấ́t hữu cơ Tả̉o Cá́c chấ́t mùn Tổ chức thế́ giớ́i đưa ra một số nguồ̀n ô nhiễm chính trong nướ́c mặt như sau: Nướ́c nhiễm bẩn do vi trùng, virus và̀ cá́c chấ́t hữu cơ gây bệnh. Nguồ̀n nhiễm bẩn nà̀y có trong cá́c chấ́t thả̉i củ̉a người và̀ động vậ̣t, trự̣c tiế́p hay giá́n tiế́p đưa và̀o nguồ̀n nướ́c.
Hậ̣u quả̉ là̀ cá́c bệnh truyền nhiễm như tả̉, thương hà̀n, lỵ… sẽ lây qua môi trường nướ́c ả̉nh hưởng đế́n sức khỏe cộng đồ̀ng. SVTH: Trần Thành Nhân GVHD: Tôn Thât Lãng TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Thiết kế hệ thống xử lý nước cấp sử dụng nguồn nước mặt cho khu dân cư Phú Xuân dân sô 2500 người Nguồ̀n ô nhiễm là̀ cá́c chấ́t hữu cơ phân hủ̉y từ̀ động vậ̣t và̀ cá́c chấ́t thả̉i trong nông nghiệp. Cá́c chấ́t nà̀y không trự̣c tiế́p gây bệnh nhưng là̀ môi trường tốt cho cá́c vi sinh vậ̣t gây bệnh hoạ̣t động. Đó là̀ lý do bệnh tậ̣t dễ lây lan qua môi trường nướ́c.
Nguồ̀n nướ́c bị nhiễm bẩn do chấ́t thả̉i công nghiệp, chấ́t thả̉i rắ́n có chứa cá́c chấ́t độc hạ̣i củ̉a cá́c cơ sở công nghiệp như phenol, cyanur, crom, cadimi, chì̀, … Cá́c chấ́t nà̀y tích tụ̣ dầ̀n trong nguồ̀n nướ́c và̀ gây ra cá́c tá́c hạ̣i lâu dà̀i. Nguồ̀n ô nhiễm dầ̀u mỡ và̀ cá́c sả̉n phẩm từ̀ dầ̀u mỏ trong quá́ trì̀nh khai thá́c, sả̉n xuấ́t và̀ vậ̣n chuyể̉n là̀m ô nhiễm nặng nguồ̀n nướ́c và̀ gây trở ngạ̣i lớ́n trong công nghệ xử̉ lý nướ́c. Nguồ̀n ô nhiễm do cá́c chấ́t tẩy rử̉a tổng hợp được sử̉ dụ̣ng và̀ thả̉i ra trong sinh hoạ̣t và̀ công nghiệp tạ̣o ra lượng lớ́n cá́c chấ́t hữu cơ không có khả̉ năng phân hủ̉y sinh họ̣c cũng gây ả̉nh hưởng ô nhiễm đế́n nguồ̀n nướ́c mặt. Tóm lạ̣i, cá́c yế́u tố địa hì̀nh, thời tiế́t là̀ yế́u tố khá́ch quan gây ả̉nh hưởng đế́n chấ́t lượng nướ́c mặt; còn xét đế́n một yế́u tố khá́c chủ̉ quan hơn là̀ cá́c tá́c động củ̉a con người trự̣c tiế́p hay giá́n tiế́p và̀o quá́ trì̀nh gây ô nhiễm môi trường nướ́c mặt.
Nươc ngâm Được khai thá́c từ̀ cá́c tầ̀ng chứa nướ́c dướ́i đấ́t, chấ́t lượng nướ́c ngầ̀m phụ̣ thuộc và̀o thà̀nh phầ̀n khoá́ng hoá́ và̀ cấ́u trú́c địa tầ̀ng mà̀ nướ́c thấ́m qua. Do vậ̣y nướ́c chả̉y qua cá́c địa tầ̀ng chứa cá́t và̀ granit thường có tính axit và̀ chứa ít chấ́t khoá́ng. Khi nướ́c ngầ̀m chả̉y qua địa tầ̀ng chứa đá́ vôi thì̀ nướ́c thường có độ cứng và̀ độ kiềm hydrocacbonat khá́ cao. Ngoà̀i ra đặc trưng chung củ̉a nướ́c ngầ̀m là̀: Độ đụ̣c thấ́p.
Nhiệt độ và̀ thà̀nh phầ̀n hoá́ họ̣c tương đối ổn định. Không có oxy nhưng có thể̉ chứa nhiều khí như: CO2, H2S, … Chứa nhiều khoá́ng chấ́t hoà̀ tan chủ̉ yế́u là̀ sắ́t, mangan, canxi, magie, flo… Không có hiện diện củ̉a vi sinh vậ̣t. Nướ́c ngầ̀m ít chịu tá́c động củ̉a con người hơn so vớ́i nướ́c mặt do đó nướ́c ngầ̀m thường có chấ́t lượng tốt hơn. Thà̀nh phầ̀n đá́ng quan tâm củ̉a nướ́c ngầ̀m là̀ sự̣ có mặt củ̉a cá́c chấ́t hòa tan do ả̉nh hưởng củ̉a điều kiện địa tầ̀ng, cá́c quá́ trì̀nh phong hóa và̀ sinh hóa trong khu vự̣c.
Những vùng có nhiều chấ́t bẩn, điều kiện phong hóa tốt và̀ lượng mưa lớ́n thì̀ nướ́c ngầ̀m dễ bị ô nhiễm bởi cá́c khoá́ng chấ́t hòa tan và̀ cá́c chấ́t hữu cơ. Trong nướ́c ngầ̀m hầ̀u như không có cá́c hạ̣t keo hay cá́c hạ̣t lơ lử̉ng, cá́c chỉ tiêu vi sinh cũng tốt hơn so vớ́i nướ́c mặt. Ngoà̀i ra nướ́c ngầ̀m không chứa rong tả̉o là̀ những nguồ̀n rấ́t dễ gây ô nhiễm nướ́c. SVTH: Trần Thành Nhân GVHD: Tôn Thât Lãng TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Thiết kế hệ thống xử lý nước cấp sử dụng nguồn nước mặt cho khu dân cư Phú Xuân dân sô 2500 người SVTH: Trần Thành Nhân GVHD: Tôn Thât Lãng TIEU LUAN MOI download : skknchat123@gmail.com moi nhat Thiết kế hệ thống xử lý nước cấp sử dụng nguồn nước mặt cho khu dân cư Phú Xuân dân sô 2500 người Bảng 1.2 Các đặ̣c tính củ̉a nước mặ̣t và nước ngầm [1] Đặ̣c tính Nước mặ̣t Nước ngầm Nhiệt độ Thay đổi theo mùa Tương đối ổn định Thay đổi theo chấ́t lượng đấ́t, Ít thay đổi, cao hơn so vớ́i nướ́ Chấ́t khoá́ng hòa tan lượng mưa mặt ở cùng một vùng Fe2+ và̀ Mn2+ Rấ́t thấ́p (trừ̀ dướ́i đá́y hồ̀) Thường xuyên có Khí CO2 hòa tan Thường rấ́t thấ́p hoặc không có Nồ̀ng độ cao NH4+ Xuất hiện ở những vùng nướ́c Thường xuyên có mặt nhiễm bẩn SiO2 Thường có ở nồ̀ng độ trung Thường có ở nồ̀ng độ cao bì̀nh Thường có ở nồ̀ng độ cao do s Nitrat Thường thấ́p phân hủ̉y hóa họ̣c Vi trùng (nhiều loạ̣i gây bệnh), Cá́c vi khuẩn do sắ́t gây ra Vi sinh vậ̣t virus cá́c loạ̣i và̀ tả̉o thường xuấ́t hiện Bả̉n chấ́t địa chấ́t có ả̉nh hưởng lớ́n đế́n thà̀nh phầ̀n hóa họ̣c củ̉a nướ́c ngầ̀m, nướ́c luôn tiế́p xú́c vớ́i đấ́t trong trạ̣ng thá́i bị giữ lạ̣i hay lưu thông trong đấ́t, nó tạ̣o nên sự̣ cân bằng giữa thà̀nh phầ̀n củ̉a nướ́c và̀ đấ́t.
Nướ́c chả̉y dướ́i lớ́p đấ́t cá́t hay granite là̀ axit và̀ ít muối khoá́ng.