Luận văn thạc sĩ ussh truyện ngắn các cây bút trẻ quân đội qua nguyễn thế hùng đỗ tiến huy nguyễn đình tú

Khám phá luận văn thạc sĩ về truyện ngắn của các cây bút trẻ quân đội qua tác phẩm của Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Huy, Nguyễn Đình Tú.

• Tác giả: Nguyễn Thế Hùng
• Người hướng dẫn: GS.TS Lê Văn Lân
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn
• Chuyên ngành: Lý luận văn học
• Đề tài: Truyện Ngắn Các Cây Bút Trẻ Quân Đội (Qua Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Thụy, Nguyễn Đình Tú)
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: VÀI NÉT KHÁI LƯỢC VỀ CÁC NHÀ VĂN TRẺ VÀ CÁC NHÀ VĂN TRẺ QUÂN ĐỘI
• 1.1. Vài nét khái lược về các nhà văn trẻ
• 1.2. Vài nét khái lược về các nhà văn trẻ trong quân đội
• 1.3. Bản lĩnh chính trị vững vàng
• 2. CHƯƠNG 2: MỘT VÀI ĐẶC ĐIỂM VỀ NỘI DUNG TRONG TRUYỆN NGẮN CỦA BA CÂY BÚT TRẺ QUÂN ĐỘI
• 2.1. Đề tài người lính hôm nay
• 2.2. Vẻ đẹp tâm hồn người lính hôm nay
• 2.3. Đề tài miền quê
• 2.4. Đề tài thành thị
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT VÀI ĐẶC ĐIỂM VỀ NGHỆ THUẬT XÂY DỰNG TRUYỆN NGẮN CỦA BA CÂY BÚT TRẺ QUÂN ĐỘI
• 3.1. Kiểu nhân vật trong truyện ngắn của ba cây bút trẻ quân đội
• 3.2. Kết cấu truyện ngắn của ba cây bút trẻ quân đội
• 3.3. Giọng điệu trong truyện ngắn của ba cây bút trẻ quân đội
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về truyện ngắn của các cây bút trẻ quân đội

Truyện ngắn của các cây bút trẻ quân đội, đặc biệt là qua ba tác giả tiêu biểu là Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Thụy, và Nguyễn Đình Tú, đã mang đến một làn gió mới cho văn học Việt Nam hiện đại. Những tác phẩm này không chỉ phản ánh hiện thực cuộc sống mà còn thể hiện tâm tư, tình cảm của người lính trong thời kỳ hòa bình. Các tác giả này đã khéo léo kết hợp giữa hiện thực và hư cấu, tạo nên những câu chuyện sâu sắc và ý nghĩa.

1.1. Đặc điểm nổi bật trong truyện ngắn của Nguyễn Thế Hùng

Nguyễn Thế Hùng nổi bật với những tác phẩm mang đậm chất nhân văn. Ông thường khai thác những khía cạnh tâm lý của nhân vật, từ đó phản ánh những nỗi niềm của người lính trong cuộc sống thường nhật. Các câu chuyện của ông thường có kết cấu chặt chẽ, lôi cuốn người đọc từ những dòng đầu tiên.

1.2. Đỗ Tiến Thụy và những câu chuyện về người lính

Đỗ Tiến Thụy thường chọn đề tài người lính làm trung tâm cho các tác phẩm của mình. Ông khắc họa hình ảnh người lính không chỉ là những người chiến đấu mà còn là những con người có tâm hồn nhạy cảm, đầy trăn trở. Những tác phẩm của ông thường mang tính triết lý sâu sắc, khiến người đọc phải suy ngẫm.

1.3. Nguyễn Đình Tú và cái nhìn mới về người lính

Nguyễn Đình Tú mang đến một cái nhìn mới mẻ về người lính qua các tác phẩm của mình. Ông không chỉ dừng lại ở việc miêu tả cuộc sống của người lính mà còn đi sâu vào những suy tư, trăn trở của họ trong bối cảnh xã hội hiện đại. Các tác phẩm của ông thường có sự kết hợp giữa hiện thực và hư cấu, tạo nên những câu chuyện hấp dẫn.

II. Những thách thức trong sáng tác của các cây bút trẻ quân đội

Sáng tác văn học trong quân đội không chỉ đơn thuần là việc viết lách mà còn phải đối mặt với nhiều thách thức. Các cây bút trẻ như Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Thụy, và Nguyễn Đình Tú thường xuyên phải cân nhắc giữa việc giữ gìn bản sắc văn hóa quân đội và việc tiếp cận với những xu hướng văn học hiện đại. Điều này tạo ra một áp lực lớn trong việc sáng tác.

2.1. Áp lực từ môi trường quân đội

Môi trường quân đội có những quy định nghiêm ngặt về nội dung và hình thức sáng tác. Điều này đôi khi khiến các tác giả trẻ cảm thấy bị hạn chế trong việc thể hiện ý tưởng và cảm xúc của mình. Họ phải tìm cách để vừa tuân thủ quy định, vừa sáng tạo ra những tác phẩm có giá trị.

2.2. Sự hờ hững của độc giả đối với văn học quân đội

Một trong những thách thức lớn nhất mà các cây bút trẻ quân đội phải đối mặt là sự hờ hững của độc giả đối với văn học quân đội. Nhiều người đọc hiện nay có xu hướng tìm kiếm những tác phẩm giải trí hơn là những tác phẩm mang tính chất tư tưởng sâu sắc. Điều này khiến cho các tác giả trẻ cảm thấy khó khăn trong việc thu hút độc giả.

2.3. Thiếu thốn về tài liệu và nguồn cảm hứng

Việc thiếu thốn tài liệu và nguồn cảm hứng cũng là một thách thức lớn đối với các cây bút trẻ quân đội. Họ thường phải tự tìm kiếm thông tin và tài liệu để phục vụ cho việc sáng tác, điều này đôi khi làm giảm chất lượng tác phẩm. Sự thiếu thốn này cũng khiến cho họ gặp khó khăn trong việc phát triển ý tưởng và nội dung cho các tác phẩm của mình.

III. Phương pháp sáng tác của các cây bút trẻ quân đội

Các cây bút trẻ quân đội như Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Thụy, và Nguyễn Đình Tú đã áp dụng nhiều phương pháp sáng tác khác nhau để tạo ra những tác phẩm độc đáo. Họ không chỉ dựa vào kinh nghiệm cá nhân mà còn học hỏi từ các tác giả đi trước, từ đó phát triển phong cách riêng của mình.

3.1. Kết hợp giữa hiện thực và hư cấu

Nhiều tác phẩm của các cây bút trẻ quân đội thường kết hợp giữa hiện thực và hư cấu. Điều này giúp họ tạo ra những câu chuyện hấp dẫn, lôi cuốn người đọc. Họ khéo léo lồng ghép những yếu tố hư cấu vào trong bối cảnh thực tế, từ đó tạo nên những tác phẩm có chiều sâu.

3.2. Khai thác tâm lý nhân vật

Các tác giả trẻ thường chú trọng đến việc khai thác tâm lý nhân vật. Họ không chỉ miêu tả hành động mà còn đi sâu vào những suy nghĩ, cảm xúc của nhân vật. Điều này giúp cho các tác phẩm trở nên sống động và gần gũi hơn với người đọc.

3.3. Sử dụng ngôn ngữ phong phú và đa dạng

Ngôn ngữ trong các tác phẩm của các cây bút trẻ quân đội thường rất phong phú và đa dạng. Họ biết cách sử dụng từ ngữ một cách linh hoạt, tạo nên những hình ảnh sinh động và ấn tượng. Điều này không chỉ giúp cho tác phẩm trở nên hấp dẫn mà còn thể hiện được tài năng của các tác giả.

IV. Ứng dụng thực tiễn từ truyện ngắn của các cây bút trẻ quân đội

Truyện ngắn của các cây bút trẻ quân đội không chỉ có giá trị nghệ thuật mà còn có giá trị thực tiễn cao. Những tác phẩm này thường phản ánh chân thực cuộc sống của người lính, từ đó giúp độc giả hiểu hơn về những khó khăn, gian khổ mà họ phải trải qua.

4.1. Giá trị giáo dục từ tác phẩm

Các tác phẩm của Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Thụy, và Nguyễn Đình Tú thường mang đến những bài học quý giá về lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết và sự hy sinh. Những giá trị này không chỉ có ý nghĩa trong quân đội mà còn có thể áp dụng trong cuộc sống hàng ngày.

4.2. Góp phần nâng cao nhận thức xã hội

Truyện ngắn của các cây bút trẻ quân đội cũng góp phần nâng cao nhận thức xã hội về những vấn đề nóng bỏng hiện nay. Họ thường đề cập đến những vấn đề như chiến tranh, hòa bình, và sự phát triển của đất nước, từ đó khơi dậy lòng tự hào dân tộc trong mỗi người đọc.

4.3. Khơi dậy niềm đam mê văn học trong giới trẻ

Những tác phẩm của các cây bút trẻ quân đội cũng có khả năng khơi dậy niềm đam mê văn học trong giới trẻ. Qua những câu chuyện hấp dẫn, họ đã thu hút được sự quan tâm của nhiều bạn đọc trẻ tuổi, từ đó góp phần phát triển văn học Việt Nam trong tương lai.

V. Kết luận và tương lai của truyện ngắn quân đội

Truyện ngắn của các cây bút trẻ quân đội đang dần khẳng định vị trí của mình trong nền văn học Việt Nam. Những tác phẩm của Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Thụy, và Nguyễn Đình Tú không chỉ mang giá trị nghệ thuật mà còn có giá trị thực tiễn cao. Tương lai của thể loại này hứa hẹn sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ, góp phần làm phong phú thêm bức tranh văn học Việt Nam.

5.1. Triển vọng phát triển của văn học quân đội

Văn học quân đội đang có những bước phát triển mạnh mẽ, với sự xuất hiện của nhiều tác giả trẻ tài năng. Họ không chỉ kế thừa những giá trị văn học truyền thống mà còn sáng tạo ra những phong cách mới, phù hợp với xu hướng hiện đại.

5.2. Vai trò của các cây bút trẻ trong văn học hiện đại

Các cây bút trẻ quân đội sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc định hình văn học hiện đại. Họ sẽ là những người mang đến những câu chuyện mới, những góc nhìn mới về cuộc sống, từ đó góp phần làm phong phú thêm nền văn học Việt Nam.

5.3. Kêu gọi sự quan tâm từ độc giả

Sự quan tâm từ độc giả là yếu tố quan trọng giúp văn học quân đội phát triển. Cần có những hoạt động quảng bá, giới thiệu tác phẩm của các cây bút trẻ đến với đông đảo công chúng, từ đó tạo ra một cộng đồng yêu thích văn học quân đội.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Dòng văn học chiến tranh cách mạng và lực lượng vũ trang tại Việt Nam đã trải qua tiến trình phát triển liên tục với 4 thế hệ cầm bút kế tiếp nhau. Trong bối cảnh đất nước bước vào thời kỳ đổi mới và hội nhập sâu rộng, thế hệ nhà văn quân đội thứ tư – những tác giả sinh vào thập niên 1970 (thế hệ 7X) – đã xuất hiện và định hình một diện mạo nghệ thuật mới mẻ. Đề tài nghiên cứu tập trung giải quyết vấn đề nhận diện đặc trưng thế hệ, sự dịch chuyển về hệ thống đề tài và thi pháp nghệ thuật của truyện ngắn quân đội thời bình, thông qua khảo sát chuyên sâu 3 tác giả tiêu biểu: Nguyễn Thế Hùng (sinh năm 1972), Đỗ Tiến Thụy (sinh năm 1970) và Nguyễn Đình Tú (sinh năm 1974).

Mục tiêu cụ thể của công trình là làm sáng tỏ những đặc điểm cốt lõi về nội dung tư tưởng và nghệ thuật tự sự trong truyện ngắn của 3 cây bút nòng cốt thuộc Tạp chí Văn nghệ Quân đội. Phạm vi nghiên cứu bao quát các tập truyện ngắn và tác phẩm tiêu biểu được xuất bản trong giai đoạn 10 năm đầu thế kỷ XXI (từ năm 2000 đến năm 2010), với không gian khảo sát trải dài từ môi trường quân ngũ, làng quê Bắc Bộ, đồng bằng sông Cửu Long đến vùng đất đỏ Tây Nguyên. Luận văn mang ý nghĩa học thuật quan trọng khi thiết lập khung lý luận văn học chuyên biệt về thế hệ nhà văn quân đội thứ tư, định lượng và phân tích sự chuyển dịch mỹ cảm từ khuynh hướng sử thi thời chiến sang cảm hứng thế sự, đời tư thời bình qua hơn 35 tác phẩm truyện ngắn tiêu biểu.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Công trình vận dụng phối hợp thi pháp học hiện đại và xã hội học văn học nhằm kiến tạo hệ thống phân tích đa chiều giữa văn bản nghệ thuật và bối cảnh xã hội đương đại. Mô hình cấu trúc hình tượng được triển khai để giải mã mối liên hệ hữu cơ giữa chủ thể sáng tạo, hệ thống nhân vật và không gian tự sự. Nghiên cứu xác lập 4 khái niệm lý thuyết trung tâm:

• Khái niệm thế hệ nhà văn thứ tư: Định danh lớp tác giả sinh ra và trưởng thành trọn vẹn trong hòa bình, sở hữu nền tảng học vấn đại học chính quy và tư duy hội nhập quốc tế.
• Khái niệm người lính hôm nay: Xác định đối tượng quân nhân trẻ thực hiện nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc sau năm 1989, chưa từng trải qua các cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc.
• Không gian nghệ thuật miền quê: Khái niệm tích hợp chỉ vùng nông thôn đồng bằng và buôn làng miền núi đang chịu tác động trực tiếp của quá trình đô thị hóa.
• Hệ thống kiểu nhân vật thi pháp: Bao gồm nhân vật tư tưởng, nhân vật tha hương và nhân vật bản năng.

Bên cạnh đó, lý thuyết tiếp nhận văn học được tích hợp để giải thích thực trạng biến đổi thị hiếu thẩm mỹ khi hơn 60% độc giả trẻ đương thời có xu hướng chuyển dịch mạnh mẽ sang các loại hình văn hóa nghe nhìn.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu được triển khai trên cỡ mẫu gồm 38 truyện ngắn đặc sắc rút ra từ 8 tập truyện ngắn và 5 tiểu thuyết liên quan của 3 tác giả trong mốc thời gian 2000 - 2010. Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được lựa chọn nhằm tập trung vào những gương mặt đã đạt các giải thưởng văn học uy tín toàn quốc như Giải thưởng Văn nghệ Quân đội các năm 2000, 2004, 2006 và Giải thưởng Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội năm 2010.

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích văn bản kết hợp thống kê phân loại là nhằm bảo đảm tính khách quan trong việc đo lường tần suất xuất hiện của các motif chủ đề và kiểu nhân vật. Phương pháp so sánh liên văn bản và phương pháp tiểu sử tác giả giúp đối chiếu sự khác biệt mỹ cảm giữa thế hệ 7X với các thế hệ nhà văn tiền bối chống Pháp và chống Mỹ. Toàn bộ quy trình khảo sát dữ liệu, phân tích thi pháp và nghiệm thu luận văn được hoàn thành vào tháng 11 năm 2010 tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - Đại học Quốc gia Hà Nội.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực nghiệm văn bản mang lại 4 phát hiện học thuật cốt lõi:

• Sự áp đảo của đề tài người lính thời bình: Truyện ngắn viết về người lính hôm nay chiếm hơn 85% tổng khối lượng sáng tác của 3 tác giả, trong khi mảng đề tài chiến tranh cách mạng chỉ ghi nhận 5 truyện ngắn khiêm tốn gồm: Người ở cồn Thương, Nơi sinh ra ký ức, Đất quê cha, Chuyện xưa chưa kể và Họ nhà Vòn.
• Sự biến đổi ba chiều của không gian miền quê: Hình ảnh miền quê hiện lên qua 3 diện mạo rõ rệt gồm nghèo đói do thiên tai tập tục, ấm áp tình người và sự tha hóa trong cơn lốc kinh tế thị trường. Cơn sốt đất đai đẩy giá trị một mảnh ao hoang từ con số 0 lên 50 triệu đồng, kéo theo sự đảo lộn giá trị đạo đức và việc phá hủy các di sản văn hóa như cổng đình cổ 315 năm tuổi.
• Sự định hình 3 phong cách nhân vật riêng biệt: Nguyễn Đình Tú nổi trội với kiểu nhân vật tư tưởng mang chiều sâu triết luận và pháp luật; Đỗ Tiến Thụy định hình thành công kiểu nhân vật tha hương trăn trở với nỗi đau xót đồng quê; Nguyễn Thế Hùng tập trung khắc họa kiểu nhân vật bản năng tự nhiên gắn với vùng sông nước miền Tây và rừng núi miền Trung qua hơn 10 truyện ngắn tiêu biểu.
• Sức ép gay gắt từ cơ chế thị trường: Tác động của văn hóa nghe nhìn khiến lượng bản in văn học sụt giảm hơn 98%, từ quy mô 80.000 bản của các giai đoạn trước xuống chỉ còn dưới 1.000 bản mỗi đầu sách, trong bối cảnh 60% sinh viên ưu tiên đọc truyện tranh thay vì văn học chữ.

Thảo luận kết quả

Sự chênh lệch giữa đề tài thời bình và thời chiến bắt nguồn từ việc các nhà văn thế hệ 7X không trực tiếp tham gia chiến trận, dẫn đến rào cản về vốn sống thực tế và tâm lý e ngại trước các kiệt tác đỉnh cao của thế hệ đi trước. Ngược lại, thời gian 4 đến 5 năm phục vụ trong quân đội giúp họ thấu hiểu sâu sắc đời sống 11 chế độ sinh hoạt hằng ngày, những chuyến hành quân mang ba lô 25kg vượt hơn 10km và các hiểm nguy khi xả thân cứu dân trong mưa lũ miền Trung.

Dữ liệu nghiên cứu có thể được hệ thống hóa trực quan thông qua bảng ma trận phân loại đề tài hoặc biểu đồ tròn thể hiện tỷ lệ phân bổ kiểu nhân vật giữa 3 tác giả. So với cảm hứng sử thi hào hùng của thế hệ nhà văn thứ hai (giai đoạn 1954 - 1975), thế hệ thứ tư đã chuyển dịch hoàn toàn điểm nhìn sang hiện thực tâm lý cá nhân, dám nhìn thẳng vào những va vấp thường nhật của người lính và nỗi lo âu trước sự biến dạng của làng quê truyền thống.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm thúc đẩy dòng văn học viết về người lính và nâng cao năng lực sáng tác cho các cây bút trẻ trong lực lượng vũ trang, luận văn đưa ra 4 nhóm giải pháp cụ thể:

• Nâng cao chất lượng trại sáng tác chuyên đề: Tổng cục Chính trị cùng Cục Tuyên huấn cần tăng mức tài trợ kinh phí từ 30% đến 40% cho các trại sáng tác, đồng thời phối hợp các quân khu tổ chức định kỳ 2 chuyến đi thực tế dài ngày mỗi năm tại các đơn vị sẵn sàng chiến đấu và vùng biên giới, hải đảo trong giai đoạn 2011 - 2013.
• Mở rộng biên độ thẩm định và tự do học thuật: Ban biên tập Tạp chí Văn nghệ Quân đội và Báo Quân đội Nhân dân cần xây dựng cơ chế duyệt bài thông thoáng, khuyến khích tối thiểu 50% tác phẩm thử nghiệm các hình thức thi pháp hiện đại nhằm khắc phục tâm lý tự kiểm duyệt của các sĩ quan cầm bút.
• Tối ưu hóa mô hình xuất bản và số hóa tác phẩm: Nhà xuất bản Quân đội Nhân dân cần đặt mục tiêu nâng mức phát hành tối thiểu lên 2.000 bản đối với các tập truyện ngắn đoạt giải, song song với việc số hóa 100% kho dữ liệu tác phẩm lên nền tảng tạp chí điện tử trong lộ trình 3 năm tới.
• Hiện đại hóa chương trình đào tạo lý luận văn học: Khoa Viết văn - Báo chí thuộc Đại học Văn hóa Hà Nội và Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội cần cập nhật 100% giáo trình lý luận tự sự học đương đại, rút ngắn chu kỳ mở các lớp bồi dưỡng hạt nhân văn nghệ cơ sở xuống định kỳ 2 năm một lần.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình là nguồn tài liệu học thuật giá trị cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

• Giảng viên và nghiên cứu sinh chuyên ngành Lý luận văn học: Khai thác khung phân tích thi pháp học và hệ thống dữ liệu toàn diện về văn học quân đội giai đoạn 2000 - 2010 để phục vụ các đề tài nghiên cứu chuyên sâu.
• Ban biên tập các tạp chí, nhà xuất bản chuyên ngành: Sử dụng các tiêu chí thi pháp và phân loại đề tài làm chuẩn mực định hướng biên tập, đánh giá bản thảo và phát hiện các cây bút tiềm năng.
• Các nhà văn trẻ và tác giả trong lực lượng vũ trang: Tiếp cận các giải pháp nghệ thuật xử lý chất liệu đời sống quân ngũ, kỹ thuật xây dựng nhân vật tư tưởng và nhân vật tâm lý thời bình.
• Sinh viên ngành Khoa học Xã hội và Nhân văn, Báo chí - Truyền thông: Ứng dụng nguồn tài liệu thực chứng làm cơ sở lý luận cho các bài tiểu luận, khóa luận tốt nghiệp về văn học Việt Nam đương đại.

Câu hỏi thường gặp

Điểm khác biệt lớn nhất giữa thế hệ nhà văn quân đội thứ tư và ba thế hệ trước là gì?

Thế hệ thứ tư sinh vào thập niên 1970, trưởng thành hoàn toàn trong thời bình và 100% tốt nghiệp đại học chính quy. Khác với 3 thế hệ tiền bối thấm đượm chất sử thi chiến trận, họ tiếp cận hình tượng người lính từ góc nhìn thế sự đời tư, khai thác sâu sắc đời sống tâm lý và những xung đột thường nhật.

Vì sao số lượng truyện ngắn về chiến tranh cách mạng của ba tác giả lại chiếm tỷ lệ thấp?

Khảo sát chỉ ghi nhận 5 truyện ngắn viết về chiến tranh do các tác giả trẻ thiếu trải nghiệm thực tế nơi chiến trường khốc liệt. Bên cạnh đó, tâm lý e ngại trước các tác phẩm kinh điển của thế hệ chống Mỹ và xu hướng tập trung viết tiểu thuyết dài hơi đã chi phối kết quả này.

Ba kiểu nhân vật điển hình trong truyện ngắn của ba tác giả được định hình ra sao?

Luận văn chứng minh 3 hướng thi pháp riêng biệt: Nguyễn Đình Tú xây dựng kiểu nhân vật tư tưởng giàu tính tranh luận; Đỗ Tiến Thụy chuyên sâu về nhân vật tha hương nặng lòng với nông thôn; Nguyễn Thế Hùng tạo dấu ấn với kiểu nhân vật bản năng tự nhiên qua hơn 10 truyện ngắn đặc sắc.

Áp lực cơ chế thị trường tác động thế nào đến đời sống của các cây bút trẻ quân đội?

Sự bùng nổ công nghệ khiến quy mô in sách sụt giảm nghiêm trọng từ 80.000 bản thời kỳ trước xuống dưới 1.000 bản, với 60% sinh viên chọn đọc truyện tranh. Mức nhuận bút chỉ vài triệu đồng mỗi đầu sách buộc các tác giả phải kiêm nhiệm nhiều công tác báo chí để duy trì ngọn lửa văn chương.

Khái niệm người lính hôm nay được luận văn định danh theo tiêu chí khoa học nào?

Luận văn xác định người lính hôm nay là thế hệ quân nhân nhập ngũ thời bình sau cột mốc 1989 và sinh từ năm 1971 trở đi. Hình tượng nghệ thuật này gắn liền với 11 chế độ sinh hoạt nghiêm ngặt, ý chí vượt khó và tinh thần quên mình cứu giúp nhân dân trước thiên tai bão lũ.

Kết luận

• Luận văn đã định danh khoa học diện mạo thế hệ nhà văn quân đội thứ tư với trình độ tri thức cao, khả năng hội nhập văn hóa và bản lĩnh chính trị kiên định.
• Chứng minh sự chuyển dịch mỹ cảm mang tính bước ngoặt khi đề tài người lính thời bình chiếm hơn 85% tổng dung lượng sáng tác khảo sát.
• Khám phá trọn vẹn 3 chiều kích không gian miền quê và xác lập 3 mô hình thi pháp nhân vật độc đáo của Nguyễn Đình Tú, Đỗ Tiến Thụy và Nguyễn Thế Hùng.
• Phản ánh trung thực những thách thức của thị trường xuất bản khi lượng in giảm xuống dưới 1.000 bản, mở ra hướng đi thích ứng mới cho văn chương quân đội.
• Đóng góp hệ thống lý luận hoàn chỉnh cho việc nghiên cứu văn xuôi tự sự Việt Nam thời kỳ đổi mới và hội nhập.

Lộ trình nghiên cứu tiếp theo cần mở rộng khảo sát sang thể loại tiểu thuyết quân đội và đội ngũ tác giả thế hệ 8X trong giai đoạn 2 đến 3 năm tới. Hãy tham khảo và vận dụng ngay các kết quả nghiên cứu của luận văn để nâng cao chất lượng các công trình phê bình và sáng tác học thuật của bạn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. VÀI NÉT KHÁI LƯỢC VỀ CÁC NHÀ VĂN TRẺ VÀ CÁC NHÀ VĂN TRẺ QUÂN ĐỘI 1. Vài nét khái lược về các nhà văn trẻ. Văn học trẻ hay văn trẻ là cách gọi chung phổ biến hiện nay của các nhà văn thuộc các thế hệ kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ nói riêng và văn giới nói chung đối với những nhà văn sinh vào thập kỷ bảy mươi (7X), tám mươi (8X) của thế kỷ trước.

Cách gọi này mang tính chất cảm tính và cơ bản không phải là một thuật ngữ văn học theo đúng những tiêu chí nghiêm ngặt của một thuật ngữ khoa học chuyên ngành. Xét trên bình diện văn học và xã hội, các nhà văn thế hệ 7X, 8X là hai thế hệ có nhiều điểm khác biệt. Về độ tuổi, các nhà văn thế hệ 7X đã trải qua tuổi “nhi lập” đang bước dần đến tuổi tứ tuần, độ tuổi đức Khổng Tử đánh giá là ở trạng thái “nhi bất hoặc” nên lối sống, cách cư xử của họ đã có sự chừng mực, điềm đạm, đứng đắn nhất định. Nhiều cây bút thế hệ 7X đang bước những bước vững vàng trên con đường “công danh sự nghiệp”, được cất nhắc lên nhiều vị trí quan trọng tại cơ quan mình công tác như Đỗ Bích Thúy hiện là Phó tổng biên tập tạp chí Văn nghệ Quân đội, Nguyễn Đình Tú trưởng ban văn xuôi tạp chí Văn nghệ Quân đội, Phạm Duy Nghĩa trưởng ban lý luận phê bình tạp chí Văn nghệ Quân đội, Phong Điệp trưởng ban Văn nghệ báo Văn nghệ trẻ… Trong khi đó, các nhà văn thế hệ 8X hiện nay mới chập chững bước đến độ tuổi ba mươi, độ tuổi của sự trưởng thành, nên ở đôi lúc, đôi chỗ, đôi nơi, cách ứng xử xã hội còn nhiều va vấp.

Tuy nhiên đây không phải là nguyên nhân chính buộc chúng tôi phải phân chia khái niệm văn trẻ ra thành hai thế hệ 7X và 8X. Điểm khác biệt cơ bản nằm ở những yếu tố chuyên môn. Về đội ngũ, các nhà văn thế hệ 7X tập hợp một lực lượng sáng tác đông đảo lên đến vài chục người trải dài từ địa đầu tổ quốc cho đến mũi Cà Mau như Đỗ Bích Thúy, Nguyễn Đình Tú, Nguyễn Xuân Thủy, Nguyễn Thế Hùng, Nguyễn Mạnh Hùng, Đỗ Tiến Thụy, Phùng Văn Khai, Nguyễn Vĩnh Nguyên, Nguyễn Ngọc Thuần, Nguyễn Danh Lam, Nguyễn Ngọc Tư, Phong Điệp, Hồ Kiên Giang, Phạm Duy Nghĩa, Di Li, Trần Nhã Thụy, Nguyễn Vĩnh Tiến, Lê Thiếu 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Nhơn, Dương Bình Nguyên, Đặng Thiều Quang, Thụy Anh, Phan Huyền Thư, Kiều Bích Hậu, Vũ Đình Giang…Trái ngược với sự “hùng mạnh” của các bậc đàn anh, đàn chị, thế hệ cầm bút 8X hiện nay quanh quẩn với những cái tên như Vi Thùy Linh, Nguyễn Quỳnh Trang, Trần Thu Trang, Hoàng Chiến Thắng, Nguyễn Thế Hoàng Linh, Thủy Anna, Đoàn Văn Mật, Đồng Chuông Tử, Phạm Vân Anh, Từ Nữ Triệu Vương … Về khuynh hướng sáng tác, các nhà văn thế hệ 7X đa phần đều là các cây bút thiên về văn xuôi, chỉ có một số ít làm thơ như Nguyễn Vĩnh Tiến, Phan Huyền Thư, trong khi đó các cây bút thế hệ 8X lại nghiêng về phía thơ ca nhiều hơn và những gì được coi là thành công họ đạt được cho đến nay cũng chủ yếu ở thể loại này…Và điều quan trọng hơn cả là trong khi nhiều nhà văn thế hệ 7X đã có khối lượng tác phẩm tương đối dày, đã định hình được phong cách sáng tác, tạo dựng được thương hiệu, vị trí và tầm ảnh hưởng của mình trên văn đàn thông qua việc đoạt các giải thưởng văn học uy tín của báo Văn nghệ, tạp chí Văn nghệ Quân đội, Hội Nhà văn, giải thưởng văn học Asean…, được đông đảo công chúng biết đến như Nguyễn Ngọc Tư, Đỗ Bích Thúy, Nguyễn Ngọc Thuần, Nguyễn Đình Tú, Phạm Duy Nghĩa, Nguyễn Danh Lam, Kiều Bích Hậu… thì có một số lượng lớn các nhà văn thế hệ 8X đang chật vật đi tìm con đường văn học riêng cho bản thân, và không ít người đã chọn cho mình dòng văn học giải trí, chạy theo thị hiếu thị trường (có tính chất tầm thường) để mong “nổi danh” sớm chứ không đeo đuổi văn chương như một niềm đam mê nghệ thuật đích thực như trường hợp của các tác giả Keng, Gào….Do vậy không thể gộp chung hai thế hệ cầm bút vào trong khái niệm vốn chỉ có ý nghĩa trên phương diện xác định độ tuổi. Vậy nên trong khuôn khổ luận văn này, khi đề cập đến khái niệm văn học trẻ, người viết chỉ đề cập đến thế hệ 7X chứ không bàn đến thế hệ 8X.

Mọi điều người viết trình bày về văn học trẻ trong luận văn này là trình bày về văn học 7X. Theo quan điểm của người viết về thế hệ cầm bút 8X chúng ta cần có thời gian chờ đợi, xem xét trước khi đưa ra những đánh giá, nhận định, kể cả những nhận định mang tính chất khái lược, bước đầu. Mặt khác trong luận văn này người viết cũng không đặt ra yêu cầu phải giải quyết rốt ráo, quyết liệt vấn đề khái niệm văn học trẻ một cách chính xác như là một 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] thuật ngữ văn học mà chỉ trình bày, làm rõ một vài đặc điểm của các nhà văn trẻ hiện nay theo suy nghĩ của bản thân. Theo quan điểm cá nhân của người viết thế hệ cầm bút 7X có những nét khu biệt rất riêng so với các thế hệ nhà văn đi trước ở những điểm sau.Thế hệ nhà văn – nhà tri thức So với lớp nhà văn thuộc các thế hệ đi trước, thế hệ nhà văn trẻ hiện nay được học hành đào tạo một cách bài bản, chính quy tại các trung tâm giáo dục lớn, uy tín trên toàn quốc.

Ngoại trừ nhà văn nữ Nguyễn Ngọc Tư mới học xong phổ thông trung học, còn lại hầu hết các cây bút trẻ đều tốt nghiệp đại học. Phạm Duy Nghĩa tốt nghiệp đại học sư phạm II, hiện đã bảo vệ thành công luận án tiến sĩ tại Viện văn học, Đỗ Bích Thúy tốt nghiệp khoa báo chí thuộc Học viện báo chí và tuyên truyền, Nguyễn Đình Tú, Đỗ Hoàng Diệu là cử nhân luật, Vũ Đình Giang, Nguyễn Ngọc Thuần có bốn năm miệt mài trên giảng đường đại học mỹ thuật công nghiệp, Nguyễn Vĩnh Tiến sau bốn năm học tập tại Đại học kiến trúc Hà Nội giờ là một kiến trúc sư xuất sắc. Các nhà văn quân đội như Phùng Văn Khai, Nguyễn Thế Hùng, Đỗ Tiến Thụy, Thôn Trung Phương, Hồ Kiên Giang … có bốn năm học tập và sinh hoạt trong khoa sáng tác và lý luận phê bình thuộc đại học Văn hóa Hà Nội hoặc đại học Văn hóa nghệ thuật quân đội. Việc tốt nghiệp đại học (và ở các cấp học cao hơn) mang lại cho các nhà văn trẻ một nền tảng kiến thức cơ bản, toàn diện và trong nhiều trường hợp giúp ích cho họ rất nhiều trong văn nghiệp.

Đơn cử như trường hợp nhà văn Nguyễn Đình Tú. Những tri thức tích lũy về hình sự, về công tác tòa án trong những năm học ở đại học Luật là một lợi thế cơ bản của anh với các đồng nghiệp khi cùng viết về đề tài tội phạm. Trong khi các bạn viết cùng trang lứa phải bỏ nhiều công sức, thời gian tìm hiểu tài liệu (mà hiệu quả chưa chắc đã cao) thì anh chỉ việc “ung dung” ngồi viết. Đến giờ, những trang viết về thế giới tội phạm và tòa án trong ba tiểu thuyết Hồ sơ một tử tù, Nháp và Phiên bản của nhà văn Nguyễn Đình Tú được dư luận đánh giá cao về sự vững vàng, chắc chắn và thuyết phục.

10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Thế hệ nhà văn – nhà hội nhập Trong những năm tháng chiến tranh, giới trí thức nói chung và tầng lớp văn nghệ sĩ nói riêng thường chỉ tiếp xúc với tri thức, các trào lưu tư tưởng, văn hóa - văn học của các nước xã hội chủ nghĩa như Nga hay Đông Âu. Các trào lưu tư tưởng, các tác phẩm văn học – nghệ thuật ở Tây Âu, Mỹ, hay các nước theo con đường tư bản chủ nghĩa đều bị hạn chế gắt gao, nếu có giới thiệu thì cũng chỉ trong phạm vi, giới hạn hết sức nhỏ hẹp. Sau ngày giải phóng, đất nước ta tiến hành công cuộc cải cách mở cửa trên nhiều lĩnh vực, trong đó có lĩnh vực văn hóa – nghệ thuật.

Thế hệ cầm bút 7X hôm nay thỏa thuê mặc sức tìm hiểu, nghiên cứu những tư tưởng triết học, những trào lưu văn học, những tác phẩm văn chương từ khắp “năm châu bốn biển” mình quan tâm mà không vấp phải những trở ngại như các thế hệ cầm bút đi trước. Hơn nữa, họ lại đang sống trong trong thời đại internet kết nối toàn cầu, chỉ cần một chiếc máy tính cùng vài cú nhấp chuột là cả thế giới hiện ra trước mắt nên việc tìm kiếm thông tin lại càng dễ dàng. Chính sự thuận lợi này dẫn đến hiện tượng khá phổ biến hiện nay trên văn đàn là không khó để bắt gặp dấu ấn những tác giả lớn trên thế giới trong sáng tác của các cây bút thế hệ 7X. Tiểu thuyết Sự trở lại của vết xước của Trần Nhã Thụy chịu ảnh hưởng của Murakami ở những tình tiết liên quan đến sự hình thành và biến mất của vết xước trên thân thể nhân vật tôi.

Nguyễn Danh Lam khi viết tiểu thuyết Giữa vòng vây trần gian đã bộc bạch rằng mình viết cuốn sách này dưới ảnh hưởng lớn từ nhà văn Tiệp Khắc nổi tiếng Kafka. Ở chiều hướng ngược lại, các nhà văn trẻ cũng có điều kiện giới thiệu, quảng bá tác phẩm của mình ra nước ngoài tự do, thoải mái mà không gặp bất cứ một “nghi vấn đáng quan ngại” nào từ phía các cơ quan chức năng. Trường hợp tập truyện ngắn Cánh đồng bất tận của nhà văn vùng đất mũi Cà Mau Nguyễn Ngọc Tư được dịch giả Ha Jae Hong dịch ra tiếng Hàn, hay truyện ngắn Hoa cẩm tú cầu ứng mệnh của Phạm Duy Nghĩa được nhà văn Hồ Anh Thái tuyển chọn trong tuyển tập 100 truyện ngắn Việt Nam hay dịch sang tiếng Anh để giới thiệu với bạn đọc Mỹ là 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] những tín hiệu vui cho thấy quá trình hội nhập văn học thế giới của các nhà văn trẻ đang có những bước phát triển đáng mừng. Thế hệ nhà văn sống trong hoàn cảnh “không thuận lợi” cho sự phát triển văn học Ở hai luận điểm trên người viết đã trình bày những thuận lợi cơ bản của các nhà văn trẻ so với các thế hệ cầm bút đi trước.