Chuyên đề tốt nghiệp: Vai trò của Ngân hàng trong phát triển kinh tế quốc dân

Trong nền kinh tế thị trường, ngân hàng đóng vai trò then chốt đối với sự ổn định và phát triển kinh tế của một quốc gia. 84 trang · Học viện ngân hàng · 2010.

• Tác giả: Lê Thị Bích Nhàn
• Trường học: Học viện ngân hàng
• Chuyên ngành: Kinh tế
• Đề tài: Vai trò của Ngân hàng trong phát triển kinh tế quốc dân
• Loại tài liệu: Chuyên đề tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: Lý luận chung về vốn huy động và kế toán huy động vốn của ngân hàng thương mại
• 1.1. Vốn huy động và vai trò của vốn huy động đối với hoạt động kinh doanh của ngân hàng thương mại
• 1.2. Kế toán vốn của ngân hàng thương mại
• 2.1. Tài khoản, chứng từ sử dụng trong kế toán huy động vốn
• 2.1.1. Tài khoản sử dụng
• 2.1.2. Chứng từ sử dụng trong nghiệp vụ huy động vốn
• 2.2. Kế toán các hình thức huy động vốn
• 2.2.1. Kế toán tiền gửi thanh toán

Tóm tắt

I. Tổng Quan Vai Trò Ngân Hàng Trong Phát Triển Kinh Tế

Trong nền kinh tế thị trường, ngân hàng đóng vai trò then chốt đối với sự ổn định và phát triển kinh tế của một quốc gia. Một nền kinh tế chỉ có thể phát triển với tốc độ cao và bền vững khi có một chính sách tài chính, tiền tệ đúng đắn và một hệ thống ngân hàng hoạt động hiệu quả. Ngân hàng là nơi huy động vốn, tập trung vốn, khơi dậy và động viên các nguồn lực cho nền kinh tế phát triển. Theo tài liệu gốc từ Học viện Ngân hàng, ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong việc cung ứng vốn cho hoạt động của các ngành trong nền kinh tế quốc dân, góp phần quan trọng vào thành tựu tăng trưởng của nền kinh tế trong nhiều năm qua, đặc biệt từ năm 1991-1995, góp phần ngăn chặn và đẩy lùi lạm phát. Vì vậy, hiểu rõ chức năng của ngân hàng là vô cùng quan trọng.

1.1. Lịch Sử Phát Triển Ngân Hàng Tại Việt Nam

Từ khi thực hiện chính sách đổi mới và mở cửa, Việt Nam chuyển từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung quan liêu bao cấp sang nền kinh tế thị trường có sự quản lý của nhà nước theo định hướng XHCN. Hệ thống ngân hàng Việt Nam ngày càng đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế của đất nước. Sự chuyển đổi này đòi hỏi một hệ thống ngân hàng linh hoạt và hiệu quả hơn để đáp ứng nhu cầu vốn của các doanh nghiệp và người dân. Ngân hàng không chỉ là nơi cất trữ tiền mà còn là động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế thông qua việc phân bổ vốn hiệu quả.

1.2. Vai Trò Của Ngân Hàng Thương Mại Trong Nền Kinh Tế

Ngân hàng thương mại là một doanh nghiệp kinh doanh trên lĩnh vực tiền tệ với đặc trưng là: huy động để cho vay. Do đó, nguồn vốn huy động có vai trò rất quan trọng đối với hoạt động của ngân hàng thương mại. Khác với các doanh nghiệp khác, ngân hàng thương mại đóng vai trò trung gian tài chính, kết nối giữa người tiết kiệm và người đi vay. Hiệu quả hoạt động của ngân hàng thương mại ảnh hưởng trực tiếp đến dòng vốn trong nền kinh tế, góp phần thúc đẩy đầu tư và sản xuất.

II. Thách Thức Đối Với Ngân Hàng và Phát Triển Kinh Tế

Nhu cầu vốn và quản lý vốn để đảm bảo cho sản xuất kinh doanh, cho sự tồn tại và sự cạnh tranh đã trở thành một đòi hỏi bức bách đối với các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp nhà nước. Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, các ngân hàng phải đối mặt với nhiều thách thức như cạnh tranh gay gắt, biến động lãi suất, rủi ro tín dụng và áp lực về chính sách tiền tệ. Để duy trì sự ổn định và đóng góp vào tăng trưởng kinh tế, ngân hàng cần nâng cao năng lực quản trị, ứng dụng công nghệ mới và tuân thủ các quy định pháp luật.

2.1. Rủi Ro Tín Dụng Và Quản Lý Nợ Xấu Trong Ngân Hàng

Rủi ro ngân hàng, đặc biệt là rủi ro tín dụng, là một trong những thách thức lớn nhất đối với sự ổn định của hệ thống ngân hàng. Việc quản trị ngân hàng hiệu quả, bao gồm đánh giá rủi ro và kiểm soát nợ xấu, là yếu tố then chốt để đảm bảo hoạt động an toàn và bền vững của ngân hàng. Nợ xấu không chỉ ảnh hưởng đến lợi nhuận của ngân hàng mà còn có thể gây ra tác động tiêu cực đến toàn bộ nền kinh tế.

2.2. Ảnh Hưởng Của Lãi Suất Ngân Hàng Đến Đầu Tư Và Tăng Trưởng

Lãi suất ngân hàng có ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định đầu tư của doanh nghiệp và người dân. Lãi suất cao có thể làm giảm nhu cầu vay vốn, hạn chế đầu tư và tăng trưởng kinh tế. Ngược lại, lãi suất thấp có thể khuyến khích vay vốn và đầu tư, nhưng cũng có thể dẫn đến lạm phát. Do đó, việc điều chỉnh lãi suất là một công cụ quan trọng trong chính sách tiền tệ của Ngân hàng Trung ương.

2.3. Ổn Định Kinh Tế Vĩ Mô thông qua Chính Sách Tiền Tệ

Trong quá trình hoạt động, Ngân hàng Trung Ương sử dụng chính sách tiền tệ như một công cụ đắc lực để ổn định kinh tế vĩ mô. Việc kiểm soát lạm phát, duy trì tỷ giá hối đoái ổn định, và thúc đẩy tăng trưởng bền vững là những mục tiêu quan trọng. Chính sách tiền tệ tác động đến thị trường vốn, tín dụng và hoạt động kinh tế tổng thể.

III. Phương Pháp Huy Động Vốn Hiệu Quả Cho Ngân Hàng Việt Nam

Việc thực hiện nghiệp vụ huy động vốn tại các ngân hàng thương mại nói chung và tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn chi nhánh Thăng Long nói riêng đã đạt được những kết quả đáng khích lệ, song vẫn tồn tại những hạn chế nhất định. Huy động vốn là một vấn đề khó khăn và phức tạp, đòi hỏi các ngân hàng thương mại cũng như Ngân hàng Nông nghiệp Thăng Long cần khai thác triệt để và có hiệu quả nguồn vốn quan trọng này nhằm mở rộng được nguồn vốn đáp ứng cho hoạt động kinh doanh của ngân hàng cũng như nâng cao khả năng thanh toán, năng lực cạnh tranh, giảm chi phí, tăng doanh thu, đáp ứng cho sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước, phát triển kinh tế địa phương.

3.1. Đa Dạng Hóa Các Hình Thức Huy Động Vốn Ngân Hàng

Để thu hút nguồn vốn nhàn rỗi từ dân cư và doanh nghiệp, ngân hàng cần đa dạng hóa các hình thức huy động vốn, bao gồm tiền gửi tiết kiệm, tiền gửi có kỳ hạn, phát hành chứng chỉ tiền gửi và trái phiếu. Mỗi hình thức huy động vốn có ưu và nhược điểm riêng, phù hợp với các đối tượng khách hàng khác nhau. Sự đa dạng trong sản phẩm huy động vốn giúp ngân hàng tiếp cận được nhiều phân khúc thị trường và tăng cường khả năng cạnh tranh. Chú trọng phát triển ngân hàng số và các kênh giao dịch trực tuyến.

3.2. Nâng Cao Chất Lượng Dịch Vụ Và Uy Tín Ngân Hàng

Chất lượng dịch vụ và uy tín là yếu tố quan trọng để thu hút và giữ chân khách hàng gửi tiền. Ngân hàng cần nâng cao trình độ chuyên môn của nhân viên, cải thiện quy trình giao dịch và đảm bảo an toàn cho tiền gửi của khách hàng. Uy tín của ngân hàng được xây dựng dựa trên sự tin tưởng của khách hàng, sự minh bạch trong hoạt động và khả năng đáp ứng các nghĩa vụ tài chính. Chú trọng quản trị rủi ro và tuân thủ các quy định pháp luật.

IV. Ngân Hàng Số Xu Hướng Phát Triển và Tác Động Kinh Tế

Sự phát triển của công nghệ số đã tạo ra một cuộc cách mạng trong ngành ngân hàng, với sự ra đời của ngân hàng số và các dịch vụ tài chính trực tuyến. Ngân hàng số mang lại nhiều lợi ích cho khách hàng như tiện lợi, nhanh chóng và chi phí thấp hơn. Đối với ngân hàng, ngân hàng số giúp giảm chi phí hoạt động, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh. Sự kết hợp giữa Fintech và ngân hàng truyền thống đang tạo ra những cơ hội mới cho sự phát triển của ngành ngân hàng.

4.1. Ứng Dụng Công Nghệ Blockchain Trong Hoạt Động Ngân Hàng

Công nghệ blockchain có tiềm năng thay đổi cách thức hoạt động của ngân hàng, từ thanh toán quốc tế đến quản lý chuỗi cung ứng. Blockchain giúp tăng cường tính minh bạch, an toàn và hiệu quả trong các giao dịch tài chính. Mặc dù vẫn còn nhiều thách thức về quy định pháp lý và bảo mật, blockchain đang được nhiều ngân hàng trên thế giới nghiên cứu và ứng dụng vào thực tế.

4.2. An Ninh Mạng Và Bảo Mật Thông Tin Trong Ngân Hàng Số

An ninh mạng và bảo mật thông tin là một trong những mối quan tâm hàng đầu của ngân hàng số. Nguy cơ tấn công mạng và rò rỉ thông tin cá nhân của khách hàng ngày càng gia tăng, đòi hỏi ngân hàng phải đầu tư mạnh mẽ vào các giải pháp bảo mật và tuân thủ các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân. Việc xây dựng một hệ thống an ninh mạng vững chắc là yếu tố then chốt để đảm bảo sự tin tưởng của khách hàng và sự phát triển bền vững của ngân hàng số.

4.3. Tác Động Của Ngân Hàng Số Đến GDP Việt Nam

Việc áp dụng và phát triển mô hình ngân hàng số được dự đoán sẽ tác động tích cực đến GDP Việt Nam. Khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính tăng lên, chi phí giao dịch giảm, và hiệu quả hoạt động ngân hàng được cải thiện sẽ thúc đẩy hoạt động kinh tế. Ảnh hưởng của ngân hàng đến GDP sẽ càng rõ ràng hơn khi hạ tầng công nghệ thông tin được hoàn thiện.

V. Quản Trị Ngân Hàng Bí Quyết Nâng Cao Hiệu Quả Hoạt Động

Để nâng cao hiệu quả hoạt động ngân hàng, việc quản trị hiệu quả là vô cùng quan trọng. Quản trị ngân hàng bao gồm nhiều khía cạnh như quản lý rủi ro, quản lý vốn, quản lý nguồn nhân lực và quản lý công nghệ. Một hệ thống quản trị tốt giúp ngân hàng hoạt động an toàn, hiệu quả và bền vững, đồng thời đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của khách hàng và thị trường.

5.1. Xây Dựng Văn Hóa Doanh Nghiệp Ngân Hàng Chuyên Nghiệp

Văn hóa doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút và giữ chân nhân tài, đồng thời tạo động lực làm việc cho nhân viên. Ngân hàng cần xây dựng một văn hóa doanh nghiệp chuyên nghiệp, minh bạch và tôn trọng, khuyến khích sự sáng tạo và đổi mới. Văn hóa doanh nghiệp tốt giúp ngân hàng tạo ra sự khác biệt và nâng cao năng lực cạnh tranh.

5.2. Đào Tạo Và Phát Triển Nguồn Nhân Lực Ngân Hàng

Nguồn nhân lực là tài sản quý giá nhất của ngân hàng. Ngân hàng cần đầu tư vào đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, trang bị cho nhân viên những kiến thức và kỹ năng cần thiết để đáp ứng yêu cầu công việc. Việc đào tạo và phát triển nguồn nhân lực giúp ngân hàng nâng cao chất lượng dịch vụ, tăng cường năng lực cạnh tranh và thích ứng với sự thay đổi của thị trường.

VI. Tương Lai Ngân Hàng Dự Báo Hướng Phát Triển Mới Nhất

Tương lai của ngành ngân hàng sẽ được định hình bởi sự phát triển của công nghệ, sự thay đổi trong hành vi của khách hàng và sự cạnh tranh gay gắt từ các công ty Fintech. Ngân hàng cần chủ động nắm bắt xu hướng, đổi mới sáng tạo và tạo ra những sản phẩm dịch vụ mới để đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của thị trường. Sự hợp tác giữa ngân hàng và Fintech sẽ là một xu hướng tất yếu trong tương lai.

6.1. Xu Hướng Cá Nhân Hóa Dịch Vụ Ngân Hàng

Khách hàng ngày càng mong muốn được trải nghiệm các dịch vụ ngân hàng được cá nhân hóa, phù hợp với nhu cầu và sở thích riêng. Ngân hàng cần sử dụng dữ liệu và công nghệ để hiểu rõ hơn về khách hàng, từ đó cung cấp các sản phẩm dịch vụ phù hợp và tạo ra trải nghiệm tốt nhất cho khách hàng. Cá nhân hóa dịch vụ là một yếu tố quan trọng để tạo sự khác biệt và giữ chân khách hàng.

6.2. Phát Triển Bền Vững Và Trách Nhiệm Xã Hội Của Ngân Hàng

Phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội ngày càng trở thành một yếu tố quan trọng trong hoạt động của ngân hàng. Ngân hàng cần chú trọng đến các vấn đề môi trường, xã hội và quản trị (ESG) trong quá trình hoạt động kinh doanh. Việc thực hiện trách nhiệm xã hội giúp ngân hàng xây dựng hình ảnh tích cực, tạo dựng mối quan hệ tốt đẹp với cộng đồng và đóng góp vào sự phát triển bền vững của đất nước.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong quá trình chuyển đổi nền kinh tế từ cơ chế kế hoạch hóa tập trung quan liêu bao cấp sang nền kinh tế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, hệ thống ngân hàng thương mại giữ vị trí huyết mạch trong việc điều hòa, luân chuyển và cung ứng vốn cho toàn bộ nền kinh tế quốc dân. Hoạt động của hệ thống ngân hàng góp phần trực tiếp vào thành tựu tăng trưởng kinh tế, đặc biệt là giai đoạn 1991–1995 trong việc đẩy lùi lạm phát, đồng thời đóng vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế và sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước đến năm 2010.

Đối với các ngân hàng thương mại, vốn huy động là phương tiện kinh doanh cốt lõi, quyết định quy mô hoạt động tín dụng, năng lực cạnh tranh và sự tồn tại của đơn vị trên thị trường tài chính tiền tệ. Tuy nhiên, hoạt động huy động vốn tại các ngân hàng thương mại nói chung và tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Chi nhánh Thăng Long nói riêng luôn đối mặt với nhiều thách thức và hạn chế nhất định trong công tác quản lý cũng như quy trình hạch toán kế toán.

Khóa luận được thực hiện nhằm giải quyết các nhiệm vụ và mục tiêu nghiên cứu cụ thể:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận chung về vốn huy động, các hình thức tạo lập nguồn vốn và phương pháp hạch toán kế toán nghiệp vụ huy động vốn tại ngân hàng thương mại.
2. Phân tích thực trạng hoạt động huy động vốn và công tác kế toán huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Chi nhánh Thăng Long trong giai đoạn 2005–2007.
3. Đánh giá những kết quả đạt được, chỉ ra các mặt hạn chế và nguyên nhân tồn tại nhằm làm căn cứ đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác huy động vốn và hoàn thiện nghiệp vụ kế toán tại đơn vị.

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động huy động vốn, các hình thức huy động vốn và quy trình kế toán nghiệp vụ huy động vốn của ngân hàng thương mại.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Về không gian: Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NHNo&PTNT / Agribank) Chi nhánh Thăng Long.
  • Về thời gian: Dữ liệu và thực trạng hoạt động kinh doanh giai đoạn 2005–2007, kết hợp các mốc dữ liệu lịch sử hoạt động từ năm 1991 đến năm 2006.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống lý luận và căn cứ pháp lý dựa trên các quy chuẩn hoạt động ngân hàng và kế toán ngân hàng thương mại tại Việt Nam:

• Khung lý thuyết về vốn huy động: Định nghĩa vốn huy động là giá trị tiền tệ mà ngân hàng thu hút được bằng cách cung cấp các sản phẩm dịch vụ ngân hàng cho khách hàng; phân loại vốn huy động theo tài khoản (tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm) và công cụ nợ (phát hành giấy tờ có giá gồm kỳ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi).
• Hệ thống văn bản pháp lý: Áp dụng hệ thống tài khoản kế toán các tổ chức tín dụng ban hành theo quy định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (trong đó các tài khoản huy động vốn thuộc Loại 4 – Các khoản phải trả); Quyết định số 1160/2004/QĐ-NHNN ngày 13/09/2004 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định về mức lãi suất tối đa bằng lãi suất không kỳ hạn áp dụng cho các khoản tiền gửi rút trước hạn.
• Phương pháp nghiên cứu: Tác giả sử dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích tổng hợp, so sánh chuỗi số liệu theo thời gian (2005–2007), phương pháp hạch toán kế toán kép (đối ứng tài khoản Nợ/Có), phương pháp phân tích cơ cấu tỷ trọng và tốc độ tăng trưởng.
• Nguồn dữ liệu: Báo cáo tài chính, bảng cân đối kế toán, số liệu thống kê nghiệp vụ và báo cáo tổng kết hoạt động kinh doanh nội bộ của Agribank Chi nhánh Thăng Long.

---

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1: Lý luận chung về vốn huy động và kế toán huy động vốn của ngân hàng thương mại

Chương 1 trình bày toàn diện hệ thống lý luận về nguồn vốn huy động, các yếu tố tác động và chi tiết quy trình xử lý kế toán các nghiệp vụ tạo vốn.

1. Vai trò của vốn huy động và các hình thức huy động vốn

• Vai trò: Vốn huy động là cơ sở đầu tiên để ngân hàng tổ chức mọi hoạt động kinh doanh, quyết định quy mô tín dụng (hoạt động chiếm 40–50% lợi nhuận ngân hàng tại các nước phát triển) và chi phối trực tiếp đến năng lực cạnh tranh, quy mô đầu tư công nghệ cũng như mở rộng mạng lưới dịch vụ.
• Các hình thức huy động:
  • Tiền gửi không kỳ hạn: Phục vụ chủ yếu nhu cầu thanh toán và chi trả của tổ chức kinh tế và cá nhân.
  • Tiền gửi có kỳ hạn: Nguồn vốn có tính ổn định cao, lãi suất cao hơn tiền gửi thanh toán, các kỳ hạn phổ biến gồm 1 tháng, 3 tháng, 6 tháng, 9 tháng.
  • Tiền gửi tiết kiệm: Bao gồm tiết kiệm không kỳ hạn và tiết kiệm có kỳ hạn (truyền thống, ổn định).
  • Phát hành giấy tờ có giá: Huy động theo từng đợt thông qua phát hành chứng chỉ tiền gửi mệnh giá lớn, kỳ phiếu (ngắn hạn) và trái phiếu (trung, dài hạn).

2. Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác huy động vốn

• Nhân tố khách quan: Khả năng tiết kiệm trong nền kinh tế (thu nhập dân cư, tâm lý tiêu dùng, độ ổn định của nền kinh tế); Môi trường pháp lý (tính đồng bộ của văn bản luật); Môi trường kinh doanh (điều kiện kinh tế - xã hội địa bàn, cạnh tranh giữa các tổ chức tín dụng, cơ cấu dân cư và vị trí địa lý).
• Nhân tố chủ quan: Công tác cân đối vốn giữa đầu vào và đầu ra; Tính phong phú, đa dạng của các hình thức huy động; Mức lãi suất huy động; Hoạt động tuyên truyền quảng cáo; Thâm niên và uy tín thương hiệu; Trình độ công nghệ thanh toán và tin học hóa; Tác phong và thái độ phục vụ của nhân viên ngân hàng.

3. Quy trình và phương pháp kế toán huy động vốn

Hệ thống kế toán sử dụng các tài khoản Loại 4 (Các khoản phải trả) để phản ánh nghĩa vụ đối với khách hàng:

• Tài khoản tiền gửi và phát hành giấy tờ có giá: Bên Có ghi nhận số tiền ngân hàng nhận vào; Bên Nợ ghi nhận số tiền ngân hàng chi trả; Số dư Có phản ánh số tiền khách hàng đang gửi tại ngân hàng.

• Tài khoản tiền gửi vay, tài khoản vốn tài trợ/ủy thác đầu tư: Phản ánh các nghĩa vụ vay nợ và nhận vốn ủy thác từ Chính phủ, tổ chức tín dụng trong và ngoài nước.

• Tài khoản tiền lãi cộng dồn dự trả: Ghi Có số tiền lãi tính cộng dồn định kỳ; Ghi Nợ số tiền lãi thực tế chi trả; Số dư Có phản ánh số lãi dự trả chưa thanh toán.

• Công thức tính lãi:

  • Lãi tiền gửi thanh toán (lãi nhập gốc định kỳ hàng tháng): $$\text{Số tiền lãi trong tháng} = \frac{\text{Tổng tích số tính lãi trong tháng} \times \text{Lãi suất tháng}}{30 \text{ ngày}}$$
  • Lãi tiền gửi có kỳ hạn (tính theo món): $$\text{Tiền lãi} = \text{Số tiền gửi vào} \times \text{Thời gian gửi} \times \text{Lãi suất tiền gửi}$$

• Hạch toán phát hành giấy tờ có giá: Khóa luận chi tiết hóa đầy đủ các bút toán định khoản cho 3 phương thức phát hành trong hai trường hợp trả lãi trước và trả lãi sau:

  • Phát hành ngang giá: Ghi nhận theo mệnh giá; hạch toán chi phí trả sau hoặc phân bổ chi phí trả trước định kỳ.
  • Phát hành có chiết khấu: Sử dụng tài khoản chiết khấu giấy tờ có giá để phản ánh phần chênh lệch thấp hơn mệnh giá; định kỳ phân bổ chiết khấu vào chi phí trả lãi.
  • Phát hành có phụ trội: Sử dụng tài khoản phụ trội giấy tờ có giá để phản ánh phần chênh lệch cao hơn mệnh giá; định kỳ phân bổ phụ trội để giảm trừ chi phí trả lãi huy động vốn.

---

CHƯƠNG 2: Thực trạng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Chi nhánh Thăng Long

Chương 2 tập trung phân tích lịch sử tổ chức, bộ máy quản lý, đặc điểm nhân lực và phân tích chi tiết dữ liệu thực tế về công tác huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Thăng Long giai đoạn 2005–2007.

1. Lịch sử hình thành, mạng lưới và cơ cấu tổ chức

• Lịch sử phát triển: Tiền thân là Sở Giao dịch I NHNo&PTNT Việt Nam thành lập theo Quyết định số 15/TCCB ngày 16/3/1991 của Tổng Giám đốc NHNo&PTNT Việt Nam, chính thức hoạt động từ 01/4/1991 với 2 phòng nghiệp vụ ban đầu (Tín dụng, Kế toán - Ngân quỹ). Năm 1992, đơn vị được giao thêm nhiệm vụ quản lý, điều hòa vốn và quyết toán tài chính cho 23 tỉnh thành phía Bắc. Từ cuối năm 1994, đơn vị triển khai kinh doanh tiền tệ trên địa bàn. Ngày 14/4/2003, Sở Giao dịch I chính thức đổi tên thành NHNo&PTNT Chi nhánh Thăng Long, đặt trụ sở tại số 4 Phạm Ngọc Thạch.
• Mạng lưới mạng lưới: Tính đến 31/12/2005, Chi nhánh quản lý 31 điểm giao dịch (01 trụ sở chính, 09 chi nhánh cấp 2 gồm Tây Sơn, Trung Yên, Hàm Long, Chợ Mơ, Định Công, Phan Đình Phùng, Nguyễn Khuyến, Nguyễn Đình Chiểu, Láng Thượng; 08 phòng giao dịch như Hàng Gà, Bờ Hồ...).
• Cơ cấu nhân sự: Tổng số lao động đến 31/12/2006 là 254 người (tăng 136 người so với năm 2001).

Trình độ chuyên môn	Số lượng (người)	Cơ cấu phân công vị trí	Số lượng (người)
Trên Đại học	07	Ban Giám đốc & Lãnh đạo các cấp	66
Đại học	176	Cán bộ Tín dụng	53
Cao đẳng, Cao cấp nghiệp vụ	21	Cán bộ Kế toán, Thủ quỹ	94
Trung cấp, Sơ cấp	50	Cán bộ Thanh toán quốc tế	13
		Cán bộ nghiệp vụ khác	28
Tổng cộng	254	Tổng cộng	254

2. Phân tích kết quả huy động vốn giai đoạn 2005–2007

• Phân loại theo kỳ hạn:

  • Tổng nguồn vốn huy động năm 2006 đạt mức giảm nhẹ 93.333 triệu đồng (-1,7%) so với năm 2005. Đến năm 2007, vốn huy động tăng trưởng mạnh đạt mức tăng 40,7% so với năm 2006.
  • Tiền gửi không kỳ hạn năm 2006 giảm 198.868 triệu đồng (-4,8%) so với 2005; năm 2007 tăng 119.090 triệu đồng (+3,8%) nhờ sự gia tăng tiền gửi không kỳ hạn bằng nội tệ.
  • Tiền gửi có kỳ hạn dưới 12 tháng năm 2006 giảm 60.655 triệu đồng (-8,0%) do cả nguồn ngoại tệ (-14,5%) và nội tệ (-6,5%) đều sụt giảm; sang năm 2007 tăng mạnh trở lại 89,9%.
  • Tiền gửi có kỳ hạn trên 12 tháng năm 2006 tăng 16,2% và năm 2007 tăng trưởng 139,4% so với năm trước đó nhờ sự đóng góp chủ yếu từ nguồn vốn nội tệ.

• Phân loại theo thành phần kinh tế và công cụ huy động:

  • Nguồn tiền gửi tiết kiệm dân cư tăng đều: Năm 2006 tăng 227.556 triệu đồng (+22,9%) so với 2005; Năm 2007 tăng 228.135 triệu đồng (+18,6%) so với 2006.
  • Nguồn vốn phát hành giấy tờ có giá năm 2007 tăng 354.249 triệu đồng, đạt tốc độ tăng trưởng 175,0% so với năm 2006.
  • Xét cơ cấu tiền gửi tiết kiệm dân cư: Tiết kiệm có kỳ hạn dưới 12 tháng và tiết kiệm bậc thang tăng trưởng vượt bậc (năm 2007 tiết kiệm có kỳ hạn < 12 tháng tăng 76,4%, tiết kiệm bậc thang tăng 85,5%). Về cơ cấu tiền tệ năm 2007, nguồn tiền gửi nội tệ từ dân cư tăng 257.232 triệu đồng (+36,3%), nguồn ngoại tệ tăng 99.633 triệu đồng (+20,0%).

---

Kết quả và đóng góp

1. Kết quả chính kèm số liệu thực tế

• Tốc độ tăng trưởng tổng nguồn vốn huy động của Chi nhánh Thăng Long được cải thiện rõ nét, đặc biệt là mức bứt phá 40,7% trong năm 2007.
• Nguồn vốn có tính chất trung và dài hạn (kỳ hạn trên 12 tháng) tăng trưởng vượt bậc với mức tăng 139,4% trong năm 2007, tạo chân hàng nguồn vốn ổn định cho hoạt động cấp tín dụng.
• Sản phẩm tiền gửi tiết kiệm bậc thang và các chương trình tiết kiệm dự thưởng đem lại hiệu quả cao, giúp tốc độ tăng trưởng tiết kiệm bậc thang đạt 35,6% (năm 2005) và 85,5% (năm 2007).
• Giữ vững và phát triển tốt khối khách hàng tổ chức truyền thống lớn như Bảo hiểm Xã hội Việt Nam, Bảo hiểm Y tế, Quỹ Hỗ trợ Phát triển, Bảo hiểm Tiền gửi.

2. Định hướng giải pháp của tác giả

• Thực hiện đa dạng hóa kỳ hạn và các hình thức huy động vốn, áp dụng linh hoạt công cụ lãi suất cạnh tranh phù hợp với thị trường.
• Đẩy mạnh các sản phẩm huy động vốn dân cư thông qua tiết kiệm bậc thang bằng ngoại tệ và nội tệ.
• Cải tiến quy trình thủ tục mở tài khoản, rút ngắn thời gian giao dịch tại quầy, cắt giảm các thủ tục giấy tờ phức tạp.
• Hiện đại hóa công nghệ ngân hàng và công nghệ tin học, mở rộng các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt qua tài khoản cá nhân.
• Xây dựng chuẩn mực văn hóa kinh doanh và phong cách giao dịch lịch sự, văn minh cho đội ngũ nhân viên kế toán - ngân quỹ trực tiếp tiếp xúc khách hàng.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Nghiên cứu chỉ tập trung khai thác số liệu thực tế tại Agribank Chi nhánh Thăng Long trong giai đoạn 2005–2007. Văn bản tài liệu gốc dừng lại ở phần phân tích thực trạng và một số nhận định sơ bộ về tồn tại hạn chế, chưa bao gồm các bảng phân tích chi phí huy động vốn chi tiết cho từng nhóm sản phẩm cụ thể.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng khảo sát công tác huy động vốn trong các giai đoạn tiếp theo; nghiên cứu sâu hơn về tác động của biến động lãi suất thị trường liên ngân hàng và các mô hình quản trị rủi ro thanh khoản đối với cơ cấu vốn huy động của chi nhánh.

---

Giá trị tham khảo

• Đối với sinh viên ngành Tài chính – Ngân hàng và Kế toán doanh nghiệp: Tài liệu cung cấp hệ thống lý thuyết chi tiết, chuẩn xác về quy trình định khoản kế toán các nghiệp vụ tiền gửi thanh toán, tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm và phát hành giấy tờ có giá (trả lãi trước, trả lãi sau, chiết khấu, phụ trội).
• Đối với cán bộ ngân hàng và người làm đề tài tương tự: Cung cấp mô hình nghiên cứu điển hình về cơ cấu tổ chức bộ máy, chức năng nhiệm vụ các phòng ban và chuỗi số liệu thực tế về biến động nguồn vốn theo kỳ hạn, thành phần kinh tế tại một chi nhánh ngân hàng thương mại quy mô lớn.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tiền thân của Agribank Chi nhánh Thăng Long là đơn vị nào và được thành lập vào thời gian nào? Tiền thân của Chi nhánh Thăng Long là Sở Giao dịch I NHNo&PTNT Việt Nam, thành lập theo Quyết định số 15/TCCB ngày 16/3/1991 của Tổng Giám đốc NHNo&PTNT Việt Nam và chính thức đi vào hoạt động ngày 01/4/1991. Đơn vị chính thức đổi tên thành Chi nhánh Thăng Long từ ngày 14/4/2003, đặt trụ sở tại số 4 Phạm Ngọc Thạch.

2. Quy định nào điều chỉnh mức lãi suất khi khách hàng rút tiền gửi có kỳ hạn trước ngày đáo hạn? Theo Quyết định số 1160/2004/QĐ-NHNN ngày 13/09/2004 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, khi khách hàng rút tiền gửi có kỳ hạn trước hạn, ngân hàng chi trả mức lãi suất tối đa bằng mức lãi suất tiền gửi không kỳ hạn.

3. Kế toán ngân hàng tính lãi tiền gửi thanh toán định kỳ hàng tháng theo công thức nào? Tiền lãi tiền gửi thanh toán được tính định kỳ hàng tháng và nhập vào gốc của khách hàng theo công thức: $$\text{Số tiền lãi trong tháng} = \frac{\text{Tổng tích số tính lãi trong tháng} \times \text{Lãi suất tháng}}{30 \text{ ngày}}$$

4. Cơ cấu trình độ chuyên môn của đội ngũ lao động tại Agribank Chi nhánh Thăng Long tính đến 31/12/2006 như thế nào? Tổng số lao động của chi nhánh là 254 người, trong đó: 07 cán bộ có trình độ trên đại học, 176 cán bộ trình độ đại học, 21 cán bộ trình độ cao đẳng/cao cấp nghiệp vụ ngân hàng, và 50 cán bộ có trình độ trung cấp, sơ cấp.

5. Trong giai đoạn 2006–2007, nhóm sản phẩm tiền gửi nào có tốc độ tăng trưởng đột biến nhất tại chi nhánh? Tiền gửi tiết kiệm bậc thang có sự tăng trưởng bứt phá mạnh nhất (năm 2005 tăng 35,6%, năm 2007 tăng 85,5%), cùng với tiền gửi có kỳ hạn trên 12 tháng (năm 2007 tăng 139,4%) và phát hành giấy tờ có giá (năm 2007 tăng 175,0%).

---

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Bích Nhã đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận và quy trình kế toán nghiệp vụ huy động vốn tại ngân hàng thương mại. Bằng việc phân tích chi tiết chuỗi số liệu thực tế giai đoạn 2005–2007 tại Agribank Chi nhánh Thăng Long, công trình đã làm rõ nét bức tranh tăng trưởng nguồn vốn, sự dịch chuyển cơ cấu kỳ hạn và hiệu quả của các sản phẩm tiền gửi mới. Đây là tài liệu học thuật có giá trị tham khảo thiết thực cho việc nghiên cứu nghiệp vụ ngân hàng và công tác kế toán ngân hàng thương mại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Häc viÖn ng©n hµng Lêi më ®Çu Trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng Ng©n hµng cã vai trß rÊt quan träng ®èi víi sù æn ®Þnh vµ ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ cña mét ®Êt níc. NÒn kinh tÕ cña mét ®Êt níc chØ ph¸t triÓn víi tèc ®é cao vµ æn ®Þnh khi cã mét chÝnh s¸ch tµi chÝnh, tiÒn tÖ ®óng ®¾n vµ hÖ thèng Ng©n Hµng ho¹t ®éng ®ñ m¹nh, cã hiÖu qu¶ cao, cã kh¶ n¨ng thu hót, tËp trung c¸c nguån vèn vµ ph©n bæ cã hiÖu qu¶ c¸c nguån vèn vµo c¸c ngµnh s¶n xuÊt. ë níc ta tõ khi thùc hiªn chÝnh s¸ch ®æi míi vµ më cöa cña nÒn kinh tÕ, chuyÓn nÒn kinh tÕ ho¹t ®éng theo c¬ chÕ kÕ ho¹ch ho¸ tËp trung quan liªu bao cÊp sang nÒn kinh tÕ ho¹t ®éng theo c¬ chÕ thÞ trêng cã sù qu¶n lý theo c¬ chÕ cña nhµ níc theo ®Þnh híng XHCN. HÖ thèng ng©n hµng ngµy cµng ®ãng vai trß quan träng trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn kinh tÕ cña ®Êt níc.

Ng©n hµng chÝnh lµ n¬i tÝch tô, tËp trung vèn, kh¬i dËy vµ ®éng viªn c¸c nguån lùc cho nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn. Nã ®ãng vai trß quan träng trong viÖc cung øng vèn cho ho¹t ®éng cña c¸c ngµnh trong nÒn kinh tÕ quèc d©n, gãp phÇn quan träng vµo thµnh tùu t¨ng trëng cña nÒn kinh tÕ trong nhiÒu n¨m qua, ®Æc biÖt tõ n¨m 1991-1995 gãp phÇn ng¨n chÆn vµ ®Èy lïi l¹m ph¸t. Trong chiÕn lîc ph¸t triÓn kinh tÕ ®Õn n¨m 2010, môc tiªu quan träng mµ ®¶ng vµ nhµ níc ®Æt ra lµ sù nghiªp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt níc. §©y lµ môc tiªu quan träng cña ®Êt níc ta trong qu¸ tr×nh v¬n lªn tho¸t khái sù tôt hËu vÒ kinh tÕ so víi c¸c níc trong khu vùc vµ trªn thÕ giíi.

MÆt Lª ThÞ BÝch Nh· 1 Líp: 31G Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Häc viÖn ng©n hµng kh¸c gãp phÇn æn ®Þnh kinh tÕ x· héi, gi÷ v÷ng an ninh chÝnh trÞ cña ®Êt níc. Trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng, nhu cÇu vèn vµ qu¶n lý vèn ®Ó ®¶m b¶o cho s¶n xuÊt kinh doanh , cho sù tån t¹i vµ sù c¹nh tranh ®· trë thµnh mét ®ßi hái bøc b¸ch ®èi víi c¸c doanh nghiÖp, ®Æc biÖt lµ c¸c doanh nghiÖp nhµ níc. Kh¸c víi c¸c doanh nghiÖp kh¸c, ng©n hµng th¬ng m¹i lµ mét doanh nghiÖp kinh doanh trªn lÜnh vùc tiÒn tÖ víi ®Æc trng lµ: huy ®éng ®Ó cho vay cho nªn nguån vèn huy ®éng cã vai trß rÊt quan träng ®èi víi ho¹t ®éng cña ng©n hµng th- ¬ng m¹i. Trong thùc tÕ, viÖc thùc hiÖn nghiÖp vô huy ®éng vèn t¹i c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i nãi chung vµ t¹i Ng©n hµng N«ng nghiÖp vµ ph¸t triÓn n«ng th«n chi nh¸nh Th¨ng Long nãi riªng ®· ®¹t ®îc nh÷ng kÕt qu¶ ®¸ng khÝch lÖ, song vÉn tån t¹i nh÷ng h¹n chÕ nhÊt ®Þnh trong c«ng t¸c huy ®éng vèn.

Huy ®éng vèn lµ mét vÊn ®Ò khã kh¨n vµ phøc t¹p ®ßi hái c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i còng nh Ng©n hµng N«ng nghiÖp Thang Long cÇn khai th¸c triÖt ®Ó vµ cã hiÖu qu¶ nguån vèn quan träng nµy nh»m më réng ®îc nguån vèn ®¸p øng cho ho¹t ®éng kinh doanh cña ng©n hµng còng nh n©ng cao kh¶ n¨ng thanh to¸n, n¨ng lùc c¹nh tranh, gi¶m chi phÝ, t¨ng doanh thu, ®¸p øng cho sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸ hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt níc, ph¸t triÓn kinh tÕ ®Þa ph¬ng. XuÊt ph¸t tõ nh÷ng ®ßi hái cña lý luËn thùc tiÔn trªn, em ®· chän ®Ò tµi “Gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ Lª ThÞ BÝch Nh· 2 Líp: 31G Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Häc viÖn ng©n hµng nghiÖp vô huy ®éng vèn vµ kÕ to¸n huy ®éng vèn t¹i ng©n hµng n«ng nghiÖp vµ ph¸t triÓn Th¨ng Long” lµm ®Ò tµi thùc tËp cña m×nh. CH¦¬NG 1 Lý luËn chung vÒ vèn huy ®éng vµ kÕ to¸n huy ®éng vèn cña ng©n hµng th¬ng m¹i 1. Vèn huy ®éng vµ vai trß cña vèn huy ®éng ®èi víi ho¹t ®éng kinh doanh cña ng©n hµng thong m¹i 1.

C¬ së luËn vÒ vèn cña ng©n hµng th¬ng m¹i 1. Kh¸i niÖm vµ vai trß vèn huy ®éng ®èi víi ng©n hµng th¬ng m¹i Vèn huy ®éng lµ gi¸ trÞ tiÒn tÖ mµ ng©n hµng thu hót ®îc b»ng c¸ch cung cÊp s¶n phÈm dÞch vô cña ng©n hµng cho kh¸ch hµng. Lª ThÞ BÝch Nh· 3 Líp: 31G Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Häc viÖn ng©n hµng §ã lµ nguån vèn quan träng, chñ yÕu trong kinh doanh, vèn huy ®éng ®îc thÓ hiÖn qua c¸c mÆt sau: a.Vèn huy ®éng lµ mét trong nh÷ng c¬ së ®Ó ng©n hµng tæ chøc mäi ho¹t ®éng kinh doanh. §èi víi bÊt kú mét doanh nghiÖp nµo muèn ho¹t ®éng kinh doanh ®îc th× ph¶i cã vèn.

§Æc biÖt ph¶i huy ®éng ®ùoc lîng vèn míi, bëi v× vèn huy ®éng ph¶n ¸nh n¨ng lùc chñ yÕu ®Ó quyÕt ®Þnh n¨ng lùc, kh¶ n¨ng kinh doanh. Lµ lo¹i h×nh kinh doanh trªn lÜnh vùc tiÒn tÖ, vèn ®èi víi ng©n hµng l¹i cµng quan träng nã lµ ph¬ng tiÖn kinh doanh chÝnh cña NHTM. NÕu kh«ng cã vèn ng©n hµng kh«ng thÓ thùc hiÖn c¸c nghiÖp vô kinh doanh. ChÝnh v× vËy, vèn lµ ®iÓm ®Çu tiªn trong chu kú kinh doanh cña ng©n hµng, lµ c¬ së ®Ó ng©n hµng tæ chøc mäi ho¹t ®éng kinh doanh.Vèn huy ®éng quyÕt ®Þnh qui m« hoat ®éng tÝn dông vµ c¸c ho¹t ®éng kh¸c cña ng©n hµng th¬ng m¹i: NghiÖp vô tÝn dông lµ nghiÖp vô mang tÝnh ®Æc thï cña c¸c NHTM.

ë c¸c nø¬c ph¸t triÓn, ho¹t ®éng tÝn dông hµng n¨m mang l¹i 40-50% lîi nhuËn cho ng©n hµng. Trong khi ®ã, ho¹t ®éng tÝn dông cÇn cã mét khèi lîng vèn lín, æn ®Þnh vµ cã chi phÝ thÊp. ChØ cã huy ®éng vèn míi ®¸p øng ®Èy ®ñ c¸c ®iÒu kiÖn ®ã. Kh¶ n¨ng huy ®éng vèn tèt sÏ lµ ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho ng©n hµng më réng tÝn dông, chñ ®éng vÒ thêi gian, thêi h¹n cho vay thªm chÝ cßn cã kh¶ n¨ng quyÕt ®Þnh møc l·i suÊt phï hîp trong chiÕn lù¬c kh¸ch hµng cña ng©n hµng.

Lª ThÞ BÝch Nh· 4 Líp: 31G Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Häc viÖn ng©n hµng Vèn tù cã cã tÝnh chÊt æn ®Þng cao kh«ng cã mét ng©n hµng nµo cã ®ñ ®Ó ®¸p øng ®îc nhu cÇu bªn tµi s¶n cã. Vèn ®i vay trªn thÞ trßng liªn ng©n hµng l¹i cã chi phÝ cao h¬n so víi vèn huy ®éng tõ d©n c. Th«ng thßng c¸c ng©n hµng nhá l¹i cã kho¶n môc cho vay, ®Çu t kÐm ®a d¹ng h¬n, ph¹m vi khèi lîng cho vay còng nhá h¬n. thªm n÷a do kh¶ n¨ng vèn h¹n hÑp nªn c¸c ng©n hµng nhá kh«ng ph¶n ¸nh nh¹y bÐn víi sù biÕn ®éng vÒ l·i suÊt, g©y ¶nh hëng ®Õn kh¶ n¨ng thu hót vèn tõ c¸c thµnh phÇn kinh tÕ.

Trong khi ®ã c¸c ng©n hµng cã qui m« vèn lín kh«ng nh÷ng cho vay ®ùîc t¹i ®Þa bµn, khu vùc cña m×nh, mµ cßn v¬n ra c¶ thÞ trêng trong nø¬c vµ quèc tÕ. Mét ng©n hµng cã vèn lín sÏ cã ®iÒu kiÖn h¬n trong viÖc më réng c¸c lo¹i h×nh dÞch vô ng©n hµng, ®Çu t c«ng nghÖ, n©ng cao chÊt lîng phôc vô, t¨ng kh¶ n¨ng thu hót kh¸ch hµng lín, gãp phÇn më réng thÞ trßng tÝn dông vµ c¸c dÞch vô kh¸c c.Vèn huy ®éng quyÕt ®Þnh n¨ng lùc c¹nh tranh cña ng©n hµng th¬ng m¹i. §Ó n©ng cao n¨ng lùc c¹nh tranh ®ßi hái mçi ng©n hµng ph¶i tiÕn hµnh nhiÒu gi¶i ph¸p ®ång bé nh kh«ng ngõng n©ng cao chÊt luîng ®éi ngò c¸n bé, hiÖn ®¹i ho¸ c«ng nghÖ ng©n hµng, ®a d¹ng ho¸ c¸c lo¹i h×nh dÞch vô… song ®Ó lµm ®ù¬c ®iÒu ®ã, ng©n hµng cÇn cã mét lîng vèn ®ñ lín. Nhu cÇu vèn nµy vît khái kh¶ n¨ng vèn tù cã cña b¶n th©n ng©n hµng.

V× vËy, vèn huy ®éng lµ nguån vèn quan träng cho ng©n hµng ®Ó kh¾c phôc nh÷ng ®iÓm cßn non yÕu vÒ n¨ng lùc c¹nh tranh gióp cho NHTM ®øng v÷ng Lª ThÞ BÝch Nh· 5 Líp: 31G Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Häc viÖn ng©n hµng vµ ph¸t triÓn trong ®iÒu kiÖn c¹nh tranh gay g¾t cña nÒn kinh tÕ héi nhËp. Ngu«n vèn cµng lín th× uy tÝn cña ng©n hµng cµng ®îc n©ng lªn, ®ång thêi ng©n hµng cã kh¶ n¨ng më réng c¸c h×nh thøc kinh doanh vµ n©ng cao sù c¹nh tranh trªn thÞ trêng. Nguån vèn huy ®éng cµng lín chøng tá qui m«, tr×nh ®é nghiÖp vô, ph¬ng tiÖn kÜ thuËt cµng hiÖn ®¹i. Nh vËy, nguån vèn huy ®éng cã vai trß quan träng vµ quyÕt ®Þnh ®Õn tÊt c¶ c¸c ho¹t ®éng cña ng©n hµng th¬ng m¹i ®Æc biÖt ®èi víi lÜnh vùc cÊp tÝn dông cho nÒn kinh tÕ.

Trong qua tr×nh kinh doanh cña NHTM rÊt quan t©m ®a ra nhiÒu h×nh thøc huy ®éng vèn hÊp dÉn, phong phó nh»m thu hót nhiÒu vèn. C¸c h×nh thøc huy ®éng vèn cña ng©n hµng th¬ng m¹i Qu¸ tr×nh t¹o vèn cña c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i ®îc thÓ hiÖn díi c¸c h×nh thøc sau: a. Huy ®éng vèn th«ng qua tµi kho¶n: H×nh thøc nµy bao gåm: * Huy ®éng vèn th«ng qua tµi kho¶n tiÒn göi kh«ng kú h¹n §©y lµ lo¹i tiÌn göi mµ gi÷a ng©n hµng vµ kh¸ch hµng kh«ng cã sù tho¶ thuËn thêi h¹n rót tiÒn, ë ViÖt Nam tiÒn göi thuéc lo¹i nµy ®îc thÓ hiªn chñ yÕu díi c¸c h×nh thøc nh: tµi kho¶n tiÒn göi thanh to¸n cña c¸c tæ chøc kinh tÕ vµ tiÒn göi c¸ nh©n. kh¸ch hµng göi tiÒn t¹o ra ph¬ng tiÖn thuËn lîi trong thanh to¸n, chi tr¶, kh¸ch hµng kh«ng quan t©m ®Õn Lª ThÞ BÝch Nh· 6 Líp: 31G Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Häc viÖn ng©n hµng møc sinh lêi cña tµi s¶n, hä chØ quan t©m ®Õn chÊt lîng dÞch vô thanh to¸n mµ ng©n hµng cung cÊp.

* Huy ®éng vèn th«ng qua tµi kho¶n tiÒn göi cã k× h¹n §©y lµ lo¹i tiÒn göi mµ kh¸ch hµng chØ ®îc rót tiÒn khi thêi h¹n Ên ®Þnh ®· kÕt thóc. NÕu kh¸ch hµng cã nhu cÇu rót tiÒn tríc kú h¹n th× ng©n hµng kh«ng tr¶ l·i cho kho¶n tiÒn göi nµy. Tuy nhiªn, ë ViÖt Nam ®Ó khuyÕn khÝch kh¸ch hµng göi tiÒn ng©n hµng vÉn tr¶ cho kh¸ch mét møc l·i suÊt cho kho¶n vay nµy tèi ®a b»ng møc l·i suÊt tiÒn göi kh«ng kú h¹n (theo quyÕt ®Þnh 1160/2004/Q§ - NHNN ngµy 13/09/2004). §©y lµ nguån vèn t¬ng ®èi æn ®Þnh, cã møc l·i suÊt cao, do ®ã ng©n hµng cã thÓ chñ ®éng sö dông nguån vèn nµy.h×nh thøc ¸p dông tiÒn göi cã kú h¹n t¹i c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i còng rÊt ®a d¹ng: kú h¹n 1 th¸ng, 3 th¸ng, 6 th¸ng, 9 th¸ng, … thêi h¹n cµng dµi l·i suÊt cµng cao.

Tuy nhiªn ë c¸c ng©n hµng thêng m¹i ViÖt Nam kú h¹n tuÇn lµ rÊt h·n h÷u. * Huy ®éng vèn th«ng qua tµi kho¶n tiÒn göi tiÕt kiÖm: TiÒn göi tiÕt kiÖm ®· ®îc coi lµ c«ng cô huy ®éng vèn truyÒn thèng cña c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i. Vèn huy ®éng tõ c¸c tµi kho¶n tiÒn göi tiÕt kiÖm thêng chiÕm tû träng ®¸ng kÓ trong tiÒn göi ng©n hµng.