Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong giai đoạn hậu đại dịch COVID-19, xu hướng chăm sóc sức khỏe tinh thần và cải thiện không gian sống cá nhân đã ghi nhận sự gia tăng mạnh mẽ trên quy mô toàn cầu và tại Việt Nam. Theo dữ liệu từ báo cáo của VnEconomy (Nhĩ Anh, 2021), lượt tìm kiếm các sản phẩm nến thơm trong 5 tháng đầu năm 2021 tăng 481% so với cùng kỳ năm 2019 và tăng 142% so với năm 2020. Thống kê từ Google Search Trends năm 2021 cho thấy từ khóa "Làm sao chữa lành" đạt mức cao nhất mọi thời đại, phản ánh nhu cầu hiện hữu về các giải pháp xoa dịu tâm lý và giảm căng thẳng. Tại Việt Nam, tỷ lệ mắc 10 loại rối loạn tâm thần phổ biến chiếm 14,9% dân số (tương đương gần 15 triệu người), trong đó rối loạn lo âu và trầm cảm chiếm 5,4%.

Trước thực trạng các sản phẩm nến thơm sử dụng sáp parafin có nguồn gốc từ dầu mỏ tiềm ẩn nguy cơ phát thải khí độc hại và hợp chất hữu cơ dễ bay hơi (VOCs), thị trường xuất hiện khoảng trống lớn đối với dòng nến thơm hữu cơ thiên nhiên. Các thương hiệu nến xanh chất lượng cao nhập khẩu thường có mức giá vượt quá khả năng chi trả của đại đa số người trẻ, trong khi các sản phẩm giá rẻ trên thị trường lại thiếu sự minh bạch về nguồn gốc và kiểm định an toàn. Đề tài khóa luận tốt nghiệp "Xây dựng và phát triển dự án kinh doanh online đa kênh mặt hàng nến thơm Đắm Candle" được thực hiện nhằm xây dựng một mô hình kinh doanh thực tế, cung ứng dòng sản phẩm nến thơm thiên nhiên ba tầng hương an toàn, kết hợp trải nghiệm workshop và triển khai hệ thống thương mại điện tử đa kênh hoàn chỉnh.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể bao gồm:

  1. Phân tích tổng quan thương hiệu Đắm Candle, xác định các giá trị cốt lõi và điểm mới của sản phẩm nến thơm ba tầng hương.
  2. Thực hiện nghiên cứu và phân tích thị trường nến thơm (môi trường vĩ mô, cấu trúc ngành, hành vi tiêu dùng và đối thủ cạnh tranh).
  3. Xây dựng kế hoạch kinh doanh chi tiết bao gồm chiến lược Marketing Mix 4Ps, kế hoạch bán hàng, cơ cấu tổ chức vận hành, quản trị rủi ro, trách nhiệm xã hội và kế hoạch tài chính.
  4. Thiết kế, vận hành và đánh giá hệ thống công nghệ thông tin phục vụ hoạt động thương mại điện tử đa kênh; nhận diện hạn chế và đề xuất giải pháp phát triển trong tương lai.

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là kế hoạch xây dựng và phát triển dự án kinh doanh trực tuyến đa kênh mặt hàng nến thơm ba tầng hương Đắm Candle. Phạm vi nghiên cứu về không gian tập trung tại thị trường Việt Nam. Phạm vi nghiên cứu về thời gian triển khai và thu thập số liệu thực tế được ghi nhận từ tháng 10/2023 đến tháng 04/2024.


Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận kết hợp nền tảng lý thuyết quản trị kinh doanh, thương mại điện tử và các tiêu chuẩn kiểm định an toàn sản phẩm:

  • Khung lý thuyết và mô hình phân tích:

    • Mô hình PESTEL dùng để đánh giá các yếu tố môi trường vĩ mô (Chính trị, Kinh tế, Xã hội, Công nghệ, Môi trường, Pháp luật).
    • Mô hình 5 áp lực cạnh tranh của Michael Porter dùng để phân tích sức ép nội ngành, nguy cơ từ sản phẩm thay thế, rào cản gia nhập và quyền lực thương lượng của khách hàng/nhà cung cấp.
    • Ma trận SWOT nhằm xác định điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của dự án.
    • Mô hình Marketing Mix 4Ps (Product, Price, Place, Promotion) định hướng triển khai chiến lược kinh doanh.
    • Tiêu chuẩn an toàn sản phẩm hóa mỹ phẩm ISO 22718:2015/Adm 1:2022 làm căn cứ đối chiếu kiểm nghiệm vi sinh và thành phần an toàn.
  • Phương pháp nghiên cứu thực tế:

    • Phương pháp phân tích và tổng hợp: Thực hiện quy trình 4 bước gồm thu thập tài liệu học thuật/báo cáo thị trường, phân tích dữ liệu, so sánh đối chiếu và tổng hợp đưa ra kết luận.
    • Phương pháp quan sát: Theo dõi hành vi mua sắm, xu hướng tiêu dùng trên các nền tảng số và hoạt động thực tế tại các sự kiện, workshop.
    • Phương pháp phỏng vấn sâu: Trao đổi trực tiếp với khách hàng mục tiêu và đối tác để khai thác insight về mùi hương và tâm lý mua sắm.
    • Phương pháp khảo sát định lượng: Thu thập dữ liệu thông qua bảng câu hỏi khảo sát trực tuyến về nhân khẩu học, nhu cầu sử dụng, mức giá cân nhắc và thói quen chọn lựa sản phẩm nến thơm.
  • Nguồn dữ liệu:

    • Dữ liệu thứ cấp: Báo cáo ngành nến thơm toàn cầu từ Verified Market Research (2024), Fortune Business Insights (2023), Grand View Research (2023), Hiệp hội Nến Quốc gia Hoa Kỳ (NCA, 2023), nghiên cứu của McCaffrey et al. (2009), Komarova & Avilov (2009), cùng báo cáo hành vi người dùng APAC của TikTok.
    • Dữ liệu sơ cấp: Kết quả kiểm nghiệm từ Trung tâm Kiểm nghiệm và Tư vấn UDKH AVATEK; dữ liệu khảo sát khách hàng; số liệu vận hành thực tế từ hệ thống Website, Facebook Fanpage, TikTok Shop, Instagram và báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh 3 tháng đầu năm 2024 của thương hiệu.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu tổng quan về thương hiệu Đắm Candle

Chương 1 trình bày nguồn gốc thành lập Đắm Candle từ tháng 10/2023 bởi hai sinh viên ngành Thương mại điện tử với tầm nhìn xây dựng không gian sống thư thái và sứ mệnh chăm sóc sức khỏe tinh thần bằng liệu pháp hương thơm (aromatherapy). Thương hiệu hoạt động dựa trên ba giá trị cốt lõi: Tinh tế, Gắn kết và Bền vững.

Sản phẩm trọng tâm của dự án là dòng nến thơm ba tầng hương được thiết kế theo cấu trúc tỏa hương biến đổi theo thời gian đốt:

Tầng hương Tỷ lệ trong công thức Thời gian cảm nhận Thành phần mùi hương tiêu biểu
Hương đầu (Top Notes) ~20% 5 - 15 phút đầu Dưa gang, khói, nhài, dứa, trà trắng, cam chanh, thảo mộc nhẹ
Hương giữa (Heart Notes) 50% - 70% Sau khi tan chảy (~1 giờ) Muối biển, oải hương, thảo mộc, hoa lily, cỏ hương bài, ngọc lan tây
Hương cuối (Base Notes) Chiếm phần nền Lưu hương 6 - 24 giờ Xạ hương, tuyết tùng, đàn hương, gỗ thông, trầm hương

Danh mục sản phẩm của Đắm Candle bao gồm 5 dòng mùi hương đặc trưng: Biển hạ, Rừng phủ sương, Lily thoảng vị thông, Nam trầm, và Hoa mộc trà. Sản phẩm sử dụng nguyên liệu sáp ong, sáp đậu nành tự nhiên, bấc gỗ (áp dụng cho cốc từ 180g trở lên), bao bì giấy kraft tự phân hủy và tính năng thông điệp ẩn xuất hiện sau 10 phút đốt (cốc từ 160g trở lên). Ngoài ra, dự án triển khai dịch vụ workshop trải nghiệm làm nến thơm an toàn liên kết với các quán cà phê. Tiến độ thực hiện dự án được hệ thống hóa qua sơ đồ Gantt kéo dài từ tháng 10/2023 đến tháng 04/2024 với các giai đoạn: thiết lập kênh, triển khai thực tế và nghiệm thu.

Chương 2: Phân tích thị trường

Chương 2 tổng hợp bức tranh toàn cảnh ngành nến thơm toàn cầu với quy mô định giá 556,1 triệu USD vào năm 2023 và dự báo đạt 759,6 triệu USD vào năm 2030 (tốc độ tăng trưởng kép CAGR đạt 4,2% theo Verified Market Research). Fortune Business Insights ghi nhận xu hướng gia tăng tiêu thụ nến thân thiện môi trường, nến trị liệu spa và trang trí nội thất.

Tác giả phân tích các động lực phát triển (nhu cầu hương thơm nội thất, văn hóa tặng quà, sự bùng nổ của bán lẻ trực tuyến, xu hướng sống xanh) song song với các thách thức hạn chế (mối quan ngại hóa chất VOCs từ parafin, sự cạnh tranh từ máy khuếch tán tinh dầu, biến động giá nguyên liệu và tính mùa vụ).

Phân tích PESTEL và 5 áp lực cạnh tranh của Michael Porter làm rõ bối cảnh vĩ mô tại Việt Nam, kết hợp khảo sát thị trường định lượng về nhân khẩu học, thói quen tiêu dùng, sự quan tâm đến độ an toàn nguyên liệu và mức giá sẵn sàng chi trả. Ma trận SWOT được thiết lập để định vị năng lực cạnh tranh cốt lõi của Đắm Candle trước các đối thủ trên thị trường.

Chương 3: Kế hoạch kinh doanh của Đắm Candle

Chương 3 xây dựng kế hoạch kinh doanh đồng bộ cho thương hiệu:

  • Chiến lược Marketing 4Ps:
    • Sản phẩm (Product): Định vị nến thơm 3 tầng hương từ sáp đậu nành/sáp ong nguyên chất, bấc gỗ, đạt tiêu chuẩn kiểm nghiệm an toàn, đóng gói bằng vật liệu thân thiện môi trường và đa dạng hóa quy cách set quà tặng.
    • Giá cả (Price): Chiến lược định giá thâm nhập và cạnh tranh trong phân khúc tầm trung, thiết lập bảng giá tương ứng theo dung tích cốc và loại bấc.
    • Phân phối (Place): Kết hợp kênh B2C trực tuyến (Website tự vận hành, TikTok Shop, Facebook, Instagram) và kênh B2B/Offline (ký gửi tại Xào Xạc Coffee, bán sỉ cho các cửa hàng quà tặng, quán cà phê, tham gia hội chợ gây quỹ Care Night).
    • Chiêu thị (Promotion): Sáng tạo nội dung video ngắn trên TikTok/Reels, viết bài chuẩn SEO, tổ chức minigame "Khai xuân hái lộc", bắt nhịp xu hướng truyền thông (Mì thanh long Caty, MV âm nhạc), tài trợ quà tặng workshop "Thương Mình - Yêu Nghề".
  • Kế hoạch vận hành và nhân sự: Bố trí phân công nhiệm vụ cụ thể giữa 2 nhân sự chủ chốt (quản trị sản phẩm, tiếp thị, nội dung, thiết kế, kho hàng, kỹ thuật website).
  • Quản trị rủi ro & CSR: Nhận diện các rủi ro vận chuyển, rủi ro tồn kho mùa vụ, biến động nguyên liệu; triển khai các hoạt động xã hội như đồng hành cùng chiến dịch "Sữa Kun Cho Em" và sự kiện gây quỹ "Care Night".
  • Kế hoạch tài chính: Dự toán chi phí ban đầu, phân bổ chi phí cố định và chi phí biến đổi, tổng hợp kết quả kinh doanh 3 tháng đầu năm 2024 và dự báo doanh thu - lợi nhuận sau 1 năm và 3 năm hoạt động.

Chương 4: Hệ thống công nghệ thông tin – Hạn chế và hướng phát triển trong tương lai

Chương 4 mô tả toàn diện việc thiết kế, xây dựng và đánh giá hạ tầng kỹ thuật số phục vụ bán hàng trực tuyến của Đắm Candle. Hệ thống được triển khai trên nền tảng WordPress quản lý qua cPanel, cơ sở dữ liệu MySQL, áp dụng sơ đồ Use Case, Class Diagram và Entity Relationship Diagram (ERD).

Hệ thống cung cấp đầy đủ các phân hệ chức năng: quản lý đơn hàng, danh mục sản phẩm, quản trị tồn kho, quản lý tài khoản và phân nhóm khách hàng, giỏ hàng, áp dụng mã khuyến mãi và tích hợp đa dạng hình thức thanh toán (COD, quét mã QR qua ngân hàng BIDV, ví điện tử MoMo). Về mặt phi chức năng, website tối ưu hóa tốc độ tải trang và chỉ số Core Web Vitals qua plugin 10Web Booster, thiết lập cấu trúc chuẩn SEO với plugin Rank Math SEO, bảo mật thông tin và kiểm tra an toàn qua Google Transparency Report. Chương này cũng tổng hợp các chỉ số tiếp cận, tương tác và doanh số thu được từ các phiên livestream TikTok, Fanpage Facebook và Instagram.


Thiết kế và triển khai hệ thống thương mại điện tử

Hệ thống thương mại điện tử của Đắm Candle được thiết kế và vận hành trực tiếp nhằm phục vụ mô hình bán lẻ trực tuyến đa kênh:

Phân mục kỹ thuật Thành phần / Công nghệ triển khai Chức năng chi tiết
Nền tảng & Máy chủ WordPress, cPanel, MySQL Quản trị nội dung website, lưu trữ cơ sở dữ liệu đơn hàng, thông tin khách hàng và sản phẩm.
Tối ưu hóa hiệu năng Plugin 10Web Booster Tối ưu hóa chỉ số Core Web Vitals, nén dữ liệu (Minify CSS/JS), cải thiện tốc độ tải trang trên máy tính và thiết bị di động.
Hỗ trợ tối ưu SEO Plugin Rank Math SEO Tối ưu hóa cấu trúc bài viết, thẻ meta, sơ đồ liên kết (Internal/External links), gia tăng thứ hạng tìm kiếm từ khóa.
Cổng thanh toán COD, QR Pay BIDV, Ví MoMo Hỗ trợ thanh toán tiền mặt khi nhận hàng, thanh toán chuyển khoản tự động qua mã QR ngân hàng và ví điện tử.
Tương tác & Chăm sóc Button Contact, Tin nhắn tự động Tích hợp nút liên hệ nhanh, chuyển hướng đa kênh (Hotline, Zalo, Fanpage Facebook, Instagram), popup thông báo và chatbot hỗ trợ tư vấn mùi hương.
Thiết kế phân tích Use Case, Class Diagram, ERD Chuẩn hóa quy trình mua hàng, quy trình đăng nhập/đăng ký, phục hồi mật khẩu và xử lý dữ liệu hệ thống.

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu và triển khai thực tế

  • Kiểm định chất lượng sản phẩm: Mẫu sản phẩm nến thơm Đắm Candle đã vượt qua các thử nghiệm an toàn tại Trung tâm kiểm nghiệm và tư vấn UDKH AVATEK, đáp ứng tiêu chuẩn tham chiếu ISO 22718:2015/Adm 1:2022, chứng minh không chứa độc tố gây hại cho người sử dụng.
  • Xây dựng kênh phân phối đa kênh: Thiết lập và vận hành đồng bộ hệ thống bán hàng bao gồm website chính thức, gian hàng TikTok Shop, kênh Instagram, Fanpage Facebook và các điểm ký gửi B2B tại các quán cà phê (như Xào Xạc Coffee).
  • Chỉ số tiếp cận truyền thông và SEO:
    • Tối ưu hóa thành công thứ hạng tìm kiếm tự nhiên: Website đạt Top 2 khi tìm kiếm từ khóa thương hiệu "Đắm Candle", đạt vị trí thứ 7 trên trang tìm kiếm Google với từ khóa "nến thơm ba tầng hương".
    • Kênh TikTok ghi nhận sự tăng trưởng tương tác qua các phiên livestream, tỷ lệ người xem sản phẩm trong 28 ngày đạt 3.260 lượt.
    • Fanpage Facebook và Instagram ghi nhận sự gia tăng lượt truy cập và tương tác tự nhiên đối với các bài viết giới thiệu sản phẩm và nội dung bắt xu hướng.
  • Hiệu quả tài chính: Hoàn thiện báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh 3 tháng đầu năm 2024, xác định tỷ suất lợi nhuận trên từng mã sản phẩm và đưa ra mô hình dự báo tài chính khả thi cho giai đoạn 1 năm và 3 năm tiếp theo.

Đóng góp của đề tài

  • Hiện thực hóa mô hình kinh doanh nến thơm thiên nhiên ba tầng hương – một hình thức sản phẩm mới lạ trên thị trường nội địa, kết hợp thành công yếu tố sản phẩm vật lý với liệu pháp mùi hương phục vụ nhu cầu chữa lành tâm lý.
  • Cung cấp khung tài liệu thực nghiệm hoàn chỉnh về quy trình xây dựng dự án thương mại điện tử đa kênh dành cho doanh nghiệp khởi nghiệp quy mô nhỏ, từ khâu khảo sát nhu cầu, định vị sản phẩm, thiết lập hệ thống website WordPress tích hợp thanh toán số đến chiến lược tiếp thị nội dung số.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

  • Hạn chế:

    • Dữ liệu vận hành và doanh thu thực tế mới chỉ được ghi nhận và phân tích chi tiết trong phạm vi 3 tháng đầu năm 2024, do đó các phân tích về tính chu kỳ mùa vụ trong cả năm vẫn cần thêm thời gian theo dõi.
    • Ngân sách truyền thông còn ở mức hạn chế của một dự án khởi nghiệp sinh viên, chủ yếu dựa trên lưu lượng tiếp cận tự nhiên và video ngắn.
    • Quy trình quản lý quan hệ khách hàng (CRM) và tự động hóa chuỗi cung ứng giữa kênh trực tuyến và các điểm ký gửi offline chưa được tích hợp hoàn toàn tự động.
  • Hướng phát triển:

    • Tiếp tục tối ưu hóa hệ thống SEO website nhằm gia tăng lưu lượng truy cập chuyển đổi bền vững; nghiên cứu tích hợp hệ thống phần mềm quản lý kho hàng và đơn hàng đa kênh tập trung.
    • Mở rộng nghiên cứu và phát triển thêm các dòng sản phẩm mùi hương mới theo mùa, đa dạng hóa quy cách đóng gói set quà tặng doanh nghiệp.
    • Mở rộng mạng lưới đại lý phân phối B2B và nâng cao tần suất tổ chức các buổi workshop làm nến thơm tại nhiều địa điểm và không gian nghệ thuật.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo có giá trị thực tiễn cao cho:

  • Sinh viên chuyên ngành Thương mại điện tử, Marketing số và Quản trị kinh doanh: Tham khảo phương pháp xây dựng kế hoạch kinh doanh thực chiến, quy trình thiết lập website bán hàng WordPress chuẩn SEO, tích hợp thanh toán điện tử và quy trình tối ưu hóa trải nghiệm người dùng đa kênh.
  • Người khởi nghiệp trong ngành hóa mỹ phẩm, thủ công mỹ nghệ (craft/handmade): Vận dụng công thức phát triển sản phẩm ba tầng hương, quy trình kiểm định chất lượng theo tiêu chuẩn an toàn, chiến lược bao bì bền vững và mô hình kết hợp workshop trải nghiệm để gia tăng giá trị thương hiệu.

Câu hỏi thường gặp

1. Cấu trúc ba tầng hương của nến thơm Đắm Candle hoạt động như thế nào?
Mỗi cốc nến thơm của Đắm Candle được pha chế theo nguyên tắc biến đổi mùi hương theo thời gian cháy: Hương đầu (chiếm khoảng 20% công thức) giải phóng trong 5-15 phút đầu với các nốt hương nhẹ, tươi mát; Hương giữa (chiếm 50-70%) bắt đầu lan tỏa khi sáp tan chảy và duy trì mùi hương chủ đạo trong khoảng 1 giờ; Hương cuối với các phân tử bay hơi chậm sẽ mang lại độ sâu và lưu hương từ 6 đến 24 giờ.

2. Sản phẩm nến thơm Đắm Candle đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn nào?
Sản phẩm sử dụng nguồn nguyên liệu tự nhiên gồm sáp ong, sáp đậu nành, bấc gỗ và tinh dầu an toàn. Thành phẩm đã được kiểm định chất lượng tại Trung tâm Kiểm nghiệm và Tư vấn UDKH AVATEK, đáp ứng đầy đủ các chỉ tiêu an toàn dựa trên tiêu chuẩn tham chiếu ISO 22718:2015/Adm 1:2022, đảm bảo không chứa độc tố gây hại cho sức khỏe khi đốt.

3. Đắm Candle triển khai mô hình bán hàng đa kênh (Omnichannel) như thế nào?
Dự án vận hành đồng thời mô hình B2C trực tuyến thông qua Website riêng (nenthomdamcandle.com), TikTok Shop, Instagram, Facebook Fanpage và mô hình B2B/Offline thông qua việc ký gửi sản phẩm tại chuỗi cà phê (như Xào Xạc Coffee), bán sỉ cho các cửa hàng quà tặng và tổ chức các buổi workshop làm nến thơm thực tế.

4. Website của Đắm Candle được tối ưu hóa bằng những công cụ công nghệ nào?
Website được xây dựng trên mã nguồn WordPress lưu trữ qua cPanel và cơ sở dữ liệu MySQL. Hệ thống sử dụng plugin 10Web Booster để tối ưu hiệu năng tốc độ và chỉ số Core Web Vitals, plugin Rank Math SEO để tối ưu hóa công cụ tìm kiếm, và tích hợp các cổng thanh toán gồm COD, quét mã QR ngân hàng BIDV và ví MoMo.


Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp "Xây dựng và phát triển dự án kinh doanh online đa kênh mặt hàng nến thơm Đắm Candle" đã hoàn thành toàn diện các mục tiêu nghiên cứu từ phân tích thị trường, định vị sản phẩm nến thơm ba tầng hương thiên nhiên đến xây dựng kế hoạch kinh doanh và triển khai hạ tầng thương mại điện tử thực tế. Dự án thể hiện tính thực tiễn cao thông qua việc kết hợp giữa thương mại trực tuyến, kiểm định an toàn sản phẩm và các hoạt động trải nghiệm workshop gắn liền với trách nhiệm xã hội. Các kết quả ghi nhận về thứ hạng SEO, lưu lượng tương tác đa kênh và doanh số ban đầu là cơ sở thực nghiệm vững chắc để thương hiệu tiếp tục mở rộng quy mô và tối ưu hóa hệ thống vận hành trong dài hạn.