Tư Tưởng Của Phạm Quỳnh Về Vấn Đề Xây Dựng Nền Văn Hóa Dân Tộc

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu tư tưởng của phạm quỳnh về vấn đề xây dựng nền văn hóa dân tộc, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn thiện trong lĩnh vực kỹ

• Tác giả: Hoàng Minh Quân
• Người hướng dẫn: PGS,TS. Đỗ Thị Hòa Hới
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Triết học
• Đề tài: Tư Tưởng Phạm Quỳnh Về Xây Dựng Nền Văn Hóa Dân Tộc
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Phạm Quỳnh và Tư Tưởng Xây Dựng Văn Hóa Dân Tộc 55 ký tự

Phạm Quỳnh (1892-1945) là một học giả lớn, đại diện cho tầng lớp trí thức Tây học đầu thế kỷ XX. Ông có tầm ảnh hưởng lớn đến thanh niên trí thức và nền văn hóa Việt Nam qua tạp chí Nam Phong. Di sản của ông phong phú, bao gồm triết học, văn hóa, văn học, khảo cứu, phê bình, dịch thuật. Dù không có chuyên luận lớn, ông xây dựng hệ thống quan điểm riêng, nhất quán qua các bài báo. Văn hóa là mối quan tâm hàng đầu của ông, thể hiện ý thức sâu sắc về vận mệnh văn hóa dân tộc và xây dựng nền văn hóa mới. Nghiên cứu Phạm Quỳnh không thể bỏ qua tư tưởng về văn hóa dân tộc, lĩnh vực đóng góp chủ yếu của ông. Nghiên cứu giúp hiểu các vấn đề văn hóa, tư tưởng, học thuật đầu thế kỷ XX và gợi mở cho các vấn đề văn hóa đương đại.

1.1. Bối Cảnh Lịch Sử Việt Nam Đầu Thế Kỷ 20 49 ký tự

Bối cảnh lịch sử Việt Nam đầu thế kỷ 20 là giai đoạn đầy biến động, chịu ảnh hưởng sâu sắc từ chế độ Pháp thuộc. Sự giao thoa giữa văn minh Pháp và văn hóa bản địa tạo ra nhiều thách thức và cơ hội cho sự phát triển của văn hóa dân tộc. Phong trào Đông Dương tạp chí và các hoạt động văn hóa khác diễn ra sôi nổi, thể hiện khát vọng chấn hưng văn hóa và phát triển quốc gia của giới trí thức Việt Nam. Phạm Quỳnh nổi lên như một nhân vật tiêu biểu trong bối cảnh này, với những tư tưởng và hành động có ảnh hưởng lớn đến xã hội Việt Nam.

1.2. Vai Trò Của Trí Thức Tây Học Như Phạm Quỳnh 48 ký tự

Trí thức Tây học, như Phạm Quỳnh, đóng vai trò quan trọng trong việc tiếp thu và truyền bá văn hóa phương Tây vào Việt Nam. Họ được đào tạo bài bản theo chương trình giáo dục Pháp - Việt, có kiến thức sâu rộng về cả văn hóa phương Đông và phương Tây. Nhờ đó, họ có khả năng phân tích, đánh giá và chọn lọc những yếu tố phù hợp để bồi đắp cho văn hóa dân tộc. Tuy nhiên, vai trò của họ cũng gặp nhiều tranh cãi, do sự khác biệt về quan điểm và lập trường chính trị.

II. Quan Điểm Của Phạm Quỳnh Về Nền Văn Hóa Dân Tộc 59 ký tự

Phạm Quỳnh quan niệm xây dựng nền văn hóa dân tộc phải dựa trên sự kết hợp hài hòa giữa văn hóa truyền thống và văn hóa hiện đại. Ông nhấn mạnh việc bảo tồn những giá trị tốt đẹp của văn hóa truyền thống, đồng thời tiếp thu có chọn lọc những tinh hoa của văn hóa phương Tây để làm giàu cho văn hóa dân tộc. Ông chủ trương xây dựng một nền văn hóa Đông Dương tạp chí trên cơ sở dung hòa văn hóa Đông - Tây, vừa giữ được bản sắc dân tộc, vừa phù hợp với xu thế phát triển của thế giới. Ông coi trọng vai trò của trí thức trong việc định hướng và dẫn dắt sự phát triển của văn hóa dân tộc.

2.1. Kết Hợp Đông Tây Trong Tư Tưởng Phạm Quỳnh 52 ký tự

Tư tưởng văn hóa Phạm Quỳnh nhấn mạnh sự cần thiết kết hợp văn hóa Đông Tây một cách sáng tạo. Không nên sao chép máy móc văn hóa phương Tây, mà cần chọn lọc những yếu tố phù hợp với điều kiện và truyền thống của Việt Nam. Đồng thời, cần giữ gìn và phát huy những giá trị tốt đẹp của văn hóa truyền thống, tránh rơi vào tình trạng đánh mất bản sắc dân tộc. Sự kết hợp này phải dựa trên tinh thần tự lực văn đoàn, không lệ thuộc vào bất kỳ nền văn hóa nào.

2.2. Bảo Tồn Và Phát Triển Văn Hóa Truyền Thống 51 ký tự

Bảo tồn văn hóa truyền thống là nhiệm vụ quan trọng để duy trì bản sắc văn hóa dân tộc. Cần gìn giữ những di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, như các công trình kiến trúc, lễ hội, phong tục tập quán, nghệ thuật truyền thống. Đồng thời, cần phát huy văn hóa dân tộc trong bối cảnh hiện đại, bằng cách sáng tạo ra những sản phẩm văn hóa mới, mang đậm tinh thần dân tộc và phù hợp với thị hiếu của công chúng. Cần chú trọng kế thừa văn hóa cho thế hệ trẻ.

III. Giải Pháp Phạm Quỳnh Đề Xuất Xây Dựng Văn Hóa Dân Tộc 60 ký tự

Phạm Quỳnh đề xuất nhiều giải pháp để xây dựng nền văn hóa dân tộc, bao gồm: Chấn hưng giáo dục, nâng cao dân trí, để người dân có đủ kiến thức và năng lực để tiếp thu và sáng tạo văn hóa. Phát triển văn học nghệ thuật, tạo ra những tác phẩm có giá trị tư tưởng và thẩm mỹ cao, phản ánh đời sống và tâm hồn của người Việt. Khuyến khích giao lưu văn hóa với các nước trên thế giới, để học hỏi những kinh nghiệm và tinh hoa văn hóa của nhân loại. Xây dựng một hệ thống giá trị văn hóa mới, dựa trên sự kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, phù hợp với yêu cầu phát triển của đất nước. Tạo ra các diễn đàn trao đổi học thuật, để bàn luận và tìm ra các giải pháp cho các vấn đề văn hóa.

3.1. Chấn Hưng Giáo Dục và Nâng Cao Dân Trí 50 ký tự

Chấn hưng giáo dục là yếu tố then chốt để xây dựng nền văn hóa dân tộc vững mạnh. Cần cải cách chương trình giáo dục, chú trọng bồi dưỡng văn hóa truyền thống và văn hóa hiện đại cho học sinh, sinh viên. Đồng thời, cần nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, tạo điều kiện cho họ được học tập, bồi dưỡng và phát triển chuyên môn. Nâng cao dân trí, giúp người dân có ý thức tự giác trong việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa Việt Nam.

3.2. Phát Triển Văn Học Nghệ Thuật Dân Tộc 48 ký tự

Phát triển văn học nghệ thuật là một trong những phương thức quan trọng để thể hiện và truyền bá văn hóa dân tộc. Cần khuyến khích các nghệ sĩ sáng tạo ra những tác phẩm có giá trị tư tưởng và thẩm mỹ cao, phản ánh đời sống và tâm hồn của người Việt. Đồng thời, cần bảo tồn và phát huy những loại hình nghệ thuật truyền thống, như chèo, tuồng, cải lương, ca trù, quan họ... Các tác phẩm nghệ thuật phải thể hiện được bản sắc văn hóa.

IV. Ảnh Hưởng Tư Tưởng Phạm Quỳnh Đến Văn Hóa Hiện Nay 58 ký tự

Tư tưởng văn hóa Phạm Quỳnh vẫn còn giá trị trong bối cảnh hiện nay, khi Việt Nam đang hội nhập sâu rộng vào thế giới. Quan điểm về kết hợp văn hóa Đông Tây, bảo tồn văn hóa truyền thống, và phát triển văn hóa hiện đại vẫn là những định hướng quan trọng cho sự phát triển của văn hóa dân tộc. Tuy nhiên, cần có sự vận dụng sáng tạo và linh hoạt, phù hợp với điều kiện và hoàn cảnh cụ thể của Việt Nam hiện nay. Việc nghiên cứu và kế thừa di sản văn hóa của Phạm Quỳnh góp phần vào sự phát triển bền vững của nền văn hóa Việt Nam.

4.1. Giá Trị Tư Tưởng Phạm Quỳnh Trong Hội Nhập 50 ký tự

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, tư tưởng Phạm Quỳnh về kết hợp văn hóa Đông Tây trở nên đặc biệt quan trọng. Cần chủ động tiếp thu những thành tựu văn hóa của nhân loại, đồng thời giữ vững bản sắc văn hóa dân tộc. Tránh tình trạng hòa tan văn hóa, đánh mất những giá trị truyền thống. Cần có chính sách phù hợp để khuyến khích giao lưu văn hóa, đồng thời bảo vệ và phát huy văn hóa Việt Nam.

4.2. Ứng Dụng Tư Tưởng Phạm Quỳnh Trong Giáo Dục 53 ký tự

Tư tưởng Phạm Quỳnh có thể được vận dụng trong giáo dục bằng cách tăng cường giáo dục văn hóa truyền thống cho học sinh, sinh viên. Giúp họ hiểu rõ về lịch sử, giá trị văn hóa Việt Nam, khơi dậy lòng tự hào dân tộc. Đồng thời, cần trang bị cho họ kiến thức và kỹ năng để tiếp thu và sử dụng văn hóa hiện đại một cách hiệu quả. Tạo ra một thế hệ trẻ có kiến thức sâu rộng, có tinh thần dân tộc và có khả năng đóng góp vào sự phát triển của đất nước.

V. Hạn Chế Bài Học Từ Tư Tưởng Văn Hóa Phạm Quỳnh 57 ký tự

Nghiên cứu tư tưởng Phạm Quỳnh cũng cần nhìn nhận những hạn chế. Bối cảnh lịch sử có nhiều khác biệt so với hiện tại. Một số quan điểm có thể không còn phù hợp. Tuy nhiên, những bài học về bảo tồn văn hóa, tiếp thu văn hóa, và xây dựng một nền văn hóa dân tộc vững mạnh vẫn còn nguyên giá trị. Cần tiếp tục nghiên cứu và phê bình, để kế thừa và phát triển tư tưởng Phạm Quỳnh một cách sáng tạo, phục vụ cho sự phát triển của đất nước.

5.1. Nhìn Nhận Khách Quan Về Hạn Chế Tư Tưởng 47 ký tự

Cần nhìn nhận một cách khách quan những hạn chế trong tư tưởng văn hóa Phạm Quỳnh. Một số quan điểm của ông có thể bị ảnh hưởng bởi bối cảnh lịch sử và xã hội đương thời, không còn phù hợp với hiện tại. Ví dụ, quan điểm về vai trò của nhà nước trong việc định hướng văn hóa có thể cần được xem xét lại trong bối cảnh xã hội dân chủ và tự do sáng tạo ngày nay. Cần có sự phê bình khoa học để đánh giá đúng giá trị và hạn chế của tư tưởng Phạm Quỳnh.

5.2. Bài Học Về Xây Dựng Nền Văn Hóa Bền Vững 53 ký tự

Từ tư tưởng Phạm Quỳnh, có thể rút ra những bài học quý giá về xây dựng nền văn hóa bền vững. Cần chú trọng đến việc bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống, đồng thời tiếp thu có chọn lọc những tinh hoa của văn hóa thế giới. Cần xây dựng một hệ thống giá trị văn hóa mới, phù hợp với yêu cầu phát triển của đất nước và thời đại. Cần tạo điều kiện cho sự phát triển tự do và sáng tạo của văn học nghệ thuật, khoa học và công nghệ.

VI. Tương Lai Của Nghiên Cứu Tư Tưởng Văn Hóa Phạm Quỳnh 60 ký tự

Nghiên cứu về tư tưởng văn hóa Phạm Quỳnh vẫn còn nhiều tiềm năng phát triển. Cần tiếp tục khai thác những tư liệu mới, phân tích sâu sắc các khía cạnh khác nhau trong tư tưởng của ông. So sánh và đối chiếu với các nhà tư tưởng khác để làm rõ vị trí và vai trò của Phạm Quỳnh trong lịch sử tư tưởng Việt Nam. Đẩy mạnh việc truyền bá và ứng dụng tư tưởng Phạm Quỳnh vào thực tiễn, góp phần vào sự phát triển của nền văn hóa dân tộc trong tương lai.

6.1. Mở Rộng Nghiên Cứu Đa Chiều Về Phạm Quỳnh 52 ký tự

Cần mở rộng phạm vi nghiên cứu về Phạm Quỳnh, không chỉ tập trung vào khía cạnh văn hóa, mà còn khám phá các khía cạnh khác như chính trị, kinh tế, xã hội. Nghiên cứu về Phạm Quỳnh cần được thực hiện một cách đa chiều, liên ngành, có sự kết hợp giữa các phương pháp nghiên cứu lịch sử, triết học, văn hóa học... để có cái nhìn toàn diện và sâu sắc về con người và sự nghiệp của ông.

6.2. Ứng Dụng Tư Tưởng Phạm Quỳnh Trong Thực Tiễn 53 ký tự

Cần tìm cách ứng dụng tư tưởng Phạm Quỳnh vào thực tiễn, trong các lĩnh vực như giáo dục, văn hóa, du lịch... Xây dựng các chương trình giáo dục về văn hóa dân tộc, giới thiệu về Phạm Quỳnh và tư tưởng của ông. Khuyến khích các hoạt động sáng tạo văn hóa, dựa trên tinh thần kết hợp văn hóa Đông Tây. Phát triển du lịch văn hóa, khai thác những di sản văn hóa liên quan đến Phạm Quỳnh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề với ông Nguyễn Văn Trung về văn học và chính trị” (Tác giả Ái Linh, báo Tự do, 11/11/1963), “Quan điểm phê bình mới của ông Nguyễn Văn Trung” (Tác giả Song Thai, báo Tự do, 3, 4, 5/11/1963). Nhƣng đáng chú ý nhất trong loạt bài phản bác Nguyễn Văn Trung là bài viết “Trƣờng hợp Phạm Quỳnh” của Thanh Lãng (đăng trên 4 số 3, 4, 5, 6, Tạp chí Văn học, Sài Gòn, 1963) 2. Trong loạt bài này, Thanh Lãng đã tranh luận với từng luận điểm của Nguyễn Văn Trung. Những đánh giá của Thanh Lãng về Phạm Quỳnh, ở đây, chủ yếu xoay quanh vấn đề lập trƣờng chính trị của ông.

Thực ra, Thanh Lãng không đƣa ra một kết luận xác quyết về lập trƣờng chính trị của Phạm Quỳnh, về việc Phạm Quỳnh có yêu nƣớc hay không, mà ông dừng lại ở việc chứng minh những nhận định của Nguyễn Văn Trung là thiếu cơ sở. Những nghiên cứu thực sự toàn diện về Phạm Quỳnh của Thanh Lãng không nằm ở loạt bài này, mà nằm ở công 1 Chúng tôi không tiếp cận đƣợc toàn văn văn bản bài diễn thuyết của Giáo sƣ Nguyễn Văn Trung, mà chỉ biết đến phần nào nội dung của nó thông qua những bài viết phản bác lại quan điểm của ông trong thời gian này. 2 Những bài báo này đã đƣợc đăng tải lại trên trang web http://phamquynh.toc TIEU LUAN MOI download : [e-mail] trình Bản lược đồ văn học Việt Nam, quyển hạ, xuất bản năm 1967. Trong cuốn sách đó, Phạm Quỳnh đã đƣợc Thanh Lãng giành cho một vị trí trang trọng, với nhận định: “Với chủ trƣơng trình bày một lƣợc đồ văn học cận đại, thƣờng ít khi tôi đi vào chi tiết.

Nhƣng nghĩ Phạm Quỳnh, cũng nhƣ Nguyễn Văn Vĩnh, không những là ông tổ mà còn là ngƣời lãnh đạo có uy tín nhất của văn học cận đại, nên tôi cố gắng trình bày một cách cặn kẽ hơn về Phạm Quỳnh” [34, tr. Đúng với tinh thần đó, Phạm Quỳnh đƣợc nhắc đến trong hầu hết các mục của cuốn sách này. Thanh Lãng đã đƣa ra một cái nhìn khá toàn diện về sự nghiệp của Phạm Quỳnh, trong đó nhấn mạnh đến chủ trƣơng văn hóa của ông: chủ trƣơng điều hòa tân cựu. Song, khác với một số nhà nghiên cứu nhấn mạnh khía cạnh phục cổ của Phạm Quỳnh, Thanh Lãng lại cho rằng, Phạm Quỳnh nghiêng về phía tân hơn là cựu, Tây hơn là Đông.

Nhìn chung, quan điểm của tác giả là đánh giá cao vị trí và đóng góp của Phạm Quỳnh, không chỉ với nền văn học, mà cả nền tƣ tƣởng của dân tộc: “sự nghiệp Phạm Quỳnh to tát biết bao nhiêu về phƣơng diện xoay chiều cho tƣ tƣởng Việt Nam” [34, tr. Trái lại, Nguyễn Văn Trung vẫn kiên trì luận điểm mà ông đã phát biểu năm 1962 với hai công trình Chủ đích Nam Phong (1974) và Trường hợp Phạm Quỳnh (1975). Ở cuốn thứ nhất, Nguyễn Văn Trung đã hƣớng sự phê phán đến không chỉ Phạm Quỳnh, mà cả những ngƣời nghiên cứu Phạm Quỳnh nhƣ Vũ Ngọc Phan, Dƣơng Quảng Hàm, Thanh Lãng… Ở đây, ông đòi hỏi phải xác lập một quan điểm chính trị khi nghiên cứu và viết văn học sử. Kết luận đƣợc ông rút ra là: Nam Phong tạp chí là một tạp chí tuyên truyền chính trị, phục vụ mục đích chính trị chứ không phải là văn hóa, việc nghiên cứu nó, vì thế, không thể không đếm xỉa đến mặt chính trị này.

Tất nhiên, với Phạm Quỳnh cũng vậy, bởi Phạm Quỳnh vừa là ngƣời đứng đầu trên danh nghĩa chủ bút, vừa là đại diện về mặt tƣ tƣởng của Nam Phong. Ở cuốn sách thứ hai, Nguyễn Văn Trung tiếp tục nhấn mạnh khía cạnh chính trị trong những hoạt động văn hóa của Phạm Quỳnh. Ông cũng thử đứng từ phía Phạm Quỳnh để tìm hiểu Phạm Quỳnh. Trong công trình này, Nguyễn Văn Trung dựa trên ba văn bản mà ông cho rằng thể hiện con ngƣời Phạm Quỳnh nhiều nhất (Pháp du hành trình nhật ký, Thƣ gửi Louis Marty và Hoa đường tùy bút) để nhìn Phạm Quỳnh.

Nhƣng cuối cùng ông đi đến khẳng định, cả ba văn bản khả dĩ có thể biện hộ cho Phạm Quỳnh rốt cuộc cũng không biện hộ nổi. Ông để ngỏ khả năng Phạm Quỳnh là ngƣời yêu nƣớc, song cũng cho rằng, điều đó là không đủ để 10 (LUAN.toc TIEU LUAN MOI download : [e-mail] biện minh cho những hoạt động của Phạm Quỳnh. Những đánh giá này của Nguyễn Văn Trung thống nhất với những gì ông phát biểu năm 1962, và còn tiếp tục đƣợc ông bảo lƣu trong thời gian sau đó. Đến năm 1993, khi xuất bản cuốn Trương Vĩnh Kỹ nhà văn hóa, ông vẫn khẳng định: “Sau 20 năm, nhìn lại những gì đã viết để phê phán Phạm Quỳnh, Trƣơng Vĩnh Ký, chúng tôi thấy không thay đổi những lối nhìn phê phán đối với Phạm Quỳnh” [105, tr.

Có thể thấy, Thanh Lãng và Nguyễn Văn Trung đại diện cho hai cực trong việc đánh giá vai trò và đóng góp của Phạm Quỳnh trong nền văn hóa dân tộc. Cả hai đều giữ vững quan điểm của mình, và cuộc tranh luận rốt cuộc chƣa ngã ngũ. * Giai đoạn từ năm 1975 đến nay: Cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ kết thúc, đất nƣớc thống nhất, cả nƣớc cùng nhau bắt tay vào khắc phục hậu quả chiến tranh và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở cả hai miền Nam, Bắc. Những tranh luận về Phạm Quỳnh ở miền Nam cũng không đƣợc tiếp tục.

Và trên thực tế, cho đến trƣớc Đổi mới, thậm chí là nhiều năm sau Đổi mới, Phạm Quỳnh không đƣợc chú ý nhiều bởi giới nghiên cứu, và nếu có, thì chủ yếu là tiếp tục phê phán, nhƣ những gì đã diễn ra trƣớc đó. Năm 1992, một cuộc hội thảo về Phạm Quỳnh đã đƣợc dự kiến tổ chức, nhƣng sau đó hoãn lại. Một trong số những bài viết gửi đến hội thảo này, phải hơn mƣời năm sau mới đƣợc công bố3. Điều đó cho thấy, sự chú ý của những nhà nghiên cứu đối với Phạm Quỳnh đã gia tăng, nhận định về Phạm Quỳnh sau Đổi mới, đã ít nhiều thay đổi, song vẫn cần có một độ lùi về mặt thời gian và cơ sở tƣ liệu mới cho sự nhận thức lại đó.

Phải đến năm 2001, Phạm Quỳnh mới có một tác phẩm đƣợc chính thức xuất bản ở Việt Nam kể từ sau năm 1945 (không kể ở miền Nam giai đoạn 1954 – 1975), đó là cuốn sách Mười ngày ở Huế (thực ra bao gồm hai tác phẩm: Mười ngày ở Huế và Một tháng ở Nam Kỳ). Trƣớc đó, những bài viết của Phạm Quỳnh cũng có xuất hiện lẻ tẻ trong một số ấn phẩm, nhƣng đó là những ấn phẩm mang tính chất tuyển tập của nhiều tác giả, chính vì vậy, Mười ngày ở Huế có thể coi là tác phẩm đầu tiên đƣợc xuất bản của Phạm Quỳnh ở giai đoạn này. Trong Lời nhà xuất bản, Nhà xuất bản Văn học đã có sự phân định rạch ròi giữa Phạm Quỳnh – nhà chính trị với Phạm Quỳnh – nhà văn hóa, và cho rằng, trong khi cần phê phán Phạm Quỳnh ở lĩnh vực chính trị, thì vẫn cần phải ghi nhận đóng góp 3 Đó là bài viết của Vƣơng Trí Nhàn: Vai trò của trí thức trong quá trình tiếp nhận văn hóa phương Tây ở Việt Nam đầu thế kỷ XX, chúng tôi sẽ đề cập ở sau.toc TIEU LUAN MOI download : [e-mail] của ông trong lĩnh vực văn hóa: “Ông đã, đang, và sẽ còn đƣợc phân tích, đánh giá, phê phán trên lĩnh vực này (lĩnh vực chính trị - TG), nhƣng về mặt văn hóa, văn học, về tiến trình phát triển của văn xuôi quốc ngữ thì công lao đóng góp của ông cần đƣợc nhìn nhận lại” [77, tr. Kể từ cột mốc đó, cho đến nay, qua hơn mƣời năm, những di thảo của Phạm Quỳnh ngày càng đƣợc xuất bản nhiều hơn, với dung lƣợng ngày càng lớn.

Hiện nay, những cuốn sách của tác giả Phạm Quỳnh đã đƣợc xuất bản sau Mười ngày ở Huế bao gồm: Luận giải văn học và triết học (2003), Pháp du hành trình nhật ký (2004), Thương chi văn tập (2005), Tiểu luận viết bằng tiếng Pháp trong thời gian 1922 – 1932 (2007), Hoa Đương Tùy bút và 51 bản dịch thơ Đỗ Phủ (2011), Tuyển tập du ký (2013). Những ấn phẩm này đã cho thấy khá đầy đủ sự nghiệp trƣớc tác của học giả Phạm Quỳnh, đồng thời bƣớc đầu mở ra những thuận lợi cho việc nghiên cứu về tƣ tƣởng và sự nghiệp của ông. Cùng với việc những di thảo của Phạm Quỳnh chính thức đƣợc xuất bản, các nghiên cứu về ông ngày càng xuất hiện nhiều hơn. Nhìn chung, những công trình này có thể đƣợc phân thành hai hƣớng tiếp cận: một bên là hƣớng tiếp cận lịch sử, tập trung vào những sự kiện trong cuộc đời Phạm Quỳnh, và một bên là hƣớng tiếp cận chú trọng vào việc phân tích những di sản mà ông để lại, để làm rõ những đóng góp của ông cho nền văn hóa, văn học, tƣ tƣởng Việt Nam.

Ở hƣớng tiếp cận thứ nhất, có thể kể đến những bài viết nổi bật nhƣ: Những điều chưa biết về nhà văn hóa Phạm Quỳnh (tác giả Xuân Ba, đăng trên Tiền Phong Chủ nhật số 44, 45, 46, năm 2005), Người nặng lòng với nước (tác giả Phạm Tôn, đăng trên tạp chí Xưa và Nay, số 267, năm 2006), Phạm Quỳnh và bản án tử hình đối với ông (tác giả Nhật Hoa Khanh, đăng trên Tạp chí Xưa và Nay, số 269, năm 2006)… Những bài viết này đã cung cấp những thông tin, tƣ liệu mới về cuộc đời Phạm Quỳnh, thông qua nhiều nguồn khác nhau (hồi ký, lời kể của các nhân vật liên quan, di cảo của Phạm Quỳnh…). Thông qua đó, các tác giả chủ yếu tập trung làm sáng tỏ hai vấn đề: bản án và cái chết của học giả Phạm Quỳnh và mối quan hệ giữa ông với những nhà yêu nƣớc ở Việt Nam, đặc biệt là với Chủ tịch Hồ Chí Minh. Ở vấn đề thứ nhất, thông qua những tƣ liệu mới, phần lớn đều thống nhất nhận định Phạm Quỳnh bị xử tử là do sự bột phát trong tình huống khẩn trƣơng của những ngƣời tham gia cƣớp chính quyền, chứ không phải là do chủ trƣơng từ những ngƣời lãnh đạo Cách mạng Tháng Tám, từ trung ƣơng cho đến địa phƣơng (Huế). Vì vậy, không thể xem Phạm Quỳnh 12 (LUAN.toc TIEU LUAN MOI download : [e-mail] là tội nhân của cách mạng nhƣ quan điểm phổ biến trƣớc đây.

Ở vấn đề thứ hai, các tác giả đề cập đến thái độ của một số nhà yêu nƣớc, những ngƣời tham gia cách mạng, đặc biệt là chủ tịch Hồ Chí Minh đối với Phạm Quỳnh. Theo đó, chủ tịch Hồ Chí Minh là ngƣời đã từng gặp gỡ Phạm Quỳnh tại Pháp và rất coi trọng ông.