Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu
Trong quá trình tồn tại và phát triển, đời sống con người chịu tác động sâu sắc bởi các quy luật tự nhiên và môi trường địa lý xung quanh. Từ thời nguyên thủy, các cộng đồng dân cư đã đúc kết kinh nghiệm thích ứng với địa hình, khí hậu, hướng gió và nguồn nước để lựa chọn địa điểm cư trú, tạo tiền đề hình thành nên thuật phong thủy. Về bản chất, phong thủy là một bộ môn khoa học tự nhiên tổng hợp, liên quan trực tiếp đến địa lý, địa chất, khí tượng học, cảnh quan, kiến trúc sinh thái và nhân thể học, nhằm hướng tới sự hòa hợp giữa con người và môi trường sống.
Tại khu vực nông thôn miền núi như xã Đại Sơn, huyện Phục Hòa, tỉnh Cao Bằng, quá trình xây dựng nhà ở của người dân chịu ảnh hưởng lớn từ điều kiện địa hình đồi núi đá, khí hậu nhiệt đới gió mùa Đông Bắc và tập quán sinh hoạt bản địa. Vấn đề thực tiễn đặt ra là các công trình nhà ở tại địa phương được xây dựng đã phù hợp với cảnh quan xung quanh và các nguyên lý khoa học phong thủy hay chưa, đồng thời khi xuất hiện những điểm bất cập thì phương án điều chỉnh, cải tạo diễn ra như thế nào. Xuất phát từ yêu cầu đó, tác giả Nông Thị Huế đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp chuyên ngành Quản lý đất đai dưới sự hướng dẫn của GS. Nguyễn Thế Đặng tại Trường Đại học Nông Lâm – Đại học Thái Nguyên.
Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể như sau:
- Mục tiêu tổng quát:
- Khái quát các cơ sở lý luận cơ bản của khoa học phong thủy áp dụng trong xây dựng nhà ở, bố trí nội thất và bố trí cảnh quan.
- Đánh giá việc ứng dụng khoa học phong thủy trong xây dựng nhà ở, bố trí cảnh quan nông thôn tại xã Đại Sơn, huyện Phục Hòa, tỉnh Cao Bằng.
- Mục tiêu cụ thể:
- Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội và việc bố trí khu vực dân cư nông thôn trên địa bàn xã Đại Sơn.
- Đánh giá việc ứng dụng phong thủy trong bố trí nội thất, ngoại thất và cảnh quan phù hợp.
- Đánh giá vận khí của một số công trình nhà ở nông thôn theo khoa học phong thủy.
- Đề xuất giải pháp ứng dụng khoa học phong thủy trong xây dựng và cải tạo nhà ở tại địa phương.
- Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
- Đối tượng nghiên cứu: Một số công trình nhà ở nông thôn có vận dụng quy luật phong thủy tại xã Đại Sơn và hệ thống tài liệu lý luận về khoa học phong thủy.
- Phạm vi không gian: Địa bàn xã Đại Sơn, huyện Phục Hòa, tỉnh Cao Bằng.
- Phạm vi thời gian: Khảo sát và thu thập số liệu thực địa từ ngày 14/08/2017 đến ngày 12/11/2017.
Cơ sở lý thuyết và phương pháp
Khóa luận tiếp cận đề tài dựa trên hệ thống lý luận phong thủy truyền thống kết hợp với các nguyên tắc môi trường, kiến trúc sinh thái hiện đại:
- Khung lý thuyết và khái niệm:
- Khái niệm phong thủy: Thuật ngữ bắt nguồn từ nguyên lý trong sách Táng thư: "Khí gặp gió (phong) ắt tán, gặp nước (thủy) ngăn thì dừng. Cổ nhân làm sao cho khí tụ chứ không tán, nước chảy có chỗ dừng". Phong thủy nghiên cứu sự tương tác của hướng gió, hướng khí, mạch nước và địa hình đối với không gian sống của con người.
- Cơ sở khoa học tự nhiên: Luận giải các phạm trù cốt lõi gồm "Khí" (nguồn năng lượng vận động mang tính vật chất), "Âm Dương" (hai thuộc tính đối lập và chuyển hóa thống nhất), "Ngũ Hành" (Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ với quy luật tương sinh - tương khắc trích từ sách Thượng thư – Hồng phạm), "Bát Quái" (Càn, Khảm, Cấn, Chấn, Tốn, Ly, Khôn, Đoài tương ứng 8 phương vị), "24 Sơn phương vị" (kết hợp 8 thiên can, 12 địa chi và 4 quẻ Càn, Khôn, Cấn, Tốn trên vòng tròn 360 độ, mỗi sơn 15 độ), "Cửu Tinh" và quỹ đạo di chuyển theo vòng "Lượng thiên Xích".
- Các trường phái phong thủy: Phái Bát Trạch (căn cứ tác phẩm Bát Trạch Minh Cảnh của Thái Kim Oanh, xét sự phối hợp giữa mệnh cung gia chủ và hướng nhà), Phái Huyền Không (sử dụng Phi Tinh dựa trên Cổ Dịch Huyền Không để luận đoán trạch vận theo thời gian), Phái Cảm xạ (nghiên cứu trường khí và năng lượng sinh học), Phái Dương Trạch Tam Yếu (Triệu Cửu Phong và Lộc Dã Phu), Phái Huyền Thuật dân gian.
- Hệ thống 10 nguyên tắc phong thủy hiện đại: (1) Nguyên tắc hệ thống chỉnh thể; (2) Nguyên tắc nhân - địa phù hợp; (3) Nguyên tắc dựa vào sơn thủy ("sơn bao huyệt" và "huyệt bao sơn"); (4) Nguyên tắc quan sát hình thế (Loan Đầu, tương quan đại cục và tiểu cục); (5) Nguyên tắc thẩm định địa chất (đo từ trường, bức xạ, chất đất); (6) Nguyên tắc thẩm định nguồn nước; (7) Nguyên tắc tọa Bắc hướng Nam; (8) Nguyên tắc hài hòa trung tâm; (9) Nguyên tắc cải tạo; (10) Nguyên tắc tiên tích đức hậu tầm long.
| Hạng mục phương pháp |
Nội dung và công cụ thực hiện |
Nguồn dữ liệu / Chỉ tiêu thu thập |
| Thu thập, kế thừa tài liệu |
Tổng hợp sách chuyên khảo, bài báo khoa học, báo cáo hành chính địa phương. |
Báo cáo kiểm kê đất đai, báo cáo phát triển kinh tế - xã hội của UBND xã Đại Sơn, số liệu hạt kiểm lâm. |
| Điều tra, khảo sát thực địa |
Trực tiếp quan sát thế đất Loan Đầu, dùng la bàn đo tọa hướng (độ số cụ thể), chụp ảnh công trình. |
Khảo sát 3 công trình nhà ở đại diện tại xã Đại Sơn; ghi nhận năm xây dựng, cấu trúc mặt bằng, tình hình nhân đinh và tài lộc. |
| Phân tích, lập Tinh bàn |
Dùng phương pháp Huyền Không Phi Tinh và Bát Trạch để lập tinh bàn trạch vận. |
Phối hợp cung phi, đánh giá sự tương tác cát hung giữa cung tọa, cung hướng và các vị trí công năng (cửa, phòng khách, phòng thờ, bếp, vệ sinh). |
Nội dung chính theo từng chương
Mở đầu
Chương này nêu rõ sự cần thiết của đề tài trong việc nghiên cứu sự gắn kết giữa môi trường tự nhiên và đời sống con người thông qua khoa học phong thủy. Tác giả xác định rõ 2 mục tiêu tổng quát, 4 mục tiêu cụ thể, làm rõ ý nghĩa học thuật trong việc rèn luyện phương pháp nghiên cứu chuyên ngành Quản lý đất đai và ý nghĩa thực tiễn trong việc hỗ trợ xây dựng nhà ở nông thôn đáp ứng yêu cầu thẩm mỹ, hòa hợp thiên nhiên và đảm bảo công năng sử dụng.
Phần 2: Tổng quan tài liệu
Tác giả hệ thống hóa nguồn gốc, bản chất và lịch sử phát triển của thuật phong thủy tại nhiều quốc gia trên thế giới và tại Việt Nam:
- Thế giới: Trích dẫn quan điểm của Hippocrates (khoảng 460 - 377 TCN) trong tác phẩm Bàn về phong thủy và hoàn cảnh về mối liên hệ giữa hướng gió, chất lượng nước và bệnh tật đô thị; học giả Polybios (208 - 126 TCN) về địa chí học; kỹ thuật định hướng Kim tự tháp Ai Cập theo trục từ trường Trái Đất và thông gió; ứng dụng phong thủy trong kiến trúc Nhà Trắng và khách sạn MGM tại Mỹ; tập tục xem đất, lễ Địa trấn, dựng xà, kiêng Quỷ môn (Đông Bắc) tại Nhật Bản; quan niệm làm nhà của người San ở Myanmar.
- Trung Quốc và Việt Nam: Quá trình phát triển từ thời Tiên Tần, Thương, Chu, Tần (cung A Phòng, lăng Ly Sơn), Đường (Chiêu Lăng của Lý Thế Dân), Nam Bắc triều đến đời Thanh; lịch sử chọn đất định đô tại Việt Nam (Phong Châu, Cổ Loa, Hoa Lư, Thăng Long, Phú Xuân) cùng các tập quán dân gian như "Lấy vợ hiền hòa, làm nhà hướng Nam".
- Quy tắc ứng dụng: Trình bày chi tiết các nguyên tắc thiết kế nhà ở (môi trường xung quanh, tỷ lệ diện tích, hình dạng phòng vuông vức, cân bằng âm dương về ánh sáng, màu sắc); cấu trúc công trình (cầu thang có chiều ngang trung bình 90 cm với số bậc chia hết cho 4 cộng 1 hoặc 2 theo vòng sinh - lão - bệnh - tử, tường bao, cổng); bố trí cây xanh cảnh quan (tránh cây tán rộng chắn trước cửa chính, trồng cây thân cao hướng Đông/Nam/Đông Nam đón gió mát, trồng cây lớn hướng Tây Bắc che chắn).
Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu
Nội dung chương trình bày cụ thể quy trình khảo sát thực địa trên địa bàn xã Đại Sơn trong khoảng thời gian từ ngày 14/08/2017 đến ngày 12/11/2017. Tác giả thiết lập hệ thống 4 nội dung nghiên cứu gắn liền với việc thu thập số liệu thứ cấp và phương pháp điều tra thực tế tại 3 công trình nhà ở của các chủ hộ: ông Đàm Văn Quang (sinh năm 1965), ông Đàm Văn Ban (sinh năm 1976) và ông Nông Văn Tướng (sinh năm 1963). Quy trình đo đạc la bàn 24 sơn hướng, nhận diện thế đất Loan Đầu xung quanh và các bước lập Tinh bàn Huyền Không được chuẩn hóa để đánh giá vận khí.
Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận
Chương 4 là phần nội dung trọng tâm của khóa luận, bao gồm 4 mảng phân tích chính:
- Điều kiện tự nhiên và kinh tế - xã hội xã Đại Sơn: Vị trí biên giới giáp Trung Quốc, địa hình chia thành vùng thấp (ven sông Bắc Vọng và kênh Hồng Đại) và vùng cao đồi núi đá. Tổng diện tích đất tự nhiên gồm 3.569,06 ha đất nông nghiệp, 2.400,39 ha đất lâm nghiệp (rừng phòng hộ 2.081,62 ha, rừng sản xuất 205,01 ha), 2,12 ha đất thủy sản và 232,80 ha đất phi nông nghiệp. Sản xuất nông nghiệp tập trung vào cây mía với diện tích vụ 2016-2017 đạt 487,05 ha (năng suất 62,68 tấn/ha), vụ 2017-2018 đạt 537,15 ha (sản lượng 35.213 tấn); sản lượng lương thực có hạt đạt 1.639,6 tấn; tổng đàn trâu 908 con, bò 35 con. Xã có 16 xóm với 708 hộ, gồm hai dân tộc chính là Tày (121 hộ, 17,09%) và Nùng (687 hộ, 97,03%), 95% lao động làm nông nghiệp. Hạ tầng có 2,5 km đường liên xã đạt chuẩn, hơn 8 km đường xóm bê tông hóa, 9,5 km đường nội đồng cứng hóa, 4 trường học kiên cố và trạm y tế có 1 bác sĩ, 2 y sỹ.
- Đánh giá bố trí ngoại thất, nội thất và cảnh quan:
- Cổng và cửa: Chọn hình dáng, màu sắc cổng theo ngũ hành bản mệnh (Thổ: vuông vức, vàng nâu; Kim: cong tròn, xám trắng; Thủy: uốn lượn, xanh biển/đen; Mộc: thanh song song, xanh lá; Hỏa: nét nhọn, vát chéo, đỏ nâu). Đánh giá tính chất cát hung của 8 hướng mở cửa chính: Đông, Đông Nam, Nam là cát; Tây cát nếu mở chếch Tây; Bắc bình thường; Tây Nam dữ (lệch pha âm dương); Tây Bắc dữ (vị trí Thiên môn, chỉ hợp đặt bàn thờ); Đông Bắc dữ (hướng Quỷ môn).
- Nội thất và cảnh quan: Bố trí phòng khách tuân thủ quy tắc "Sảnh minh thất ám" (đại sảnh sáng sủa, phòng ngủ tối), đặt bàn ghế hình chữ U hướng nhìn ra cửa, bố trí tại các cung Sinh khí, Phúc đức, Phục vị, Thiên y; bàn thờ đặt tại nơi cao nhất, tôn nghiêm; khu bếp và nhà vệ sinh đặt tại các cung hung để trấn áp sát khí.
- Đánh giá vận khí 3 công trình nhà ở điển hình:
- Nhà ông Đàm Văn Quang (sinh năm 1965): Phân tích Loan đầu xung quanh, lập tinh bàn xem xét sự phối hợp cát hung giữa cung Cấn và cung Chấn; đánh giá hiện trạng phòng khách, bàn thờ, phòng ngủ vợ chồng, bếp theo hướng truyền thống và nhà vệ sinh.
- Nhà ông Đàm Văn Ban (sinh năm 1976): Phân tích Tinh bàn và Loan đầu với sự phối hợp cung Kiền (Càn) và cung Khảm; phòng khách, phòng thờ bố trí hướng Tây, bếp đặt hướng Tây Bắc (Phục vị), nhà vệ sinh đặt tại góc chính Bắc (Ngũ quỷ).
- Nhà ông Nông Văn Tướng (sinh năm 1963): Lập tinh bàn đánh giá sự phối hợp cung Kiền và cung Khảm; phòng khách bố trí hướng Tây Nam theo cung mệnh, phòng thờ đặt tại gác xép, bếp đặt hướng chính Đông (Thiên y), đánh giá vị trí nhà vệ sinh và các lối lưu thông khí.
- Đề xuất 4 nhóm giải pháp: Đưa ra các biện pháp cụ thể về cải tạo kiến trúc nhà, lựa chọn vận khí tốt, cải tạo cảnh quan sân vườn và bố trí nội ngoại thất hợp lý nhằm hóa giải các lỗi phong thủy hiện hữu.
Phần 5: Kết luận và kiến nghị
Tổng kết toàn bộ kết quả nghiên cứu, khẳng định vai trò của việc kết hợp tri thức phong thủy truyền thống với khoa học quản lý đất đai và kiến trúc cảnh quan nông thôn, đồng thời kiến nghị chính quyền cơ sở và người dân quan tâm hơn đến quy hoạch không gian xây dựng hài hòa với môi trường sinh thái.
Kết quả và đóng góp
Khóa luận đã tổng hợp hệ thống số liệu cụ thể về hiện trạng tự nhiên, kinh tế - xã hội tại địa bàn nghiên cứu và làm rõ thực trạng ứng dụng phong thủy trên các công trình khảo sát:
| Tiêu chí khảo sát |
Hộ ông Đàm Văn Quang |
Hộ ông Đàm Văn Ban |
Hộ ông Nông Văn Tướng |
| Năm sinh chủ hộ |
1965 |
1976 |
1963 |
| Phối hợp cung phi Tinh bàn |
Cung Cấn và cung Chấn |
Cung Kiền (Càn) và cung Khảm |
Cung Kiền (Càn) và cung Khảm |
| Vị trí bố trí phòng thờ |
Gian trang trọng, sạch sẽ, thường xuyên thắp nhang |
Bố trí theo hướng Tây |
Đặt tại tầng gác xép trang nghiêm |
| Vị trí bố trí bếp nấu |
Bố trí theo hướng truyền thống |
Đặt theo hướng Tây Bắc (cung Phục vị) |
Đặt theo hướng chính Đông (cung Thiên y) |
| Vị trí nhà vệ sinh |
Khu vực phụ riêng biệt |
Đặt tại góc chính Bắc (cung Ngũ quỷ để trấn hung) |
Bố trí tại vị trí phụ trợ theo mặt bằng |
Hệ thống giải pháp tác giả đề xuất bao gồm:
- Giải pháp cải tạo kiến trúc: Điều chỉnh lại hướng mở cửa, tỷ lệ cửa sổ nhằm khắc phục hiện tượng trực xung khí ("sinh khí đi đường vòng, sát khí đi đường thẳng"), đảm bảo thông gió và cân bằng ánh sáng tự nhiên.
- Giải pháp vận khí: Ứng dụng vòng Lượng thiên Xích và trạch vận Huyền Không để xác định các cung vị cát (Sinh khí, Thiên y, Diên niên, Phục vị) phục vụ việc tái bố trí giường ngủ, bàn làm việc và bàn thờ.
- Giải pháp cải tạo cảnh quan: Quy hoạch lại hệ thống cây xanh, cắt tỉa hàng rào gọn gàng, tránh trồng cây thân gỗ lớn chắn trước cửa chính, bổ sung cây xanh tán thấp ở hướng đón gió mát (Nam, Đông Nam) và cây chắn gió lạnh ở hướng Bắc/Tây Bắc.
- Giải pháp bố trí nội ngoại thất: Sắp xếp lại bàn ghế phòng khách theo hình chữ U hướng ra cửa chính, di chuyển thiết bị điện tử ra xa khu vực ngồi để giảm bức xạ, đặt bếp và nhà vệ sinh đúng các cung vị tương ứng nhằm trấn hung nạp cát.
Đóng góp của đề tài thể hiện ở việc hệ thống hóa các nguyên lý phong thủy học dưới góc nhìn khoa học sinh thái, cung cấp tài liệu thực chứng về xây dựng nhà ở nông thôn miền núi tại tỉnh Cao Bằng và đưa ra các hướng dẫn cải tạo mặt bằng có tính ứng dụng thực tế.
Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp
- Hạn chế của nghiên cứu:
- Quy mô điều tra thực nghiệm chuyên sâu còn giới hạn ở 3 công trình nhà ở gia đình cụ thể, chưa bao quát toàn bộ 16 xóm hành chính của xã Đại Sơn.
- Thời gian thực hiện đề tài diễn ra trong 3 tháng (14/08/2017 đến 12/11/2017), chủ yếu tiếp cận các công trình đã xây dựng hoàn thiện nên các can thiệp phong thủy chỉ dừng lại ở mức độ đề xuất cải tạo, chỉnh sửa cục bộ.
- Số liệu khảo sát địa chất và từ trường chủ yếu dựa trên quan sát cảm quan và đo đạc la bàn cơ học, chưa có thiết bị đo đạc bức xạ từ trường chuyên sâu.
- Hướng nghiên cứu tiếp:
- Mở rộng phạm vi khảo sát trên quy mô mẫu lớn hơn tại các xã lân cận trong huyện Phục Hòa và tỉnh Cao Bằng.
- Nghiên cứu kết hợp giữa khoa học phong thủy với quy chuẩn quy hoạch nông thôn mới và quản lý sử dụng đất ở nông thôn.
Giá trị tham khảo
Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho các đối tượng và mục đích nghiên cứu sau:
- Sinh viên và học viên ngành Quản lý đất đai, Quản lý tài nguyên: Tham khảo phương pháp tiếp cận không gian sống nông thôn kết hợp giữa hiện trạng sử dụng đất, điều kiện tự nhiên - kinh tế xã hội và tập quán xây dựng nhà ở bản địa.
- Người nghiên cứu kiến trúc cảnh quan và địa lý nhân văn: Sử dụng các dữ liệu về 10 nguyên tắc phong thủy hiện đại, quy tắc xác định 24 sơn phương vị, phương pháp lập tinh bàn Huyền Không Phi Tinh và quy chuẩn bố trí mặt bằng công năng (cổng, cửa chính, phòng khách, phòng thờ, bếp, vệ sinh).
- Chính quyền địa phương và người dân: Tham khảo tài liệu tổng quan về điều kiện tự nhiên, sản xuất nông lâm nghiệp xã Đại Sơn giai đoạn 2016-2017, đồng thời ứng dụng các giải pháp cải tạo nhà ở hợp vệ sinh và phong thủy sinh thái.
Câu hỏi thường gặp
1. Điều kiện tự nhiên và cơ cấu kinh tế nông nghiệp của xã Đại Sơn được ghi nhận như thế nào trong khóa luận?
Xã Đại Sơn là xã biên giới thuộc huyện Phục Hòa, tỉnh Cao Bằng, tiếp giáp Trung Quốc ở phía Đông. Địa hình gồm vùng thấp bằng phẳng (ven sông Bắc Vọng, kênh Hồng Đại) và vùng cao đồi núi đá. Đất nông nghiệp chiếm 3.569,06 ha, đất lâm nghiệp chiếm 2.400,39 ha (rừng phòng hộ 2.081,62 ha). Cây trồng chủ lực là cây mía với diện tích vụ 2016-2017 đạt 487,05 ha (năng suất 62,68 tấn/ha), vụ 2017-2018 đạt 537,15 ha (sản lượng ước đạt 35.213 tấn). Đàn gia súc có 908 con trâu và 35 con bò. Lao động nông nghiệp chiếm 95% dân số.
2. Ba công trình nhà ở được khảo sát thực địa chi tiết thuộc về những chủ hộ nào?
Khóa luận tiến hành khảo sát, đo đạc tọa hướng và lập tinh bàn cho 3 công trình nhà ở gồm: hộ ông Đàm Văn Quang (sinh năm 1965), hộ ông Đàm Văn Ban (sinh năm 1976) và hộ ông Nông Văn Tướng (sinh năm 1963) tại xã Đại Sơn.
3. Theo phân tích phong thủy trong khóa luận, tại sao các hướng Tây Bắc, Đông Bắc và Tây Nam không phù hợp để mở cửa chính?
Theo tác giả, hướng Tây Bắc là vị trí "Thiên môn" tôn nghiêm, chỉ thích hợp đặt bàn thờ hoặc thần vị; hướng Đông Bắc thuộc "Quỷ môn" mang nhiều âm khí, dễ phát sinh bất an, bệnh tật; hướng Tây Nam là nơi giao thoa âm dương nhưng dễ bị lệch pha gây tâm lý bất an cho người cư ngụ.
4. Quỹ đạo di chuyển của Cửu Tinh theo vòng Lượng thiên Xích diễn ra theo thứ tự nào?
Vòng Lượng thiên Xích di chuyển theo thứ tự 9 cung bắt đầu từ trung cung (số 5): (1) Trung cung xuống Tây Bắc; (2) Tây Bắc lên Tây; (3) Tây xuống Đông Bắc; (4) Đông Bắc lên Nam; (5) Nam xuống Bắc; (6) Bắc lên Tây Nam; (7) Tây Nam sang Đông; (8) Đông lên Đông Nam; (9) Đông Nam trở về trung cung.
5. Khóa luận đưa ra những khuyến nghị gì về kích thước và số bậc cầu thang trong nhà ở?
Cầu thang cần đặt ở vị trí cân xứng, tránh đặt chính giữa nhà hoặc đè lên giường ngủ/bếp. Chiều ngang cầu thang trung bình nên đạt 90 cm để đảm bảo lưu thông khí lực. Số lượng bậc thang cần tuân thủ công thức tính theo vòng "sinh - lão - bệnh - tử", tức tổng số bậc chia hết cho 4 và cộng thêm 1 hoặc 2 bậc.
Kết luận
Khóa luận của tác giả Nông Thị Huế đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về khoa học phong thủy và các nguyên tắc thiết kế kiến trúc sinh thái ứng dụng vào điều kiện thực tế tại xã Đại Sơn, huyện Phục Hòa, tỉnh Cao Bằng. Thông qua phương pháp điều tra thực địa, đo đạc tọa hướng và lập Tinh bàn Huyền Không trên các công trình điển hình, nghiên cứu đã làm rõ thực trạng bố trí mặt bằng nhà ở nông thôn gắn với điều kiện tự nhiên và kinh tế - xã hội địa phương. Các giải pháp cải tạo kiến trúc, điều chỉnh cảnh quan và sắp xếp nội ngoại thất được đề xuất mang tính khả thi, góp phần nâng cao chất lượng không gian sống hài hòa với môi trường tự nhiên.