HỌC VIÊN HÀNH CIIÍNH QUỐC GIÁ w KH œ ĐỂ TÀI SỐ: 99- 98- 188 DE TAI KHOA HOC: XÂY ĐỰNG CHƯƠNG TRÌNH, NOLDUNG GIANG DAY VE QUAN LY CONG TAC HÀNH CHÍNH TƯ PHÁP G6 HỌC VIÊN HÀNH CHÍNH QUỐC GIÁ GS.Đinh Văn Mậu 'Thư ký để tài: - Ths. Nguyễn Đức Tú -'†hs, Lương Thanh Cường Hà Nội, 02/2002 229% 34/42/2 ta2%-44-14+ LOI NOI ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Một trong những công việc trọng lâm của quá trình xây đựng và hoàn thiện Nhà nước Việt Nam pháp quyển xã hội chủ nghĩa là cải cách hành chính. Nghị quyết Đại hội Đảng lần thứ IX chỉ rõ:" Xây dựng một nên bành chính nhà nước dân chủ, trong sạch, vững mạnh.
từng bước hiện đại hoá"! Để thực biện được dịnh hướng này, cân phải có đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có phẩm chất chính ứrị, trình độ chuyên môn vững vàng, có kiến thức vẻ quản lý nhà nước. Thủ tướng Chính phủ có quyết định số 136/200 1/QĐ- Ttz ngày 17/9/2001 về vie bạn hành chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2001- 2010. Trong đó việc bồi dưỡng, đào tạo đội ngũ cán bộ, công chức dược nhấn mạnh đặc biệt và giao cho HVHCQG- cơ quan thuộc Chính phủ có chức năng, nhiệm vụ bồi dưỡng, đào tạo kiến thức quân lý nhà nước. “Trước nhiệm vụ quan trọng này, HVHCQG đã tập trung đầu tư cho việc xây dụng, hoàn thiện hệ thống giáo uình, tài liệu làm cơ sở cho cho việc bồi dưỡng, đào tạo đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức.
Hệ thống giáo trình, tài liệu của HVHCQG ngày càng được hơn thiệu và đây để hơn. Tuy nhiên, phần nội dưng kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp hiện nay còn thiếu, làm mất đi tính toàn diện ưrong bồi dưỡng, dào tạo kiến thức quản lý nhà nước. Trong khí đó nhụ cầu của đối tượng bồi dưỡng, đào tạo về nội dung kiến thức quản lý công tác hành chính tư phấp là rất lớn. Mật khác, quản lý hành chính nhà nước ở nước ta được diễn ra trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội: kinh tế, hành chính- chính trị, văn hoá, giáo dục, y tế.
trong đó có một lĩnh vực đó là lĩnh vực hành chính tư pháp. Điều này đòi hỏi khi bồi dưỡng, đào tạo kiến thức quản lý nhà nước cần phải cũng cấp một cách đầy đủ kiến thức quản lý nhà nước trên các lĩnh vực. Đồng thời, thực. tiễn chương trình, nội dung giảng dạy của các cơ sở đào rạo thuộc lĩnh vực khoa bọc xã hội ở nước ta hiện nay thì chưa có nơi nào đưa kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp vào chương trình giàng day của mình (trừ các cơ sở đào tạo cử nhân luật học có ndi dung để cập đến Toà án, Viện kiểm sất, Luật sư, công chứng nhưng ở dưới góc độ khoa học Luật).
Điều này đời hỏi phải khẩn trương nghiên cứu để xây dựng chương trình, nội dung giảng day kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp tại HVHCQG. Qua đó góp phần vào việc bồi dưỡng, đào tạo kiến thức quản lý nhà nước một cách toàn điện, phục vụ cho sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước nói chung, cải cách nền hành chính nói riêng, góp phần hoàn thành nhiệm vụ của HVHCQG được Đảng, Nhà nước giao phó. 2, Tình hình nghiên cứu Xẽ nội dụng quần lý công tác hành chính tư pháp nước ta đã được một số nơi nghiên cứu như một để tài của Bộ Tư pháp, Sở Tư pháp Hà Nội vẻ quản lý công tác hành chính tư phán, một số bài báo khoa học đăng trên các tạp chí. Mặt khác, một số kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp được một số cơ sở đào tạo cử nhân đưa vào nội dung giảng đạy như môn học: Luật tổ chức Toà án nhân dân, Vién kiểm sát nhân dan, Luật sư, công chứng của Khoa Luật- Đại học Quốc gia Hà Nội, nhưng chủ yếu dưới góc độ của khoa học luật học.
Tuy vậy, chưa có bất kỳ một công trình nào nghiên cứu một cách toàn điện, có hệ thống về cơ sở của việc thiết kế chương trình, nội đụng giảng dạy kiến thức quần lý công tác hành chính tư pháp nói chung cũng như tại HVHCQG nói riêng. Để góp phần làm hoàn thiện chương trình, nội dung bồi dưỡng, dào tạo kiến thức quan lý nhà nước ở HVHCQG, chúng tôi chọn để tài "Xây dựng chương nình, nội dụng giảng dạy kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp ở HIVHCQG” để nghiên cứu. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu Mục đích của để tài là nghiên cứu một cách có hệ thống những vấn đề lý luận về cơ sở của việc thiết kế chương trình, nội dung giảng dạy kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp, những nội dung của quản lý công tác hành chính Lư pháp cần phải dược dưa vào chương trình giảng dạy phù hợp với từng đối tượng bồi dưỡng, đào tạo của HVIICQG. “Thực hiện mục đích trên, chúng tôi dặt ra nhiệm vụ: " Van kien Dai hội đại biểu toàn quốc lần thứ [X.
ti48 - Chỉ ra các cơ sở của chức năng quản lý công tác hành chính tư pháp của hệ thống hành chính nhà nước; - Xác định những nội dung cơ bản của chức năng quản lý công tác bành chính tư pháp; - Chỉ tá các cơ sở, căn cứ chơ việc thiết kế chương trình, nội dung giảng dạy kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp ở HVHCQG; ~ Xây dựng khung cơ bản về chương trình, nội dung, yêu cầu của việc giảng dạy kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp đối với từng loại hình đào tạo của HVHCQ6G; ‡ - Đưa ra các kiến nghị về phương pháp dào tạo đối với việc giảng dạy kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu 'Từ phương pháp luận chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, các tác giả sử dịng các phương pháp nghiên cứu cụ thể: phương pháp phân tích, phương pháp so sánh; phương pháp tổng hợp. Đóng góp của công trình nghiên cứu - Góp phần làm rõ về mật lý luận và thực tiễn về nội dung chức năng quản lý công tác hành chính tư pháp. & ~ Làm sáng tỏ những vấn để lý luận về cơ sở, căn cứ xây dụng chương trình, nội dung giảng dạy kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp ở [IVICQG; + Với kết quả đạt được, công trình được sử dụng làm tài liệu tham khảo cho cần bộ giảng đạy tại Học viện Hành chính Quốc gia, học viên thuộc c đối tượng bồi dưỡng, đào tạo của HVHCQG, làm căn cứ cho việc thiết kế chương trình, nội dung giảng dạy kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp tại IIVHCQG.
Kết ấu để tài Đổ tài gồm: Lời nói dâu, 3 chương, kết luận n, phụ lục, danh mục tài liệu tham khảo. Nhóm nghiên cứu đề tài: # 1.Chủ nhiệm để tat: PGS. Đình Văn Mậu- Phó Giám đốc HVHCQG 2,Thư ký để tài: Ths. phòng Hành chính Tổng hợp- [IVHCQG CN.
Luong Thanh Cường Khoa Nhà nước -Pháp luật HVHCQG 3, Thành viên: TS. Phạm Hồng Thái, Ths, Lẻ Thị Hương, Tbs. Phạm Hoàng Yên, GVC. Doãn Văn 'Toan, Ca.
Nguyễn Bá Chiến, Cn. Lương Thanh Cường ( Khoa nhà nước và pháp luậc- HVHCQG); CVC. Nguyễn Đắc Bình- Bộ Tư pháp. CHƯƠNG |: NHŨNG CĂN CỨ THIẾT KẾ CHƯƠNG TRÌNH, NỘI DỰNG GIẢNG DẠY VỀ QUẢN LÝ CÔNG TÁC HÀNH CHÍNIi TỰ PHÁP Ở HỌC VIÊN HANH CHINH QUOC GIA.
Để thiết kế chương trình, nội dung giảng dạy về quản lý công tác hành chính tự pháp ở HVHCQG, trước hết cần nghiên cứu những căn cú làm cơ sở cho việc thiết kế chương trình, nội dung giảng dạy phù hợp với đối tượng đào tạo và nhu cầu thực tiễn. Theo nhóm nghiên cứu đề tài thì việc xây dựng chương trình, nội dung giảng đạy về quản lý công tác hành chính tư pháp cẩn xuất phái. từ chức nãng, quản lý công tác hành chính tư pháp, như cầu của cán bộ, công chức, viên chức nói riêng và của xã hội nói chung về kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp, thực trạng chương trình, nội dung giảng dạy kiến thức quản lý công tác hành chính tư pháp hiện nay tại HVHCQG. Trên cơ sở đó xây dựng chương trình, nội dung giảng dạy về quản lý công tác hành chính tư pháp.
L CHU NANG QUAN LY CONG TAC HANIL CHINE TU PHAP CUA L THÀNH CHÍNH NHÀ NUỚC. Cơ sở lý luận về chức năng quản tý hành chính tư pháp Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nhà nước pháp quyển xã hội chủ nghĩa của dân, đo đân, vì dân. Quyền lực nhà nước thuộc về nhân đân và cấu lạo quyên lực nhà nước gồm ba bộ phận: quyền lập pháp, quyển hành pháp, quyền tư pháp. Quyền lập pháp là quyền làm Hiến pháp, sửa đổi Hiến pháp: làm luật, sửa đổi luật Quyền hành pháp là quyền thí hành pháp luật và tổ chức đời sống xã hội theo pháp luật thông qua các thẩm quyền: ban hành chính sách quản lý, ra quyết định quy phạm hành chính bằng hoạt động lập quy, áp dụng pháp luật, tổ chức phục vụ đời sống xã hội để bảo đảm thực hiện lợi ích công cộng.
Quyên tư pháp là quyển phán xét tính hợp hiến, hợp pháp của các quyết ịnh pháp luật và hành ví của các cơ quan, tổ chức, cá nhân thông qua hoạt động xét xử của Toà áo, Khi thực biện quyển tư pháp phải đảm bảo nguyên tắc đúng pháp luật, khách quan, công bằng, bảo vệ quyền, lợi ích hợp hợp pháp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân. Vì vay để quyên lư pháp được thực hiện một cách đúng đẫn đòi hỏi phải có sự tham gia của các hoạt động hỗ trợ tư pháp như: điều tra, giám định, y pháp, luật sư, thỉ hành án, hộ tịch, hộ khẩu. Cũng giống như quyên lập pháp, quyền hành pháp, để thực thỉ quyển tư pháp cần phải có hệ thống tổ chức và cơ chế hoạt động của nó, từ đó hình thành niên các cơ quan tư pháp và hỗ hợ tư pháp: Các cơ quan Toà án, cơ quan thí hành án, phòng công chứng, tổ chức giám định, luật sư, trọng tài kinh tế. Cần thay rang hoại động của các cơ quan hỗ trợ tự pháp có trường hợp liên quan trực tiếp đến hoạt động xét xử, có trường hợp không liên quan đến hoạt động xét xử tuột cách trực tiếp mà nhằm thoả mãn nhu cầu vào đó của xã hội.
Ví dụ: công chứng một bản sao giấy giấy tờ, giám định một loại hàng hoá để làm cơ sở tính thuế.